Wynalazek' niniejszy dotyczy elastycz¬ nych sprzegiel miedzy walem napedowym i piasta smigla wspólosiowa wzgledem niego.Sprzeglo wedlug niniejszego wynalazku miedzy walem napedowym a piasta smigla posiada przynajmniej trzy osadzone w kierunku podluznym wspólosiowe plytki, pomiedzy którymi sa umieszczone krazki gumowe, przywulkanizowane lub przykle¬ jone do powierzchni plytki srodkowej i dwóch plytek zewnetrznych, przy czym te ostatnie plytki sa przymocowane do siebie, tak aby mogly sie zgodnie poruszac, Oraz sa polaczone z jedna ze wspomnianych czesci (t. j. walem napedowym lub piasta smigla), podczas gdy srodkowa plytka jest polaczona: z druga czescia.Na rysunkach uwidoczniono kilka posta¬ ci wykonania wynalafcku.Fig, 1 przedstawia czesciowy przekrój sprzegla miedzy walem korbowym silnika spalinowego a piasta smigla, oznaczona li¬ nia przerywana; fig. 2 — przekrój podluz¬ ny innej postaci wykonania, a fig. 3 i 4 — przekroje szczególów wykonania.Sprzeglo" do sprzegania, piasty 11 smigla z walem 12 silnika, przedstawione na fig. 1, sklada sie z trzech sztywnych wspólosio¬ wych plytek 13, 14, 15 oraz z dwóch kraz¬ ków gumowych 16, po jednym miedzy kaz¬ da przylegla para plytekr przy czym kazdykraze& JGst ptfzywulkftnizoTtf£ny lub przy¬ klejony do odpowiedniejplytki. Najlepiej, gdy srodkowa plytka otworzy jedna ca¬ losc z tuleja i7, osadzona na wale 12, pod¬ czas gdy zewnetrzne plytki 13, 15 sa plyt¬ kami napedzanymi. Plytki te moga byc przymocowane do piasty smigla za pomoca podluznych sworzni 18 o dluzej srednicy, umocowanych w piascie i przechodzacych przez otwory w zewnetrznych plytkach, przy czym sworznie te posiadaja zwezenia 19 o srednicy mniejszej od srednicy podob¬ nych otworów w plytce 14 i w gumowych krazkach, tak aby plytka srodkowa mogla sie poruszac wzgledem pozostalych plytek.Sworznie te sluza dlo sciskania gumowych krazków, jak przedstawiono na rysunku, w celu wywolania tarcia; pomiedzy krazkami a plytkami.Gumowe krazki 16 sa stozkowo sciete w kierunku promieni, przy czym grubosc kazdej czesci jest zasadniczo proporcjonal¬ na do odleglosci tej czesci od osi walu na¬ pedowego. Srodkowa plytka 14 jest scieta stozkowo w kierunku obwodu, lecz, oczy¬ wiscie, obie plytki zewnetrzne moga byc sciete stozkowoi w kierunku przeciwnym do siebie, co umozliwia jednostajne napreze¬ nie gumy.Cisnieniu smigla stawia w tym przypad¬ ku opór podkladka 20. Podkladka ta, o ile jest wykonana z gumy, musi byc zabezpie¬ czona, przed rozciagnieciem przez przymo cowanie do plytki 21 ze sztywnego mate¬ rialu. Podkladka ta moze równiez byc wy¬ konana z materialu ciernego, znanego w handlu pod nazwa feredo, bakelitu, fibry lub tym podobnego, dzialajacego jako tlu¬ mik cierny.Piasta smigla jest dokladnie wysrodko¬ wana na wale za pomoca tulejek, wykbna- nych z metalu, lecz najlepiej wykonac je z fibry, bakelitu ltub podobnego' materialu, poniewaz zetkniecie metalu z metalem jest w danym przypadku niepozadane. Jedna taka tulejke oznaczono liczba 22.Gdy krazki gumowe sa sciskane za po- mOca sztywnych plytek, dociskanych do siebie za pomoca sworzni 18, to guma wy¬ kazuje daznosc do pekania na brzegach.Wazne jest jednak, aby guma nie pekala.Popekana gume najlepiej jest usunac z po¬ miedzy plytek. W tym celu sciska sie gume silniej niz normalnie potrzeba, a nastepnie usuwa popekane brzegi. Mozna równiez za¬ topic popekane brzegi.Srodkowa plytka 14 posiada na obwo¬ dzie cylindryczny kolnierz 23, wychodzacy poza obwody dwóch plytek napedzanych i wspóldzialajacy z zewnetrznym hamul¬ cem przeciwdzialajacym 24, osadzonym na czesci napedzanej i dzialajacym jako tlu¬ mik cierny, tlumiacy wahania momentu o- brotowego.Stosownie do wymaganej sztywnosci sprzeglo moze posiadac, zamiast srodkowej plytki metalowej i dwóch metalowych ply¬ tek zewnetrznych, pewna liczbe plytek na¬ pedzanych i napedzajacych, z których kaz¬ da jest oddzielona od nastepnej gumowym krazkiem, zaleznie od przenoszonej sily i obracanej srednicy. Oprócz tego zamiast plytek zewnetrznych lub napedzanych, dzialajacych na sworznie, mozna uzyc in¬ nych srodków. Tak np. sprzeglo moze byc umieszczone w cylindrycznej oslonie, przy¬ mocowanej do piasty smigla, a wszystkie plytki napedzane moga byc przymocowane do tej oslony, podczas gdy plytka lub plyt¬ ki napedzajace mloga byc osadzone na wale napedowym.W odmianie wedlug fig. 2 jedna z zew¬ netrznych plytek np. 15 jest zaopatrzona w tuleje 25, obejmujaca tuleje 17 plytki na¬ pedowej, a konce sworzni 18 sa osadzone w plytce 26, dajacej sie przesuwac wzdluz tulei 25. W tym przypadku sworznie sa o- sadizone w lozyskach 27, które przechodza przez gumowe krazki 16 i srodkowa plyt¬ ke 14 z pewnym luzem i sluza dto ograni¬ czania stopnia sciskania krazków gumo¬ wych. - 2 -W urzadzeniu tymi wahania momentu obrotowego sa dlawione przez szereg prze¬ ciwnie osadzonych stozkowych podkladek 28, 28, umieszczonych miedzy tulejami 17 i 25. Podkladki te sa zmuszone do cierne- gOi stykania sie ze soba i wierzchniami tulei za pomoca sprezyny 29, umieszczoinej miedzy przesuwnym kolnie¬ rzem 30 a wkretka 31, wkrecona w tuleje 25. W ten sposób mozna wprowadzic dowol¬ nie silne wspóldzialanie cierne miedzy cze¬ sciami napedzajacymi i napedzanymi.Fig. 3 przedstawia inna budowe urza¬ dzenia ciernego, w którym wspóldzialanie cierne miedzy czesciami napedzajacymi i napedzanymi daje sie zmieniac stosownie do potrzeby wraiz ze zmiana cisnienia smi¬ gla. W tym przypadku stozkowe podkladki 28 sa utrzymywane w zetknieciu z po¬ wierzchniami obydwóch tulei za pomoca nakretki 32, osadzonej na koncu walu kor bowego. W ten, sposób wywieramy przez smiglo nacisk osiowy, usilujacy przesunac napedzana tuleje 25 na prawo (fig. 3), zwie¬ ksza zetkniecie cierne tych podkladek z obydwiema tulejami.Fig. 4 wskaizuje zastosowanie wynalaz¬ ku w przypadku, gdy plytka srodkowa 14 i zewnetrznie plytki 13, 15 posiadaja wszyst¬ kie posttac miseczek luib stozków. Plytki zewnetrznie sa sztywno polaczone ze soba w sposób wyzej opisany. Jak widac na ry¬ sunku, krazek gumowy 16a, znajdujacy sie z zewnatrz, jest nieco grubszy od krazka 16, w celu zapewnienia równomiernego na¬ tezenia, scinajacego obydwa krazki. PL