Wynalazek dotyczy recznego przyrza¬ du do zakladania nitów tulejowych zapo- moca posuwacza, wspóldzialajacego z ko¬ wadelkiem i przechodzacego przez to ko¬ wadelko. Posuwacz posiada zgrabiona i z kowadelka wystajaca glówke, sluzaca do przeksztalcania nitu, ustawionego na ko¬ wadelku. Przyrzad wedlug wynalazku u- mozliwia szybkie zakladanie nitów, przy- czem odejmowanie posuwacza w celu za¬ lozenia nowago nitu po kazdym okresie ro¬ boczym staje sie zbedne.Istota wynalazku polega na tern, ze przy powrotnym ruchu do polozenia wyj¬ sciowego posuwacz, na którym znajduje sie zapas nitów, wprowadza najnizszy nit w polozenie, odpowiednie do nitowania w na¬ stepnym okresie roboczym. Nity, ulozone w wydrazeniu kowadelka lub w tulei, znaj¬ dujacej sie na niem, sa pojedynczo wysu¬ wane zapomoca posuwacza z otworu ko¬ wadelka i ustawiane na jego powierzchni roboczej. Kowadelko sklada sie z kilku szczek, otaczajacych trzpien, tworzacy po¬ suwacz, i otwieranych wbrew dzialaniu sprezyn w celu przepuszczania nitów z wy¬ drazenia.Uruchomianie posuwacza wzgledem ko¬ wadelka w celu przeksztalcania nitów od¬ bywa sie zapomoca korby recznej, nada¬ jacej za posrednictwem przekladni posu- waczowi lub kowadelku wraz z tuleja na nity ruchy postepowo-zwrotne. Aby przy¬ rzad przystosowac do zakladania nitów orózne) dlugosci i grubosci stosuje sie po- swAgacz i szczeki kowadelka, polaczone z itmenn ftarzacfami wymiennie i nastawnie.# Rysunek przedstawia dwa przyklady wykonania przyrzadu wedlug wynalazku.Fig. 1 przedstawia w widoku zboku przy¬ rzad z ruchomym posuwaczem; fig. 2 — przekrój podluzny przyrzadu; fig. 3 — przekrój poprzeczny wedlug lrnji 3 — 3 na fig. 2; fig. 4 — widok przyrzadu ztylu; fig. 5 — 7 — w wiekszej podzialce czesci skladowe glowicy i posuwacza; fig. 8 — w przekroju podluznym przyrzad z nieru¬ chomym posuwaczem; fig^i 9 i 10 — glowi¬ ce tego przyrzadu, fig. 11 -*- tuleje ni nity w przekroju poprzecznym wedlug linji 11 — 11 na fig. 8; fig. 12 — 14 — umocowa¬ nie kowadelka lub posuwacza; fig. 15 — 20 — czesci skladowe przyrzadu.Przyrzad wedlug fig. 1, — 7 posiada o- slone e o przekroju poprzecznym w ksztal¬ cie litery U; w oslonie sa osadzone prze¬ suwnie sanki d, odciagane do polozenia wyjsciowego sprezyna /'. Sanki sa prze¬ suwane zapomoca tarczy kciukowej /, dzialajacej przeciw dzialaniu sprezyny / na krazek i tych sanek. Tarcza kciukowa / jest umocowana na wale g, osadzonym w oslonie e, i jest uruchomiana korba recz¬ na za posrednictwem przekladni. Sanki d posiadaja równiez ksztalt litery U i ota¬ czaja tulejke k, polaczona na stale z o- sllona e, która zachodzi dolnym koncem w wydrazone kowadelko R; wydrazenie ko¬ wadelka jest przedluzeniem tulei k. Ze¬ wnetrzna powierzchnia kowadelka posiada otwór i jest z jednej strony utworzona przez szczeke r, która jest osadzona obro¬ towo na czopie r i dociskana sprezyna s do kowadelka.Posuwacz a jest prowadzony w tulei k i przechodzi przez otwór kowadelka, któ¬ rego szczeki otaczaja trzpien a, stanowiacy posuwacz i posiadajacy na koncu, wystaja¬ cym z kowadelka, glówke b. Drugi koniec trzpienia a jest zaklinowany w sankach d dwoma klinami l, przytrzymywanemi za¬ pomoca wygietego drazka,, zabezpieczone¬ go sprezyna) u.Tuleja k stanowi magazyn na nity c, które s^ nalozone na: trzpien a) (fig. 7).Do posuwania nitów sluzy wydrazony tloczek /, osadzony na trzpieniu i zaopa¬ trzony w nasade m, opierajaca sie o ostatni nit zapasu. Tloczek / przesuwa sie z tar¬ ciem w tulei k i posiada w! swem stozkowo uksztaltowanem wydrazeniu narzad pro- wadniozy; n, w którym sa umieszczone dwie lub wiecej kulek zakleszczajacych n1.Narzad prowadnic^y n jest sprzegniety z palakiem q, którego jeden koniec prze¬ chodzi przez podluzna szczeline 1° tloczka.Drugi koniec palaka otacza nasade m tloczka; sprezyna p napina palak na tlocz¬ ku tak, iz narzad prowadniczy n jest doci¬ skany osiowo do stozkowego wydrazenia tloczka, wskutek czego kulki n1 zakle¬ szczaja sie pomiedzy tloczkiem i trzpie¬ niem a za kazdym powrotnym przesuwem tego trzpienia do polozenia wyjsciowego.Skoro zapas nitów w tulei k jest wy¬ czerpany, to palak q opiera sie na zweze¬ niu, znajduijacem sie w otworze kowadel¬ ka, i zapobiega w ten sposób dalszemu wy¬ suwaniu sie tloczka / z kowadelka.Aby podczas roboczego okresu posuwa¬ cza a zapobiec przesuwaniu sie tloczka / na posuwaczu, nad stozkowym narzadem prowadniczym n w górnem wydrazeniu tloczka znajduje sie pierscien rozpierajacy /\ który przyciska tloczek do scianki ota¬ czajacej go tulei ki W celu uruchomienia przyrzadu nalezy najpierw zapomoca korby recznej h prze¬ sunac wgóre sanki, wskutek czego posu¬ wacz a zostaje wciagniety do kowadelka, do którego przylega wówczas glówka b po¬ suwacza. Tloczek /, nieruchomy wzgledem tulei k, przesuwa podczas tego ruchu stos nitów po trzpieniu a w kierunku glówki 6, a przy nastepujacym ruchu naprzód posu¬ wacza cfl posuwa sie razem iz nim, przyczem — 2 —najnizszy nit odsuwa szczeke r kowadelka wbok i wydostaje sie na powierzchnie robo¬ cza kowadelka. Pod dzialaniem sprezyny s szczeka cofa sie i tworzy wraz ze stala czescia kowadelka podpórke dla nitu, znaj¬ dujacego sie miedzy; kowadelkiem i glówka b sworznia (fig. 7).Do oslony e przyrzadu przymocowany jest nastawnie uchwyt u, który moze byc ustalany odpowiednio do warunków pracy («& II ii 4).W przykladzie wykonania wedlug fig. 8 — 20 posuwacz a jest przymocowany gór¬ nym koncern do oslony e przyrzadu zapo- moca szczek /, a kowadelko r jest polaczo¬ ne z sankami d, osadzonemi przesuwnie w oslonie e; sanki sa zaopatrzone w obroto¬ wy krazek i, wspóldzialajacy z tarcza kciu¬ kowa /, uruchomiana korba reczna prze¬ ciw dzialaniu sprezyny / za posrednictwem przekladni kól zebatych (fig. 8).Nit, znajdujacy sie miedzy glówka b i kowadelkiem r, zostaje przesuniety przez otwór w przedmiocie obrabianym zapomo- ca glówki b, która nastepnie zesuwa sie i odksztalca* nit w celu jego umocowania.Szczeki t (fig. 8) sa zaciskane zapomo- ca sruby t1, po zluznieniu której dlugosc posuwacza a moze byc dostosowana do dlugosci nitów zapomoca znajdujacej sie na nim sruby regulujacej f2. Tuleja k jest zaopatrzona w dwa jednakowe boczne pla¬ ty k1, k2 (fig. 11), miedzy któremi znajduje sie krazek i, w&póldzialajacy z! tarcza kciu¬ kowa f.Tuleja k jest zaopatrzona na dolnym koncu we wkladke x (fig. 9), osadzona wymiennie zapomoca dwóch czopów 251, 252, przymocowanych do plaskich sprezyn 261, 262, znajdujacych sie na zewnetrznej stronie oslony.Srodkowy otwór j^wkladki ma nieco wieksza srednice, niz wygiety nazewnatrz brzeg nitów, a konce otworu X1 sa rozsze¬ rzone w celu ulatwienia przesuwania sie nitów. Wkladka x sluzy do prowadzenia nitów i jest osadzona wymiennie w celu U- mozliwienia dostosowania jej srednicy do wielkosci stosowanych nitów.Kowadelko tworza dwie szczeki r\ r2 (fig. 8), otaczajace tuleje k i zaciskane za¬ pomoca kolnierzoweji sprezyny 50 (fig. 19 i 20). Ramiona zaciskowe 502 sprezyny 50 przylegaja do szczek r1, r2 kowadelka i sa zaopatrzone w Wystepy 501, które zacho¬ dza w odpowiednie wyciecia r3 szczek i za¬ pobiegaja w ten sposób przesuwaniu sie szczek wzgledem tulei k (fig. 17). Szczeki r1, r2 rozwieraja sie pod naciskiem przesu¬ wajacego sie przez nie nitu, a po odjeciu sprezyny 50 moga byc wyjete w celu wy¬ miany.Do zaciskania szczek r1, r2 podczas ni¬ towania sluzy pierscien 10 (fig. 8 i 12) ze stozkowa powierzchnia wewnetrzna, która przylega do odpowiednich skosnych po¬ wierzchni szczek r1, r2. Ten pierscien jest przymocowany nastawnie do suwaka 13 zapomoca drazka 11 (fig. 12) i nakretki 12.Suwak 13, przesuwany w oslonie e przyrzadu, jest wykonany w postaci otwar¬ tej ramy, w która zachodzi wystep 131 oslo¬ ny e; o ten wystep; opiera sie sprezyna 14, która odciaga suwak do jego górnego po¬ lozenia, wskutek czego pierscien 10 sciska szczeki r1, r2.Suwaka 13, moze byc w polozeniu wysu- nietem zaryglowany zapomoca zapadki 15, zapadajacej pod dzialaniem sprezyny 16 w wyciecia zapadkowe /71, 172 scianki suwa¬ ka 13 (fig. 12 i 15). Czop mimosrodowy 18, nastawiany zapomoca guzika 19 (fig. 16), sluzy do sterowania zapadki 15.Do posuwania nitów, uszeregowanych na trzpieniu a, sluzy takze w tym przy¬ padku wydrazony tloczek / (fig. 13) z na¬ krecona pokrywka Z5, zaopatrzony w spre¬ zynujacy pierscien rozpierajacy /l, osadzo¬ ny na szyjce. Tloczek jest zaopatrzony w podluzny otwór na trzpien a i zawiera we¬ wnetrzny narzad prowadniczy 73, w które¬ go sciance sa osadzone kulki n1 (fig. 14). 3 -Narzad prówadniczy /3 jest ciagniony ku dolowi sprezyna pt znajdujaca sie miedzy dolnym brzegiem tego* narzadu i wystepem pokrywki /5, wskutek czego kulki n1 wtla¬ czaja sie miedzy trzpien a i stozkowa po¬ wierzchnie pokrywki /5. Trzpien zderzako¬ wy l2, tworzacy w wydrazeniu tloczka zwój sprezynowy 74 przechodzi przez dno tloku i wystaje nazewnatrz, a po zuzyciu ostatniego nitu opiera sie na wkladce x, uwalniajac kulki n1 z pomiedzy trzpienia a itloczka/.Przyrzad, uwidoczniony na fig. 8 — 20, dziala w nastepujacy sposób. Przez obrót koilby recznej h tarcza kciukowa / jest ob¬ racana w kierunku strzalki /3 (fig. 8), toczy sie po krazku i, osadzonym na sankach d, i przesuwa sanki w kierunku strzalki f5.Poniewaz kowadelko ze znajdujacym sie na nim nitem przylega do nitowanego przedmiotu, wiec oslona e, a z nia posu¬ wac* a, zostaja przesuniete w kierunku strz&lki /6, przyczem nit, przylegajacy do kowadelka, zostaje odksztalcony zapomoca glówki b.Podcfcas tej czesci ruchu posuwacz a przesuwa sie w tloczku 1, który zapomoca sprezystego pierscienia l1 jest przytrzyma¬ ny w tulei k. Szczeki r1, r2 sa zacisniete o- taczajacym je pierscieniem 10. Gdy tloczek / posunal stos nitów na posuwaczu a, to z ukonczeniem nitowania zostaje wysuniety nazewnatrz kowadelka nastepny nit. Przy odwróceniu kierunku przesuwu tloczek / zostaje zwolniony i przesuwa sie wewnatrz tulei k wraz z posuwaczem a, sprzegnietym wskutek dzialania kulek n1. W dolnem po¬ lozeniu krancowem tarcza kciukowa / zwal- aia krazek i, wskutek czego sanki d pod dzialaniem sprezyny / cofaja sie do polo¬ zenia wyjsciowego. Suwak 13 jest jednak trzymany nadal w dolnem polozeniu kciu¬ kiem /, wskutek czego szczeki r1 i r2 wysu¬ waja! 5&C z pierscienia 10 i zostaja rozsunie¬ te czopem 20, osadzonym poprzecznie na d/razku 11 (fig. 12), co pozwala na wysu¬ niecie sie nastepnego nitu. Czop 2& wcho¬ dzi przytem w odpowiednio uksztaltowany (ze wzgledu na wielkosc nitu) tor prówad¬ niczy 21 (fig, 18) pomiedzy szczekami r1, r2.Przy dalszym obrocie tarcza kciukowa / zwalnia suwak 13, wskutek czego pierscien 10 zaciska szczeki r1, r*, a kowadelko zo¬ staje zamkniete.W celu wyjecia posuwacza a nalezy zsunac pierscien 10 recznie ze szczek r1, r2, a suwak 13 zaryglowac przez wprowadze¬ nie zapadki 15 w wyciecie /71. W celu wy¬ miany szczek nalezy przesunac pierscien 10 wdól, az do zapadniecia zapadki 15 w wyciecie 172 suwaka 13. PL