, Wynalazek niniejszy dotyczy wzmac¬ niacza do odtwarzania dzwieków, zwla¬ szcza wzmacniacza typu przeciwsobnego.Wynalazek przewiduje uzycie pentody, której moc wejsciowa dostarczana jest do wzmacniacza przeciwsobnego.Przy uzyciu zwyklego wzmacniacza przeciwsobnego na wejsciu i wyjsciu lamp, wlaczonych w uklad przeciwsobny, ko¬ nieczne sa transformatory o specjalnej konstrukcji. Podnosi to znacznie koszty radjoodbiornika wzglednie innego ukladu wzmacniajacego i powieksza przestrzen, konieczna na pomieszczenie elementów wzmacniacza.Wynalazek niniejszy usuwa powyzsze wady oraz podaje sprzezenie, które do¬ starcza mocy wejsciowej do wzmacniacza typu przeciwsobnego bez uzycia specjal¬ nego lub szczególnego transformatora. Po¬ za tern wynalazek niniejszy przyczynia sie do znacznie lepszego wzmacniania czesto¬ tliwosci slyszalnych.Istota wynalazku wyjasniona jest w o- pisie ponizszym i zastrzezeniach patento¬ wych oraz na rysunku.W wykonaniu wzmacniacza wedlug wy¬ nalazku niniejszego sygnal wzmacniany jest kierowany na trzecia lub zewnetrzna siatke lampy pentodowej, a nastepnie do wlasciwego wzmacniacza przeciwsobnego.Napiecia róznych elektrod pentody sa dobrane tak, ze prady w obwodzie anodo¬ wym i w obwodzie drugiej lub srodkowej siatki pozostaja w odwrotnym stosunku do zmian napiec trzeciej siatki tej lampy. Ob-tfód kno&oWf pento&f jest sprzezony z wejsciem pi0rw§zej przeciwsobnej lampy wzmacniajacej, ob^ód zas drugiej siaflti -— z wejsciem drugiej lampy przeciwsobnej.Dzieki temu odpowiednio do zmian wej¬ sciowego napiecia sygnalów na trzeciej siatce pentody nastepuja odwrotne zmiany napieciowe na wejsciu dwóch lamp wzmac¬ niacza przeciwsobnego.Na fig. 1 rysunku przedstawiono uklad, bedacy korzystna postacia wykonania wy¬ nalazku, a fia lig. 2 — wykres, podajacy krzywe charakterystyczne pentody sprze¬ gajacej, a mianowicie krzywa pradu M drugiej siatki w funkcji napiecia trzeciej siatki i krzywa pradu anodowego A w funkcji napiecia trzeciej siatki.Wedlug fig* 1 wyjscie lampy 10 wzmac¬ niacza czestotliwosci slyszalnej jest sprze¬ zone z pentoda 12 zapomoca kondensatora sprzegajacego 11. Opornik siatkowy 13 jest wlaczony miedzy zewnetrzna lub trze¬ cia siatke 12s a katode pentody po¬ przez dodatkowy opornik 14. Obwód anodowy pentody 12 zawiera opornik 15 i czesc baterji 16. Obwód srod¬ kowej lub drugiej siatki 122 zawiera opornik 17 i cala baterje 16. Do¬ datkowe napiecie na wewnetrznej lub pierwszej; siatce 12x pentody 12 uzyskuje sie z czesci 16a baterji 16. Zmiany napie¬ cia, powodowane drganiami pradu anodo¬ wego na oporniku 15, sa przekazywane do wejsciowego obwodu lampy 17 wzmacnia¬ cza przeciwsobnego poprzez kondensator sprzegajacy 18, drgania zas napieciowe, powodowane zmianami pradu drugiej siatki 122 na oporniku 17, sa przekazywa¬ nego, obwodu wejsciowego lampy 19 tegoz Wzmacniacza poprzez kondensator sprze¬ gajacy 20. Kondensator 21 jest wlaczony miedzy konce oporników 15 i 17. Wejscia lamp 17 i 19 sa polaczone ze soba odpo¬ wiednio opornikami siatkowemi 23 i 24, uziemionemi w punkcie wspólnym.Chociaz moga byc odpowiednie rózne napiecia róznych elektrod pentody, aby lampa ta dzialala zgodnie z zalozeniem wynalazku niniejszego, to jednak ustalono nastepujace napiecia odpowiednie przy u- zyciu pentody amerykanskiego typu 57; kazde napiecie podane jest w odniesieniu do ziemi: napiecie pierwszej lub wewnetrz¬ nej siatki 121 winno byc + 22 woltów, napiecie drugiej lub srodkowej siatki 122 + 160 woltów, napiecie trzeciej lub ze¬ wnetrznej siatki 12z 0 woltów, napiecie anody + 110 woltów i spadek napiecia na oporniku 14 —¦ 27 woltów.Odpowiednie potencjaly bateryjne i dodatkowe, dajace powyzsze napiecia, sa nastepujace: baterja 16 na napiecie = 310 woltów, potencjal w punkcie 16a w odnie¬ sieniu do ziemi 22 woltów, potencjal w punkcie 16b — 170 woltów.Aby powodowac jednakowe i odwrotne zmiany napieciowe na wejsciach lamp przeciwsobnych 17 i 19, bardzo wazne sa wartosci róznych oporników. Przy wyzej podanych warunkach znaleziono wartosci odpowiednie: opornik 14 na 30 000 omów, opornik 15 na 200 000 omów, opornik 17 na 250 000 omów.Przy tych wartosciach napiec i oporni¬ ków zmiana napiecia sygnalówr dochodza¬ cych do trzeciej siatki, odpowiada odwrot¬ nym zmianom pradu anodowego i pradu drugiej siatki tak, jak to jest przedstawio¬ ne dokladniej na fig. 2. Wedlug figury tej na osi odcietych odlozono napiecia sygna¬ lowe, dochodzace do trzeciej siatki, przy- czem napiecia odniesione sa do* katody.Krzywa A przedstawia zaleznosc pradu anodowego, a krzywa B zaleznosc od na¬ piec trzeciej siatki i pradu drugiej siatki.Kreskowana krzywa C przedstawia su¬ maryczny prad drugiej siatki i anody. Ten prad sumaryczny zmienia sie jednak ma¬ lo, a wlasciwie wzrasta nieznacznie z na¬ pieciem trzeciej siatki, co nalezy wziac pod uwage.Podczas dzialania lainpy prad anpdo* — 2 —wy wzrasta ze wzrostem napiecia trzeciej siatki pentody 12, zmniejszajac napiecie, dzialajace na siatke lampy 17. W tym sa¬ mym czasie zmniejsza sie prad drugiej siatki, przyczem wzrasta napiecie, dziala¬ jace na siatke lampy 19 wzmacniacza.Poniewaz napiecie drugiej siatki, zmie¬ niajace sie w czasie pracy lampy, posiada znaczny wplyw na sumaryczny prad elek¬ tronowy, przeto zachodzi sklonnosc znacz¬ nego zmieniania sie tego pradu, wskutek czego nie mozna uzyskac prawie jednako¬ wych i odwrotnych zmian pradu anodowe¬ go i pradu drugiej siatki. W^ przedstawio¬ nym ukladzie nadmiernych zmian suma¬ rycznego pradu elektronowego unika sie dzieki temu, ze pierwsza siatka wspólpra¬ cuje z opornikiem katodowym 14, który nie jest polaczony równolegle wzgledem czestotliwosci slyszalnych. Aby uzyskac lepszy wynik, pierwsza i druga siatka mo¬ ga posiadac drobne oczka, równomiernie rozmieszczone.Ten obwód do regulowania pradu elek¬ tronowego dziala jak nastepuje.Aby katoda posiadala dodatnie napie¬ cie wzgledem siatki 12:], zastosowano wzglednie duzy opornik katodowy 14.Pierwsza siatka 12} uzyskuje nieco nizsze stale napiecie dodatnie z baterji 16a, któ¬ re wyrównywa prawie oddzialywanie opor¬ nika katodowego na sredni prad elektro¬ nowy.Spadek napiecia pradu elektronowego na oporniku 14 powoduje dodatkowe ujem¬ ne napiecie na pierwszej siatce 12 ^ wzgle¬ dem katody. Gdy napiecie trzeciej siatki zmienia sie w kierunku dodatnim, wówczas napiecie drugiej siatki zmienia sie jeszcze w wiekszym stopniu w tym samym kierun¬ ku. W rezultacie wzrasta sumaryczny prad elektronowy, a zatem zwieksza sie dodat¬ nie napiecie katody wzgledem siatki 12.v Poniewaz poczatkowe napiecie pierwszej siatki z baterji 16a pozostaje stale, przeto ujemne dodatkowe napiecie tej siatki, po¬ chodzace ze spadku na oporniku 14, prze¬ wyzsza napiecie baterji 16a tak, iz nad¬ wyzka ta ogranicza wzrost sumarycznego pradu elektronowego do malej wartosci.Przy próbach, przy których byly uzyte powyzsze stale obwodów, zmiany wartosci sumarycznego pradu zostaly zmniejszone do 20 % zmian pradu anodowego lub do 25% zmian pradu drugiej siatki 12.2.Innemi slowy, zmiana pradu drugiej siatki wynosi 80% zmiany pradu anodowe¬ go. Nierównosc jest kompensowana nie¬ równoscia w odwrotnym kierunku oporni¬ ków 17 i 15.Przy tych samych doswiadczeniach stwierdzono, ze najlepsze wyniki daje sto¬ sowanie przecietnego pradu anodowego o wartosci bardzo bliskiej polowy srednie¬ go pradu drugiej siatki lub trzeciej czesci pradu elektronowego. Jezeli bedzie zacho¬ wany ten stosunek pradów, wówczas przy najwiekszym zakresie napiec sygnalowych uzyska sie najmniejsze znieksztalcenia.Przy tych samych doswiadczeniach odwrotne zmiany napiecia wyjsciowego na anodzie i drugiej siatce byly okolo pieciu razy wieksze od napiec sygnalowych, do¬ chodzacych do trzeciej siatki. Gdy napie¬ cie sygnalowe, doprowadzane do trzeciej siatki, nie przekraczalo 10 woltów, wów¬ czas praktycznie nie powstawaly znie¬ ksztalcenia, a zmiany napiecia wyjsciowe¬ go byly wiernem powtórzeniem odpowied¬ nio wzmocnionego napiecia sygnalowego.Anoda i druga siatka ze wzgledu na odróz¬ nienie od trzeciej siatki, która jest elektro¬ da wejsciowa, moga byc nazwane odpo¬ wiednio zewnetrzna i wewnetrzna elektro¬ da wyjsciowa. Zmiany napiec na anodzie i drugiej siatce posiadaja wzgledem na¬ piec sygnalowych na elektrodzie wejscio¬ wej odpowiednio odwrócone i równe chwi¬ lowe biegunowosci.Nalezy zauwazyc, ze ze wzgledu na dzialanie przedmiotu wynalazku niniejsze¬ go nie sa potrzebne wtórne dzialania emi- — 3 —syjne.. Przypisac to nalezy oczywiscie te¬ mu, ze napiecie trzeciej siatki pozostaje zawsze ujemne wzgledem katody, a zatem druga siatka uniemozliwia powstanie emi¬ sji wtórnej. PL