Wiadomo, ze niektóre piece szklarskie posiadaja urzadzenia dodatkowe, z których odbywa sie czerpanie szkla stopionego przez zanurzanie w niem form wstepnych, przyczem urzadzenia te sa zasilane szklem z pieca i wykonywaja ciagly ruch obrotowy.W patencie Nr 20784 opisano kadzie obrotowe, wspóldzialajace z maszynami, w których formy wstepne zatrzymuja sie w chwili czerpania szkla, przyczem podane sa srodki, dzieki którym przy malych roz¬ miarach kadzi, dostatecznych do pracy z maszynami o ruchu przerywanym, mozna zapewnic odnawianie i dostateczne ponow¬ ne rozgrzewanie szkla, doprowadzanego do strefy czerpania.Stosowane dotychczas kadzie, wspól¬ dzialajace z takiemi maszynami o ruchu przerywanym, wykonywaly ciagle ruchy obrotowe.Takie urzadzenia przedstawiono sche¬ matycznie na fig. 1 i 2 rysunku.Z kadzi C, obracajacej sie w sposób ciagly wokolo swej osi, np. w kierunku strzalki /, formy M maszyny obrotowej czerpia kolejno szklo. Formy te zatrzymu¬ ja sie podczas czerpania szkla, a jednocze¬ snie kadz C obraca sie w dalszym ciagu.Podczas zanurzania formy, doprowa¬ dzonej do polozenia czerpania, powstaje w sasiedztwie tej formy mala fala szkla T (fig. 1), której poczatek znajduje sie przytylnej czesci formy Af, liczac w kierunku obrotu kadzi.Ta fala wrzyna sie w stopione szklo, a porywana przez nia masa, stykajac sie ze stosunkowo zimna forma czerpiaca, podle* ga zmianie termicznej, udzielajacej sie ca¬ lemu szklu, otaczajacemu forme.Ta wystygla czesc szkla, wytworzona kazda nieruchoma forma czerpiaca, ciagnie sie na dlugosci luku a, o który przesunela sie kadz w ciagu okresu zanurzenia formy.Rozumie sie wiec, ze po niewielu zanu¬ rzeniach form Af w kadzi kolejne skrzepnie¬ te fale T1, T2... T\ Ts szkla (fig. 2) tworza szereg, stanowiacy w stopionem szkle stre¬ fe ciagla, która pomimo zasilania goracem szklem z pieca jest jednakze w pewnym stopniu zimniejsza.Urzadzenie wedlug wynalazku niniej¬ szego, majace na celu usuniecie tej niedo¬ godnosci, uwidoczniono schematycznie na fig. 3 i 4 rysunku.Wynalazek polega na nadaniu kadzi obrotowej C przerywanego ruchu obrotowe¬ go, zgodnego z ruchem przerywanym form i majacego takie same okresy zatrzymywa¬ nia sie, jak i formy czerpiace M.Dzieki synchronizmowi zatrzymywania sie form i kadzi czerpanie odbywa sie ze szkla nieruchomego, a powierzchnia osty¬ gla Z zostaje ograniczona w ten sposób do powierzchni, stykajacej sie z nieruchoma (wzglednie) forma, lub do malej strefy, bezposrednio z nia sasiadujacej.Poza tern dobiera sie przerywany ruch obrotowy kadzi w taki sposób, aby masa szkla, z której juz czerpano, byla przesu¬ nieta poza punkt czerpania po wykonaniu przez kadz calkowitego obrotu tak, iz cala masa szkla, oziebionego przez zabieg czer¬ pania, wykonywa kilka obrotów, zanim zo¬ stanie znowu unieruchomiona na miejscu czerpania.W przeciwienstwie do tego w przypad¬ ku kadzi o ruchu ciaglym (patrz fig. 1 i 2), wskutek zblizenia do siebie lub pokrycia sie ze soba plaszczyzn lub stref oziebienia zdarza sie, ze forma czerpie ze strefy, o- ziebionej przez zetkniecie z forma podczas poprzedniego obrotu kadzi, wskutek czego jednorodnosc szkla, pobranego w ten spo¬ sób, moze byc jeszcze srednia.Nastepnie obiera sie kat przerywanego obrotu kadzi o wartosci bardzo malej w stosunku do kata przerywanego obrotu form czerpiacych.W tych warunkach w chwili, gdy dana forma czerpiaca powraca do punktu czer¬ pania po pewnym okresie czasu, kadz pod¬ czas tego okresu wykonala zaledwie ula¬ mek obrotu.Jesli litera co oznaczy sie kat przerywa¬ nego obrotu kadzi, litera Q kat przerywa¬ nego obrotu form czerpiacych i jesli stosu¬ nek -— = V3, % lub %, to strefy, w któ- rych forma czerpala, pozostaja we wne¬ trzu pieca w ciagu okresu, odpowiadajace¬ go 3, 4 lub pieciokrotnosci i t. d. trwania okresu czasu obrotów maszyny. Kazda strefa masy, tylko co oziebionej podczas zabiegu czerpania, pozostaje wiec bardzo dlugo w strefie ponownego ogrzewania we¬ wnatrz pieca, zanim powróci w polozenie, w którem jest wystawiona na dzialanie po¬ wietrza zewnetrznego.Poza tern mozna polaczyc obie powyz¬ sze cechy charakterystyczne urzadzen. Je¬ sli w przykladzie, podanym powyzej, przy¬ jac, ze strefa, z której czerpano, wykony¬ wa np. 3 obroty, zanim zostanie unierucho¬ miona ponownie w punkcie czerpania, od¬ step czasu, dzielacy te dwa czerpania z tej samej strefy, bedzie 3 X 3 = 9 razy, albo 3 X 4 = 12 razy, albo 3 X 5 = 15 razy dluzszy od czasu trwania cyklu obrotów maszyny.Mozna równiez stosowac kadz o bar¬ dzo malej srednicy dzieki temu, ze ponow¬ ne ogrzewanie strefy ostudzonej trwa bar¬ dzo dlugo, zanim strefa ta powróci do miej¬ sca czerpania. — 2 —Te cechy charakterystyczne wynalazku zilustrowano na fig. 3 i 4 rysunku.Z1 oznacza slad, pozostawiony w szkle przez forme czerpiaca po zabiegu czerpa¬ nia, Z2, Z3, Z4... Z27, Z28 kolejne przesuwy tego sladu Z1 w róznych miejscach zatrzy¬ mania kadzi C w strefie rozgrzewania; wi¬ dac, ze po stacji 28 strefa, z której czerpa¬ no na poczatku obrotu, zajmuje miejsce Z29 poza punktem czerpania, a tern samem nie podlega czerpaniu. Forma, która w tej chwili przybywa do punktu czerpania, na¬ potyka wiec szklo nieostudzone.W chwili, gdy maszyna wykona calko¬ wity obrót (szesc zatrzyman form M), kadz wykona zaledwie ulamek obrotu, tak iz strefa oziebiona podlega dlugotrwalemu ponownemu rozgrzewaniu sie, zanim po¬ wróci do waskiego wycinka odslonietego.Kadz, obracajaca sie ruchem przerywa¬ nym, spelnia z jednej strony dzieki zloka¬ lizowaniu oziebienia, jakiemu podlega szklo w miejscu czerpania, z drugiej stro¬ ny dzieki mozliwosci przedluzenia okresu ponownego rozgrzewania praktycznie na kilka jej obrotów, calkowicie warunki, nie¬ zbedne do czerpania szkla, posiadajacego zadana jednorodnosc termiczna.Warunki pracy sa ulepszone dzieki te¬ mu, ze w przypadku maszyn o ruchu prze¬ rywanym odslaniany wycinek moze byc stosunkowo bardzo krótki w porównaniu z wycinkiem ponownego rozgrzewania.Kadz, obracajaca sie ruchem przerywanym, moze byc zreszta zaopatrzona w komin przelewowy i komore rozgrzewania, opisa¬ ne w wyzej wzmiankowanym patencie Nr 20784; moze ona równiez stanowic ca¬ losc z wnetrzem pieca, mieszczac sie w je¬ go zaglebieniu, np. w niszy sciany pieca.Zastrzez »ti ia patentowe. 1. Kadz do szkla roztopionego, z któ¬ rej czerpie sie szklo do wyrobu przedmio¬ tów zapomoca form czerpiacych, unieru- chomianych w chwili czerpania szkla, zna¬ mienna tern, ze jest zaopatrzona w narza¬ dy, wprawiajace ja w przerywany ruch obrotowy, zgodny z przerywanemi rucha¬ mi form czerpiacych, przyczem zatrzymy¬ wanie sie kadzi podczas jej przerywanego ruchu obrotowego ma te sama chwile po¬ czatkowa i ten sam czas trwania, co za¬ trzymywanie sie form czerpiacych. 2. Kadz wedlug zastrz. 1, znamienna tern, ze jest zaopatrzona w narzady, wpra¬ wiajace ja w przerywany ruch obrotowy w sposób taki, iz masa szkla, która ostatnio podlegala zabiegowi czerpania zostaje prze¬ sunieta poza punkt czerpania, skoro kadz wykona calkowity obrót, wskutek czego masa szkla, ostudzona w czasie zabiegu czerpania, wykonywa kilka obrptów, zanim zostanie ponownie unieruchomiona na miej¬ scu czerpania. 3. Kadz wedlug zastrz, 1 i 2, znamien¬ na tern, ze jest zaopatrzona w narzady, wprawiajace ja w przerywany ruch obroto¬ wy w sposób taki, iz katowe przesuniecia kadzi, podczas jej przerywanego ruchu, maja mniejsza wartosc od katowego prze¬ suniecia form czerpiacych ppdczas ich przerywanego ruchu.Societe Anonyme d'Etudes et de Constructions d'Appareils Mecaniaues pour la V er r e r ie.Zastepca: M. Skrzypkowski, rzecznik patentowy.Do opisu patentowego Ni 22620. / r Af afc&z^*\^-3 \ X / Druk L. Boguslawskiego i Ski, Warszawa. PL