PL224545B1 - Układanka mozaikowa - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest układanka mozaikowa zbudowana z elementów tworzących przecinające się koła.

Układanki mozaikowe są tego typu zabawkami, które ćwiczą wyobraźnię i zdolności kombinacyjne. Zbudowane są z ruchomych elementów, zmieniających wzajemne położenie. Powierzchnie elementów na ogół pomalowane są różnymi kolorami, bądź też na tych powierzchniach lub segmentach są nadrukowane fragmenty obrazka. Zadaniem układającego jest stworzenie założonego kształt u geometrycznego albo złożenie obrazka poprzez przemieszczanie tych elementów.

W znanych układankach mozaikowych, w których elementy tworzą przecinające się koła o obrazach zachodzących na siebie, występują nieprzesuwne elementy centralne, podlegające jedynie obrotom oraz elementy przesuwne, zmieniające swoje położenie w polu mozaiki.

Z opisu patentowego USA nr 4580783 znana jest układanka mozaikowa, składająca się z dwojakiego rodzaju elementów, tworzących dwa przecinające się koła. Elementy układanki ustalone są za pomocą wypustów i wycięć w obudowie. Układanka w wersji dwóch kół zawiera 29 elementów.

Z niemieckiego opisu patentowego nr 3 143 735 znana jest układanka mozaikowa, wykonywana w dwóch odmianach. W jednej odmianie układanka składa się z dwojakiego rodzaju elementów, tworzących trzy lub więcej przecinających się kół. Jeden z elementów ma postać soczewki o dwóch bokach wypukłych, zaś drugi ma kształt zbliżony do trójkąta równobocznego o bokach wklęsłych. Każde z kół utworzone jest z 18 elementów - 6 trójkątów i 12 soczewek.

W drugiej odmianie, układanka składa się z trzech rodzajów elementów, tworzących wiele przecinających się kół. Jeden z elementów ma kształt zbliżony do kwadratu z wypukłymi bokami, drugi kształt trójkąta z dwoma bokami wypukłymi i jednym bokiem wklęsłym, zaś trzeci element ma kształt zbliżony do rombu z bokami wklęsłymi. Każde z kół tworzy 20 elementów - 4 kwadraty, 12 trójkątów i 4 romby.

Z niemieckiego opisu patentowego nr 3 146 801 znana jest układanka, zawierająca elementy dwojakiego rodzaju, tworzące wiele przecinających się kół. Jeden z elementów ma postać soczewki o dwóch bokach wypukłych, zaś drugi ma kształt zbliżony do trójkąta równobocznego o wklęsłych bokach. Każde koło składa się z 18 elementów.

Wadą przedstawionych rozwiązań jest zbyt duża liczba elementów tworzących koło układanki. Ponieważ każdy element układanki wykonywany jest w tolerancji wymiarowej, a dla swobodnego przesuwania elementów musi występować pomiędzy nimi odpowiedni luz, to tak duża liczba elementów tworzących koło w znanych układankach prowadzi, na skutek sumowania się błędów wykonania i luzów, do powstawania trudności w przesuwaniu elementów, a nawet do ich zakleszczania, uniemożliwiającego dalsze przesuwanie.

Z tego względu przedstawione układanki praktycznie nie występują na rynku.

Z polskiego opisu patentowego nr 187089 znana jest układanka mozaikowa, składająca się z elementów tworzących dwa przecinające się koła. Elementy mają kształt wieloboków krzywoliniowych o bokach wklęsłych i/lub wypukłych, z których jeden ma kształt soczewki o dwóch bokach wypukłych, drugi ma kształt zbliżony do trójkąta równobocznego, o dwóch bokach wypukłych i jednym wklęsłym, zaś trzeci element ma także kształt zbliżony do trójkąta równobocznego, z tym, że ma jeden bok wypukły i dwa wklęsłe. Okręgi obu kół przecinają się w ich środkach.

W przedstawionym rozwiązaniu układanki wyeliminowano wady innych układanek. Liczba elementów tworzących poszczególne koła w układance jest zmienna i może wynosić 7, 8 lub 9 elementów, w zależności od stanu ułożenia układanki. Nie tylko jest więc zdecydowanie niższa od liczby elementów w układankach znanych ale ze względu na powyżej podaną zmienność, w zdecydowanym stopniu utrudnia znalezienie algorytmu ułożenia układanki na drodze matematycznej. Występowanie w układance trzech rodzajów elementów pozwala na ułożenie kilkudziesięciu wzorów. Czyni to układankę według wynalazku o wiele atrakcyjniejszą od układanek znanych.

Celem wynalazku było opracowanie prostszej i łatwiejszej do wykonania układanki, która zapewniałaby możliwość ułożenia znacznej liczby wzorów.

Układanka mozaikowa według wynalazku, składająca się z przesuwnych elementów tworzących dwa przecinające się obracające koła, przy czym element przesuwny ma kształt soczewki, charakteryzuje się tym, że zawiera pięć identycznych przesuwnych elementów, zaś jedno z kół jest ustalone w obudowie w sposób umożliwiający obrót także względem osi leżącej w płaszczyźnie układanki i nachylonej względem osi wzdłużnej układanki o kąt 60°.

PL 224 545 B1

W korzystnym wykonaniu, układanka ma w obudowie dwa otwory, znajdujące się w osi nachylonej do osi wzdłużnej układanki o kąt 60°, w których zamocowane są sprężyny.

Ograniczenie elementów przesuwnych oraz zapewnienie możliwości dodatkowego obrotu jednego z kół, z jednej strony uprościło układankę, czyniąc ją łatwą i tanią w wykonaniu, zaś z drugiej strony, zwiększyło liczbę możliwych do ułożenia wzorów, czyniąc ją bardziej atrakcyjną.

Wynalazek pokazano w przykładzie wykonania na rysunku, na którym Fig. 1 przedstawia widok układanki z góry, Fig. 2 - widok obudowy układanki, Fig. 3 i 4 - widok w dwóch prostopadłych rzutach koła lewego, Fig. 5 i 6 - koła prawego, Fig. 7 i 8 soczewki, Fig. 9 pokazuje usytuowanie sprężyn, zaś Fig. 10 - samą sprężynę.

W prostokątnej obudowie 1 usytuowane są dwa przecinające się koła 2 i 3. Każde z kół zawiera korpus 4 i 5. Ponadto, układanka zawiera pięć elementów przesuwnych 6, w kształcie soczewki. Oba koła mają możliwość obrotu w płaszczyźnie układanki (wokół pionowej osi), zaś jedno koło 3 ma możliwość obrotu także wokół osi leżącej w płaszczyźnie układanki. Korpus 4 koła 2 ma stożkowe wypusty 7, wykonane na wewnętrznych krzywoliniowych powierzchniach, zaś korpus 5 koła 3 - stożkowe wgłębienia 8, wykonane na zewnętrznych krzywoliniowych powierzchniach. W kolistym wybraniu obudowy 1, wykonane są dwa wypusty 9. Ponadto w obudowie zamocowane są dwie sprężyny 10 i 11. Oś zamocowania sprężyn jest nachylona do osi wzdłużnej układanki o kąt 60°.

Claims (2)

1. Układanka mozaikowa, składająca się z przesuwnych elementów tworzących dwa przecinające się obracające koła, przy czym element przesuwny ma kształt soczewki, znamienna tym, że składa się z pięciu identycznych przesuwnych elementów (6), zaś jedno z kół (3) jest ustalone w obudowie (1) w sposób umożliwiający obrót także względem osi leżącej w płaszczyźnie układanki i nachylonej względem osi wzdłużnej układanki o kąt 60°.

2. Układanka mozaikowa według zastrz. 1, znamienna tym, że w obudowie (1) ma dwa otwory, znajdujące się w osi nachylonej do osi wzdłużnej układanki o kąt 60°, w których zamocowane są sprężyny (10 i (11).