PL223528B1 - Mechanizm blokady urządzenia najazdowego w bezwładnościowym układzie hamowania zwłaszcza do przyczep pojazdów - Google Patents

Description

Opis wynalazku

Przedmiotem wynalazku jest mechanizm blokady urządzenia najazdowego w bezwładnościowym układzie hamowania zwłaszcza do przyczep pojazdów, znajdujący zastosowanie w przyczepach towarowych, przyczepach służących do transportu koni, przyczepach podłodziowych, kempingowych, gastronomicznych czy w lawetach samochodowych.

Znany jest hamulec mechaniczny, zwany hamulcem najazdowym, który dzięki specjalnej budowie umożliwia hamowanie przyczepy, choć nie jest połączony z układem hamulcowym ciągnącego ją pojazdu. W hamulcu tym wykorzystuje się siłę powstającą między pojazdem, a przyczepą pod wpływem najeżdżania przyczepy na hamujący pojazd. Im większe jest opóźnienie hamowania pojazdu, z tym większą siłą napiera na niego przyczepa. Siłę tę wykorzystuje się do uruchomienia jej hamulców. Urządzenie funkcjonuje na zasadzie dźwigni mechanicznej - na dyszel przyczepy podczas hamowania pojazdu ciągnącego działa siła bezwładności przyczepy. Jeśli siła ta przekroczy pewną wartość graniczną, dyszel pokonuje opór połączonej z nim sprężyny i teleskopowo zaczyna się cofać, naciskając na koniec dźwigni hamulcowej przyczepy. Dodatkowo hamulec najazdowy ma do spełnienia jeszcze jedną funkcję - hamulca awaryjnego. Podczas przyczepiania dyszla do haka mocuje się także linkę stalową, która w przypadku niespodziewanego wyczepienia się dyszla, po pierwsze stanowi awaryjne łącze z pojazdem ciągnącym, a po drugie jej drugi koniec połączony jest z końcem tej samej dźwigni hamulcowej, na którą działa podczas zwykłego hamowania dyszel. W rezultacie przyczepa, wyczepiona w czasie jazdy z haka, pozostaje połączona z pojazdem linką, a jednocześnie zaczyna hamować.

Hamulce najazdowe stosuje się w niedużych lekkich przyczepach oraz w starszych konstrukcjach przyczep średniej ładowności, o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony. Niewątpliwą zaletą tych hamulców jest ich prosta konstrukcja oraz niski koszt. Mają one jednak także kilka niedogodności, wśród których wymienić należy przede wszystkim opóźnienie w czasie działania hamulca przyczepy w stosunku do hamulca pojazdu, a także konieczność blokowania mechanizmu przy jeździe do tyłu.

W świetle powyższych problemów celem wynalazku było opracowanie takiego rozwiązania, które pozwalałoby na montowanie do przyczepy dwóch alternatywnych układów hamowania oraz znalezienie sposobu rozdzielenia tych alternatywnych układów hamowania tak, aby zawsze działał tylko jeden z układów.

Istotą rozwiązania według wynalazku jest mechanizm umożliwiający blokadę suwadła urządzenia najazdowego w bezwładnościowym układzie hamowania. Zgodnie z wynalazkiem urządzenie osadzone jest na wsporniku, do którego zamocowane są elementy stanowiące uchwyty siłownika oraz trzpienia blokującego. Urządzenie posiada trzpień blokujący ruch suwadła urządzenia najazdowego i siłownik do napędu tego trzpienia. Trzpień stanowi jednoramienną dźwignię osadzoną wahliwie swym końcem w uchwycie zamocowanym do nieruchomego wspornika i jest połączony z tłoczyskiem siłownika poprzez popychacz i mechanizm przeniesienia napędu, natomiast koniec swobodnego ramienia trzpienia jest rozmieszczony w pobliżu oporowej płyty suwadła urządzenia najazdowego.

Siłownik jest zamocowany przeciwległym końcem w uchwycie połączonym ze wspornikiem.

W korzystnym rozwiązaniu według wynalazku mechanizm przeniesienia napędu ma postać sworznia, stanowiącego oś wahliwego połączenia popychacza z tłoczyskiem siłownika.

W innym korzystnym rozwiązaniu według wynalazku mechanizm przeniesienia napędu ma postać sworznia osadzonego w popychaczu oraz w krzywkowym wycięciu suwaka, połączonego z tłoczyskiem siłownika. Korzystnie, suwak mechanizmu przeniesienia napędu jest rozmieszczony między dwoma ślizgowymi płytami.

Także korzystnie, tłoczysko siłownika posiada sprężynę powrotną cofającą suwak do położenia spoczynkowego.

Wychylenie trzpienia blokującego suwadło urządzenia najazdowego jest regulowane przez ogranicznik zamocowany do wspornika. Siłownik mechanizmu blokady według wynalazku jest zamocowany do wspornika mechanizmu wahliwie, ma najkorzystniej postać siłownika pneumatycznego i posiada co najmniej jedno przyłącze zapewniające dopływ sprężonego powietrza.

Mechanizmu blokowania urządzenia najazdowego według wynalazku można mocować do układu najazdowego bez ingerencji w konstrukcję tego układu. Mocowanie odbywa się od dołu tak, żeby urządzenie nie kolidowało z elementami ruchomymi układu. Śruby mocujące wspornik mechanizmu blokującego mogą być przykręcone w otworach wykonanych w procesie produkcji układu najazdowego przez

PL 223 528 B1 producenta układu. Urządzenie wyłącza działanie najazdowego układu hamowania poprzez zablokowanie możliwości ruchu suwadła mechanizmu najazdowego. Odblokowanie układu najazdowego następuje po odpowietrzeniu siłownika, pod wpływem działania sprężyny powrotnej. W przypadku awarii układu hamowania wykorzystującego do działania energię sprężonego powietrza, siła napiętej sprężyny powoduje przywrócenie możliwości działania bezwładnościowego układu hamulcowego.

Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykładach wykonania na schematycznym rysunku, którego fig. 1 przedstawia mechanizm blokady urządzenia najazdowego w bezwładnościowym układzie hamowania w pierwszym przykładzie wykonania w pozycji spoczynkowej, fig. 2 - ten sam mechanizm w fazie blokowania, fig. 3 - mechanizm blokady urządzenia najazdowego w bezwładnościowym układzie hamowania w drugim przykładzie wykonania w pozycji spoczynkowej, a fig. 4 - ten sam przykładowy mechanizm w fazie blokowania.

Mechanizm blokady urządzenia najazdowego w bezwładnościowym układzie hamowania osadzony jest na wsporniku 1, przymocowanym śrubami 2 do najazdowego urządzenia 3, bez ingerencji w konstrukcję tego urządzenia i w taki sposób, że nie koliduje z jego roboczymi elementami ruchomymi, to jest suwadłem 4 i oporową płytą 5 suwadła 4. Mechanizm według wynalazku posiada blokujący trzpień 6, którego jedno ramię jest wahliwie zamocowane na osi 7 uchwytu 8, trwale połączonego ze wspornikiem 1. Drugie, swobodne ramię blokującego trzpienia 6 jest rozmieszczone w pobliżu oporowej płyty 5 suwadła 4 najazdowego urządzenia 3.

W pierwszym przykładzie wykonania wynalazku blokujący trzpień 6 jest trwale połączony z popychaczem 9, który poprzez sworzeń 10 łączy się wahliwie z tłoczyskiem 11 pneumatycznego siłownika 12, zamocowanego przeciwległym końcem wahliwie na osi 13 uchwytu 14 trwale połączonego ze wspornikiem 1.

W fazie spoczynku tłoczysko 11 pneumatycznego siłownika 12 jest cofnięte do jego wnętrza, a swobodne ramię blokującego trzpienia 6 znajduje się poza obrysem oporowej płyty 5 suwadła 4 najazdowego urządzenia 3. Podanie sprężonego powietrza do pneumatycznego siłownika 12 poprzez przyłącze 15 powoduje wysunięcie tłoczyska 11, które poprzez sworzeń 10 naciska na popychacz 9, powodując odchylenie dźwigni jednoramiennej utworzonej przez blokujący trzpień 6. Swobodne ramię tego trzpienia ustawia się na przeciw oporowej płyty 5 blokując jej ruch. Wychylenie blokującego trzpienia jest regulowane ogranicznikiem 16 zamocowanym do wspornika 1.

W drugim przykładzie wykonania wynalazku blokujący trzpień 6 jest trwale połączony z popychaczem 9, którego ramię ma sworzeń 10 osadzony suwliwie w krzywkowym wycięciu 17 suwaka 18 mechanizmu przeniesienia napędu, który w tym przykładzie wykonania ma postać mechanizmu krzywkowego. Suwak 18 jest umieszczony między dwoma ślizgowymi płytami 19 i połączony z końcem tłoczyska 11 pneumatycznego siłownika 12, zamocowanego przeciwległym końcem wahliwie na osi 13 uchwytu 14 trwale połączonego ze wspornikiem 1.

W fazie spoczynku tłoczysko 11 pneumatycznego siłownika 12 jest wysunięte, a swobodne ramię blokującego trzpienia 6 znajduje się poza obrysem oporowej płyty 5 suwadła 4 najazdowego urządzenia 3. Podanie sprężonego powietrza do pneumatycznego siłownika 12 poprzez przyłącze 15, powoduje wsunięcie tłoczyska 11 do wnętrza siłownika. Tłoczysko 11 przesuwając suwak 18 między ślizgowymi płytami 19, naciska na popychacz 9 poprzez sworzeń 10 osadzony w krzywkowym wycięciu 17. Ruch popychacza 9 powoduje odchylenie dźwigni jednoramiennej utworzonej przez blokujący trzpień 6. Swobodne ramię tego trzpienia ustawia się na przeciw oporowej płyty 5 blokując jej ruch.

Zanik ciśnienia wytworzonego w pneumatycznym siłowniku 12 powoduje wysunięcie tłoczyska pod wpływem powrotnej sprężyny 20 i odblokowanie oporowej płyty 5 suwadła 4 najazdowego urządzenia 3.

Ten sam efekt można uzyskać podając sprężone powietrze do pneumatycznego siłownika 12 drugim przyłączem 15, aby przesunąć tłok siłownika w przeciwnym kierunku.

PL 223 528 B1

Wykaz oznaczeń

- wspornik

- śruba

- urządzenie najazdowe

- suwadło

- płyta oporowa

- trzpień blokujący

- oś

- uchwyt

- popychacz

- sworzeń

- tłoczysko

- siłownik pneumatyczny

- oś

- uchwyt

- przyłącze

- ogranicznik

- wycięcie krzywkowe

- suwak

- płyta ślizgowa

- sprężyna powrotna

Claims (7)

1. Zastrzeżenia patentowe

   1. Mechanizm blokady urządzenia najazdowego w bezwładnościowym układzie hamowania zwłaszcza do przyczep pojazdów, znamienny tym, że posiada trzpień (6) blokujący ruch suwadła (4) najazdowego urządzenia (3) i siłownik (12) do napędu tego trzpienia (6), przy czym trzpień (6) stanowi jednoramienną dźwignię osadzoną wahliwie swym końcem w uchwycie (8) zamocowanym do nieruchomego wspornika (1) i jest połączony z tłoczyskiem (11) siłownika (12) poprzez popychacz (9) oraz mechanizm przeniesienia napędu, natomiast koniec swobodnego ramienia trzpienia (6) jest rozmieszczony w pobliżu oporowej płyty (5) suwadła (4) najazdowego urządzenia (3), a siłownik (12) jest zamocowany przeciwległym końcem w uchwycie (14) połączonym ze wspornikiem (1).
2. 2. Mechanizm blokady według zastrz. 1, znamienny tym, że mechanizm przeniesienia napędu ma postać sworznia (10) stanowiącego oś wahliwego połączenia popychacza (9) z tłoczyskiem (11) siłownika (12).
3. 3. Mechanizm blokady według zastrz. 1, znamienny tym, że mechanizm przeniesienia napędu ma postać sworznia (10) osadzonego w popychaczu (9) oraz w krzywkowym wycięciu (17) suwaka (18), połączonego z tłoczyskiem (11) siłownika (12).
4. 4. Mechanizm blokady według zastrz. 3, znamienny tym, że suwak (18) jest rozmieszczony między dwoma ślizgowymi płytami (19).
5. 5. Mechanizm blokady według zastrz. 1, znamienny tym, że posiada ogranicznik (16) położenia trzpienia (6).
6. 6. Mechanizm blokady według zastrz. 1, znamienny tym, że siłownik (12) jest zamocowany wahliwie.
7. 7. Mechanizm blokady według zastrz. 1 albo 3, albo 4, znamienny tym, że posiada powrotną sprężynę (20) dla suwaka (18).