PL223249B1

PL223249B1 - Sposób otrzymywania nanonapełniaczy hybrydowych metodą odparowania rozpuszczalnika

Info

Publication number: PL223249B1
Application number: PL394906A
Authority: PL
Inventors: Teofil Jesionowski; Karolina Szwarc; Michał Dutkiewicz; Hieronim Maciejewski; Bogdan Marciniec
Original assignee: Politechnika Poznańska; Univ Im Adama Mickiewicza W Poznaniu
Priority date: 2011-05-17
Filing date: 2011-05-17
Publication date: 2016-10-31
Also published as: PL394906A1

Description

Opis wynalazku

Przedmiotem wynalazku jest sposób otrzymywania nanonapełniaczy hybrydowych metodą odparowania rozpuszczalnika, mających zastosowanie jako napełniacze polimerów m.in. poliolefin, polimetakrylanów, żywic epoksydowych.

Silseskwioksany znane były już w połowie XIX wieku. Jednakże w ostatnich latach związki typu POSS, czyli wielościenne oligomeryczne silseskwioksany znalazły się w centrum zainteresowania wielu ośrodków badawczych. Materiały te stosuje się m.in. jako napełniacze polimerów, w głównej mierze, ze względu na możliwość otrzymywania ich w skali nanometrycznej (wielkości cząstek rzędu

1-3 nm), co zostało przedstawione w publikacji S. lyer, A. Abu-AIi, A. Detwiler, D. A. Sehiraldi, Transparent polymer-polyhedral oligomeric silsesquioxane composites, ACS Symposium Series (Science and Technology of Silicones and Silicone-Modified Materials), Cleveland, 2007, 313-325.

POSS to nowa klasa nanohybryd, o polepszonych właściwościach termicznych, mechanicznych i elektrycznych, co zostało scharakteryzowane w następującej publikacji K. Madhavan, D. Gnanasekaran, B. S. R. Reddy, Synthesis and characterization of poly(dimethylsiloxaneurethane) nanocomposites: Effect of (in)completely condensed silsesquioxanes on thermal, morphological, and mechanical properties, Journal of Applied Polymer Science, 2009, 114, 3659-3667. Powstają w wyniku hydrolitycznej kondesacji trifunkcyjnych organosiloksanów (RSi(OR')3, gdzie R i R' zdefiniowane są jako różne grupy organiczne). Oligosilseskwioksany charakteryzują się wzorem ogólnym (RSiO3/2)n i posiadają strukturę pośrednią pomiędzy krzemionkami (SiO2), a silikonami (R2SiO)n co zostało opisane m.in. w publikacji X. Z. Zhang, Y. J. Song i Y. D. Huang, Properties of silsesquioxane coating modified carbon fibre/polyarylacetylene composites, Composites Science and Technology, 2007, 67, 3014-3022. Są zazwyczaj bezbarwnymi substancjami i wykazują tendencję do krystalizacji już w temperaturze pokojowej, co powoduje jeden rodzaj separacji faz. Większość produkowana jest w postaci białych proszków. Zdarza się jednak, że mogą mieć one również formę bezbarwnego oleju, bądź smaru, o czym napisano w publikacji L. Liu, M. Tian, W. Zhang, L. Zhang, E. M. James, Crystallization and morphology study of blending, Polymer, 2007, 48, 3201-3212.

Krzemionki strącane należą do cennych napełniaczy piasto- i elastomerów, a wprowadzenie ich do układu z tworzywem sztucznym przyczynia się do wyraźnej poprawy parametrów wytrzymałościowych krzemionka-polimer, co przedstawili A. Krysztafkiewicz, B. Rager, T. Jesionowski, The effect of surface modification on physicochemical properties of precipitated silica, Journal of Materials Science. 1997, 32, 1333-1339. Y. Kawakami w swojej publikacji Y. Kawakami, Structural control and functionalization of oligomeric silsesquioxanes, Reactive and Functional Polymers, 2007, 67, 1 1 37-1 1 47] udowadnia, że krzemionka posiada niską mieszalność ze związkami organicznymi, dopiero modyfikacja powierzchni krzemionki silanowymi związkami wiążącymi przyczynia się do znacznego polepszenia mieszalności. Oligosilseskwioksany cieszą się dużą atrakcyjnością. F. Rataboul i inni D. B. Cordes, P. D. Lickiss, F. Rataboul, Recent developments in the chemistry of cubic polyhedral oligosilsesquioxanes, Chemical Review, 2010, 110, 2081-2173 potwierdzili, że związki o budowie klatkowej posiadają stabilny termicznie nieorganiczny fragment Si-O-Si oraz reaktywny fragment R-Si łatwo ulegający funkcjonalizacji. Z tego też powodu znajdują zastosowanie jako samodzielne prekursory powierzchni, ale mogą również z powodzeniem posłużyć jako modyfikatory tradycyjnych napełniaczy, m.in. krzemionki. W wyniku połączenia tych dwóch materiałów, z których POSS charakteryzuje się wymiarem nanometrycznym (~100 nm) powstają nanokompozyty, o których napisano J. Raghunath, G. Georgiou, D. Armitage, S. N. Nazhat. K. M. Sales, P. E. Butle, A. M. Saifalian, Degradation studies on biodegradable nanocomposite based on polycaprolactone/polycarbonate (80:20%) polyhedral oligomeric silsesquioxane, Journal of Biomedical Materials Research Part A, 2008, 86 A, 987-995. Funkcjonalizacja tworzyw sztucznych przy pomocy układów hybrydowych SiO2-POSS powinna przyczynić się przede wszystkim do zlikwidowania problemów powstałych w trakcie tworzenia specyficznych materiałów polimerowych, a znaczne polepszenie parametrów mechanicznych i fizykochemicznych kompozytów: zredukowania tarcia, lepkości i obniżenia gęstości, jak również do wzrostu modułu Younga, wytrzymałości na rozciąganie, o których pisali Y. R. Liu, Y. D. Huang, L. Liu, Thermal stability of POSS/methylsilicone nanocomposites, Composites Science and Technology, 2007, 67, 2864-2876.

Istotą wynalazku jest sposób otrzymywania nanonapełniaczy hybrydowych metodą odparowania rozpuszczalnika polegający na tym, że na nośnik którego stanowi krzemionka uwodniona, lub emulsyjna, lub krzemionka otrzymana metodą zol-żel lub krzemionka pirogenna, nanosi się w temperaturze otoczenia mieszaninę składającą się z 0,1-70 części wagowych, korzystnie 10 części wagowych

PL 223 249 B1 klatkowych silseskwioksanów, o wzorze przedstawionym na rysunku, gdzie R oznacza grupę reaktywną: alkoksy-, lub metakryloksy-, lub glicydoksy-, lub amino-, lub ich mieszaninę, bądź niereaktywną: fluoro-, lub perfluorową, lub ich mieszaninę i rozpuszczalników organicznych, korzystnie toluenu, lub tetrahydrofuranu, lub heksanu, lub alkoholu, a następnie odparowuje się rozpuszczalnik w obniżonej temperaturze i pod obniżonym ciśnieniem, dalej suszy konwekcyjnie w temperaturze 90-150°C, korzystnie 120°C.

Dzięki zastosowaniu rozwiązania według wynalazku uzyskano następujące efekty techniczno-użytkowe:

> kompozyt krzemionka - klatkowe silseskwioksany (SiO₂-POSS) otrzymany proponowaną metodą przejawia charakter zdecydowanie hydrofobowy, co korzystne jest w napełnianiu polimerów, > możliwość dobrego zdyspergowania kompozytu SiO₂-POSS w matrycy polimerowej, > dobra mieszalność układu napełniacz hybrydowy-polimer prowadzi do poprawy wytrzymałości mechanicznej materiału, > modyfikowanie powierzchni krzemionki oligosilseskwioksanami poprawia adhezję ponieważ stosowany POSS nie tylko reaguje z napełniaczem, ale również z polimerem, > możliwość zastosowania otrzymanego produktu m.in. jako nanonapełniacza wybranych polimerów, biokompatybilizatora, nośnika katalizatorów czy materiału ciekłokrystalicznego, > możliwość zastosowania kompozytu SiO₂-POSS do produkcji tworzyw na bazie m.in. poliolefin, poliestrów, polimetakrylanów i żywic.

Wynalazek ilustrują poniższe przykłady:

P r z y k ł a d I

A. Otrzymywanie nośnika - krzemionki uwodnionej

Do reaktora umieszczonego w łaźni wodnej nagrzanej do temperatury 85°C, zawierającego ₃

200 cm³ wodnego roztworu czynnika hydrofobizującego (nienasycony alkohol tłuszczowy C1-C4 ₃ o średnim stopniu oksyetylenowania 7), dozowano 60 cm³ 5-proc. roztworu krzemianu sodu z 19,6 g ₃ siarczanu(VI) sodu. W drugim stadium dozowano 740 cm³ krzemianu sodu ze stałą szybkością 3 3 3 cm³/min oraz 420 cm³ roztworu kwasu siarkowego(VI) z zadaną szybkością 4 cm³/min. Układ intensywnie mieszano. Krzemionkę odsączono pod zmniejszonym ciśnieniem i przemywano kilkakrotnie gorącą wodą, a następnie suszono konwekcyjnie w temperaturze 105°C w czasie 24 h.

B. Sposób modyfikacji

Krzemionkę poddano procesowi modyfikacji. Do reaktora wprowadzono 5 g krzemionki uwod₃ nionej. Po czym dozowano mieszaninę składającą się z 10 cm³ toluenu i 5 cz. wag. oktakis(dimetylosiloksy,3-glicydoksypropylo)oktasilseskwioksanu (POSS z reaktywnymi grupami glicydoksy-), przy intensywnym mieszaniu. Następnie usunięto rozpuszczalnik na wyparce próżniowej, po czym suszono konwekcyjnie w temperaturze 120°C przez 48 h.

Na Fig. 1 przedstawiono rozkład wielkości cząstek uwzględniający udział objętościowy krzemionki uwodnionej niemodyfikowanej, z kolei na Fig. 2 zademonstrowano rozkład wielkości cząstek uwzględniający udział objętościowy krzemionki modyfikowanej 5 części wagowych oktakis(dimetylosiloksy,3-glicydoksypropylo)oktasilseskwioksanu (Zetasizer Nano ZS). Na Fig. 3 zamieszczono rozkłady wielkości cząstek uwzględniające udział objętościowy krzemionki uwodnionej niemodyfikowanej oraz krzemionki modyfikowanej 5 części wagowych oktakis(dimetylosiloksy,3-glicydoksypropylo)oktasilseskwioksanu (Mastersizer 2000), natomiast na Fig. 4 przedstawiono zdjęcie mikroskopowo-elektronowe TEM układu hybrydowego SiO2-POSS, uzyskanego według powyższego sposobu. W tabeli 1 przedstawiono powierzchnię właściwą BET, objętość oraz średnicę porów otrzymanych próbek.

P r z y k ł a d II

Zastosowano 5 części wagowych oktakis(dimetylosiloksy,3-metakryloksypropylo)-oktasilseskwioksanu (POSS z reaktywnymi grupami metakryloksy-) jako czynnik modyfikujący powierzchnię krzemionki uwodnionej, którą otrzymano jak w przykładzie I.

Na Fig. 5 przedstawiono rozkład wielkości cząstek krzemionki uwodnionej modyfikowanej 5 części wagowych oktakis(dimetylosiloksy,3-metakryloksypropylo)oktasilseskwioksanu (Zetasizer Nano ZS). Na Fig. 6 zademonstrowano rozkład wielkości cząstek uwzględniający udział objętościowy uwodnionej krzemionki modyfikowanej 5 części wagowych oktakis(dimetylosiloksy,3-metakryloksypropylo)oktasilseskwioksanu (Mastersizer 2000). Fig. 7 prezentuje zdjęcie mikroskopowo-elektronowe

PL 223 249 B1

TEM otrzymanego w powyższy sposób kompozytu SiO2-POSS. Z kolei w tabeli 1 przedstawiono powierzchnię właściwą BET, objętość oraz średnicę porów otrzymanej próbki.

P r z y k ł a d III

Użyto 5 części wagowych mono(etylotrietoksysililo)hepta(izobutylo)oktasilseskwioksanu (POSS z niereaktywnymi grupami etylotrietoksysililio-) jako modyfikatora powierzchni krzemionki uwodnionej, którą otrzymano jak w przykładzie I. Proces otrzymywania hybrydy przeprowadzono analogicznie jak w przykładzie I.

Na Fig. 8 przedstawiono rozkład wielkości cząstek krzemionki uwodnionej modyfikowanej 5 części wagowych mono(etylotrietoksysililo)hepta(izobutylo)oktasilseskwioksanu, (Zetasizer Nano ZS), natomiast na Fig. 9 zademonstrowano rozkład wielkości cząstek uwzględniający udział objętościowy krzemionki uwodnionej modyfikowanej 5 części wagowych mono(etylotrietoksysililo)hepta(izobutylo)oktasilseskwioksanu (Mastersizer 2000). Obraz mikroskopowo-elektronowy TEM otrzymanego w powyższy sposób kompozytu zamieszczono na Fig. 10, a w tabeli 1 przedstawiono powierzchnię właściwą BET, objętość oraz średnicę porów otrzymanej próbki.

P r z y k ł a d IV

Otrzymywanie kompozytu SiO2-POSS prowadzono w reaktorze stosując metodę odparowania rozpuszczalnika. Funkcjonalizację powierzchni krzemionki prowadzono w wyparce próżniowej. Do ₃ reaktora wprowadzono 5 g krzemionki uwodnionej oraz mieszaninę złożoną z 20 cm³ tetrahydrofuranu (THF) i 5 części wagowych oktakis(dimetylosiloksy,3-glicydoksypropylo)oktasilseskwioksanu (POSS z reaktywnymi grupami glicydoksy-). Całość intensywnie mieszano. Proces prowadzono w atmosferze obniżonego ciśnienia i obniżonej temperatury. W ostatnim etapie próbkę pozostawiono do wysuszenia w warunkach atmosferycznych przez 48 h.

P r z y k ł a d V

Zastosowano 10 części wagowych oktakis(dimetylosiloksy-1,1',2,2',3,3',4,4'-oktafluoropentyloksypropylo)oktasilseskwioksanu (POSS z niereaktywnymi grupami oktafluoroalkilowymi-) jako promotora adhezji powierzchni amorficznej krzemionki uwodnionej, którą otrzymano jak w przykładzie I. Proces otrzymywania układów hybrydowych przeprowadzono analogicznie jak w przykładzie I.

Na Fig. 11 przedstawiono rozkład wielkości cząstek krzemionki uwodnionej modyfikowanej 10 części wagowych oktakis(dimetylosiloksy-1,1',2,2',3,3',4,4',-oktafluoropentyloksypropylo)oktasilseskwioksanu (Zetasizer Nano ZS). Na Fig. 12 zademonstrowano obraz SEM, z kolei na Fig. 13 zaprezentowano obraz mikroskopowo-elektronowy TEM otrzymanego w powyższy sposób kompozytu SiO2-POSS. Powierzchnię właściwą BET, objętość i średnicę porów otrzymanej próbki przedstawiono w tabeli 1.

P r z y k ł a d VI

Użyto 10 części wagowych oktakis(3-metakryloksypropylo)oktasilseskwioksanu (POSS z reaktywnymi grupami metakryloksy-) jako modyfikatora powierzchni krzemionki płomieniowej (pirogennej). Proces otrzymywania układów hybrydowych metodą odparowania rozpuszczalnika przeprowadzono jak w przykładzie I.

Na Fig. 14 zamieszczono rozkład wielkości cząstek krzemionki płomieniowej modyfikowanej 10 części wagowych oktakis(3-metakryloksypropylo)oktasilseskwioksanu (Zetasizer Nano ZS). Na Fig. 15 przedstawiono obraz SEM, natomiast na Fig. 16 zaprezentowano obraz TEM otrzymanego w powyższy sposób kompozytu SiO2-POSS. W tabeli 1 przedstawiono powierzchnię właściwą BET, objętość oraz średnicę porów otrzymanej próbki.

P r z y k ł a d VII

A. Otrzymywanie nośnika - krzemionki emulsyjnej

Kolejny układ hybrydowy typu SiO2-POSS uzyskano przy zastosowaniu krzemionki emulsyjnej. Otrzymywanie krzemionki polega na przygotowaniu emulsji E1 (alkalicznej) oraz emulsji E2 (kwasowej). Emulsję E1 przygotowano w następujący sposób: do reaktora dozowano 20-proc. roztwór krze₃ mianu sodu w objętości 100 cm³ oraz mieszaninę złożoną z emulgatorów (eterów nonylofenylopolio₃ ksyetylenoglikolowych) NP3 w ilości 6,0 g oraz NP6 w ilości 4,0 g oraz 340 cm³ cykloheksanu. Mieszaninę cykloheksanu i surfaktantów porcjami dozowano do krzemianu sodu, dalej całość poddano homogenizacji przez okres 15 min. Emulsję E2 przygotowywano w analogiczny sposób jak emulsję E1. Przygotowano w osobnym naczyniu mieszaninę emulgatorów, eterów nonylofenylopolioksyety₃ lenoglikolowych, w ilości 2,0 g NP3 oraz 1,2 g NP6, którą zalano 140 cm³ cykloheksanu. Emulgator ₃ porcjami dozowano do 132 cm³ 5-proc. kwasu solnego. Całość homogenizowano przez 15 min.

PL 223 249 B1

Po połączeniu emulsji, kolejno układ destabilizowano w temperaturze 80°C, następnie oddzielano cykloheksan, a otrzymaną próbkę sączono pod zmniejszonym ciśnieniem. Powstały osad suszono.

B. Sposób modyfikacji

Otrzymaną krzemionkę poddano modyfikacji przy użyciu 5 części wagowych oktakis(dimetylosiloksy,3-glicydoksypropylo)oktasilseskwioksanu (POSS z reaktywnymi grupami glicydoksy-). Proces otrzymywania kompozytów metodą odparowania rozpuszczalnika przeprowadzono dalej analogicznie jak w przykładzie I.

Na Fig. 17 przedstawiono rozkład wielkości cząstek niemodyfikowanej krzemionki emulsyjnej, z kolei na Fig. 18 zademonstrowano rozkład wielkości cząstek krzemionki emulsyjnej modyfikowanej 5 części wagowych oktakis(dimetylosiloksy,3-metakryloksypropylo)oktasilseskwioksanu (Zetasizer Nano ZS). Fig. 19 prezentuje zdjęcie mikroskopowo-elektronowe SEM, a Fig. 20 przedstawia zdjęcie mikroskopowo-elektronowe TEM otrzymanego w powyższy sposób kompozytu SiO2-POSS. W tabeli 2 przedstawiono indeks polidyspersyjności (PdI), powierzchnię właściwą BET, objętość oraz średnicę porów otrzymanej próbki.

P r z y k ł a d VIII

Zastosowano 5 cz. wag. oktakis(dimetylosiloksy,3-metakryloksypropylo)oktasilseskwioksanu (POSS z reaktywnymi grupami metakryloksy-) jako modyfikatora powierzchni krzemionki emulsyjnej, którą otrzymano jak w przykładzie VII. Proces otrzymywania kompozytu hybrydowego przeprowadzono jak w przykładzie I.

Na Fig. 21 przedstawiono rozkład wielkości cząstek sferycznej krzemionki emulsyjnej modyfikowanej 5 części wagowych oktakis(dimetylosiloksy,3-metakryloksypropylo)oktasilseskwioksanu (Zetasizer Nano ZS). Obraz mikroskopowo-elektronowy SEM zademonstrowano na Fig. 22, z kolei zdjęcie TEM otrzymanej w powyższy sposób hybrydy przedstawiono na Fig. 23. W tabeli 2 zestawiono wartość współczynnika polidyspersyjności, powierzchnię właściwą BET, objętość oraz średnicę porów otrzymanej próbki.

P r z y k ł a d IX

Układ hybrydowy typu SiO2-POSS wytworzono metodą odparowania rozpuszczalnika. Do reaktora wprowadzono 5 g krzemionki emulsyjnej, otrzymanej analogicznie jak w przykładzie VII. Po czym ₃ dozowano mieszaninę składającą się z 10 cm³ metanolu i 3 części wagowych mono(3-(2-aminoetyloamino)propylo)hepta(izobutylo)oktasilseskwioksanu (POSS z reaktywnymi grupami amino-), przy intensywnym mieszaniu. W kolejnym etapie usunięto rozpuszczalnik na wyparce próżniowej, po czym produkt wysuszono konwekcyjnie w temperaturze 120°C przez 48 h.

P r z y k ł a d X

Jako modyfikatora powierzchni krzemionki emulsyjnej, otrzymanej jak w przykładzie VII, użyto 5 części wagowych mono(etylotrietoksysililo)hepta(izobutylo)oktasilseskwioksanu (POSS z niereaktywnymi grupami etylotrietoksysililo-). Proces otrzymywania kompozytu SiO2-POSS przeprowadzono jak w przykładzie I.

Na Fig. 24 przedstawiono rozkład wielkości cząstek krzemionki emulsyjnej modyfikowanej 5 części wagowych mono(etylotrietoksysililo)hepta(izobutylo)oktasilseskwioksanu (Zetasizer Nano ZS), natomiast na Fig. 25 zademonstrowano zdjęcie mikroskopowo-elektronowe SEM. Obraz TEM otrzymanego w powyższy sposób kompozytu zamieszczono na Fig. 26, a w tabeli 2 przedstawiono wartość indeksu polidyspersyjności, powierzchnię właściwą BET, objętość oraz średnicę porów otrzymanej próbki.

P r z y k ł a d XI

Użyto 10 części wagowych oktakis(dimetylosiloksy-1,1',2,2',3,3',4,4'-oktafluoropentylo ksypropylo)oktasilseskwioksanu (POSS z niereaktywnymi grupami oktafluoroalkilowymi-) jako modyfikatora powierzchni krzemionki emulsyjnej, otrzymanej analogicznie jak w przykładzie VII. Proces otrzymywania układów hybrydowych przeprowadzono jak w przykładzie I.

Na Fig. 27 przedstawiono rozkład wielkości cząstek krzemionki uwodnionej modyfikowanej 10 części wagowych oktakis(dimetylosiloksy-1,1',2,2',3,3',4,4'-oktafluoropentyloksy-propylo)oktasilseskwioksanu (Zetasizer Nano ZS). Na Fig. 28 zaprezentowano obraz SEM, z kolei na Fig. 29 zademonstrowano obraz TEM otrzymanego w powyższy sposób kompozytu SiO2-POSS. W tabeli 2 zestawiono wartość współczynnika polidyspersyjności (PdI), powierzchnię właściwą BET, objętość a także średnicę porów otrzymanej próbki.

PL 223 249 B1

P r z y k ł a d XII

Kolejny układ hybrydowy typu SiO2-POSS wytworzono przy zastosowaniu krzemionki uzyskanej metodą zol-żel (zmodyfikowaną metodą Stobera) oraz 10 części wagowych oktakis(3-metakryloksypropylo)oktasilseskwioksanu (POSS z reaktywnymi grupami metakryloksy-). Proces otrzymywania kompozytów metodą odparowania rozpuszczalnika przeprowadzono jak w przykładzie I.

P r z y k ł a d XIII

Użyto 3 części wagowych oktakis(3-metakryloksypropylo)oktasilseskwioksanu jako modyfikato₃ ra powierzchni krzemionki pirogennej oraz 10 cm³ heksanu. Proces otrzymywania układów hybrydowych metodą odparowania rozpuszczalnika przeprowadzono analogicznie jak w przykładzie I.

Na Fig. 30 zamieszczono rozkład wielkości cząstek krzemionki płomieniowej modyfikowanej 3 części wagowych oktakis(3-metakryloksypropylo)oktasilseskwioksanu (Zetasizer Nano ZS). Na Fig. 31 przedstawiono obraz TEM otrzymanego w powyższy sposób kompozytu SiO2-POSS.

P r z y k ł a d XIV

Zastosowano 60 części wagowych oktakis(3-metakryloksypropylo)oktasilseskwioksanu (POSS z reaktywnymi grupami metakryloksy-) jako modyfikatora powierzchni krzemionki emulsyjnej, otrzymanej jak w przykładzie VII. Proces otrzymywania kompozytu hybrydowego przeprowadzono jak w przykładzie I.

Claims

Zastrzeżenie patentowe

Sposób otrzymywania nanonapełniaczy hybrydowych metodą odparowania rozpuszczalnika, znamienny tym, że na nośnik którego stanowi krzemionka uwodniona, lub emulsyjna, lub krzemionka otrzymana metodą zol-żel lub krzemionka pirogenna, nanosi się w temperaturze otoczenia mieszaninę składającą się z 0,1-70 części wagowych, korzystnie 10 części wagowych klatkowych silseskwioksanów, o wzorze przedstawionym na rysunku, gdzie R oznacza grupę reaktywną alkoksy-, lub metakryloksy-, lub glicydoksy-, lub amino-, lub ich mieszaninę, bądź niereaktywną: fluoro-, lub perfluorową, lub ich mieszaninę i rozpuszczalników organicznych, korzystnie toluenu, lub tetrahydrofuranu, lub heksanu, lub alkoholu, a następnie odparowuje się rozpuszczalnik w obniżonej temperaturze i pod obniżonym ciśnieniem, dalej suszy konwekcyjnie w temperaturze 90-150°C, korzystnie 120°C.