Wynalazek niniejszy dotyczy nowej u- proszczonej konstrukcji zamków z kluczem nastawnym, dajacej sie stosowac w znacznie szerszym zakresie, niz dotychczas, np. do drzwi, mebli, klódek, samochodów, kas, skry¬ tek i t. d.Istota wynalazku polega na tern, ze przy zamykaniu zamka waleczki z zatrzymami pod naciskiem dowolnie nastawionych precików klucza przesuwaja sie o odpowiednia odle¬ glosc, przesuwajac jednoczesnie zapomoca zatrzymów odnosne suwaki, które przy obro¬ cie rdzenia zamka zwalniaja sie z zatrzy¬ mów, zatrzymujac sie swemi uzebionemi kra¬ wedziami o czopki, umocowane na obwodzie oslony lub rdzenia, wskutek czego po ustaniu nacisku klucza i po cofnieciu sie waleczków pod naciskiem sprezynek do normalnego po- polozenia suwaki i polaczona z niemi zasuwa znajduja sie w nieruchomem polozeniu. Przy otwieraniu zamka waleczki zostaja nastawio¬ ne naciskiem precików klucza w poprzednie polozenie, w którem zatrzymy znajduja sie naprzeciw poprzecznych rowków suwaków, pozwalajac na obrót suwaków, które w ten sposób zostaja zwolnione z czop¬ ków i cofaja sie do polozenia wyjsciowego, zabierane przez cofajace sie pod naciskiem sprezyn waleczki, których zatrzymy znajdu¬ ja sie obecnie w rowkach suwaków.Przyklad wykonania zamka wedlug ni¬ niejszego wynalazku przedstawiony jest na rysunku.Fig. 1 — 16 przedstawiaja czesci sklado-we zamka, a mianowicie fig. 1 przedstawia rdzen zamka w przekroju podluznym; fig. 2 — przekrój poprzeczny wzdluz linji A — B na fig. 1; fig. 3 — przekrój poprzeczny wzdluz linji C — Z) na fig. 1; fig. 4 — tulej¬ ke zamka w przekroju podluznym; fig. 5 — przekrój wedlug linji E —- F na fig. 4; fig. 6 — przekrój wedlug linji G — H na fig. 4; fig. 7 i 8 — suwak w przekroju poprzecznym oraz w widoku zboku; fig. 9 i 10 — wale¬ czek z zatrzymem w widoku zboku i w prze¬ kroju poprzecznym,; fig. 11 — trzpien w wi¬ doku zboku; fig. 12 i 13 — tarcze tulejki w przekroju i w widoku; fig. 14 — klucz; fig. 15 i 16 — w widoku i w przekroju tarcze dzwigniowa do przesuwania zasuwy; fig. 17 przedstawia przekrój poprzeczny zamka o- twartego z nienastawionemi zatrzymami; fig. 18 — przekrój wedlug linji A — A na fig. 17; fig. 19 — przekrój podluzny zamka o- twartego z nastawionemi zatrzymami; fig, 20 — widok zamka zprzodu; fig. 21 — prze¬ krój poprzeczny wedlug linji M — N na fig. 22, a fig. 22 — przekrój wedlug linji B — B na fig. 21 zamka zamknietego po wycofaniu klucza.Zamek, przedstawiony na fig. 17 — 22, sklada sie z trzpienia 1 (fig. 11), którego czworokatny koniec 2 znajduje sie w czwo¬ rokatnym otworze 3 tarczy 4 (fig. 13), zmo- cowanej z tulejka 5 (fig. 4). Na trzpieniu / wewnatrz tulejki 5 znajduje sie rdzen 6 (fig. 1). W podluznych otworach 7 rdzenia 6 osa¬ dzone sa przesuwne waleczki 8 z zatrzymami 9 (fig, 9 i 10) oraz sprezynki 10. Tuleja 5 jest zaopatrzona w podluzne szpary 11, w których mieszcza sie suwaki 12 (fig. 8), z których kazdy jest zaopatrzony w wyciecie 13 i uzebienie 14, o które w zamknietym zamku zaczepiaja sie czopki 15 (fig. 17), u- mocowane w oslonie 16 zamka. Na zewnetrz¬ nym kwadratowym koncu 17 trzpienia 1 o- sadzona jest tarcza dzwigniowa 18 (fig. 15, 16), polaczona z zasuwa zamka.W otwartym zamku (fig. 17, 18) walecz¬ ki 8 pod naciskiem sprezynek 10 znajduja sie na przodzie zamka, przyczem ich zatrzy- my 9 zachodza w wyciecia 13 suwaków 12.W tern polozeniu trzpien 1 daje sie obracac wraz z tuleja 5 i suwakami 12 oraz tarcza dzwigniowa 18.Fig. 19 przedstawia zamek z nastawione¬ mi zatrzymami; poszczególne waleczki 8 pod naciskiem odnosnych precików 19 klu¬ cza 20 (fig. 14) sa przesuniete na rozmaite glebokosci, zaleznie od dlugosci tych preci¬ ków, przyczem wraz z waleczkami przesu¬ niete sa odpowiednio równiez i suwaki 12, gdyz zatrzymy 9 zachodza w ich wyciecia 13.W celu zamkniecia zamka nalezy zapomoca klucza obrócic trzpien 1 razem z tarcza 4 i tuleja 5 oraz suwakami 12 o pewien kat, wskutek czego wyciecia 13 suwaków 12 zsu¬ waja sie z zatrzymów 9, które pod naciskiem sprezynek powracaja razem z waleczkami 8 po wyciagnieciu klucza do pierwotnego po¬ lozenia, a suwaki pozostaja w nadanem po¬ lozeniu, zatrzymane o czopki 15, jak przed¬ stawiono na fig. 21 i 22. Poniewaz w tern polozeniu trzpienia nie mozna obrócic, gdyz zatrzymy uderzaja o suwaki, wiec tarcza dzwigniowa, polaczona z zasuwa, jest zary¬ glowana.Przy otwieraniu zamka naciskiem preci¬ ków klucza nastawia sie poszczególne wa¬ leczki ponownie w takie polozenie, aby ich zatrzymy znalazly sie naprzeciw wyciec 13 suwaków 12 i umozliwily ponowny obrót trzpienia /, a wraz z nim tarczy /8, polaczo¬ nej z zasuwa.Zamiast obracanej tulejki z suwakami, obracanego trzpienia i nieobracanego rdze¬ nia z waleczkami mozna zastosowac nieobra- cana tulejke z suwakami i obracany trzpien z waleczkami, przyczem uzebienie suwaków wykonane fest w tym przypadku na ich we¬ wnetrznej krawedzi, a czopki 15 zamiast na oslonie sa umieszczone na obwodzie rdzenia.W tym przypadku klucz nie posiada wyste¬ pu 21 do obracania trzpienia, poniewaz trzpien jest obracany precikami klucza za posrednictwem waleczków 8. — 2 — PL