Wynalazek niniejszy dotyczy przyrza¬ du, który mozna przymocowywac do wszel¬ kiego rodzaju ochronnych aparatów odde¬ chowych, czyli masek przeciwgazowych, aby umozliwic noszacym je osobom doplyw substancyj cieklych lub pólcieklych albo gazu, np. tlenu.Glównym przedmiotem niniejszego wy¬ nalazku jest zawór, zapewniajacy szczel¬ nosc przed, podczas i po wprowadzeniu rurki, której jeden koniec styka sie z usta¬ mi, a drugi bezposrednio lub za posred¬ nictwem rurki kauczukowej zanurzony jest w zbiorniku, zawierajacym ciecz, przezna¬ czona do uzytku.Zawór ten posiada kilka blon lub ply¬ tek kauczukowych, odpowiednio przedziu¬ rawionych i oprawionych w pierscien.Dwie blony zewnetrzne posiadaja po¬ srodku otwór o srednicy, mniejszej od srednicy rury zasilajacej. Sluza one spe¬ cjalnie do' zapewniania szczelnosci podczas wprowadzania rury do maski.Miedzy temi dwiema blonami umie¬ szczone sa inne plytki kauczukowe, posia¬ dajace szczeliny badzto wzdluz wielkiegoluku kola, nie przechodzacego przez ich srodek, badzto Hyzdluz piecM^, sasiaduja¬ cej ze srednica; sa one jedfiakze ulozone jedne na drugich i przesuniete wzgledem siebie tak, iz ich szczeliny rozmieszczone sa równomiernie na calej powierzchni kola.Przesuniecia robi sie zawsze w tym samym kierunku.W ten sposób nie zdarza sie nigdy zbieg szczelin w jakimkolwiek punkcie oraz osia¬ ga sie pewne zanikniecie aparatu, gotowego do uzytku.Aby uniemozliwic wdychanie szkodli¬ wych gazów, w razifc gdyby przypadkiem rura zostala wprowadzona do maski przed zanurzeniem drugiego jej konca w cieklem pozywieniu, kanal oddechowy zaopatrzony jest w urzadzenie zamykajace. Wynalazek niniejszy dotyczy równiez urzadzenia u- szczelniajacego, które umieszczone jest na koncu rury kauczukowej i powoduje stale jej zamkniecie, tak iz rura moze sie otwie¬ rac dopiero po przycisnieciu jej do dna zbiornika, zawierajacego ciecz.Urzadzenie uszczelniajace sklada sie z kaptura kauczukowego, posiadajacego szczeliny podluzne wzdluz jednej lub kil¬ ku tworzacych i umieszczonego na dolnym koncu /sztywnej rurki do zanurzania. Oba brzegi kazdej ze szczelin moga sie odsuwac jeden od drugiego dla przepuszczenia cie¬ czy jedynie w razie docisniecia tej zatycz- ki (kaptura) do dna zbiornika (polozenie wdechowe). Gdy sie jej nie dociska (polo¬ zenie spoczynku), jest ona zupelnie szczel¬ na podczas oddychania, a nawet temj szczel¬ niejsza, im energiczniejsze jest oddychanie, poniewaz cisnienie zewnetrzne zbliza do siebie oba brzegi kazdej z wymienionych szczelin.Urzadzenie wedlug wynalazku przed¬ stawione jest dla przykladu na rysunku, gdzie fig. 1 przedstawia jedna z obu plytek zewnetrznych zaworu zprzodu, fig. 2 przed¬ stawia jedna z plytek wewnetrznych tego samego zaworu, fig. 3 przedstawia równiez zprzodu zespól lub zbiór tych dwu rodza¬ jów plytek, tworzacych wlasciwy zawór, fig. 4 przedstawia przekrój poprzeczny wzdluz ltnji 4—i na fig. 3, fig. 5 przedsta¬ wia umieszczenie tego zaworu w oprawie przymocowanej na aparacie oddechowym.Fig. 6 przedstawia w zmniejszonej ska¬ li calosc urzadzenia przyrzadu do stalego zamykania, przyczem rurka wdechowa wprowadzona jest do maski, fig. 7 przed¬ stawia urzadzenie zamykajace w polozeniu roboczem, fig. 8 wyobraza w perspektywie aparat oddechowy, zaopatrzony w taki przyrzad.Zawór sklada sie z dwóch plytek kau¬ czukowych a, zaopatrzonych w otwór srod¬ kowy b (fig. 1), oraz z kilku innych plytek c (trzech na rysunku), z których kazda po¬ siada szczeline lukowata d, nie przecho¬ dzaca przez ich srodek (fig. 2).Plytki c umieszczone sa jedna obok drugiej, przyczem sa wzgledem siebie prze¬ suniete tak, ze ich szczeliny d rozmieszczo¬ ne sa równomiernie na calej powierzchni kola. Na rysunku szczeliny te przesuniete sa o 120° jedna wzgledem drugiej (fig. 3).Plytki c wtloczone sa miedzy dwie inne plytki a (fig. 4), a zespól pieciu plytek u- mieszczony jest w oprawie e, zamknietej korkiem / i umocowanej w scianie g maski za posrednictwem obraczki 2 i nakretki 3 (fig. 5).Przez ten zawór mozna wprowadzic, jak wskazano na fig. 6, rurke i, której srednica zewnetrzna jest wieksza od otworów 6 w plytkach a.Nalezy zaznaczyc, ze, jak wspomniano powyzej, szczelnosc tego zaworu jest zu¬ pelna bez wzgledu na to, czy rurka zasila¬ jaca i jest wprowadzona, czy niewprowa- dzona do maski.Wreszcie na rurce kauczukowej /, prze¬ dluzajacej rurke i i zanurzonej w cieczy, która ma sie pobierac, osadzony jest przy¬ rzad zamykajacy, utworzony (fig. 6 i 7) z zaworu, posiadajacego postac kaptura kau-czukowego t, posiadajacego podluzne szcze¬ liny w jednym lub kilku miejscach.Na rysunku kaptur ten umieszczony jest w sztywnej oprawce, polaczonej rurka kau¬ czukowa / z króccem zasilajacym i, lecz o- czywiscie kaptur ten moze byc osadzony bezposrednio na rurce i.Latwo zrozumiec, ze szczeliny u moga sie otwierac jedynie wtedy, gdy kaptur do¬ tyka dna zbiornika x, poniewaz jedynie zgniecenie go moze spowodowac otwarcie szczelin i przepuszczenie wciaganego plynu.Zamkniecie to w polozeniu spoczynku (fig. 6) jest szczelne podczas oddychania, a nawet tern szczelniejsze, im energiczniej¬ sze jest wdychanie, poniewaz cisnienie ze¬ wnetrzne zwiera brzegi kazdej ze szczelin.W celu wciagniecia plynu s, osoba no¬ szaca maske, musi zanurzyc rurke az do dna zbiornika. Nie naraza sie przytem w zaden sposób na wdychanie szkodliwego zewnetrznego powietrza, nawet wtedy, gdy zbiornik x jest napelniony zaledwie cze¬ sciowo.Na fig. 8, przedstawiajacej calosc urza¬ dzenia, widac, ze przyrzad zasilajacy nie dziala, to znaczy, ze dopóki rurka i nie jest polaczona z maska, zawór zabezpieczony jest przed wszelkim przypadkowym doste¬ pem cial obcych zapomoca guzika nacisko¬ wego p, zaopatrzonego w maly krazek kau¬ czukowy q i umieszczonego na plytce r, przytwierdzonej do maski h.Wynalazek nie ogranicza sie do jedy¬ nej postaci wykonania, opisanej powyzej, ani tez do którejkolwiek z jej czesci, obej¬ muje on natomiast wszelkie mozliwe od¬ miany podobnych urzadzen. PL