Najdluzszy czas trwania patentu do 12 pazdziernika 1947 r.Wynalazek niniejszy dotyczy pojazdów gasienicowych, a zwlaszcza urzadzen gasie¬ nicowych dla pojazdów wedlug patentu Nr 17141.Patent glówny dotyczy urzadzenia ga¬ sienicowego w postaci tasmy bez konca dla wszelkich pojazdów, poruszanych mecha¬ nicznie lub przy pomocy zwierzat, w jed¬ nym kierunku sztywnego, a w drugim giet¬ kiego. Zasadnicza cecha takiej tasmy gasie¬ nicowej polega na tern, ze ogniwa i walki sa tak polaczone, iz lancuch staje sie na¬ tychmiast sztywny, gdy zetknie sie z tasma gasienicowa, przyczem ogniwa sa polaczo¬ ne miedzy soba sworzniami lub gietka ta¬ sma.Wynalazek niniejszy dotyczy ulepszen wynalazku wedlug patentu Nr 17141, przy¬ czem na rysunku przedstawiono tytulem przykladu dwie postacie wykonania lancu¬ cha wedlug wynalazku. Fig. 1 przedstawia przekrój podluzny jednej postaci wykona¬ nia lancucha, fig. 2 — przekrój poprzeczny, skladajacy sie z dwóch pól-przekrojów, wzdluz linji A — A \ B — B wedlug fig. 1, a fig. 3 i 4 — takiez przekroje odmiennej postaci wykonania lancucha.Lancuch wedlug wynalazku posiada te same cechy natychmiastowej sztywnosci, co lancuch, tworzacy przedmiot patentu glównego. Te natychmiastowa sztywnosc o- trzymuje sie dzieki temu, ze odleglosc mie¬ dzy osiami dwóch kolejnych walków jest mniejsza od ogniwa lancucha.Ogniwa 1 i 2 róznia sie pod wzgledem budowy od ogniw, uzytych w postaci wy¬ konania, tworzacej przedmiot patentu glównego tern, ze od strony watków posia¬ daja one ksztalt prostolinijny 3 (lub krzy- wolinijny, jezeli walki sa umieszczone wzdluz luku kolowego), podczas gdy na po¬ wierzchni od strony wewnetrznej gietkiej tasmy 5 posiadaja one wypukly ksztalt krzywolinijny 4.Promien tej krzywej jest taki, ze gdzie tasma biegnie po krazkach 6, tam profil tasmy nad wewnetrzna powierzchnia og¬ niw jest okragly i wspólsrodkowy z kraz¬ kiem, a nie wielokatny, jak w patencie glównym.Ogniwa sa ze soba polaczone zapomoca jednej lub kilku gietkich tasm 5 lub linek, które moga byc wykonane z dowolnego od¬ powiedniego materjalu, np. ze stosunkowo cienkiej blachy metalowej, skóry, pasów balata, gumy, bawelny, wlosia wielbladzie¬ go, plecionego drutu metalowego lub jakich¬ kolwiek innych podobnych materjalów ela¬ stycznych.Ogniwa 1 i 2 zachodza jedno na drugie, a dolna powierzchnia 4 kazdego ogniwa wywiera nacisk na gietka tasme 5, do któ¬ rej sa przymocowane klocki 8, zapomoca plyt 7, przyczem cale urzadzenie jest pola¬ czone zapomoca trzpieni 9.O górna lub wewnetrzna powierzchnie 3 ogniw 1 i 2 opieraja sie walki 10. Ogniwa sa wykonane z prostych odcinków zelaz¬ nych lub z odcinków zlozonych, skladaja¬ cych sie z ksztaltówek lub rur, z prasowa¬ nej lub spawanej blachy metalowej, albo wreszcie z czesci lanych lub kutych, po¬ zwalajacych na mozliwie najwieksze zmniej¬ szenie liczby ogniw, wymaganych dla da¬ nej dlugosci lancucha.Jedyny punkt przytwierdzenia nieru¬ chomych ogniw, zaopatrzonych w trzpienie 9, w polaczeniu z istnieniem krzywej cze¬ sci 4, tworzacej powierzchnie tarcia dla tasm 5, gdy lancuch biegnie po krazku, po¬ zwala na kolysanie sie ogniw na ply¬ tach 7.W celu unikniecia ruchu wahadlowego przewidziane sa boczne podpory, które mo¬ ga byc wykonane z jednej czesci lub moga sie skladac z kilku czesci.W przykladzie, uwidocznionym na fig. 1 i 2, zapobiegaja kolysaniu sie zewnetrznych ogniw 1 plyty boczne 11, zamocowane na tych ogniwach. Kolysaniu sie wewnetrz¬ nych ogniw, przytwierdzonych do ogniw wodzacych 12, zapobiegaja te ogniwa, wspierajac sie o plyty podstawowe 7.W przykladzie, uwidocznionym na fig. 3 i 4, zabezpieczenie przed kolysaniem sie i wahaniem wbok uzyskuje sie przez przy¬ twierdzenie ogniw bezposrednio do plyt podstawowych 7.Niezaleznie od zapobiegania daznosci ogniw do kolysania sie w kierunku podluz¬ nym (fig. 1), wazna rzecza jest zapobiega¬ nie ich wahaniu sie wbok dokola trzpienia 9, poniewaz mogloby to spowodowac wza¬ jemne stykanie sie ogniw.W tym celu ogniwa sa utrzymywane wzgledem siebie równolegle przez odpo¬ wiednie urzadzenie. W przypadku ogniw zewnetrznych osiaga sie to zapomoca kol¬ nierza 13 na plycie 11, która styka sie z blotnikami 14, przymocowanemi np. przez przylutowanie do plyty podstawowej 7. Co sie tyczy ogniw wewnetrznych, to sa one ze soba polaczone parami na ogniwach wo¬ dzacych 12, przez co kazde z nich jest u- trzymywane na plytach podstawowych za¬ pomoca dwóch trzpieni. Nastepnie w celu niedopuszczenia do bocznego obracania sie ogniw wodzacych, kazde z nich moze po¬ siadac po dwa kolki 15, umieszczone na koncach jego podstawy i wchodzace pod¬ czas skladania w odpowiednie otwory, znaj¬ dujace sie w plytach podstawowych 7.Wspomniane powyzej ogniwa wodzace 12 sluza do prowadzenia lancucha. Kazde z nich zawiera czesc metalowa 12, wysta¬ jaca ponad powierzchnie 3 ogniw i styka- — 2 —jaca sie z wewnetrznemi powierzchniami walków 10. Kazde ogniwo wodzace jest u- trzymywane miedzy sasiedniemi ogniwami wewnetrznemi zapomoca trzpieni, nitów lub przez spawanie.Gietkie czesci moga byc osadzone na kazdem ogniwie w sposób inny, jak przed¬ stawiony na fig. 3 i 4. Moga one byc umie¬ szczone w srodku kazdego ogniwa nieza¬ leznie zapomoca np. trzpieni, które prze¬ chodza przez kazda czesc tasmy, albo tez przez polaczenie jednej lub kilku równole¬ glych czesci zapomoca scisniecia lub spra¬ sowania, przyczem stosuje sie laczniki ka¬ blowe lub zaciski 20, albo inne podobne przyrzady.Mozna równiez zastosowac wyzlobione ogniwa, przyczem wyzlobienia te sluza do pomieszczenia jednej lub kilku linek. Lin¬ ki te mozna wtedy ze soba polaczyc zapo¬ moca kolków, przechodzacych przez ogni¬ wa i linki w punkcie srodkowym ogniwa.Ogniwa moga byc równiez przytwier¬ dzone swa dolna czescia bezposrednio do plyty podstawowej. W tym przypadku mie¬ dzy wypukla powierzchnia ogniwa i górna powierzchnia plyty podstawowej pozosta¬ wia sie niezbedna odleglosc dla pomie¬ szczenia gietkiej tasmy lub linek oraz przy¬ rzadów do przytwierdzenia ich do ogniw (fig-3 i 4).W przypadku napedu bezposredniego, lancuch, który jest wtedy lancuchem nape¬ dowym, moze byc napedzany np. zapo¬ moca ogniw wodzacych, których brzegi za¬ zebiaja sie z zebami 17 (fig. 1) kola lub krazka napedowego 6. Natezenia boczne, wynikajace z ruchu tocznego, sa przeno¬ szone bezposrednio z klocków 8 i plyt 7 na walki 10 zapomoca ogniw wodzacych 12, przyczem gietka tasma 5 nie podlega dzia¬ laniu tych natezen, Lancuch dziala w ten sam sposób, co lancuch, opisany w patencie glównym, lecz ze wzgledu na to, ze gietka tasma biegnie bez przerwy i okreznie po kolach, ulega on znacznie mniejszemu zuzyciu, poniewaz u- nika sie zginania tej tasmy w ksztalt wielo¬ kata, wskutek czego jest ona znacznie trwalsza.Urzadzenie wedlug niniejszego wyna¬ lazku posiada równiez te zalete, ze nie wy¬ maga oliwienia, podczas gdy dzialanie jego i zmontowanie jest ulatwione, a ciezar lan¬ cucha jest tak zmniejszony, ze pozwala na osiaganie wiekszej szybkosci. PL