Przy masowym wyrobie cewek oslo¬ nietych, to znaczy takich, które sa calko¬ wicie zamkniete w metalowej oslonie, wy¬ stepuja trudnosci w osiaganiu tego samego wspólczynnika samoindukcyjnosci wszyst¬ kich cewek tej samej serji. Wprawdzie od¬ chylenia wspólczynników samoindukcyj - nosci poszczególnych cewek nie sa duze, jednak niejednolitosc wyrobów jest w do¬ statecznej mierze uciazliwa w budowie od¬ biorników radjowych, a w ogólnosci w ob¬ wodach wzmacniania wielkiej czestotliwo¬ sci. Niejednolitosc ta utrudnia nastraja¬ nie, zwlaszcza gdy kilka obwodów ma byc nastrajanych jednym narzadem regulacji.Proponowano juz wiele sposobów, u- mozliwiajacych zmiane samoindukcyjnosci cewki po zamknieciu jej w oslonie. Jeden z tych sposobów polegal na tern, ze we¬ wnatrz oslony umieszczano cialo metalo¬ we, które mozna bylo po zamknieciu oslo¬ ny przesuwac od zewnatrz i zmieniac w ten sposób jego polozenie wzgledem cewki.Zamiast przesuwalnego ciala metalowe¬ go mozna zastosowac takze cialo, które moze byc obracane na swej osi, wyprowa¬ dzonej nazewnatrz, wskutek czego cialu te¬ mu, które najkorzystniej jest wykonac w postaci tarczy lub pierscienia, mozna nada¬ wac dowolne polozenie wzgledem magne¬ tycznego pola cewki.Jezeli jednak w jednem pudelku ekra¬ nujacem wypadnie umiescic pewna liczbe cewek, przeznaczonych na rózny zakres fal i zaopatrzonych w narzad nastawczy, to wystepuja wówczas znaczne trudnosci, polegajace na tern, ze nastawianie jednego narzadu wywiera wplyw na samoindukcjecewki, nie przynaleznej do tego na¬ rzadu. Y i [ ¦ * Jezeli jest pozadane posiadac np. trzy wartosci samoindukcyjnosci, wówczas w jednej oslonie nalezy umiescic trzy cewki.W tym przypadku mozna uzywac np. jed¬ na cewke lub dwie cewki, polaczone ze so¬ ba szeregowo lub tez trzy cewki, polaczone równiez ze soba szeregowo. Mozliwe sa równiez inne kombinacje laczenia cewek.Wynalazek niniejszy ma na celu zapobiezen nie wspomnianym niedogodnosciom.Wynalazek dotyczy wzmacniacza wiel¬ kiej czestotliwosci lub tez radjoaparatu o pewnej liczbie czesciowo zwartych cewek, przyczem nastawianie samoindukcyjnosci kazdej cewki na wartosc prawidlowa od¬ bywa sie zapomoca ruchomego nastawcze- go ciala metalowego z mateterjaltt przewo¬ dzacego. V(£edlug wynalazku cewki sa u- mieszezone wraz z narzadami wyrównaw- czemi we wspólnem pudelku z materjalu przewodzacego i mianowicie -tak, ze za¬ wsze ta cewka, która jest zwarta, oddziela soba przynalezny narzad nastawczy od ce¬ wek nie zwartych. Przy cewkach cylin¬ drycznych walek ciala metalowego moze byc osadzony na jednym koncu cewki. Wa¬ lek nalezy odizolowac od reszty lub tez wykonac go z materjalu izolacyjnego.Urzadzenie wedlug wynalazku jest ko¬ rzystne z tego wzgledu, iz mozna regulo¬ wac samoindukcyjnosc kazdej cewki ukla¬ du bez wywierania wplywu na samoinduk¬ cyjnosc cewek juz wyregulowanych.Dostrojenie np. pierwszej cewki mozna uskuteczniac przy zwarciu cewek pozosta¬ lych. Jezeli cialo metalowe w ksztalcie tarczy lub posiadajace inny ksztalt, a przy¬ nalezne do cewki drugiej, znajduje sie na jej koncu, przeciwleglym wzgledem cewki pierwszej, wówczas druga cewka sluzy jako oslona miedzy przynalezna do niej plyt¬ ka metalowa a cewka pierwsza. To samo zjawisko wystepuje przy nastrajaniu ce¬ wek dalszych.Zaleta przedmiotu wynalazku jest to, ze umozliwia umieszczenie kilku cewek w jednej oslonie metalowej, przyczem samo¬ indukcyjnosc kazdej cewki daje sie w pro¬ sty sposób doregulowywac do pozadanej wartosci.W ten sposób cewki tej samej serji sta¬ ja sie praktycznie calkowicie sobie równo¬ wazne, a wiec jest mozliwa szybka wymia¬ na cewek bez potrzeby ponownego dostra¬ jania aparatu. v W celu lepszego zrozumienia istoty wy¬ nalazku na rysunku przedstawiono przy¬ klad jego wykonania.Wewnatrz oslony 1 jest umieszczony cylinder 2, na którym osadzono trzy cewki 3, 4 i 5. Cylinder 2 jest przymocowany do dna oslony zapomoca katowników 6 i 8.Koniec uzwojenia cewki 3 jest wyprowa¬ dzony nazewnatrz przez metalowa tulejke 9, osadzona w czolowej sciance oslony wpoblizu osi cewki. Drugi koniec uzwojenia tej'cewki jest równiez odprowadzony naze¬ wnatrz przez podobna tulejke 10, osadzona tak samo wpoblizu osi cewki.Koniec cewki 3 jest polaczony z koncem cewki 4, której drugi koniec jest wyprowa¬ dzony nazewnatrz podobnie, jak konce cewki 3.Koniec cewki 4 jest polaczony nastep¬ nie z koncem cewki 5, której drugi koniec uzwojenia jest w ten sam sposób wypro¬ wadzony nazewnatrz.Wystaja wiec nazewnatrz ogólem czte¬ ry przewody.Regulowanie somoindukcyjnosci jest uskuteczniane zapomoca tarcz metalowych 11, 12 i 13, które sa osadzone na walkach 14, 15, 16, dajacych sie obracac z zewnatrz.Walki te, skladajace sie z czesci meta¬ lowych 17, 18 i 19 oraz z czesci izolacyj¬ nych, sa ujete w metalowe lozyska 20, 21, 22, 23, 24 i 25. Z lewej np. strony walki sa zakonczone lebkami srub w celu ulatwienia ich obracania. Po prawidlowem nastawie¬ niu tarcz lebki walków mozna przylutowacna stale do oslony, przyczcm nalezy dbac o to, aby nie pozostalo zadnej szczeliny, przez która pole magnetyczne mogloby wystepowac nazewnatrz.Wcelu szczelnego zamkniecia oslony, do jej scianek mozna przylutowac metalo¬ we kolpaczki. W tym przypadku walki mo¬ ga byc calkowicie wykonane z materjalu izolacyjnego.Konce walków bez wzgledu na to, czy sa one wykonane z materjalu izolacyjnego, czy tez z metalu, moga byc przepuszczane nazewnatrz przez tulejke w podobny spo¬ sób, jak konce uzwojenia cewek.Regulowanie samoindukcyjnosci jest u- skuteczniane w ten sposób, ze najpierw reguluje sie samoindukcyjnosc cewki 3 za- pomoca obracania walka 17, przyczem cew¬ ki 4 i 5 nalezy wtedy zewrzec.Nastepnie cewki 3 i 4 laczy sie ze soba szeregowo przy zwarciu cewki 5, oraz do¬ póty obraca sie tarcze 12, dopóki wypad¬ kowa samoindukcyjnosc cewek 3 \ 4 nie o- siagnie pozadanej wartosci.Zmiana polozenia tarczy 12 nie wywie¬ ra zadnego wplywu na samoindukcyjnosc cewki 3, gdyz cewka 4 spelnia zadanie za¬ slony pomiedzy tarcza 12 a cewka 3.Podobnie cewka 5 sluzy jako zaslona wzgledem tarczy 13, która moze byc obra¬ cana bez wywierania wplywu na cewke 4.Opisane urzadzenie umozliwia dokladne i szybkie regulowanie samoindukcyjnosci, przyczem pojemnosc cewki pozostaje bez zmiany. Takie regulowanie jest szczególnie wazne przy masowym wyrobie cewek in¬ dukcyjnych do odbiorników, w których kondensatory zmienne kilku obwodów sa osadzone na wspólnej osi. PL