PL18994B1 - Sposób wytwarzania alkoholi plorwozorzedowych lub drugorzedowych. - Google Patents

Description

Znane jest wytwarzanie aldehydów szeregu tluszczowego przez ogrzewanie mieszaniny soli wapniowych kwasów tlu¬ szczowych z mrówczanem wapniowym.Równiez znane jest przeprowadzanie alde¬ hydów zapomoca katalitycznej redukcji wodorem w odpowiednie alkohole pierw- szorzedowe.Wykryto obecnie, ze reakcje soli wap¬ niowych kwasu mrówkowego i wyzszych kwasów tluszczowych z jednej strony i ka- taktyczne uwodornianie aldehydów szere¬ gu tluszczowego z drugiej strony mozna bardzo latwo i korzystnie przeprowadzic jako fedna czynuaosc robocza i w ten spo¬ sób otrzymac alkohole pierwszorzedowe o znacznej czystosci z &ardzo wysoka wydaj¬ noscia. Reakcja pierwsza ulega przyspie¬ szeniu i zostaje doprowadzona calkowicie do konca dzieki temu, ze aldehydy wskutek jednoczesnie przebiegajacej katalitycznej redukcji na alkohole sa usuwane z miesza¬ niny reakcyjnej, i w ten sposób równowaga reakcji tworzenia sie aldehydu jest stale naruszana. Tworzenie sie aldehydu udalo sie przeprowadzic w ten sposób w warpn- kach lagodniejszych i doprowadzic bardziej do ko^ca.Wedlug sposobu niniejszego z soli wap¬ niowej kwasu laurynowego poprzez alde¬ hyd laurynowy udalo sie otrzymac alkojhoi laurynowy, ^e stearynianu wapniowego po¬ przez aldehyd stearynowy — alkohol stea¬ rynowy i t. d.Sposób mozna przeprowadzic pod ci¬ snieniem zwyklem lub podwyzszonym.Temperature korzystnie jest utrzymywac w granicach 150° h- 400°. Obecnosc rozpu¬ szczalnika, jak tetraliny, dodekanu, alkoho¬ lu butylowego, wplywa w wysokim stopniu dodatnio na tworzenie sie aldehydu. Zwla¬ szcza jako rozpuszczalnik korzystnie jest stosowac alkohol, otrzymywany jako pro¬ dukt ostateczny, a wiec np. przy przerób¬ ce laurynianu wapniowego alkohol lauryno- wy. Przeróbke masy reakcyjnej dzieki te¬ mu znacznie sie upraszcza. Jako kataliza¬ tory mozna stosowac wszystkie znane, pro¬ ste lub zlozone katalizatory uwodorniajace same lub osadzone na odpowiednich nosni¬ kach, ewentualnie równiez po uprzedniej redukcji, np. katalizatory miedziowe, niklo¬ we, kobaltowe, chromowe i ich zwiazki.Wykryto poftadto, ze w opisanym powy¬ zej sposobie mozna stosowac nietylko sole wapniowe, lecz równiez z takim samym skutkiem mozna stosowac sole barowe, strontowe i magnezowe.Równiez dobrze mozna wedlug sposobu niniejszego przerabiac na alkohole sole po- tasowców tluszczowych kwasów karbono- wych. Okazalo sie ponadto, ze do tego celu nadaja sie równiez sole metali ciezkich, jak np. mydla cynkowe, niklowe, miedziowe.Wreszcie mozna równiez stosowac miesza¬ niny soli kwasów tluszczowych z rozmaite- mi zasadami.Przyklad I. 15 czesci wagowych okty- lanu wapniowego i 15 czesci wagowych mrówczanu wapniowego rozpuszcza sie, 0- grzewajac umiarkowanie, w 60 czesciach wagowych alkoholu laurynowego.Mieszanine zadaje sie, ogrzewajac u- miarkowanie, katalizatorem miedziowym (który otrzymuje sie np. przez osadzanie weglanu miedziowego na ziemi okrzemko¬ wej, wymycie, suszenie i dokladne roztar¬ cie na proszek) w takiej ilosci, aby w sto¬ sunku do wagi oktylanu wapniowego przy¬ padalo 1,6% miedzi. Nastepnie mase reak¬ cyjna umieszcza sie w zamknietem naczy¬ niu reakcyjnem i wtlacza don wodór dopó¬ ty, dopóki cisnienie nie wzrosnie do 110 atm. Mase ogrzewa sie stopniowo do 350°, przyczem cisnienie wzrasta do okolo 220 atm, i w tej temperaturze utrzymuje w cia¬ gu godziny. Po uplywie tego czasu masie reakcyjnej pozwala sie ostygnac i, wypu¬ szczajac wodór, usuwa nadcisnienie. Jako produkt reakcji otrzymuje sie alkohol okty- lowy, który mozna zapomoca destylacji od¬ dzielic od sluzacego jako rozpuszczalnik al¬ koholu laurynowego.Przyklad II. 5 g stearynianu sodowego i 1,8 g mrówczanu wapniowego rozpuszcza sie, ogrzewajac umiarkowanie, w 10 g cy¬ kloheksanu.Zamiast cykloheksanu lub ciala podob¬ nego mozna jako rozpuszczalnik stosowac równiez wode.Mieszanine zadaje sie 0,68 g kataliza¬ tora miedziowego (który otrzymuje sie np. przez osadzenie weglanu miedziowego na ziemi okrzemkowej, przemycie, wysusze¬ nie i dokladne roztarcie na proszek). Mie¬ szanine te umieszcza sie nastepnie w za¬ mknietem naczyniu i wtlacza wodór dopó¬ ty, dopóki cisnienie nie wzrosnie do 100 atm. Wówczas ogrzewa sie stopniowo do 300°C, przyczem cisnienie wzrasta do 200 atm, i w temperaturze tej mieszanine reak¬ cyjna utrzymuje sie, w ciagu dwóch godzin.Po uplywie tego czasu, wypuszczajac wo¬ dór, usuwa sie nadcisnienie. Po oddestylo¬ waniu rozpuszczalnika otrzymuje sie jako produkt reakcji alkohol stearynowy, które¬ go wydajnosc wynosi 97% teoretycznej wy¬ dajnosci.Przyklad III. 5 g soli wapniowej kwa¬ su z tluszczu kokosowego, 1,8 g octanu wap¬ niowego, 10,0 g cykloheksanu i 0,7 g kata¬ lizatora miedziowego poddaje sie w auto¬ klawie cisnieniu wodoru, równemu 130 atm, i ogrzewa stopniowo, jak w przykladzie II, do 320°C, wskutek czego cisnienie wzrasta do 270 atm. Po dwugodzinnej reakcji o- - 2 —trzymuje sie mieszanine odpowiedniego al¬ koholu drugorzedoWego z wydajnoscia równa 70% teoretycznej.Produkt sklada sie przewaznie z alko¬ holi Cnff21,Cff20fl . CH3 i C13ff25,Cff20ff.C#3.W przykladach powyzszych mrówczany mozna usunac lub zastapic solami imnych kwasów tliiszczowych. Otrzymuje sie wów¬ czas przy równiez gladkim przebiegu reak¬ cji poprzez proste lub mieszane ketony, ja¬ ko produkty posrednie, zaleznie od tego, czy stosuje sie jako materjal wyjsciowy jednorodna sól kwasu tluszczowego, czy sole róznych kwasów tluszczowych, odpo¬ wiednie alkohole drugorzedowe. PL

Claims (5)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. , Sposób wytwarzania alkoholów pierwszorzedowych, znamienny tern, ze mieszanine soli wapniowej kwasu tluszczo¬ wego i mrówczanu wapniowego ogrzewa sie do temperatury okolo 150°-^400°C w obec¬ nosci rozpuszczalnika i katalizatora uwo¬ dorniajacego w atmosferze wodoru.
2. 2. . Sposób wytwarzania alkoholów dru- gorzedowych wedlug zastrz. 1, znamienny tern, ze ogrzewaniu w atmosferze wodoru poddaje sie mieszaninie, skladajaca sie z so¬ li wapniowych kwasów tluszczowych, roz¬ puszczalnika i katalizatora uwodorniajace¬ go.
3. 3. Sposób wedlug zastrz. 1, 2, znamien¬ ny tern, ze stosuje sie cisnienie podwyz¬ szone.
4. 4. Sposób wedlug zastrz. 1, 2, zna¬ mienny tern, ze zamiast soli wapniowych stosuje sie inne sole kwasów tluszczowych o wiecej niz 2 atomach wegla.
5. 5. Sposób wedlug zastrz. 4, znamien¬ ny tern, ze stosuje sie mieszanine soli roz¬ maitych zasad. H. Th. Bo hm e A k t i e n g e s e 11 s c h a f t. Zastepca: M. Skrzypkowski, rzecznik patentowy. Druk I. Boguslawskiej• i Ski, Warszawa. PL