PL18838B1 - Sposób otrzymywania srodków nawaniajacych z weglowodorów. - Google Patents

Description

Prawie wszystkie gazy, jak gaz ziemny, gazowniczy, koksowniczy, wodny, genera¬ torowy, krakowy i t. d., stosowane do celów oswietleniowo—opalowych, pednych i t. d., sa z natury badz malowonne, badz zupel¬ nie bezwonne. Zawieraja one bowiem jako glówne skladniki bezwonne polaczenia, jak metan, tlenek wegla i wodór. Stosowanie takich bezwonnyeh lub wonia slabo wyczu¬ walnych gazów do celów gospodarki pu¬ blicznej kryje w sobie szereg bardzo po¬ waznych niebezpieczenstw. Po pierwsze, te¬ go rodzaju gaz moze uchodzic niespostrze- zenie przez nienadajace sie przewidziec nie¬ szczelnosci rurociagów, co pociaga za soba znaczne niekiedy straty materjalne. Tru¬ dnosc, a czasem wrecz niemozliwosc wy¬ krycia takich nieszczelnosci moze pocia¬ gnac za soba bardzo niebezpieczne eksplo¬ zje, spowodowane zapaleniem sie nagroma¬ dzonej mieszanki eksplozywnej od niebacz¬ nie rzuconej zapalki, przez niczem nieo- strzezonego przechodnia lub mieszkanca lo¬ kalu. Po drugie, wszystkie uzytkowe gazy (za wyjatkiem ziemnego) zawieraja truja¬ cy bezwonny CO. Niedostrzezenie nieszczel-n^scr liib pozostawienie wskutek nieuwagi mieszkanca nawpól zamknietego kurka ga¬ zowego konczy Isie zatruciem. Nic wiec dziwnego, ze. kwestja nawaniania gazu u- zytkowego jest pierwszorzednej wagi.Znane sa liczne srodki do tego celu.Nalezy tutaj 1) merkaptan etylowy, 2) mer- kaptan propylowy, 3) siarpzek etylowy, 4} pirydyna, 5) octan amylowy, 6) etylokarby- lamina, 7) sztuczne pizmo, 8) przedgon o- leju lekkiego, 9) surowy benzol, 10) kar- bialina (kondensat z fabrykacji gazu olejo¬ wego) i t. d. Sa to, jak widac, badz czyste zwiazki chemiczne (srodki od 1 do 7), badz destylaty weglowodorowe (srodki od 8 do 10).Wymienione poprzednio srodki nie przy • jely sie, poniewaz okazalo sie, ze sa za dro¬ gie, trujace, nagryzaja rurociagi, albo nada¬ ja zbyt slaba won gazom uzytkowym (po¬ równaj prof. Dr. Grassberger, Ueber das Odorisieren von stadtischem Leuchigas, YerlagFranz Deutike 1929 — 1932).Naogól bowiem srodek nawaniajacy po¬ winien odpowiadac nastepujacym warun¬ kom: nie powinien byc trujacym i odurza¬ jacym, musi miec silny przenikliwy zapach, powinien byc nierozpuszczalny w wodzie i nie ulegac usunieciu przez kontakt ze scia¬ nami rurociagów, ziemia i t. d., nie nagry¬ zajacym metali, nie ulegajacym zbyt latwo reakcjom chemicznym, zupelnie spalaja- cym sie na produkty bezwonne i nieszko¬ dliwe, powinien byc tani, latwy do otrzyma¬ nia i magazynowania i bezpieczny w trans¬ porcie i manipulacji.Stwierdzono obecnie, ze przy obróbce weglowodorów znanemi srodkami rafina- cyjnemi, jak np. kwasem siarkowym, plyn¬ nym bezwodnikiem siarkowym, chlorkiem glinu, chlorkiem cynku, podchlorynami so¬ du lub wapnia, amonjakalnym tlenkiem miedzi, olowianem sodu i t. d., zwlaszcza weglowodorów zawierajacych Juz z natury zwiazki siarkowe i nienasycone, otrzymuje sie rozpuszczalny w srodku rafinacyjnym produkt, zawierajacy zwiazana siarke. Pro¬ dukt ten wydziela sie ze szlamu porafina- cyjinego, najlatwiej przez rozcienczenie wodai usuniecie z niego resztek kwasu, naj¬ lepiej przez wymycie woda i neutralizacje.Neutralny, zawierajacy zwiazki siarkowe gesty produkt destyluje sie najlepiej pod cisnieniem (krakuje sie) i odbiera pierw¬ sza frakcje, do temperatury okolo 220°C.Frakcje te zobojetnia sie alkaljami i klaru¬ je. Neutralny klarowny srodek sluzy do nawaniania gazu badz w stanie czystym, badz w rozcienczeniu lekkiemi weglowodo¬ rami.Jest rzecza zrozumiala, ze do powyz¬ szego celu nadaja sie wszystkie szlamy od¬ padkowe, otrzymane ubocznie przy rafina¬ cji weglowodorów kwasem siarkowym, chlorkiem cynku, chlorkiem glinu i t. d. W tym przypadku, swiezo odpuszczony szlam odpadkowy rozciencza sie woda az do wy¬ dzielenia sie rzeczonego produktu, zawie¬ rajacego zwiazki siarkowe, i przerabia jak poprzednio.Ponizsze przyklady ilustruja sposób fa¬ brykacji.Przyklad I. Weglowodory, wrzace w temperaturach od 30° do 300°C i zawieraja¬ ce 0,3% zwiazanej siarki, a pochodzace z destylowanej ropy naftowej, traktuje sie przez V2 godziny 5% -arna stezonego (96%-ego) kwasu siarkowego w temperatu¬ rze 20°C. Powstaly kwasny szlam odprowa¬ dza sie do naczynia wylozonego olowiem i natychmiast zadaje woda w takiej ilosci, aby wydzielony, u dolu rozcienczony kwas siarkowy mial moc 50 -5- 52°Be. Wydzielo¬ ny u góry produkt polimeryzacji przemywa sie woda, nastepnie alkaljami az do reakcji obojetnej i po odwodnieniu przenosi do ko¬ tla destylacyjnego. Poczatkowo destyluje sie pod zwyczajnem cisnieniem az do tem¬ peratury uchodzacych par 220^0, nastepnie przymyka wentyl redukcyjny i destyluje pod cisnieniem,, dochodzacem nawet do 8 atmosfer. W tych warunkach zawartosc ko- — 2 —tla krakuje i ponownie daje niskowrzacy destylat o granicach wrzenia od 30° do 220°C. Obydwa niskowrzace destylaty zbie¬ ra sie razem i neutralizuje w agitatorze.Odwodniony produkt ma nastepujace wla¬ snosci: rf1B 0.820 gr. wrzenia . 30°^220°C zaw. zwiazanej siarki . . 6% zaw, zwiazanego tlenu . .2% liczba jodowa do . . . 100 sila nawaniajaca ... 0.2 g/m3 gazu.Powyzszy srodek mozna stosowac do nadania woni gazom w stanie czystym, wzglednie w mieszaninie z niskowrzacemi weglowodorami. Potrzebna ilosc wynosi 0.2 g/m3 gazu. Stosujac do reakcji, jak w przykladzie podano, na 100 kg weglowodo¬ rów 5 kg kwasu siarkowego, otrzymuje sie 4 kg produktu polimeryzacji, a nastepnie 2,5 kg gotowego ciala wonnego o podanych poprzednio wlasnosciach.Przyklad IL Weglowodory, pochodza¬ cez destylacji rozkladowej z dowolnego sy¬ stemu krakingowego, o granicach wrzenia 25a -r- 250°C, zawierajace 0,5% zwiazków siarkowych, traktuje sie 8%-ami kwasu siarkowego (88% -ego) przez 1 godzine w temperaturze 30°C i otrzymany szlam kwa¬ sny przerabia, jak w przykladzie I. Wyda¬ tek wynosi 50 kg gotowego zwiazku won¬ nego na 100 kg powyzej uzytego kwasu siarkowego.Przyklad III. Weglowodory, pocho¬ dzace z destylacji mazi wegla brunatnego, wrzace od 30° -h- 300CC, a zawierajace 2% zwiazanej siarki traktuje sie 10%-ami dy¬ miacego kwasu siarkowego (zawierajacego 10% SOs) przez xfa godziny w temperatu¬ rze 15°C. Otrzymany kwasny szlam prze¬ rabia sie, jak w przykladzie I. Na 100 kg uzytego kwasu otrzymuje sie 80 kg gotowe¬ go zwiazku wonnego.Przyklad IV. Weglowodory, pochodza¬ ce z destylacji lupków bitumicznych, wrza¬ ce od 30° do250°C, zawierajace 3% siarko¬ wych zwiazków, traktuje sie 15% -ami kwa¬ su siarkawego (92%-ego) w dwóch por¬ cjach po 5 i 10% kazdy raz przez Va godzi¬ ny w temperaturze 40°C. Obydwa kwasne szlamy laczy sie razem i przerabia dalej, jak w przykladzie L Na 100 kg uzytego kwasu otrzymuje sie 40 kg gotowego zwiaz¬ ku wonnego.Przyklad V. Kwas odpadkowy, pocho¬ dzacy z rafinacji kwasem siarkowym ben¬ zyny, otrzymanej przez destylacje ropy naftowej, przerabia sie dalej, jak w przy¬ kladzie I. Ze 100 kg kwasu odpadkowego o- trzymuje sie 30 kg gotowego zwiazku won¬ nego.Przyklad VL Kwas odpadkowy, pocho¬ dzacy z rafinacji kwasem siarkowym we¬ glowodorów rozkladowych, pochodzacych z dowolnego systemu krakingowegp, przera¬ bia sie, jak w przykladzie I. Ze 100 kg ta¬ kiego kwasu odpadkowego otrzymuje sie 45 kg gotowego zwiazku wonnego.Przyklad VII. Kwas odpadkowy, po¬ chodzacy z rafinacji kwasem siarkowym benzyny, otrzymanej z destylacji lupków bitumicznych, przerabia sie, jak w przykla¬ dzie I. Ze 100 kg takiego kwasu odpadko¬ wego otrzymuje sie 35 kg gotowego zwiaz¬ ku wonnego.Przyklad VIII. KwAs odpadkowy, po¬ chodzacy z rafinacji kwasem siarkowym weglowodorów pochodzacych z destylacji lupków bitumicznych, przerabia sie, jak w przykladzie I. Ze 100 kg tego kwasu od¬ padkowego otrzymuje sie 30 kg gotowego zwiazku wonnego.Przyklad IX. Weglowodory dowolne¬ go pochodzenia traktuje sie 5%-ami bez¬ wodnego chlorku glinowego w temperaturze 20°C przez i/2 godziny. Otrzymany kwasny szlam rozciencza sie woda az do wydziele¬ nia bogatego w zwiazana siarke produktu polimeryzacji i po zneutralizowaniu przera¬ bia, jak w przykladzie I. Na 100 kg uzytego — 3 —do reakcji chlorku glinowego otrzymuje sie 60 kg gotowego zwiazku wonnego.Przyklad X, Szlam, pochodzacy z ra¬ finacji bezwodnym chlorkiem glinowym we¬ glowodorów dowolnego pochodzenia, trak¬ tuje sie dalej, jak w przykladzie IX i L Ze 100 kg takiego szlamu otrzymuje sie 50 kg gotowego zwiazku wonnego.Przyklad XL Weglowodory dowolne¬ go pochodzenia, zawierajace 1 % zwiazanej siarki, przepuszcza sie w fazie gazowej przez bezwodny chlorek cynku. Zuzyty chlorek cynku traktuje sie woda, az do wy¬ dzielenia oleistego produktu polimeryzacji, który po zobojetnieniu przerabia sie dalej, jak w przykladzie I. Ze 100 kg uzytego do reakcji chlorku cynku otrzymuje sie 25 kg gotowego zwiazku wonnego. PL

Claims (6)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Sposób otrzymywania srodków na¬ waniajacych gazy uzytkowe z weglowodo¬ rów i znanych srodków rafinacyjnych, jak kwasu siarkowego, chlorku glinu, chlorku cynku, plynnego S02, podchlorynu sodo¬ wego, amonjakalnego roztworu tlenku mie¬ dzi i t. d.f znamienny tern, ze kwasny szlam porafinacyjny przemywa sie woda i alka- ljami, poczern zobojetniony produkt desty¬ luje, zbierajac frakcje, przechodzaca do temperatury 220°C.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamien¬ ny tern, ze srodek rafinacyjny stosuje sie w ilosci 1 h- 25% w jednej lub kilku porcjachv w temperaturze 0° -=- 50°C.
3. 3. Sposób wedlug zastrz. 1 i 2, zna¬ mienny tern, ze zobojetniony produkt de¬ styluje sie pod cisnieniem, dochodzacem do 10 atmosfer.
4. 4. Sposób wedlug zastrz. 1 -s- 3, zna¬ mienny tern, ze produkt destyluje sie naj¬ pierw pod zwyczajnem, nastepnie pod zwiekszonem cisnieniem.
5. 5. Sposób wedlug zastrz. 1-5-4, zna¬ mienny tern, ze oddestylowana frakcje neu¬ tralizuje sie.
6. 6. Sposób wedlug zastrz. 1 —=— 5, zna¬ mienny tern, ze do oddestylowanej frakcji po zobojetnieniu dodaje sie lekkich weglo¬ wodorów celem rozcienczenia. Waclaw J u n o s z a - P i o t r o w sk i Józef Winkler Galicyjskie Towarzys t w o Naftowe „Galicja" Sp. Akc, Zastepca: Inz. Cz. Raczynski, rzecznik patentowy. Druk L. Boguslawskiego i Ski, Warszawa. PL