PL18402B1 - Ladunek pobudzajacy. - Google Patents

Description

Zdolnosc pobudzania do detonacji jed¬ nego materjalu wybuchowego przez inny u- zalezniona jest dotychczas od stosowania pewnego wagowego minimum materjalu pobudzajacego, ustalonego powszechnie w pewnej wielkosci dla kazdego poszczegól¬ nego materjalu. Wielkosc ta, jak wiadomo, wynosi np. dla piorunianu rteci 0,24—0,35 g przy uzyciu trójnitrotoluenu (trotylu), jako materjalu pobudzanego. Stosowane w praktyce w splonkach ilosci wynosza nieco wiecej i wahaja sie w granicach 0,45 — 0,55 g.Wynalazek niniejszy oparty jest na spostrzezeniu, ze to powszechnie stosowa¬ ne minimum wagowe materjalu pobudzaja¬ cego nie jest bynajmniej wielkoscia stala za jaka ja przyjeto i w zwiazku z tern wy¬ nalazek ma na celu zmniejszenie wielkosci tego minimum wagowego materjalu pobu¬ dzajacego.Jak wiadomo, podstawowym warunkiem nalezytego pobudzania jest osiagniecie ma¬ ksymalnej szybkosci detonacji ladunku ma¬ terjalu pobudzajacego, w celu osiagniecia pelnego efektu wybuchu materjalu pobu¬ dzanego.Okazalo sie, ze mozna to osiagnac, sto¬ sujac ilosci wagowe materjalu pobudzaja¬ cego, wykraczajace poza ramy dotychczas * Wlascicielka patentu oswiadczyla, zt wynalazcami sa; Janusz Barcikowski i Jerzy Kielczewski.ustalonych norm wagowych, to znaczy, ze mozna osiagnac takie same, a nawet lepsze wynilci pobudzania tego samego ladunku materjalu pobudzanego pr\zy stosowaniu mniejszych niz dotychczas ilosci materjalu pobudzajacego.Stwierdzono, ze nalezyta i calkowita sprawnosc pobudzania mozna osiagnac wte¬ dy, jezeli ladunek materjalu pobudzajace¬ go posiada odpowiednia wysokosc oraz od¬ powiednia dostatecznie duza powierzchnie styku z materjalem pobudzanym przy wla- sciwem zastosowaniu innych znanych czyn¬ ników, jak np. odpowiednie sprasowanie; zamkniecie i t. d.W ten sposób mozna stosowac znacznie mniejsze ilosci materjalu pobudzajacego w stosunku do^ilosci dotychczas stosowanych przez to, ze ladunkowi materjalu pobudza¬ jacego nadaje sie pewne okreslone ksztal¬ ty, to znaczy, ze przy zachowaniu najmniej¬ szej dopuszczalnej wysokosci ladunku i przy najmniejszej dopuszczalnej po- wierzchi styku jego z materjalem pobudza¬ nym mozna osiagnac maksymalna szyb¬ kosc detonacji i najwieksza zdolnosc pobu¬ dzania.Wynalazek polega zatem na nadawaniu ladunkowi materjalu pobudzajacego takie¬ go odpowiedniego ksztaltu, któryby zapew¬ nial mozliwie najmniejsza niezbedna po¬ wierzchnie styku materjalu pobudzajace¬ go z materjalem pobudzanym oraz mozliwie najmniejsza niezbedna wysokosc warstwy materjalu pobudzajacego pomimo znaczne¬ go zmniejszenia ilosci wagowej zastosowa¬ nego materjalu pobudzajacego.Na rysunku przedstawiono schematycz¬ nie szereg przykladów stosowania materja¬ lu pobudzajacego zgodnie z wynalazkiem, a mianowicie fig. 1, 2, 3, 4, 5, 6 i 7 przed¬ stawiaja rózne ksztalty sprasowanego la¬ dunku materjalu pobudzajacego w przekro¬ ju pionowym^ fig. 8, 9 i 10 przedstawiaja przekroje pionowe splonek, przygotowa¬ nych sposobem wedlug wynalazku i zawie¬ rajacych materjal pobudzany; fig. 11 i 12 przedstawiaja przekroje pionowe czape¬ czek splonki.Jak wynika z rysunku sprasowany la¬ dunek 1 materjalu pobudzajacego posiada w zasadzie ksztalt slupka o rozszerzonej podstawie, skladajacego sie niejako z dwóch czesci, stanowiacych jedna calosc, a mianowicie z wlasciwego slupka 2 o prze¬ kroju poprzecznym dowolnym, najkorzyst¬ niej okraglym, i o srednicy mniejszej niz srednica drugiej czesci skladowej, a miano¬ wicie jego podstawy 3 o postaci dowolnej np. walca (fig. li 5) lub tez tarczy (fig. 2, 4, 7). Ladunek materjalu pobudzajacego 1 moze miec równiez ksztalt stozka (fig. 6) lub podobny (fig. 3). Slupek 2 moze posia¬ dac u góry wystep 4 o mniejszej srednicy (fig. 4). Wysokosc slupka 2 moze byc mniejsza (fig. 1 i 5) lub wieksza (fig. 2, 4 i 7). Srednica poprzecznego przekroju slup¬ ka 2 moze byc mniejsza (fig. 1, 2 i 3) lub wieksza (fig. 4 i 5). Jednem slowem ksztalt ladunku materjalu pobudzajacego 1 musi byc taki, aby dolna plaszczyzna 5 podsta¬ wy 3 byla wieksza od plaszczyzny górnej 6 slupka 2. Podstawa 3 moze posiadac dolna plaszczyzne 5 mniejsza (fig. 1, 2, 3, 4, 5 i 6) lub wieksza (fig. 7). Wysokosc podstawy 3, a wiec jej grubosc, moze byc równiez róz¬ na, mniejsza (fig. 2, 4, 7) lub wieksza (fig. 1 i 5). W zastosowaniu do splonki podstawa 3 ladunku moze wypelniac calkowicie pla¬ szczyzne przekroju poprzecznego luski 8 (fig. 10) lub tylko czesciowo (fig. 8 i 9).Splonka wedlug fig. 8, 9 i 10 sklada sie z luski 8, czapeczki 7, przykrywajacej ladu¬ nek materjalu pobudzajacego /, np. pioru¬ nian rteci, oraz z ladunku materjalu pobu¬ dzanego 9 np. trotylu. W celu wytworzenia splonki laduje sie luske w jakikolwiek zna¬ ny sposób. A wiec albo wprowadza sie do luski najpierw materjal wtórny, nastep¬ nie pierwotny i wreszcie czapeczke, al¬ bo tez do luski 8 bez dna wprowa¬ dza sie od spodu luski najpierw cza- — 2 —peczke 7, osiadajaca na potrzebnej wy¬ sokosci w lusce, nastepnie wprowadza sie kolejno ladunek pierwotny 1 i wtórny 9, u- szczelniajac wkoncu dno przez mechanicz¬ ne zamkniecie, zalanie lub zalepienie 13.Mozna równiez ladowac czapeczke 7 ma- terjalem pobudzajacym przed wprowadze¬ niem jej do luski 8. Ulatwia to dokladne dozowanie i zaprasowanie ladunku pobu¬ dzajacego, co odgrywa przy stosowaniu sposobu wedlug wynalazku ze wzgledu na mala ilosc ladunku wazna role. Wprowa¬ dzajac do luski od spodu czapeczke jej zaokraglona strona, ma sie moznosc uszczel¬ nic ja blonka nieprzepuszczalna 10 np, z gumy lub celofanu, uprzednio na czapecz¬ ke zalozona, która przez wkladanie jej ra¬ zem z czapeczka do luski uszczelnia prze¬ strzen miedzy luska i czapeczka oraz jej górny otwór 12. Uszczelnienie takie, zabez¬ pieczajace ladunek pobudzajacy od wilgoci, pozwala na dalsze oszczednosci w ladunku, przez unikniecie jego nadmiaru, co przy materjalach wrazliwych na wilgoc, jak np. piorunian, praktycznie zawsze sie stosuje ze wzgledu na mozliwosc jego czesciowego znieczulenia przez zwilgotnienie.Nadmiar ten nawet bez stosowania spe¬ cjalnego uszczelnienia jest przy zastosowa¬ niu sposobu wedlug wynalazku znacznie mniejszy, niz to normalnie ma miejsce dzie¬ ki zmniejszeniu przekroju poprzecznego górnej czesci slupka ladunku pobudzajace¬ go.Czapeczka 7 posiada wewnatrz komore 11 (fig. 11 i 12) takiego ksztaltu, jaki ma posiadac majacy byc w niej umieszczonym materjal pobudzajacy.Dotychczas stosuje sie np. splonke pio- runianowo-trotylowa o zawartosci znanego minimum wagowego 0,45 g piorunianu rteci o ksztalcie ladunku piorunianu, wynikaja¬ cym z ksztaltu luski i czapeczki, a wiec o ksztalcie cylindrycznym i o srednicy prze¬ kroju poprzecznego 6 — 7 mm przy odpo¬ wiedniej wysokosci. Natomiast przeprowa¬ dzone sposobem wedlug wynalazku próby wykazaly, ze wystarcza calkowicie dla pel¬ nego pobudzenia trotylu uzytego jako la¬ dunek wtórny splonki np. 0,08 g piorunianu rteci sprasowanego pod cisnieniem 300 kg/cm2 w ksztalcie slupka o rozszerzonej podstawie o srednicy 3 mm dolnej pla¬ szczyzny podstawy 3, o wysokosci 3 mm podstawy 3, o wysokosci 2 mm slupka 2 i o srednicy 1 mm jego poprzecznego przekro¬ je Poniewaz przez wyzyskanie calkowitej zdolnosci pobudzania materjalu pobudza¬ jacego materjal pobudzany latwiej i szyb¬ ciej osiaga pelna detonacje, zaleta splonki polega nie na ilosci materjalu pobudzajace¬ go i pobudzanego, a tylko na ich skutecz- niejszem dzialaniu.Przy stosowaniu sposobu wedlug wyna¬ lazku osiaga sie równiez w splonce znaczne zmniejszenie ilosci materjalu pobudzanego (np. trotylu, tetrylu), a tern samem stwa¬ rza sie mozliwosc oszczednosci na materja- le luski. Wreszcie mozliwe jest niestosowa¬ nie zupelnie materjalu wtórnego w splonce pomimo znacznego zmniejszenia ilosci ma¬ terjalu pobudzajacego. PL

Claims (2)

1. Zastrzezenie patentowe. Ladunek pobudzajacy, znamienny tern, ze posiada ksztalt slupka o rozszerzonej podstawie lub temu podobny, z podstawa zwrócona ku materjalowi pobudzanemu, zapewniajacy mozliwie najmniejsza nie¬ zbedna powierzchnie styku jego z materja- lem pobudzanym, oraz mozliwie najmniej¬ sza niezbedna wysokosc warstwy materja¬ lu pobudzajacego, dla osiagniecia calkowi¬ cie pelnego wyzyskania materjalu, zarów¬ no pobudzajacego jak i pobudzanego. Lignoza Spólka Akcyjna. Zastepca: Inz. J. Wyganowski, rzecznik patentowy,Do opisu patentowego Nr 18402. Ffg.1 Fi^.

2. Fi^.3 -2 Fig.5 2 2 2 Fi£4 5 5 Fkg.6 Fig.7 ^6 2 ^stea-3 5 Fr^.8 Fig.9 %10 Fig.11 Fig. 12 1^ n Druk L. Boguslawskiego i Ski, Warszawa. PL