Przedmiotem niniejszego wynalazku jest sprezyste uszczelnienie dlawnicowe, nada¬ jace sie szczególnie do maszyn lub urza¬ dzen, w których stosowane sa wysokoprez¬ ne gazy, pary lub ciecze, jak np. do pomp powietrznych lub pomp wodnych w loko¬ motywach, oraz w przemysle chemicznym, np. w sprezarkach. Uszczelnienie wedlug wynalazku nalezy do uszczelnien komoro¬ wych, w których w kazdej komorze umie¬ szczone sa dwa pierscienie uszczelniajace, podzielone na odcinki, dociskane w kierun¬ ku promieniowym zapomoca sprezyn sru¬ bowych, umieszczonych na powierzchniach obwodowych tych pierscieni, Oslone u- szczelniania stanowi nakretka kapturkowa oraz wkretka, która jednoczesnie sluzy do uszczelniania szpar pomiedzy pierscienia¬ mi komorowemL Zwykle uszczelnienia azbestowe nie sa zadowalajace, gdyz wymagaja stosowania cisnien, odpowiadajacych w przyblizeniu preznosci roboczej w cylindrze maszyny, wskutek czego powstaja foa tloczysku stra¬ ty na tarcie.Uszczelnienie wedlug wynalazku skla¬ da sie z czesci znanych, które sa umieszczo¬ ne tak, iz osiaga sie znaczny postep w tech¬ nice uszczelnien.Zaleta wynalazku polega na zmniejsze¬ niu wysokosci uszczelnienia w niektórych przypadkach o % wysokosci dotychczas znanych uszczelnien. Nawet bardzo wielkie cisnienia nie dzialaja ujemnie na tloczy- ska, a próby wykazaly, iz juz przy pierw- szem próbnem Wbudowaniu osiagalo sie do¬ kladne uszczelnienie, które nie zmienialo sie z biegiem czasu podczas pracy ma¬ szyny.Na rysunku fig. 1 uwidocznia przykladwykonania wynalazku w przekroju, fig. 2— szczegól odniiennege^wykonania, fig. 3 — lpfer^cit» uszczelniaj4^y w rzucie pozio¬ mym; fig. 4 — w widoku zboku, a fig. 5 — polozenie czesci pierscienia po jego zuzy¬ ciu sie.Uszczelnienie sklada sie z wkretki a, na której kolnierzu ulozony jest pierscien c, zaopatrzony w kolnierz d, który przylega do tloczyska b i opiera sie na pierscieniu uszczelniajacym g1z materjalu podatnego.Pomiedzy pierscieniami komorowemi h, hx a pierscieniem c umieszczany jest pierscien g z materjalu podatnego. Komora pierscie¬ nia h± jest zamknieta pierscieniem it po¬ siadajacym zgrubienie m, a na wkretke a nakrecona jest nakretka kapturkowa n. W komorach pierscieni h, hx umieszczone sa pierscienie uszczelniajace iv i4, na których odcinki i (fig. 3) dzialaja sprezyny q1—q±* Wkretka a jest zaopatrzona w dolnej cze¬ sci w gwint e i wystep pierscieniowy /.Zamiast pierscienia g mozna stosowac pierscien g2 ze specjalnej gumy lub pasków olowianych (fig. 2). Ta odmiana nadaje sie szczególnie do dlawnic, poddanych dziala¬ niu wody o wielkiem cisnieniu, a wiec w pompach zasilajacych. W tym przypadku grubosc pierscienia g2 powinna byc nieco wieksza, niz w odmianie wedlug fig. 1.Kazdy z pierscieni i± — i4 sklada sie z trzech odcinków, otrzymanych w ten spo¬ sób, iz pierscien zostaje podzielony wzdluz linji krzywych, mianowicie luków kolo¬ wych, w przyblizeniu stycznych do we¬ wnetrznego obwodu pierscienia (fig. 3). Po¬ szczególne odcinki sa utrzymywane w ich polozeniu zapomoca sprezyny srubowej, u- mieszczonej w rowku na obwodzie pier¬ scienia. Wedlug wynalazku linje podzialu posiadaja ksztalt luków kolowych A—Af3, B—M2, C—Mlt których srodki Mlt M2, Af3 stanowia odpowiednie wewnetrzne konce sasiednich linij podzialowych. Dzieki temu dotychczas nieznanemu wykonaniu linij po¬ dzialowych otrzymuje sie pierscienie uszczelniajace, które przez caly czas uzy¬ wania ich sa zupelnie szczelne.W wielu przypadkach mozna stosowac linje proste, odrózniajace sie nieznacznie od luków A—M3 (fig. 3).Na fig. 5 uwidoczniony jest czesciowo zuzyty pierscien. Odcinki pierscienia zuzy¬ ly sie nierównomiernie. To nierównomierne zuzycie sie jest naturalnem nastepstwem zastosowania wynalazku niniejszego, po¬ niewaz powierzchnie stykowe odcinków i slizgaja sie pod dzialaniem sprezyny q po powierzchniach stykowych odcinków sa¬ siednich, przyczem dzieki szczególnemu ksztaltowi linij. M\-^C, M\—B i M'3—A, poszczególne odcinki przylegaja do siebie jednakowo szczelnie na calej dlugosci tych powierzchni stykowych, poniewaz zas ci¬ snienie jest równomierne, wiec wewnetrz¬ na powierzchnia pierscienia nie zmienia swego ksztaltu. Przy innem wykonaniu, a wiec przy dotychczas stosowanych pro¬ stych linjach podzialowych w kierunku stycznych lub promieni, pomiedzy odcinka¬ mi pozostaja szpary, jak to wykazaly do¬ konane próby.Dotychczas przyjmowano, iz odcinki pierscieni uszczelniajacych zuzywaja sie równomiernie na calej dlugosci, podczas gdy wedlug wynalazku odcinki te slizgaja sie jeden po drugim tak, ze kazdy odcinek zuzywa sie na jednym koncu w wiekszym stopniu niz na drugim, przyjmujac stop¬ niowo postac klina. To nierównomierne zu¬ zywanie sie nie jest jednak wada, gdyz wlasciwe przeznaczenie pierscieni jest je¬ dynie dobre uszczelnienie tloczyska. W praktyce jest rzecza obojetna, iz po zuzy¬ ciu sie odcinków konce ich wystaja naze- wnatrz (fig. 5), poniewaz, jak wykazaly próby, sprezyny q równiez i w tym przy¬ padku wywieraja na odcinki równomierny nacisk w kierunku promieni pierscienia.Pierscienie wykonywa sie z ebonitu lub podobnego materjalu w dlawnicach, pod¬ danych dzialaniu wody lub innych cieczy,oraz z zelaza lanego, bronzu niklowego i podobnego materjalu w dlawnicach, pod¬ danych dzialaniu gazów i par.Wynalazek umozliwia ddbre uszczel¬ nienie tloczyska, przyczem zbedne jest ko¬ nieczne dotychczas silne sciskanie pier¬ scieni. Przy dokrecaniu wkretki zgrubienie m pierscienia / przenosi nacisk równomier¬ nie na pierscienie ix—14, gx i g. Zgrubienie m zabezpiecza, nakretke n od zakleszcza¬ nia sie, dzieki czemu zakleszczanie sie pierwszego pierscienia jest wykluczone.Uszczelnia najpierw pierscien g fg2J* któ¬ ry przylega szczelnie do tloczyska b i ze¬ wnetrzne) sciany pierscienia komorowego h i wystarcza do tego celu przez pewien czas, a mianowicie az do odpowiedniego u- lozenia sie reszty pierscieni.Liczba komór moze byc dowolna, wy¬ starcza jednak zwykle zastosowanie dwóch komór, w których umieszcza sie po dwa pierscienie, podzielone kazdy na trzy cze¬ sci. PL