Wynalazek niniejszy dotyczy sposobu wyrównania nierównomiernego rozlozenia pojemnosci w sekcji kabla telefonicznego lub telegraficznego oraz w kablowej linji telefonicznej, skladajacej sie z wyrówna¬ nych sekcyj, a w szczególnosci z wyrówna¬ nych sekcyj spupinizowanych.W kablach telefonicznych zyly laczy sie w grupy po cztery zyly w kazdej grupie, czyli w tak zwane czwórki kablowe, zawie¬ rajace cztery zyly (albo dwie pary zyl).Pomiedzy kazda para zyl w czwórce kablo¬ wej oraz miedzy kazda zyla a ziemia istnie¬ je pewna pojemnosc elektrostatyczna. Jesli w jednej parze zyl czwórki lub w obwodzie kombinowanym tejze czwórki plynie prad, to w drugiej parze zyl wzglednie w obwo¬ dzie kombinowanym czwórki kablowej wzbudza sie prad, o ile wymienione wyzej pojemnosci nie tworza ukladu symetryczne¬ go. Szczególowe wyjasnienie powyzszego u- widocznia fig. 1 rysunku, na której górne zyly A,B,C'\D tworza razem czwórke ka¬ blowa Nr 1. Miedzy kazda zyla tej czwórkia ziemia istnieje pewria pojemnosc, która przedstawiono jako pojemnosc poszczegól¬ nych koridensaWów F, G, H, I, uwidocz¬ nionych na rysunku. Wartosc pojemnosci kondensatora F oznaczono litera /, wartosc pojemnosci kondensatora G—litera git d.Podobnie pojemnosci elektrostatyczne, istniejace nieodstepnie miedzy zylami A, B, C i D, przedstawiono schematycznie jako pojemnosci kondensatorów W, X, Y, Z, o- znaczone odpowiednio literami w, x, y, z.Zyly A i B (do których jest przylaczony te¬ lefon Tx) stanowia tak zwany „obwód rze¬ czywisty", który w dalszym ciagu opisu jest nazywany „obwodem S1", zyly zas C i D (do których przylaczony jest telefon T3) tworza drugi obwód rzeczywisty „ob¬ wód S2". Telefon T2 jest wlaczony w zna¬ ny sposób do obwodu kombinowanego.Warunek konieczny, aby prady, plyna¬ ce w zylach A i B, to jest w obwodzie Slf nie wzbudzaly pradów w zylach C i D, to jest w obwodzie S2, wyraza sie, jak wia¬ domo, równaniem (w — x) — (z — y) = 0.Równanie to wyraza zatem warunek, aby prady, plynace w obwodzie S19 nie wzbu¬ dzaly pradów w obwodzie S2 i naodwrót Jesli podane wyrazenie rózni sie od zera, to wartosc wyrazenia (w — x) — (z — y) bedzie okreslona jako róznica miedzy war¬ tosciami pojemnosci obwodów S1 i S2 i oznaczona symbolem (S± — S2).Podobnie warunek, jaki winien byc spelniony, aby prady, plynace w obwodzie kombinowanym, nie wzbudzaly pradu w obwodzie rzeczywistym Slf wyraza sie przez (w—x) + (z—y) = 0. Wartosc (w—x) + (z—y), rózniaca sie od 0, nazwano „rózni¬ ca miedzy wartosciami pojemnosci obwo¬ du kombinowanego czwórki kablowej i ob¬ wodu rzeczywistego Sx i wyrazono symbo¬ lem (V1 — SJ. Równiez o ile wyrazenie (w—z) + (x—y) równe jest zeru, to prady, plynace w obwodzie kombinowanym czwór¬ ki kablowej Nr 1, nie wzbudzaja pradów w obwodzie rzeczywistym S2. Wartosc (w~z) 4- (x—y), rózna od zera, nazWanó „róz¬ nica miedzy wartosciami pojemnosci obwo¬ du kombinowanego czwórki kablowej Nr 1 i obwodu rzeczywistego S2" i oznaczono symbolem (V1 — S2).Podobny uklad zaleznosci mozna wy¬ prowadzic dla czwórki kablowej Nr 2, skladajacej sie równiez z zyl A, B, C i D, przyczem odnosne róznice miedzy warto¬ sciami pojemnosci obwodów S3 i S4 ozna¬ czano przez (S3 — S4), róznice miedzy wartosciami pojemnosci obwodu kombi¬ nowanego V2 i rzeczywistego S3 przez (V2 — S3) oraz róznice miedzy wartoscia¬ mi pojemnosci obwodów kombinowanego V2 i rzeczywistego S4 przez (V2 — SJ.Poza tern do calkowitego wyrównania pojemnosci czwórki kablowej Nr 1 jest niezbedne, aby wartosc pojemnosci f = g oraz wartosc pojemnosci h = j. Gdy róz¬ nice wartosci pojemnosci / — g oraz h — / nie sa równe zeru, to wartosc ff — g) po¬ jemnosci obwodu Sx wzgledem ziemi oznaczono przez (S1 —E)A a wartosc (h — j) pojemnosci obwodu S2 wzgledem ziemi oznaczono przez (S2 — E). Podobnie róz¬ nice miedzy wartosciami pojemnosci ob¬ wodu S3 wzgledem ziemi oznaczono przez (S3 — EJ, a wartosci pojemnosci obwodu S4 wzgledem ziemi oznaczono przez (S4 — E).Wspomniane wyzej róznice miedzy wartosciami pojemnosci nazwano „rózni¬ cami miedzy wartosciami pojemnosci we¬ wnetrznych" dotycza bowiem tylko zalez¬ nosci istniejacych wewnatrz danej czwór¬ ki kablowej bez uwzglednienia wplywu sa¬ siednich czwórek kablowych.Obok wyliczonych wyzej pojemnosci elektrostatycznych istnieja równiez po¬ jemnosci miedzy zylami czwórki kablowej Nr 1 a zylami czwórki kablowej Nr 2. Na fig. 1 uwidoczniono kondensatory K, L, M, N, których pojemnosci przedstawiaja po¬ jemnosci miedzy zylami C, D obwodu S2 oraz zylami A, B obwodu S3. Oznaczajacwartosci pojemnosci tych kondensatorów literami k, l, m, n, mozna ulozyc warunek, aby prady, plynace w obwodzie S2, nie wzbudzaly pradów w obwodzie S3, a mia¬ nowicie niezbedne jest, aby (k—l) — (m—n) = 0, wyrazenie zas (k—l) — (m— n) rózne od 0 i równe wartosci róznicy miedzy wartosciami pojemnosci obwodów S2 i S3 oznaczono przez (S2 — Sz). Podob¬ nie brzmi warunek, aby prady obwodu kombinowanego Vx nie wzbudzaly pradów w obwodzie rzeczywistym S3, przyczem w razie niespelnienia tego warunku odnosna róznice miedzy wartosciami pojemnosci nazwano róznica miedzy wartosciami ob¬ wodu kombinowanego Vx i obwodu rzeczy¬ wistego S3 i oznaczono przez (V1 — SBJ.Istnieje jeszcze w kablu caly szereg innych róznic miedzy* wartosciami pojemnosci ob¬ wodów, wskutek czego prady, plynace w róznych obwodach danej czwórki kablo¬ wej, wzbudzaja prady w poszczególnych obwodach innej czwórki kablowej. Wszyst¬ kie te róznice miedzy wartosciami pojem¬ nosci nazwano „miedzyczwórkowemi", gdyz one wlasnie powoduja wzbudzanie pradów w jednej czwórce pod wplywem innej czwórki. Kompletne wyszczególnie¬ nie róznic miedzy wartosciami pojemnosci miedzyczwórkowych wyrazono zapomoca nastepujacych oznaczen symbolicznych ¦Vx—v„ y.-s,, vx—s4, va—slf v2-s2, ox o3, o2—o4, o2—o3, o2—o4.Dotychczasowe rozwazania byly oparte na zalozeniu, ze czwórke stanowi jeden odcinek czterech zyl kabla, obecnie jed¬ nak przewaznie stosuje sie laczenie pew¬ nej liczby odcinków kabla w jedna sekcje kabla.Wedlug fig. 2 czwórki kablowe Nr 1 i Nr 2 skladaja sie z odcinków 1% 2 8, przyczem kazdy odcinek sklada sie z czterech zyl A, B, C, D. Wedlug znanych sposobów wyrównywania nierównomierne¬ go rozlozenia pojemnosci w kablu stosuje sie krzyzowanie miedzy zylami zapomoca przelaczania odcinków, np. zyla A odcin¬ ka 1 czwórki kablowej Nr 1 moze byc przylaczona do zyly B odcinka 2 tejze czwórki kablowej Nr 1 i t. d. Jednakze droga krzyzowania mozna osiagnac jedy¬ nie zadowalajace wyrównanie róznic mie¬ dzy wartosciami pojemnosci wewnetrz¬ nych. Aby zas wyrównac róznice miedzy wartosciami pojemnosci miedzyczwórko¬ wych w takim samym stopniu, jak róznice miedzy wartosciami pojemnosci wewnetrz¬ nych, niezbedne jest przylaczyc zyly czwórki kablowej Nr 1 do zyl czwórki ka¬ blowej Nr 2 i naodwrót zyly czwórki ka¬ blowej Nr 2 — do zyl czwórki kablowej Nr 1. Takie krzyzowe laczenie zyl jednej czwórki kablowej z zylami drugiej nazy¬ wa sie „przeplataniem czwórek kablo¬ wych".W celu rozpoznania zyly czwórki ka¬ blowej Nr 1 posiadaja powloki o okreslo¬ nej barwie, np. czerwonej, natomiast zyly czwórki kablowej Nr 2 posiadaja powloki odmiennej barwy, np. niebieskiej. Aby i pózniej mozna bylo latwo rozpoznac zyly, pozadane jest, aby odcinki czwórki kablo¬ wej Nr 1 zawsze byly laczone z przylegle- mi odcinkami tejze czwórki kablowej Nr 1, a w zadnym razie nie byly laczone z od¬ cinkami czwórki kablowej Nr 2. W mysl powyzszego czerwone odcinki winny byc zawsze laczone z innemi czerwonemi od¬ cinkami, a wiec podobnie wszystkie od¬ cinki czwórki kablowej Nr 2 winny byc la¬ czone razem, przyczem niebieskie odcinki nalezy równiez laczyc tylko z niebieskie- mi. Oczywiscie, stosujac przeplatanie czwó¬ rek kablowych, nie mozna przestrzegac podanej wskazówki. Poza tern w znanych sposobach wyrównywania, w których trze¬ ba uciec sie do przeplatania czwórek, wiel¬ kosc przesluchu miedzy zylami i czwórka¬ mi jest w kazdym razie nieokreslona i za¬ lezy od liczby zyl w wyrównywanym ze¬ spole. W przypadku kabli, skladajacych sie z duzej liczby wyrównywanych grup, — 3 —wielkosci te moga pozostawac w granicach dopuszczalnych, lecz w przypadku kabli, zawierajacych malo grup, wyrównanie i u- suniecie róznic nie jest mozliwe, a tern sa¬ mem przesluch moze przekroczyc granice dopuszczalna. Ponadto w przypadku zna¬ nego sposobu wyrównywania kabel, zawie¬ rajacy niewielka liczbe zyl, nie moze zna¬ lezc zastosowania w telefonji, poslugujacej sie wzmacniakami czwórkowemi.Jak wyjasniono wyzej, czwórki kablo¬ we sa zaopatrzone w powloki róznokolo¬ rowe dla celów utozsamienia lub tez moz¬ na je w tymze celu ponumerowac. Czwórki kablowe, oznaczone jednakowym kolorem rozpoznawczym lub jednakowa liczba roz¬ poznawcza, nazwano w ponizszym opisie „jednakowemi" czwórkami kablowemi dla prostoty wyslowienia.Wynalazek ma na celu usuniecie wy¬ zej podanych niedogodnosci, a przede- wszystkiem niedogodnosci, wynikajacych z przeplatania czwórek. W mysl wynalazku przedewszystkiem albo mierzy sie we wszystkich odcinkach wszystkie pojemno¬ sci elektrostatyczne miedzy poszczególne- mi zylami oraz miedzy zylami i ziemia, a nastepnie okresla sie wartosci róznic po¬ jemnosci miedzyczworkowych oraz warto¬ sci róznic pojemnosci wewnetrznych, lub tez róznice pojemnosci mierzy sie bezpo¬ srednio w znany sposób. Sposobem we¬ dlug wynalazku mozna okreslic stosowne krzyzowania przewodów w zlaczach, dzie¬ ki czemu osiaga sie wyrównanie tak róznic miedzy wartosciami pojemnosci miedzy¬ czworkowyeh, jak i wewnetrznych bez u- ciekania sie do przeplatania czwórek ka¬ blowych.Jako przyklad przytoczyc mozna pare czwórek kablowych, przedstawionych na fig. 2, gdzie kazda para sklada sie z osmiu odcinków. Wartosci pojemnosci poszcze¬ gólnych zyl wzgledem ziemi oraz wartosci pojemnosci miedzy parami zyl mierzy sie w znany sposób, otrzymujac tym sposobem wartosci tych pojemnosci, oznaczonych za- pomoca /, g, h, j, w, x, y, z, k, l, m, n. Z po¬ miarów tych wyznacza sie róznice w war¬ tosciach pojemnosci wewnetrznych kazdej czwórki, a mianowicie wartosci V1—S19 V\—S2, SL—E, S2—E, V2—S3, V2—S4, S..—E, S4—E, oraz wartosci nierównosci miedzy pojemnosciami miedzyczwórkowe- mi, a mianowicie V\ — V2, V1 — S:,, v—s4, v2—sv v2—s2, s—s,, s-s„ Na fig. 2 przedstawiono schematycznie dwie czwórki kablowe, dla których typowy zbiór wartosci róznic miedzy pojemnoscia¬ mi wewnetrznemi i miedzyczwórkowemi jest uwidoczniony w wykazach I, II i III, podanych nizej. Wykaz I podaje wartosci róznic miedzy pojemnosciami wewnetrzne¬ mi dla czwórki kablowej Nr 1, wykaz II — róznice miedzy pojemnosciami wewnetrz¬ nemi dla czwórki Nr 2, a wykaz III — róz¬ nice miedzy pojemnosciami miedzyczwór¬ kowemi dla czwórek Nr 1 i Nr 2. Wykaz IV podaje wypadkowe róznice miedzy po¬ jemnosciami wewnetrznemi dla czwórki Nr 1, wykaz V — wypadkowe róznice mie¬ dzy pojemnosciami wewnetrznemi dla czwórki Nr 2 oraz wypadkowe róznice miedzy pojemnosciami miedzyczwórkowe¬ mi dla czwórek kablowych Nr 1 i Nr 2.W wykazach, przedstawiajacych rózni¬ ce miedzy pojemnosciami wewnetrznemi (czyli w wykazach I i II), odcinki sa po¬ mieszczone w takim porzadku, aby róznice miedzy wartosciami pojemnosci obwodu kombinowanego i obwodu rzeczywistego byly uszeregowane w porzadku maleja¬ cym bez uwzglednienia znaku; np. jesli najwieksza róznica miedzy wartosciami pojemnosci obwodu kombinowanego i rze¬ czywistego czwórki Nr 1 jest róznica V\— Sx w odcinku 1, to odcinek 1 umieszcza sie w wykazie na pierwszem miejscu. Jesli zkolei najwieksza nastepna róznica miedzy wartosciami pojemnosci obwodu kombino¬ wanego i rzeczywistego bedzie róznicaV1 — S2 w odcinku 8, to odcinek ten be¬ dzie nastepowal w wykazie tuz za odcin¬ kiem 1. O ile zas w jakichkolwiek parach zyl w odcinkach róznice miedzy pojemno¬ sciami obwodu kombinowanego i rzeczywi¬ stego sa prawie równe, lecz inne pozostale róznice miedzy pojemnosciami wewnetrz- nemi któregokolwiek odcinka sa znacznie wieksze niz pozostale róznice miedzy po¬ jemnosciami wewnetrznemi innych odcin¬ ków, wówczas ten odcinek, w którym po¬ zostale róznice miedzy pojemnosciami we¬ wnetrznemi sa wieksze, winien byc umie¬ szczony przed odcinkiem, w którym pozo¬ stale róznice miedzy pojemnosciami we¬ wnetrznemi sa mniejsze. Przypadek ten uwzgledniono na przykladzie w wykazach I i II, w których odcinki kablowe sa uwi¬ docznione w stosownym porzadku.Wykaz I.Czwór¬ ka Nr. 1 Odcinek i 4 2 6 7 5 8 3 Wartosci róznic miedzy pojemnosciami wewnetrznemi czwórki w |a [x F S,—S, - 5 +26 -18 - 9 -20 +30 -13 + 7 v,-s, -58 +25 +23 -22 +22 -10 + 8 + 6 y^s, +28 - 5 + 3 - 8 + 6 -17 + 5 - 2 S,—E +44 -44 -17 - 6 -33 +21 + 8 -45 S2—E +31 -29 - 5 -22 +27 +12 -15 -12 Wykaz II.Czwór¬ ka Nr. 2 Odcinek 2 4 3 1 5 7 6 1 8 Wartosci róznic miedzy pojemnosciami wewnetrznemi czwórki w u, u, F S3—S4 + 2 -21 -18 -18 +36 +17 -12 +12 v2-s31 v2-s4 -15 +40 -18 +41 +12 +22 -30 +25 . +55 +45 +45 - 8 +35 +27 +12 - 2 S3—E +60 +20 +51 +54 +98 +22 -10 +33 S4-E + 8 +35' +72 +49 -20 -23 + 3 +30Wykaz III.Odcinek i 2 3 4 5 6 7 8 Wartosci róznic miedzy pojemnosciami miedzyczwórkowemi w Nr. 1 i Nr. 2 v,-v2 + 6 -18 +23 - 5 + 3 - 2 +28 + 6 v,-s8 -45 +12 +35 + 8 . + 7 + 2 + 5 - 9 V!-S< -10 + 4 - 4 +30 -20 -38 +36 -15 y.-Sj j v,-s, i -10 -10 - 5 +29 +24 -17 +14 + 2 +15 - 8 -21 - 2 -13 -21 - 8 "- 8 Sj — S3 +15 +17 - 8 +48 - 5 -30 +13 + 5 H (Jt F dla s,-s4 +29 +25 0 - 5 - 8 0 +15 - 6 czwórek S.-S, -12 +20 -32 -25 -33 -30 -15 + 2 ¦ s,-sJ -36 - 3 -49 -20 -49 -20 + 1 -31 Wartosci, podane w wykazach I, II i III, otrzymuje sie droga pomiarów po¬ szczególnych odcinków kabla, Z wykazu I wynika, ze najwieksza róz¬ nica miedzy wartosciami pojemnosci ob¬ wodu kombinowanego i rzeczywistego w czwórce Nr 1 jest róznica Vx — S± w od¬ cinku 1, wobec czego odcinek 1 zostal umie¬ szczony na pierwszem miejscu. Nastepna najwieksza zkolei róznica miedzy pojem¬ nosciami obwodu kombinowanego i rze¬ czywistego w czwórce Nr 1 jest róznica Vx — Sx w odcinku 4 (25 juju F), a wiec od¬ cinek 4 winien byc umieszczony tuz za od¬ cinkiem 1. Nastepna najwieksza róznica wynosi 23 juju F dla Vx —Sx w odcinku 2, a dalsze dwie najwieksze róznice wynosza 22 juju F dla V± — S± w odcinku 6, oraz 22 juju F dla Vx —S± w odcinku 7, wobec czego odcinki zostaja umieszczone w wy¬ kazie w kolejnosci 2, 6, 7, przyczem odcinek 6 jest umieszczony przed odcinkiem 7 z tego wzgledu, ze róznica miedzy pojemno¬ sciami obwodu kombinowanego i rzeczywi¬ stego V1 — S2 odcinka 6 jest wieksza od tejze róznicy V1 — S2 odcinka 7. W dal¬ szym ciagu róznica miedzy pojemnosciami obwodu kombinowanego i rzeczywistego wynosi 17 juju F dla Vx—S2 w odcinku 5, który winien byc zatem umieszczony za odcinkiem 7. Ostatnie miejsce zajmuja odcinki 8 i 3, których róznice dla Vx — Sx wynosza odpowiednio 8 juju F oraz 6 ju/u F.W wykazie II najwieksza róznica mie¬ dzy pojemnosciami obwodu kombinowane¬ go i rzeczywistego wynosi 55 ptju F dla V2— S4 w odcinku 2, który zostal z tego wzgledu umieszczony na pierwszem miejscu w wy¬ kazie IL Nastepnie nalezy uwzglednic róz¬ nice 45 juju F dla V2 — S4 w odcinkach 4 i 3, a poniewaz róznica V2—S3 odcinka 4 jest wieksza od róznicy V2—S3 odcinka 3, za¬ tem odcinek 4 jest umieszczony przed od¬ cinkiem 3. Dalej zkolei nastepuje róznica 41 juju F dla V2—S3 odcinka 1, który wobec tego nastepuje po odcinku 3. Nastepnie zo¬ stala uwzgledniona róznica 35 juju F dla V2—S4 odcinka 5. W dalszym ciagu spoty¬ ka sie wieksza róznice miedzy pojemno¬ sciami obwodu kombinowanego i rzeczywi¬ stego, wynoszaca 30 juju F dla V2—S3 od¬ cinka 6 oraz róznice 27 juju F dla V2—S4 odcinka 7. W tym przypadku jednak odci¬ nek 7 zostal umieszczony w wykazie przed odcinkiem 6 mimo swej wiekszej róznicy miedzy pojemnosciami, wynoszacej 30 juju F. Uczyniono to z tego wzgledu, ze róz¬ nica miedzy 30 juju F a 27 juju F jest mala, a natomiast pozostale róznice w odcinku 7(W mianowicie 17, 22, 22 i 23 jlisu F) sa zasad¬ niczo wieksze od odnosnych wartosci od¬ cinka 6 (a mianowicie 12, 12, 10, 3 /ujm, FJ.Co do innych róznic miedzy wartosciami pojemnosci, uwidocznionych w wykazie III, zawierajacym róznice miedzy pojemno* sciami miedzyczwórkowemi dla czwórek Nr 1 i Nr 2, to widac, ze odcinki kablowe sa pomieszczone w kolejnosci cyfr bez uwzglednienia wartosci róznic miedzy po¬ jemnosciami- W tym przypadku bowiem niema potrzeby uwydatniania specjalnej kolejnosci odcinków tak, jak to uczyniono w wykazach I i II.Na podstawie wykazu I, odnoszacego sie do czwórki kablowej Nr 1, sporzadzono wykaz IV, w którym podano niezbedne skrzyzowania, jakie nalezy wykonac, aby osiagnac stopiikwfc zmniejszenie fcie wy¬ padkowych róznic miedzy poj©m*Kscialitt wewnetrznemi (lub jesli róznica jest bar¬ dzo mala, to aby zapobiec wzrostowi tej róznicy), gdy kolejne odcinki zostana po¬ laczone ze soba. W wykazie IV róznica V1^S1 wynosi z poczatku —58 ^Fw od¬ cinku 1, poczem po zlaczeniu odcinka / z odcinkiem 4 róznica Wypadkowa miedzy pojemnosciami wynosi —33 jujll F, a po do¬ daniu jeszcze odcinka 2 róznica wypadko¬ wa miedzy pojemnosciami wynosi —2 jufi F i t d., dopóki ostateczna róznica wypadko¬ wa miedzy pojemnosciami wewnetrznemi, która jest wypadkowa róznica miedzy po¬ jemnosciami obwodu kombinowanego i rzeczywistego calej sekcji, nie wyniesie + 1 ^F, jak widac z wykazu.Wykaz IV. 1 Czwórka Nr 1.Odcinek i 4 2 6 7 5 8 3 Krzyzowanie ABCD ABCD ABCD DCAB DCBA BADC CDAB BACD Wypadkowe wartosci róznic miedzy pojem- 1 nósclami wewnetrzne¬ mi w fj.fi. F Si — Ss - 5 +26 +21 -18 + 3 + 9 +12 -20 - 8 +30 +22 -13 + 9 - 7 + 2 y.-s, -58 +25 -33 +23 -10 + 8 - 2 - 6 - 8 +10 + 2 +5 + 7 - 6 + 1 v,-s, +28 - 5 +23 + 3 +26 -22 + 4 -22 -18 +17 - 1 + 8 + 7 - 2 + 5 S, -E +44 -44 0 -17 -17 +22 + 5 -27 -22 -21 -43 -15 -58 +45 -13 Ss-E +31 1 -29 + 2 - 5 - 3 - 6 - 9 +33 +24 -12 +12 + 8 +20 -12 + 8 — 7 —Skrzyzowanie zyl oznaczono w zwykly sposób przez przestawienie liter A, B, C i D, któremi oznaczono poszczególne zyly.Np. z wykazu IV wynika, ze po dodaniu odcinka 8 wypadkowa róznica S1—S2 wy- nosi+9 juju F, a wypadkowa róznica V1 — Sx wynosi + 7 jujll F. Odnosne róznice dla odcinka 3 (który w wykazie IV jest pierw¬ szym zkolei odcinkiem, nastepujacym po odcinku 8) wynosza + 7 juju F i + 6 jufi F, jak wynika z wykazu I, Taksa¬ mo wypadkowa róznica S, — E po wnie¬ sieniu odcinka 8 do wykazu IV wyniesie —58 jaju F (wykaz IV), a wypadkowa rózni¬ ca S2 — E wynosi + 20 juju F (wykaz IV), przyczem odnosne róznice dla odcinka 3 wynosza —45 juju F i —12/lljll F (wykaz I).Otóz, jesli zyly A \ B odcinka 3 zostana skrzyzowane, to znaki róznic Sx—S2, y^— Sx i S1—E zostana w tych odcinkach zmie¬ nione, znaki zas róznic Vx—S2 i S2—E pozostana bez zmiany. Nalezy zaznaczyc, ze w razie przyjecia wymienionego skrzy¬ zowania róznice zachowuja znaki, uwy¬ datnione w wykazie IV, który jest przy¬ kladem krzyzowania, przyjetego dla dane¬ go przypadku. Skrzyzowanie zyl A \ B odcinka 3 oznaczono przez zmiane kolej¬ nosci liter AB na BA, co uwydatniono w wykazie IV. O ile zas maja byc skrzyzo¬ wane obwody bez skrzyzowania zyl w tych obwodach, to oznacza sie to przez prze¬ stawienie AB i CD, bez przestawiania ko¬ lejnosci liter A i B wzglednie C i D tak, iz w takim przypadku ABCD zostaje zmie¬ nione na CDAB. Z wykazu IV wynika, ze wspomniany wyzej przypadek zachodzi dla odcinka 8, w którym zyly C i D sa przylaczone do obwodu S19 a zyly A i B — do obwodu S2 poprzedzajacego odcinka kabla; poza tern jesli obok wymienionego skrzyzowania par zostaja równiez skrzy¬ zowane zyly jednego obwodu np. zyly CD obwodu S2, to oznacza sie to przez prze¬ stawienie kolejnosci par liter AB i CD.Np. w tym ostatnim przypadku, kiedy ob¬ wody sa skrzyzowane, a zyly CD maja byc równiez skrzyzowane, to porzadek li¬ ter ABCD zostaje zmieniony na DCAB.Przypadek ten zachodzi dla odcinka 6 w wykazie IV. Nalezy zaznaczyc, ze o ile zyly A i B obwodów nie sa skrzyzowane, to zostaje zachowany pierwotny porzadek liter AB. Jesli zas zyly AB sa równiez skrzyzowane, to porzadek liter ABCD zamienia sie na DCBA, jak w przypadku odcinka 7 w wykazie IV.W podobny sposób nalezy postapic z czwórka kablowa Nr 2, przyczem w przy¬ padku tym skrzyzowania winny byc tak obrane, aby róznice miedzy pojemnosciami miedzyczwórkowemi zostaly mozliwie naj¬ lepiej wyrównane równoczesnie z róznica¬ mi miedzy pojemnosciami wewnetrznemi.Obliczenie róznic miedzy pojemnosciami miedzyczwórkowemi uskutecznia sie przez uwzglednienie skrzyzowan wedlug wyka¬ zu IV. Obliczenie zas róznic miedzy po¬ jemnosciami wewnetrznemi czwórki Nr 2 oraz róznic miedzy pojemnosciami mie¬ dzyczwórkowemi dla czwórek Nr 1 i Nr 2 sa uwidocznione w wykazie V.W wykazie V odcinki kablowe sa usze¬ regowane w porzadku wedlug wykazu II, a skrzyzowania, wyznaczone w wykazie IV dla czwórki Nr 1, sa uwydatnione w wyka¬ zie V zapomoca liter A, B, C, D, pomie¬ szczonych w drugiej kolumnie wykazu. Wy¬ kazy II i III sa rozpatrzone, przyczem róz¬ nice miedzy pojemnosciami wewnetrznemi odcinka 2 zostaly wlaczone do wykazu V.Poza tern o ile zyly odcinka 2 czwórki Nr 1 nie sa skrzyzowane (na co wskazuje nie¬ zmieniony porzadek w grupie liter A, B, C, D odnosnie do czwórki Nr. 1), to róznice miedzy pojemnosciami miedzyczwórkowe¬ mi odcinka 2, otrzymane z wykazu III, zo¬ staja równiez wlaczone do wykazu V, przy¬ czem znaki tych róznic miedzy pojemno¬ sciami miedzyczwórkowemi pozostaja tesame co i w wykazie III. Wszystkie rózni¬ ce miedzy pojemnosciami odcinka 4 sa równiez rozpatrzone. Widoczne jest, ze naj¬ wieksze róznice miedzy pojemnosciami we¬ wnetrznemi w odcinku 2 wynosza 55 juju F dla V2 — S4 oraz 60 juju F dla S3 — E, a najwieksze róznice miedzy pojemnoscia¬ mi wewnetrznemi w odcinku 4 wynosza + 40 juju F dla V2—Sgoraz + 45 juju F dla V2—S3, natomiast najwieksza róznica mie¬ dzy pojemnosciami miedzyczwórkowemi w odcinku 4 jest+48 juju F dla Sx—S3. Rozpa¬ trujac te wartosci, latwo spostrzec, ze o ile pary odcinka 4 czwórki kablowej Nr 2 zo¬ stana skrzyzowane, to róznica miedzy po¬ jemnosciami wewnetrznemi + 45 juju F dla V2—S4 odcinka zostanie czesciowo wyrów¬ nana po wlaczeniu róznicy miedzy pojem¬ nosciami miedzyczwórkowemi —15 juju F dla V2—S3 odcinka 2. Z drugiej jednak strony skrzyzowanie to pociaga za soba wlaczenie róznicy miedzy pojemnosciami wewnetrznemi + 40 tuju F dla V2—S3 do róznicy miedzy pojemnosciami wewnetrz¬ nemi + 55 juju F dla V2—S4 odcinka 2, wo¬ bec czego wypadkowa róznica miedzy po¬ jemnosciami wewnetrznemi (V2—SJ wy¬ niesie 55 + 40 = 95 jxjx F, przyczem rów¬ noczesnie róznica miedzy pojemnosciami miedzyczwórkowemi + 48 juju F (S1—S3 w wykazie III) odcinka 4 zostaje polaczona z róznica miedzy pojemnosciami miedzy¬ czwórkowemi + 25 juju, F dla S1—S4 (wy¬ kaz V) odcinka 2. Natomiast krzyzujac równiez zyly AB odcinka 4, róznica miedzy pojemnosciami wewnetrznemi + 40 juju F dla V2 — S3 odcinka 4 zamienia sie na —40 juju F, a róznica miedzy pojemnosciami wewnetrznemi+48 juju F odcinka 4 zamienic sie na -—48 juju F, wobec czego z chwila po¬ laczenia zyl w mysl wykazu V nierównosci + 55 juju F dla V2—S4 odcinka 2 z nierów¬ noscia + 40 juju F dla V2—S3 nierównosci + 45 juju F dla V2—S4 i + 48 jjlji F dla ^i—S3 w odcinku 4 zostaja zniesione, Wo¬ bec tego nalezy przyjac takie wlasnie skrzyzowanie mimo, ze wzrasta przytem róznica miedzy pojemnosciami S3 — E (a mianowicie 60 juju F wzrasta do 95 juju F).Jasne jest, ze zadne skrzyzowanie nie wy¬ równa wszystkich róznic miedzy pojemno¬ sciami, ale zato obrane skrzyzowanie znosi cztery najwieksze róznice miedzy pojemno¬ sciami, a zwieksza tylko jedna (a mianowi¬ cie róznice S3—E wedlug wykazu V); oprócz tego rozpatrujac nastepny odcinek (odcinek 3) wedlug wykazu II widac, ze skrzyzowanie zyl AB tego odcinka wywo¬ luje zmiane nierównosci + 51 jiji F dla S3—E na róznice —51 juju F, która w znacz¬ nym stopniu wyrównywa róznice +95 juju F dla Sx — E, pozostajaca w wykazie V po przylaczeniu odcinka 4 do odcin¬ ka 2.Badajac wykazy II, III i V oraz poste¬ pujac w podany sposób, osiaga sie wyrów¬ nanie najwiekszych wypadkowych róznic miedzy pojemnosciami miedzyczwórkowemi i wewnetrznemi, osiagajac w ten sposób zadany wynik.O ile, jak to najczesciej bywa, istnieje jeszcze jedna czwórka, np. czwórka Nr 3, to nalezy sporzadzic wykaz na wzór wyka¬ zu II, uwydatniajacy róznice miedzy po¬ jemnosciami wewnetrznemi czwórki Nr 3, oraz wykaz na wzór wykazu III, uwydat¬ niajacy róznice miedzy pojemnosciami mie¬ dzyczwórkowemi Nr 2 i Nr 3. Nastepnie uklada sie wykaz na wzór wykazu V, slu¬ zacy do wyznaczania skrzyzowan w czwór¬ ce Nr 3 i uwzgledniajacy róznice miedzy pojemnosciami w czwórce Nr 3 oraz rózni¬ ce miedzy pojemnosciami czwórki Nr 3 i czwórki Nr 2. W ten sposób postepuje sie dla kazdej czwórki tak, iz np. w przypadku istnienia czwartej czwórki wykaz, odpo¬ wiadajacy wykazowi V, bedzie zawieral róznice miedzy pojemnosciami czwórki Nr 4 oraz róznice miedzy pojemnosciami czwór¬ ki Nr 4 i czwórki Nr 3. — 9 —Wypadkowe wartosci róznic miedzy pojem¬ nosciami wewnetrz- nemi i miedzyczwór- kowemi w [i|J.F . . + 91- + + Ul + 1 Ul +33 + O +56 i ro .. _ -26 1 1 1—i en +40 + co 1 o . OT o ot tO 0 ro co + I Ul ^ i + UJ UJ O Ul + + UJ -v) + + 1 + —* UJ Ul Ul + + 4^. <4D *v] + 1 to CO \D .. . . . 1 1 IO ro 4^ + 1 UJ Ui •- tO + ^ N) CC + + UJ + + Ul - CK a o OT o Od + + [NJ ^ l ! 1 + UJ O <£ 1 -r UJ UJ 00 1 -4- ^ co o ro 1 + N) 1 + UJ -vi 00 UJ 1 + ro vo 1 ! ro —» 00 + 1 -0 ^ 1 1 N) UJ o ro + 1 UJ 4^ o co i T UJ O 4^ 1 + UJ UJ o ¦-* -J O OT O O + 1 i—^ i—i -n] UJ 1 + ro ro 1 + ro uj ro — + + ro — UJ Ul 1 + ro ^ ro o + + ro 00 *- + + UJ UJ + + Ul 4^ 1 co o + 1 — Ul J^ Ul + 1 UJ ^ UJ 1 i —' UJ Ul UJ + + Ul <£ + + UJ 00 Ul DO O O o ot i + uj ro ! + UJ Ul Ul CT + + ro kd + 1 ro O Ul + + oo o 1 + UJ 4^ + + ro -» O -J + + UJ + 1 ro ro 4^ 4^ 1 i — 4^ UJ tO i 1 ro 00 Ul + i UJ Ul 00 1 + 4^ o VD 00 + 1 UJ ~ UJ Ul - OT o u O OT 1 + — 4^ co ^ + + 4*. 00 00 1 + 4^ a» — o i + 4^ 4^.VD 4^. 1 + Ul G\ 4^ O i + G\ O + + + 1 4^ Ul 00 + 1 O 4^ 1 1 ^ to Ul -s] 1 + ro ^D 4^ 1 1 — ro Ul UJ + + UJ UJ a ro + 1 -^ ro ro -j UJ OT O OT O + + i-* ro 00 UJ + + —» UJ 00 O + + ' 4^ ^ Ul Ul i + Ul VD + ! ro ro + 1 : ro ¦- UJ UJ 1 + UJ 4^ ui ro 1 1 4^ 4^ + 1 UJ Ul \D \ 1 to 1 + co ro 1 ro O UJ + UJ ro o 1 + j 4^ ro i ^D ro ! 4^ tO OT OT G ° OT o a + + ro ^ ro + 1 4^ —' Ul Ul 1 + 4^ Ul O Ul 4- + UJ O^ Ul O 1 + ro o co +1 Ul 00 + + UJ -^ c ro 1 + 00 4^. 1 1 ro - VD O + 1 ro oo 1 + Ul ^J 1 + 4^ ro oo ui 1 + ro ro O O + 1 ro Ul UJ 1 Odci¬ nek Nr 2 N P < 3 2. 1 ^ ^ Si — ^ s JC/i : O^ g 1 O (fl* \ 1 < "l < .C/5 < co o 3 O* 3 _.._. __.. _ a- 1 < ! ST -< ? 3 < ^ g • 3 1 'Z -o \ 00 -T G- cc • N to ^ 00 N o 00 i dl i : s- 00 1 00 p N 10 —Odcinki kabla nalezy laczyc, krzyzujac wedlug wskazówek, podanych w wykazach, to znaczy w zaleznosci od przestawienia liter ABCD w poszczególnych wykazach.Np. w przypadku czwórki Nr 1 zyla A w odcinku 1 zostaje polaczona z zyla A w od¬ cinku 2, która jest polaczona z zyla B w odcinku 3. Zyla B w odcinku 3 jest pola¬ czona z zyla A w odcinku 4, która zkolei zostaje polaczona z zyla B w odcinku 5, poczem zyla B zostaje polaczona z zyla D w odcinku 6 i wreszcie zyla D zostaje po¬ laczona z zyla D w odcinku 7. Skrzyzowa¬ nia miedzy pierwszemi pieciu odcinkami sa przedstawione na fig. 2.Sposób wyrównywania nierównomierne¬ go rozlozenia pojemnosci w kablu wedlug wynalazku moze byc wykonany w sposób odmienny. Np7 po zmierzeniu wartosci róz¬ nic pojemnosci wewnatrz czwórek oraz róz¬ nic pojemnosci miedzy czwórkami mozna u- 'skutecznie jedne skrzyzowania i przeplata¬ nia w celu wyrównania róznic miedzy po¬ jemnosciami miedzyczwórkowemi, a dla wy¬ równania róznic miedzy pojemnosciami we- wnetrznemi mozna obrac inne skrzyzowa¬ nia. Oznaczajac przy zastosowaniu tego sposobu zlacza literami a, /?, y, <5, £, f i t. d., skrzyzowania, jakie wykonywa sie w zla¬ czach a, y, e i t. d., moga miec na celu wy¬ lacznie zmniejszenie wartosci róznic mie¬ dzy pojemnosciami miedzyczwórkowemi, pomijajac przytem wplyw takiego skrzyzo¬ wania na wartosci róznic miedzy pojemno¬ sciami wewnetrznemi. Podobnie skrzyzowa¬ nia na pozostalych zlaczach /?, ó, £ i t. d. przeznacza sie wylacznie dla wyrównania róznic miedzy pojemnosciami wewnetrzne¬ mi, natomiast nie uwzglednia sie zupelnie róznic miedzy pojemnosciami miedzy¬ czwórkowemi.W opisanym ukladzie wedlug wynalaz¬ ku zyly czwórki Nr 1 jednego odcinka ka¬ bla zostaja zawsze polaczone z zylami czwórki Nr 1 drugiego odcinka, tak iz zyl czwórki Nr 1 nie laczy sie nigdy z zylami czwórki Nr 2. W kablu, w którym laczenie uskuteczniono w taki sposób, zachowuje sie „tozsamosc czwórek", a jesli mówi sie, ze „jednakowe czwórki laczy sie razem", to wyrazenie to oznacza, ze w razie lacze¬ nia razem róznych odcinków czwórke Nr 1 laczy sie tylko z czwórka Nr 1, czwórke Nr 2 — tylko z erwórka Nr 2 i t. d.Wazna zaleta sposobu wedlug wynalaz¬ ku jest moznosc stosowania stosunkowo niewielkiej liczby obwodów w telefonji da¬ lekosieznej, pracujacej na czterech prze¬ wodach, gdyz mozna odpowiednio dobrac czwórki stosownie rozmieszczone w odcin¬ ku linji. Inna zaleta jest znaczne zmniejsze¬ nie przesluchu miedzy czwórkami, ponizej wartosci, otrzymywanych normalnie przez zastosowanie znanego sposobu przeplatania czwórek, a to z tego wzgledu, ze jedna i ta sama czwórka przylega zawsze do innej czwórki wzdluz calego kabla.Oczywiscie, sposób wedlug wynalazku moze byc tak samo zastosowany do kabla bez obwodów kombinowanych.Sposób wedlug wynalazku moze byc wykonywany lacznie ze znanemi sposobami wyrównywania, np. w kablu, posiadajacym rdzen oraz pierwsza i druga warstwe, rdzen i pierwsza warstwa moga byc wyrównywa¬ ne sposobem „przeplatania", przyczem ob¬ wody rdzenia i pierwszej warstwy mozna u- zyc do telefonowania na dwóch przewo¬ dach, natomiast druga warstwa moze byc wyrównana wedlug wynalazku, a obwody jej moga byc uzyte do telefonowania na czterech przewodach. PL