Wynalazek niniejiszy dotyczy kabli elek¬ trycznych wysokiego napiecia, przesycio*- nych olejem. W kablach tego rodzaju mie¬ dziane dlruty lub skretki, tworzace czesc kabla, przewodzaca prad, sa nawiniete, jak to zwykle stosuje sie dotychczas, na wydra¬ zonym rdzeniu metalowym, który sluzy ja¬ ko oparcie tych drutów lub skretek. Skret¬ ki sa pokryte odpowiednia izolacja, np. pa¬ pierem, a calosc jest otoczona plaszczem olowianym. Wydrazony rdzen, podtrzymu¬ jacy skretki, jest zwykle wykonany z dru¬ tu stalowego lub tasmy stalowej, zwinietej srubowo tak, iz poszczególne zwoje sa ulo¬ zone jeden przy drugim na podobienstwo scisnietej spirezyny srubowej* zaiwierajajcej bardzo duza liczbe zwojów drutu luib ta¬ smy, wobec czego opornosc elektryczna te¬ go rdzenia jest bardzo duza. Przestrzen, mieszczaca sie wewnatrz rdzenia, jest wy¬ pelniona olejem lub innym plynnym srod¬ kiem przesycajacym, który przedostaje sie w kierunku promieni miedzy zwoje rdzenia i skretki i przesyca izolacje papierowa.W odpowiednich miejscach elektrycz¬ nych sieci rozdzielczych, wyposazonych wkable wyzfcj opisanego rodzaju; sa umie- szcaone zbiorniki zasilajace, (zabierajace cieca (przesycajaca,0 lip. olej, i polaczone z (przestrzenia wewnetrzna kabla, utworzona w jego rdzeniu metalowym; powyzsze ma na celu utrzymywanie pewnego zapasu cieczy przesycajacej w kablu pod pewnem Olsnieniem, przekraczajacemu cisnienie at¬ mosferyczne, oraz zapewnienie nalezytego przesycania izolacji papierowej.Wskutek bardzo duzej opornosci elek¬ trycznej wydrazonego rdzenia metalowego, wykonanego na podobienstwo mocno sci¬ snietej sprezyny srubowej,, prad elektrycz¬ ny, biorac praktycznie, prawie zupelnie nie plynie wzdluz rdzenia. Wobec powyzszego, biorac praktycznie, rdzen sluzy jedynie ja¬ ko oparcie dla drutów lub skretek i zasad¬ niczo nie uczestniczy w przewodzeniu pra¬ du. W celu zapewnienia wewnatrz kabla dostatecznej przestrzeni wolnej, przezna¬ czonej do umieszczenia w niej cieczy prze¬ sycajacej, przekrój kabla musi byc po¬ wiekszony o przekrój, zajmowany przez wydrazony rdzen, podtrzymujacy skretki; ponadto w kablu opisywanym dosc czesto ujawniaja sie niedogodnosci, ispowodowa- ne oporera, przeciwstawianym przez duza liczbe zwojów rdzenia przeplywajacemu przez nie srodkowi przesycajacemu, np. o- lejowi. Zwoje rdzenia, tworzace kanal, na¬ daja powierzchni kanalu ksiztalt falisty, przez co zwieksza sie znacznie opór hydrau¬ liczny, przeciwstawiajacy sie przeplywowi oleju wzdluz rdzenia.Wynalazek niniejszy ma na celu usunie¬ cie opisanych powyzej niedogodnosci, a jednoczesnie udoskonalenie konstrukcji kabla, przy znacznem uproszczeniu jego wyrobu oraiz zmniejszeniu kosztów jego wy¬ twarzania. W tym celu wydrazony rdz6n nietatóWy, Wypelniony ciecza przesycajaca, jest wykonany w mysl wynalazku niniej- szegp w postaci sprezyny srubowej o sto¬ sunkowo duzym skoku, a opornosc elek¬ tryczna rdzenia dobiera sie tak, aby rdzen ten tworzyl przewód o wzglednie malej o- pornosci elektrycznej, dzieki czemu stano¬ wi on czesc zyly kabla, przewodzacej prai Jako maiterjalu na rdzen wydrazony najdo- godniej jest uzyc tasmy, posiadajacej jed¬ nakowy przekrój poprzeczny na calej swej dlugosci i wykonanej z miedzi lub innego odpowiedniego metalu o znacznej przewod¬ nosci elektrycznej. Rdzen wydrazony zo¬ staje wykonany przez skrecanie tej tasmy wzdluz linji srubowej o duzym iskoku, zbli¬ zonym do dosc duzego skoku zwinietych srubowo skretek, uzywanych w kablach znanych dotychczas; dookola tak wykona¬ nego rdzenia moga byc nawiniete skretki z nieizolowanego drutuj przyczem rdzen i skretki tworza w tym przypadku zyle, prze¬ wodzaca prad. Grubosc tasmy miedzianej moze byc dobrana równiez tak, aby caly prad elektryczny plynal po wymienionej tasmie; w tym przypadku mozna obejsc sie zupelnie bez stosowanej zwykle zewnetrz¬ nej czesci zyly, utworzonej ze skretek dru¬ cianych; skretki te zostaja calkowicie za¬ stapione przez rdzen wydrazony przewo¬ dzacy prad.Tasma, z której wykonywa sie rdzen, jest zwijana tak, aby boki zwojów znajdo¬ waly sie -tuz obok siebie, z pozostawieniem jednak miedzy niemi waskiej szczeliny wydluzonej, posiadajacej ksztalt linji sru¬ bowej o duzym skoku; przez szczeline te olej przeplywa w kierunku promieniowym.W celu ulatwienia przeplywu dteju lub in¬ nej cieczy przesycajacej z wnetrza wzmian¬ kowanego rdzenia, zwinietego wzdluz linji srubowej, do dielektryka oraz przez 'dielek¬ tryk, jedien lub obydwa boki tasmy, z któ¬ rej jiest wykonany rdzen, moga byc naciete w zabki, zaopatrzone w nówki lub zlóbki, rozmieszczone w niewielkiej odleglosci je¬ den od drugiego, lub tez tasma moze byc wyposazona w liczne ótwotfki. przyczetm którakolwiek z powyzszych postaci tasmy jest pozadana zwlaszcza wtedy, gdy nie jest zastosowana czesc zyly, utworzona ze iskre- •tek, i-paly pr-ad plynie tasma mawiana, twcraaca rdaeni staoowiaca zyle kabla. Je¬ zeli rcfcaeri jest zaopatrzony w prgewodizaoe pracf ckretid, nawiniete nan w sposób zwy¬ kly, to w celo zmniejszenia oporu hydrau* licznego, ^stawianego pirzaplywowd oleju lub innej cieczy przesycajacej z wnetnza rdze¬ nia db diieidrtryka orarc przez dielektryk, pozadane fest pewne odksztalcenie zwojów drutu lub skretek, mianowicie takie, aby miedzy sasiedniemi drutami tejze warstwy powstala wieksza liczba malych przejsc w kierunku promieni. Powyzsze moze byc u- sfouibeaznione np. w sposób, opisany w pa* tencie angielskim Nr 257694, mianowicie zapomoca przepuszczania dnstu przez wal¬ ce, z których jedien jest wyposazony w wy¬ stepy, wygmiajaoe dmut.W celu wyjasnienia istoty wynalazku niniejszego oraz ulatwienia zrozumienia jego zastosowania, przedmiot wynalazku jest opisany bardlziej szczególowo ponizej oraz przedstawiony na rysunku, na którym fig. 1 jest widtokiem perspektywicznym od¬ cinka kabla wysokiego napiecia z usuniete- mi na pewnej dlugotfci niektóremi jego czie- scfeimi, fig. 2 przedstawila widok czolowy te¬ go odcinka kabla, a fig. 3 jest widokiem perspektywicznym odmiennej postaci wy¬ konania rdtoenia.Cylra 4 oznacza rdizen, wykonany z ta¬ smy, wycietej z Machy, posiadajacej ddbira przewodnosc, np. z blachy miedzianej. Ta¬ sma ta jest skrecona wtzdftuiz linji srubowej o duzym skoku, zblizonym np. do skoku skretek drucianych 5, lecz w kierunku od¬ wrotnym, to jest rdzen moze byc skrecony w prawo, a skretki w lewo. Przy wytwarza* niu rdlzenia tasma jest skrecana w kierun¬ ku podluznej jego osi tak, iz miedlzy przy- legafacemi do siebie bokami tasmy pozo¬ staje niewielka saezeiiina 6, przez która olej moze wyplywac swobodnie oaizewnairz i przesycac izolacje 7, otaczajaca skretki 5, Okolicznosc, ze szczelina 6 ciagnie sie na calej dlugosci kabla, wykazuje ta ualete, ze olej posiada moznosc doplywu do izolacji i odplywu z siej w licznych miejscach. Po¬ niewaz rdicen jest wykonany z materjalu, dobrze przewodzacego eiektryczwróc, i po- sLada dlugosc równa lub prawie równa dlu¬ gosci skretek, to biorac praktycznie, nie za- chodlzi potrzeba tstoaowamda rdzenia o du¬ zym przeknojju poprzecznym w celu osia- gmecia tego* aiby jeigo opornosc byla w przyblizeniu równa opornosci skretek. Z po¬ wyzszego wynika równiez, ze na wykona¬ nie skretek trzeba ibedizoie zuzyc mniejsza ilosc miedzi. W przypadku zastosowania rdzenia wedfo*g wynalazku stosuje sie tyl¬ ko jedna warstwe skretek 5 w przeciwien¬ stwie do stosowanych zwykle dwóch warstw, po których plyna prajdy o jednako- wem natezeniu i przy jednakowym spadku napieci*. Dzieki powyzszemu osiaga sie znaczne oszczednosci na kosztach wyrobu kabla. Izolacja 7 jest utworzona z pasma papierowego 8, nawinietego, jak zwykle, srubowo na skretki tak, aby brzegi paism zachodzily jedten na druigii. Izolacje papie¬ rowa otacza olowiany lub równoznaczny mu plaszcz 9. Na plaszczu tym jest umie¬ szczona wiarstwia papieru 10, tworziaca po¬ datne podfctóe dla niemagnetycznej tasmy 11, usztywniajacej kabel w razce jego zgi¬ nania oraz wzmacniajacej plaszcz 9, w celu zapobiezenia wypaczaniu sie go pod 'dzia¬ laniem cisnacego nan od wewnatrz oL&iu, przyczem wzmiankowane powyzej podloze papierowe zapobiega uszkodzeniu plaszcza przez tasme z materialu niemagnetycznego.Tasme z materjaKi niemagnetycznego ota¬ cza cienka powloka papierowa 12, która sluzy jako podloze zewnetrznego plaszcza olowianego U. W celu ochrony zewnetrzne¬ go plaszcza, pokrywa sie igo powloka tkani¬ nowa 14, która zostaje przesycona odipo- wiedmia, zwykle nie przepuszczajaca wodiy, substancja.Na fig. 3 przedstawiono nieco odmienne wykonanie rdizwnia. W tym przypadku je¬ den lub oba boki ta^my, z której rdzen jest — 3wykonamy, sa wyposazone w zlobki lub sa wygiete falisto, jak to zaznaczono w miej¬ scu 15. Urzadzenie to posiada znaczne za¬ lety, poniewaz zapobiega scislemu zetknie¬ ciu) sie ze soba boków tasmy, któreby umie- miazliwialo lub utrudnialo w znacznym stopniu doplyw oleju clo izolacji. Poniewaz boki tasmy stykaja sie ze soba w licznych punktach, to dzieki temu rdlzen posiada nie¬ co mioianieijsiza budowe, niz wtedy, gdy sizczelina 6 o wzglednie znacznej szerokosci ciagnie sie na calej dlugosci kabla, Wazne jest, aby rdzen byl zwiniety wzdluz limiji srubowej o wzglednie duzym skoku, poniewaz w odwrotnym przypadku bylby on sklonny do pekania pnzy zginaniu kabla, zachodzajcem pnzy nawijaniu kabla na beben oraz ukladaniu go na trasie Koji Wyposazenie rdzenia we wzmiankowana szczeline nadaje mu w odróznieniu od rdze¬ nia, wykonanego w postaci jednolitej nury, otwartej tylko na koncach, wieksza giet¬ kosc. Przez nadanie opisanemu powyzej rdzeniowi postaci nury osiaga sie nietylko te korzysc, iz mozna gp uzyc jako przewodu elektrycznego!, lecz otrzymiuije sie jednocze¬ snie kanal, w którym miesci sie ciecz prze¬ sycajaca i który posiadl gladka scianke we¬ wnetrzna, przez co opór hydrauliczny, sta¬ wiany przeplywowi cieczy wzdluz kabla, jest znacznie zmniejszony w porównaniu ido zwinietych srubowo rdzeni, stosowanych dotychczas.Dla przykladu tylko, inieogiraniczajace- go bynajmniej wynalazku! niniejszego, moz¬ na zaznaczyc, ze kabel, opisany powyzej, jest przeznaczony do przenoszenia enengji elektrycznej przy napieciu, wynoszaccm o- kolo 66.000 woltów. PL