Wynalazek niniejszy dotyczy udoskona¬ lenia pocisków, zwlaszcza pocisków prze¬ znaczonych do wyrzucania zapomoca glad¬ kich luf nabijanych zprzodu (lub nienabija- nych w ten sposób), przyczem wspomniane udoskonalenie pozwala osiagnac w chwili wystrzalu samoczynne uszczelnienie pocisku w lufie.W mysl wynalazku, mogacy sie rozsze¬ rzac pierscien, wykonany najlepiej z mate- rjalu dajacego sie odksztalcac, elastyczne¬ go lub plastycznego, jest umieszczony w rowku o odpowiednim ksztalcie w sciance pocisku i nie przeszkadza., lecz odwrotnie ulatwia pociskowi slizganie sie w lufie dzia¬ la w chwili nabijania. Pierscien ten przesu¬ wa sie i odksztalca w chwili strzalu pod dzialaniem gazów ladunku miotajacego, które go przyciskaja mocno do scianek lufy w sposób zapewniajacy szczelnosc.Zalaczony rysunek przedstawia kilka przykladów wykonania wynalazku.Na rysunku tym fig. 1 przedstawia cze¬ sciowy widok pocisku zaopatrzonego w u- szczelniacz podlug wynalazku, fig. 2 — przekrój osiowy szczególu w wiekszej ska¬ li, przyczem uszczelniacz znajduje sie w polozeniu spoczynku, fig. 3 — analogiczny widok z fig, 2, lecz uszczelniacz znajduje sie w polozeniu czynnem, fig. 4 i 5 — ana¬ logiczne widoki odmiennej formy wykona¬ nia, przedstawiajace uszczelniacz odpowied¬ nio w polozeniach spoczynku i czynnem.Wedlug formy wykonania przedstawio-w* nej na fig. 1 i 2 uszczelniacz sklada sie z mogacego sie rozszerzac pierscienia 1 (fig. 1 1 '^)«o-(prz^axjt}4i{^ okraglym umieszczone¬ go w rowku 2 pocisku. Rowek ten posiada profil tak dobrany, ze przesuniecie pier¬ scienia 1 moze zajsc dopiero pod dziala¬ niem zgóry okreslonego wysilku.Pierscien ten moze byc calkowity, roz¬ ciety lub tez skladac sie z kilku czesci od¬ powiednio polaczopych ze soba zapomoca sprzaczek lub w jakikolwiek inny sposób.Do wykonania mogacego sie rozszerzac pierscienia 1 mozna dowolnie uzyc odpo¬ wiedniego materjalu, któryby byl w stanie zapewinic pozadana elastycznosc i plastycz¬ nosc. To tez naprzykftad mozna go wykonac z miedzi, mosiadzu, skóry, gumy zmieszanej lub niezmieszanej z nicmi bawelnianemi il. A W razie potrzeby pierscien tetn moze byc zabezpieczony przed zuzyciem zapomo¬ ca odpowiedniej okladziny lub powloki, skladajacej1 sie najlepiej z cienkiej bardzo warstwy metalowej, osadzonej elektroli¬ tycznie.Moznaby równiez, jesli potrzeba, zasto¬ sowac, niezaleztnie od tej okladziny lub lacznie z nia, warstwe materjalu, zdolnego ulatwic slizganie sie, np. mydla zasadowe¬ go rozpuszczonego w odpowiednim rozpu¬ szczalniku1 i powlekajacego pierscien lub nawet pocisk, zwlaszcza W miejscu wykona¬ nia rowka.Gdy pierscien jest wykonany z gumy lub podobnego materjalu, mozna go zabezpie¬ czyc np. przez nawiniecie nan nitki metalo¬ wej.Gdy wklada sie pocisk do wyilotu lufy, to zeslizguje sie on w niej latwo, poniewaz uszczelnienie wedlug wynalazku pozwala na pozostawienie zmacznego luzu pomiedzy po¬ ciskiem a sciankami lufy. Ta okolicznosc pozwala w razie lpolirzeby na znaczne zwiek¬ szenie szybkosci ognia.W chlwiti wystrzalu pod cisnieniem ga¬ zów prochowych pierscien 1 posuwa sie do góry w rowku 2, odksztalcajac sie i rozsze¬ rzajac sie podczais przesuwainia sie dzieki specjalnemu ksztaltowi rowka, i osiada po¬ miedzy scianka 3 lufy i scianka 4 pocisku. iWi taki siposób zapewnia on pozadana szczelnosc i jednoczesnie samoczyntnie oczy¬ szcza lufe.Moznaby równiez zastosowac pierscien 1 o przekroju prostokatnym, np. z gumy, o- sadzony w rowku 2 odpowiedniego ksztaltu, jak to przedstawia fig. 4.W chwili wystrzalu gazy prochowe wy¬ wieraja jna dolina powierzchnie pierscienia 1 wzmozone cisnienie, podczas gdy czesc tych gazów, uchodzac poczatkowo pomiedzy ze¬ wnetrzna powierzchnia pierscienia i 'scian¬ kami 3 lufy wytwarza w tej samej chwili ssanie i porywa pierscien ze soba, dzialajac na jego powierzchnie boczna.W nastepstwie tego pierscien 1 sciskany w kierunku wysokosci rozszerza sie i zaci¬ ska pomiedzy sciankami 3 lufy i sciankami 4 pocisku (fig. 5), zapewniajac w ten sipo¬ sób pozadana szczelnosc i oczyszczenie lu¬ fy, jak w poprzednim wypadku.Doswiadczenie wykazalo, ze uszczel¬ niacz wedlug wynalazku zapewnia nietylko przy jednakowym ladunku zmaczhe zwiek¬ szenie donosnosci i dokladnosci1 w porów¬ naniu do poprzednich systemów, zmierza¬ jacych do tego samego celu (rowka tworza¬ ce uszczelnienie pneumatyczne i t. A), lecz takze posiada duzo zalet wynikajacych z charakteru i sposobu dzialania tego uszczel¬ niacza.Mianowicie elastycznosc jego dzialania pozwaila mu na wyrównanie zmian kalibru, wytworzonych w dziale przez przedluzony ogien szybki i na utrzymanie przez caly czas ognia tego rodzaju jednostajnej do¬ nosnosci bez koniecznosci zmieniania kata podniesienia.Z tego samego powodu zostaja usuniete niedogodnosci powstajace wskutek zuzycia sie lufy.Stosowanie tego uszczelniacza pozwala — 2 —ponadto na zwiekszenie tolerancyj przy wyrobie lufy i pocisku, który mozna dostar¬ czac w stanie surowym z odlewni. Mianowi¬ cie w wypadku, gdy pocisk jest wyrabiany zapomoca odlewu w formach, mozna go tak wykonac, aby cienki szew lub nierównosc, odpowiadajacy linji polaczenia dwóch form, przypadl w miejscu, gdzie ma byc wykona¬ ny -rowek 2.W ten sposób sprowadza sie do mini¬ mum prace obróbki, a Wskutek tego i koszt pocisku.Oczywiscie, ze przytoczone powyzej for¬ my wykonania rwynalazku podane sa tylko dla przykladu, nie zas w znaczeniu ograni- czajacem, i ze mozna wykonac najroz¬ maitsze zmiany szczególów nie wykracza¬ jac poza obreb wynalazku. PL