Znane sa kotly, uzywanie w szczególno¬ sci do centralnego ogrzewania, w których palenisko jest otoczone z jednej lub obu stron kanalatmi spaLinowemi. Celem niniej¬ szego wynalazku jest budowa takiego kotla, w którego komorze ogniowej zachodziloby bezdymne i mozliwie ekonomiczne spalanie wegla, zawierajacego duzo gazowych sklad¬ ników, oraz któryby posiadal zwierciadlo wody stosunkowo szerokie, lecz na niskim poziomie. Kotly wedlug wynalazku posia¬ daja ksiztalt graniaisitoslupa i sa zaopatrzo¬ ne w ruszt mechaniczny, pnzyczem dzieki odpowiedniej budowie calego kotla czy- iszczenie i dozór kotla oraz wewnetrznych powierzchni, wykonanych z ogniotrwalego materjalu, sa znacznie latwiejsze.Kociol wedlug wynalazku posiada po¬ nad mechanicznym rusztem lancuchowym dwie komory paleniskowe. W dolnej komo¬ rze paliwo porusza sie wraiz z rusztem od przodu ku tylowi, przyczem palenisko ma taka budowe, ze plomien plynie w przeciw¬ nym kierunku, to jest od tylu ku przodowi, gdzie przeplywa do umieszczonej ponad pierwsza komora drugiej, górnej komory paleniska. Górna komora jest wylozona, poczynajac od przodu, calkowicie lub cze¬ sciowo materjalem ogniotrwalym, który zapobiega ochladzaniu sie plomienia i sprzyja spalaniu, W odróznieniu od zna¬ nych postaci! wykonania górna komora pa¬ leniskowa posiada przy koncu wtyle znacz¬ ne rozszerzenie, które ciagnie sie z jednejstromy, badz tez z obu stron, wskutek czego . komora pa^m^wy^^ pfi^biiera ksztalt lite- V*i$fc Ulub T* ^jaerwszym przypadku kana¬ ly spalinowe znajduja sie z jednej stromy paleniska, aj w drugim — po obu stronach.Do malych i srednich ijrzadzen kotlowych korzystniejsze jest wykonanie kanalu z jed¬ nej tylko strony paleniska.Gazy, calkowicie spalone w górnej ko¬ morze paleniska, nawracaja w koncowem rozszerzeniu pod1 katem 180°. Wspomniane rozszerzenie komory paleniskowej moze byc iw! razie potrzeby czesciowo wylozone ogniotrwalym materjalem, np. cienkiemi plytkami szamotowemi.Kanaly do gazów spalinowych zaczyna¬ ja sie tuz przy przedniej scianie rozszerze¬ nia górnej komory paleniskowej. Po¬ wierzchnia ogrzewalna sklada sie z rur plo¬ miennych albo z rur wodnych. Rury le mo¬ ga byc ustawione poziomo M pionowo; mozna równiez zastosowac kociol, wykona¬ ny z zelaznych czlonów t lanych,»w którym kanaly spalinowe uitworzone sa z wydra¬ zen poszczególnych czlonów.Poniewaz stosuje sie ruszty mechanicz¬ ne, które w tym przypadku sa waskie i dlu¬ gie, wiec ksztalt kotla w postaci graniasto- slupa uzyskuje sie dzieki temu, ze zarówno sciany paleniska, jak równiez i zewnetrzne scianki kotla wykonywa sie plaskie, a ka¬ naly do ispalin przeprowadza sie zboku rusztu mechanicznego.W najkorzystniejszej postaci wykona¬ nia wynalazku powierzchnia ogrzewalna sklada sie z rur plomiennych. Gazy plyna z rozszerzenia górnej! komory paleniskowej najpierw od tylu ku przodowi (1-szy kanal), gdzie wchodza do komory dymowej, znaj¬ dujacej sie na przodzie kotla i umozliwia¬ jacej latwy dostep ido rur przy czyszczeniu.Z przedniej komory dymowej gazy wypu¬ szcza sie bezposrednio do komina lub tez prowadzi s&a: je ponizej pierwszej wiazki rur plomiennych 'draga wiazka tych rur zpowrotem do jego tylnej czesci, w której urzadzona jest dolna komora dymowa, z której1 gazy plyna spodem do komina.Wiazke rur plomiennych drugiego kanalu mozna korzystnie umiescic obok rusztu me¬ chanicznego. "' Poniewaz górna komore .paleniskowa o- raz rozszerzenie tejze komory paleniskowej nalezy przy montazu lub podczas reperacji kiotla wylozyc ogniotrwalym materjalem, wazne jest, aby czesci te byly latwo dostep¬ ne. W komorze paleniskowej panuje wyso¬ ka temperatura i z tego powodu nie mozna jej zamykac podwójnemu 'drzwiczkami, jak komore dymowa. Z dfcugiej strony scianki drzwiczek z ogniotrwalego materjalu sa gru¬ be, ciezkie i zajmuja wiele przestrzeni. W mysl wynalazku1 tylna scianke komory pa¬ leniskowej wykbmiywa isie w ksztalcie zwy¬ klego .plaszcza wodnego w tym celu, aby mozna ja bylo latwiej zdejmowac. Plaszcz ten o podwójnych sciankach, po zlaczeniu go z tylna czescia kotla, laczy sie z pozostala wewnetrzna przestrzenia kotla co najmniej w diwóch miejscach zapomoca rur obiego¬ wych (u góry I u dolu).Na rysuteiku przedstawiono przyklad wy¬ konania kotla wedlug wynalazku. Fig. i przedstawia schematycznie perspektywicz¬ ny widok calosci1 urzadzenia, przyczem czesciowy wykrój odslania wnetrze kotla; Eg. 2 — schematyczny przekrój poprzecz¬ ny kotla.Wegiel z leja zasilajacego 2 spada na ruszt lancuchowy 4, poruszajacy sie w pra- wei toolowiie kotla od przocfu <& tylu. Po¬ nad rusztem 4 w kotle znajidluie sie dolna komora paleniskowa, ograniczona od tfórv sklefolenfem 24 lub podobna przegroda z materialu ogniotrwalego. W komorze 3 za¬ chodzi spalanie sie paliwa stalego i wiek¬ szej czesci joailiwa odgazówanegb. NiesPa- lone gaizy plyna z komory 3 wraz ze spali¬ nami pod sklepieniem 24 ód' tylu ku t»rzo- dowl, gdzie przeplywafa do umieszczonej nonad dolna komora 3 górnej koriiory pa¬ leniskowe} 5, W Komorze 5 gazy mieszafa — 2 —sie z reszta powietrza lub z powiiietr&etm wtóroem, przyczem ulegaja calkowitemu spalarnia Komora paileniskiowaJ 5 przecho- dlzi wtyle w dluze rozsizierzenie 6, które w przedstawionej postaci wykonania jest jed- nosrLranme, taJk ze komora paleniskowa 5 wtraiz z nozszer.zeiniemj 6 posiadla ksztalt li¬ tery L, W razsaerzieniiiu 6 spialiny zmieniaja kie- nunefe rucha o 180° i plyna wzdluz pierw¬ szego kanalu spalinowego kotla, utworzo¬ nego z rur plomiennych 7, skad wplywaja dJo komory dymowej 8, umieszczonej w pirzedtaiej czesd kotla; W czesci tej spaliny; tla wedlug wynailaizku ca< latwo doslepne dla obslugi, napanawy k|b rozebrania kotla od strony przedniej lub tylnej:, zbedne jest umozliwienie dostepu do kotla z boków. Za kotlem znajduje sie miejsce ma spadajacy z konca rusztu zuzel\ z drugiej' zas strony miejsce to umozliwia ewentualna naprawe którejkolwiek komory paleniskowej po zdjeciu wodnej scianki 10 paleniska.Kotly wiekszych rozmiarów sa podzie¬ lone w celu ulatwienia transportu pionowe- mi plaszczyznami podlluznemi na czesci w taki sposób, ze komory paleniskowe tworza wraz z wodtna scianka 14 (fig, 2) zamknie¬ ta calosc 15, podczas igdy wlasciwy kociol z plyna wdól do dolnej' wiazki irur plomien-|% . ._..._ . nycTi 9, umieszczonych zboku paleniska na ^rurami plomiennemu 7, 9 wraz z pj&sizczem wysokosci komory 3 wzglednile ruisiztu 4.Jak widiac z rysunku, przednia scianke roz¬ szerzenia 6 komory paleniiskowej 5, iak równiez tylna scianke komory darmowej 8 tworza scianki sitowe kotla, w których o- sajdizone sa rury plomienne 7, 9. Gazy do¬ staja sie rurami1 9 do tsrlnej Hkomory d-vmo- wef, umieszczonej ponizej rozszerzenia 6 komory paleniiskowej i oddzielonej od ostat¬ niego blaszana, wylozona masa ogniotrwala, scianka poprzeczna lub tez wydrazona scianka, chlodzona, przeplywajaca, wod*.Z dolnej komory dymowej gaizy plyna pod ziemia do komina.W przedstawionym kotle cala wydrazo¬ na tylna scianka 10, wypelniona woda ko¬ tlowa i zamykajaca odl tylu rozszerzenie 6 paleniska, jest wykonana tak, ze mozna ja zdejmowac, np. jest zawieszona na zawia¬ sach // i polaczona z resizta kotla zapomo- ca kolankowych rur 12, 13. Polaczenia te moga byc wykonane z podatnych rurek me¬ talowych; poniewaz komore ogniowa nale¬ zy otwierac bardzo rzadko, do okoliczno¬ sciowego zas czyszczenia kotla z sadzy wy¬ starczaja male, izolowane wylozeniem sza- motowem drzwiczki w sciance 10, w wiek¬ szosci wiec przypadków wystarczaja sztyw¬ ne laczniki kolanowe 12, 13.Dzieki temu, iz poszczególne czesci ko- kotla 17, jak równiez z rozszerzeniem 6 górnej (komory paleniskowej tworzy druga zamknieta calosc. Te dwie jednostki usta¬ wia sie obok siebie i w znany sposób przy- mocowywa, poczem obie czesci laczy sie ru¬ ra ido pobierania pary 18 i lacznikiem muro¬ wym do wody 19 i polaczenia te uszczelnila sie. Mechaniczny ruszt 4 uzupelnia po¬ przeczny przekrój kotla do prostokatnego profilu.Nalezy zauwazyc, ze wszystkie po¬ wierzchnie metalowe, znajdujace sie wpo blizu komory ogniowej i stykajace sie z go- raoemi gazami, chlodzi sie woda. PL