PL167982B1 - Sposób podziemnej eksploatacji złóż minerałów - Google Patents

Abstract

1. Sposób podziemnej eksploatacji złóż mine57) ralów zwłaszcza rud miedzi systemem komorowo-filarowym polegającym na rozcinaniu calizny pasami i komorami na filary podporowe zmniejszane do postaci filarówresztkowych bezpośrednioprzed przejściem w zroby, znamienny tym, że w obszarze pola eksploatacyjnego od calizny od zrobów, filary (1) podporowe dzieli się jednocześnie wyrobiskami (2,4) rozcinającymi na coraz mniejsze filtry (3, 5, 7) podporowe, które przed przejściem w zroby (6) podbiera się do postaci filtrów (8) resztkowych, przy czym roboty eksploatacyjne w wyrobiskach (2, 4) rozcinających w poszczególnych filarach (1,3,5,7) podporowych prowadzi się w kierunku calizny z wyprzedzeniem.

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób podziemnej eksploatacji systemem komorowo-filarowym złóż minerałów małej i średniej miąższości zwłaszcza rud miedzi składających się ze skał o dużej wytrzymałości skłonnych do tąpań naprężeniowych.

Znane i stosowane dotychczas systemy komorowo-filarowe eksploatacji złóż rud miedzi małej i średniej miąższości, polegają na rozcinaniu pola eksploatacyjnego pasami i komorami na filary podporowe. Dobrane do konkretnych warunków złoża wymiary filarów podporowych i ich geometryczne usytuowanie utrzymuje się w sposób ciągły w przestrzeni roboczej obejmującej pięć, sześć i więcej rzędów filarów podporowych. Zmniejszanie filarów podporowych przez podział do postaci kostek podporowych lub przez podbieranie do postaci filarów resztkowych wykonuje się w ostatnim rzędzie przy linii zrobów powstających w wyniku zawału wymuszanego robotami strzałowymi.

Celem wynalazku jest opracowanie systemu komorowo-filarowego w którym łagodne przechodzenie filarów podporowych od stanu sprężystego w stan pokrytyczny ograniczyłoby do minimum występowanie wysokoenergetycznych zjawisk dynamicznych oraz wyeliminowało konieczność prowadzenia uciążliwych i niebezpiecznych robót strzałowych wymuszających zawał.

Istota wynalazku polega na tym, że w obszarze pola eksploatacyjnego od calizny do zrobów, filary podporowe dzieli się jednocześnie wyrobiskami rozcinającymi na coraz mniejsze filary podporowe które przed przejściem z zroby podbiera się do postaci filarów resztkowych. Roboty eksploatacyjne w wyrobiskach rozcinających w poszczególnych filarach podporowych prowadzi się w kierunku calizny, przy czym prowadzi się je z wyprzedzeniem w rzędach oraz z wyprzedzeniem między rzędami.

Dzięki sposobowi według wynalazku osiągnięto stopniowe upodatnianie calizny zapewniające łagodne osiadanie stropu, elastyczne jego ugięcie na kolejno rozcinanych coraz mniejszych filarach podporowych, aż na filarach resztkowych pozostawianych w zrobach. Uzyskano w ten sposób nową technologię likwidacji wybranej przestrzeni eliminującą wymuszony robotami strzałowymi zawał. Sposób ten pozwala na zachowanie ciągłego podparcia płyty stropowej w przestrzeni zrobów, odciążającego filary podporowe a przejawiającego się m.in. małą prędkością zaciskania wyrobisk wybierkowych.

Zaobserwowano, że w czasie prowadzenia próbnej eksploatacji sposobem według wynalazku, skały stropowe nie wykazują zbyt dużej skłonności do dezintegracji, co świadczy o łagodnym uginaniu się sztywnych skał stropowych w obszarze pola eksploatacyjnego.

167 982

Nadto stwierdzono koszystne z punktu widzenia mechaniki górotworu przechodzenie filarów podporowych w stan pokrytyczny, a objawiające się zachowaniem stateczności wyrobisk oraz bardzo niskim poziomem wyzwalanej energii sejsmicznej. Łagodne przechodzenie filarów podporowych od stanu sprężystego w stan pokrytyczny ogranicza możliwość występowania wysokoenergetycznych zjawisk dynamicznych.

Wynalazek zostanie bliżej objaśniony na podstawie przykładu jego zastosowania. Na rysunku przedstawiono schemat układu wyrobisk eksploatacyjnych obrazujących wycinek frontu eksploatacyjnego charakteryzującego przykład sposobu jego zastosowania.

W przykładzie zastosowania sposobu według wynalazku z prowadzeniem eksploatacji obustronnie w caliźnie, caliznę pola złoża o miąższości około 4 m z obu stron rozcina się pasami i komorami na siedem rzędów filarów 1 podporowych o wymiarach 45 m x 18 m. Następnie zestaw obejmujący kilka filarów 1 podporowych w jednym rzędzie rozcina się w kierunku calizny w wcinkami 2 kolejno z wyprzedzeniem w stosunku do następnego zestawu na mniejsze filary 3 podporowe o wymiarach 22 m x 18 m. Filary 3 podporowe rozcina się w zestawach wcinkami 4 w kierunku calizny ponownie na dwa mniejsze filary 5 podporowe o wymiarach 11 m x 18 m. Przed linią zrobów 6 filary 5 podporowe urabia się do filarów 7 podporowych o wymiarach około 11 m x 11 m, które przed przejściem w zroby podbiera się do postaci filarów 8 resztkowych.

W zależności od warunków geologiczno-górniczych stosowanie sposobu według wynalazku wymaga doboru ilości pasów, wymiarów komór, wymiarów filarów podporowych dużych i kolejno zmniejszanych aż do wymiarów filarów resztkowych pozostawianych w zrobach.

167 982

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 90 egz. Cena 1.50 zł

Claims (2)

Zastrzeżenia patentowe

1. Sposób podziemnej eksploatacji złóż minerałów zwłaszcza rud miedzi systemem komorowo-filarowym polegającym na rozcinaniu calizny pasami i komorami na filary podporowe zmniejszane do postaci filarów resztkowych bezpośrednio przed przejściem w zroby, znamienny tym, że w obszarze pola eksploatacyjnego od calizny od zrobów, filary (1) podporowe dzieli się jednocześnie wyrobiskami (2,4) rozcinającymi na coraz mniejsze filary (3, 5, 7) podporowe, które przed przejściem w zroby (6) podbiera się do postaci filarów (8) resztkowych, przy czym roboty eksploatacyjne w wyrobiskach (2, 4) rozcinających w poszczególnych filarach (1,3,5,7) podporowych prowadzi się w kierunku calizny z wyprzedzeniem.

2. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że roboty eksploatacyjne w wyrobiskach (2,4) rozcinających w poszczególnych filarach (1,3,5,7) podporowych prowadzi się z wyprzedzeniem w rzędach oraz z wyprzedzeniem między rzędami.