PL165448B1 - Glowica otoskopowa PL - Google Patents

Abstract

1. Glowica otoskopowa, stanowiaca wziernik medy czny do wziernikowania ucha zewnetrznego, zaopatrzo na we wlasne zródlo swiatla oraz w elektryczno-mechanicz- ne gniazdo bagnetowe do polaczenia z recznym uchwy- tem bedacym jednoczesnie zasilaczem akumulatorowym, posiadajaca dwudzielna obudowe, wewnatrz której jest umieszczony wewnetrzny korpus formujacy kanal obser- wacyjny, majacy na jednym koncu przekrój owalny, a na drugim koncu uformowany w stozek, na którym jest zamocowana osadcza lejkowata koncówka do mocowa- nia wzierników usznych w postaci wypraski z tworzywa sztucznego, oraz wyposazona w swiatlowody prowdzace swiatlo od zarówki do wylotowego otworu kanalu obserwacyjnego, znamienna tym, ze osadcza koncówka (2) u swego szerszego konca, od strony glowicy, posiada na swej powierzchni zewnetrznej czesc cylindryczna (2b), a w dalszej czesci, na zewnetrznej powierzchni lejkowatej, ma co najmniej trzy wystepy (2c) rozmieszczone równo- miernie na obwodzie, a wziernik uszny (3) w ksztalcie lejka, posiada wewnatrz dwie cylindryczne wneki (3a, 3b) pelniace role gniazd osadczych dla mocowania wcisko- wego wzierników (3) na cylindrycznej (2b) i wystepach (2c) osadczej koncówki (2), przy czym dlugosc czesci cylindrycznej (2b) koncówki (2) jest mniejsza od cylind- rycznej wneki osadczej (3a) wziernika (3), a ponadto odleglosc wystepów (2c) od czesci cylindrycznej (2b) kon- cówki (2) jest równa odleglosci cylindrycznych wnek osadczych (3a, 3b) wziernika (3) F ig . 3 PL

Description

Przedmiotem wynalazku jest głowica otoskopowa znajdująca zastosowanie w diagnostyce medycznej do wziernikowania ucha zewnętrznego.

165 448

Wynalazek rozwiązuje zagadnienie urządzenia do wziernikowania ciała ludzkiego lub zwierzęcego charakteryzującego się dobrymi własnościami optycznymi, wysoką jakością oświetlenia pola obserwacyjnego, oraz dobrymi własnościami ergonomicznymi, umożliwiającego wygodne prowadzenie badań i zabiegów zarówno w ogólnej diagnostyce medycznej jak i w badanich specjalistycznych w otorynolaryngologii.

Wziernikowanie jam ciała lekarze przeprowadzają posługując się różnego rodzaju wziernikami medycznymi, które mają za zadanie rozszerzenie badanej jamy ciała w taki sposób, aby możliwe było wniknięcie światła zewnętrznego do jej wnętrza na odpowiednią głębokość oraz dokonanie jej oględzin. Kanał obserwacyjny formowany przez wziernik powinien być na tyle obszerny, aby możliwe było wsunięcie narzędzia do wnętrza jamy i wykonanie nim niezbędnych czynności pod kontrolą wzroku lekarza.

Otoskopię, czyli wziernikowanie ucha zewnętrznego, przeprowadza się powszechnie za pomocą metalowego wziernika usznego w kształcie lejka wprowadzonego do przewodu słuchowego zewnętrznego, którego wnętrze oświetlane jest za pomocą reflektora czołowego lub lampy czołowej. Poza zwykłym wziernikiem lekarze posługują się lupą uszną powiększającą 2-3 krotnie (lupa Bruningsa). Współczesne otoskopy są także wyposażone w lupę powiększającą, jak np. rozwiązanie według opisu patentowego RFN nr 2 029 892, w którym lupa jest wsuwana w prowadnice ukształtowane w obudowie i może być w każdej chwili częściowo lub całkowicie z nich usuniąta w celu umożliwienia wprowadzenia narzędzia do kanału obserwacyjnego. W innych rozwiązaniach lupa jest mocowana do obudowy otoskopu na różnego rodzaju zawiasach (np. według opisu patentowego USA nr 4 366811) lub na osiach pozwalających na otwarcie kanału obserwacyjnego przez jej obrócenie. Tradycyjnie do sprawdzenia ruchomości błony bębenkowej stosuje się pneumatyczny wziernik Siegle'a także zaopatrzony w soczewkę powiększającą. Coraz powszechniej wchodzą w życie wzierniki medyczne zaopatrzone we własne źródło światła, którym jest najczęściej miniaturowa żarówka zasilana z baterii akumulatorów umieszczonych w uchwycie przyrządu lub za pośrednictwem kabla z zasilacza sieciowego. Głowice otoskopowe są wtedy zaopatrzone w elektryczno-mechaniczne gniazdo bagnetowe do połączenia z ręczynm uchwytem będącym ’ jednocześnie zasilaczem akumulatorowym, posiadają dwudzielną obudowę, wewnątrz której jest umieszczony wewnętrzny korpus formujący kanał obserwacyjny, na którego końcu jest zamocowana osadcza lejkowata końcówka do mocowania wzierników usznych. Strumień światła jest kierowany na badane pole przez odpowiednie ukierunkowanie samej żarówki lub za pośrednictwem zwierciadła. W znanych rozwiązaniach otoskopów coraz częściej wykorzystuje się do prowadzenia światła wiązkę światłowodów włóknistych, które umożliwiają dowolnekształtowanie drogi światła i w wyniku tego usunięcie żarówki z przestrzeni kanału obserwacyjnego. Wiązkę światłowodów z włókien szklanych zastosowano w rozwiązaniu według opisu patentowego USA nr

146775 oraz według opisów patentowych RFN nr 1 547420 i nr 2029S92, a w rozwiązaniu według opisu patentowego RFN nr 3009941 zastosowano światłowody -z tworzywa sztucznego. Monolityczne elementy wiodące światło zastosowano także’ w rozwiązaniu według patentów RFN nr 3 125494 i USA nr 4366811. Montaż wiązki światłowodowej w głowicy otoskopowej stwarza określone problemy technologiczne ze względu na małą wytrzymałość mechaniczną włókien· na zginanie. W znanych rozwiązaniach wiązka światłowodowa umieszczana jest w cylindrycznym otworze przelotowym wykonanym we wsporniku utrzymującym ją nad soczewką żarówki, i przyklejona do jego ścianek. W takich rozwiązaniach konieczność przewlekania kruchych włókien przez trudno dostępny otwór stwarza niebezpieczeństwo ich uszkodzenia i powoduje duże odpady światłowodów podczas montażu.

Wszystkie znane otoskopy są wyposażone w komplet wymiennych wzierników usznych w kształcie lejka osadzanych na stożkową końcówkę osadczą przyrządu formującą otwór obserwacyjny i prowadzącą światło. Osadzenie wziernika na końcówce osadczej musi gwarantować łatwość i trwałość połączenia przy zachowaniu współosiowości wzierników z osią optyczną kanału obserwacyjnego. W większości znanych rozwiązań zarówno w tych, w których zastosowano światłowody włókniste (np. według opisu USA nr 3 146775), jak i w tych, w których zastosowano monolityczne kształtki wiodące światło (np. według opisów RFN nr 3 125494 lub USA nr

366 811), przyjęto układ trzech elementów kształtujących końcówkę wziernikową głowicy -pierwszym jest korpus wewnętrzny, na którego stożkowym zakończeniu są naklejone wyjściowe

165 448 końce światłowodów, drugim - stożkowy element osadzony na tym zakończeniu korpusu wewnętrznego i związany z nim tym samym klejem, którym są przyklejone światłowody. Ten element stanowi czop osadczy dla wymiennych wzierników usznych, które są trzecim elementem tego układu.

W znanych rozwiązaniach stosuje się często specjalne zaczepy bagnetowe formowane na powierzchniach stożkowych końcówki osadczej i wziernika. Przy takiej konstrukcji osadzenia zarówno zakładanie jak i zdejmowanie wziernika wymaga uchwycenia go palcami, co prowadzi do zanieczyszczenia palców lekarza wydzieliną z wnętrza ucha osiadłą na powierzchni wziernika. Powstał więc problem takiego skonstruowania głowicy otoskopowej oraz osadzenia wziernika usznego na końcówce osadczej głowicy, przy zachowaniu lejkowatego kształtu wziernika jako najbarcb:iej ergonomicznego, by możliwe było zastosowanie mechanizmu spychającego wziernik uszny z końcówki osadczej eliminującego konieczność dotykania wziernika palcami ze względu na aseptykę. Mechanizm taki zastosowano w rozwiązaniu według opisu patentowego RFN nr 4 366 811, gdzie zepchnięcia wziernika usznego z końcówki osadczej dokonuje się przez naciśnięcie dolnego brzegu lupy obserwacyjnej zamocowanej przegubowo do górnego brzegu obudowy głowicy. Przesunięcie lupy napędza specjalnie uformowaną kształtkę umieszczoną w dolnej części głowicy pod korusem wewnętrznym. Koniec kształtki wysuwając się na zewnątrz końcówki osadczej spycha z niej wziernik uszny. Takie rozwiązanie mechanizmu spychania wzierników nie jest wygodne w przypadku stosowania światłowodów włóknistych ze względu na ograniczoną przestrzeń w dolnej części głowicy i możliwość uszkodzenia włókien światłowodów elementem spychającym.

Niektóre rozwiązania umożliwiają dodatkowo badanie ruchomości błony bębenkowej za pomocą małej pompki pneumatycznej, której króciec wlotowy wciśnięty jest szczelnie w odpowiednie gniazdo w korpusie przyrządu.

Istotą wynalazku jest głowica otoskopowa, której końcówka osadcza u swego szerszego końca, od strony głowicy, posiada na swej powierzchni zewnętrznej część cylindryczną, a w dalszej części, na zewnętrznej powierzchni lejkowatej, ma co najmniej trzy występy rozmieszczone równomiernie na obwodzie, a wziernik uszny, w kształcie lejka posiada wewnątrz dwie cylindryczne wnęki pełniące rolę gniazd osadczych dla mocowania wciskowego wzierników na części cylindrycznej i występach osadczej końcówki, przy czym długość części cylindrycznej końcówki jest mniejsza od cylindrycznej wnęki osadczej wziernika, a ponadto odległość występów od części cylindrycznej końcówki jest równa odległości cylindrycznych wnęk osadczych wziernika, a także głowica otoskopowa, której końcówka osadcza u swego szerszego końca, od strony głowicy, posiada na swej powierzchni zewnętrznej część cylindryczną i w dalszej części, na zewnętrznej powierzchni lejkowatej posiada obwodowy kołnierz oporowy, a wziernik uszny w kształcie lejka posiada wewnątrz dwie cylindryczne wnęki pełniące rolę gniazd osadczych dla mocowania wciskowego wzierników na częściach cylindrycznych końcówki osadczej. Ponadto istotą wynalazku jest to, że w przestrzeni między ściankami połówek obudowy a ścianką korpusu wewnętrznego, w prowadnicach uformowanych na górnej powierzchni korpusu, jest umieszczona spychająca listwa, a nad nią, w otworze między połówkami obudowy, znajduje się przycisk, przy czym przycisk posiada na dolnej krawędzi ścięcie współpracujące z klinową końcówką listwy.

Zaletą głowicy według wynalazku jest umożliwienie pośredniego spychania wzierników usznych z głowicy za pomocą prostego technologicznie mechanizmu spychania, oraz zastosowanie takiego układu mocowania wzierników usznych z głowicy za pomocą prostego technologicznie mechanizmu spychania, oraz zastosowanie takiego układu mocowania wzierników usznych na głowicy, który przy zachowaniu prostoty technologicznej i niezawodności połączenia pozwoli zastosować ten mechanizm spychania.

Przedmiot wynalazku jest zilustrowany w przykładowym wykonaniu na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia przekrój głowicy otoskopowej w płaszczyźnie pionowej, fig. 2 - tą samą głowicę w widoku z góry, fig. 3 - konstrukcję osadzenia wziernika usznego na końcówce osadczej głowicy otoskopowej.

Głowica otoskopowa według wynalazku (fig. 1) posiada korpus 1, formujący kanał obserwacyjny o osi A-A, mający na jednym końcu przekrój owalny, a na drugim końcu uformowany

165 448 w stożek la, na którym jest zamocowana osadcza końcówka 2 dla wzierników usznych 3. Między zewnętrzną powierzchnią korpusu 1 i wewnętrzną powierzchnią osadczej końcówki 2, są umieszczone końce światłowodów 4 przytwierdzone za pomocą kleju i tworzące pierścień współśrodkowy do osi A-A kanału obserwacyjnego. Po naklejeniu końców włókien światłowodów 4 i osadzeniu osadczej końcówki 2 powierzchnia czołowa tych włókien razem z krawędzią czołową stożkowej końcówki 2 jest polerowana w płaszczyźnie prostopadłej do osi A-A. Przeciwległe końce światłowodów 4 są zwarte i sklejone w jedną wiązkę 4a. Korpus 1 ma w pobliżu szerszego końca, pod okienkiem obserwacyjnym 1b, odsadzenie w formie wspornika 5. Wspornik 5 posiada otwarte gniazdo w kształcie połowy walca, którego oś w stosunku do osi A-A kanału obserwacyjnego tworzy kąt ok. 75°. W gnieździe tym są umieszczone końce światłowodów zebrane w wiązkę 4a. Gniazdo to, po umieszczeniu w nim wiązki 4a, jest zamknięte z drugiej strony nakładką 5a. Wiązka 4a, nakładka 5a i wspornik 5 są połączone ze sobą nierozłącznie za pomocą kleju. Również powierzchnia czołowa wiązki 4a jest polerowana w płaszczyźnie prostopadłej do osi rzeczonego gniazda we wsporniku 5.

Poniżej powierzchni czołowej wiązki 4a jest umieszczona żarówka 6 wyposażona w soczewkę 6a, której strumień światła jest skierowany prostopadle do powierzchni czołowej wiązki 4a i wnika do wnętrza światłowodów, za ich pośrednictwem jest kierowany do stożkowego końca 1a korpusu 1 i po wyjściu jest rzucany wzdłuż osi A-A.

Korpus 1 jest osłonięty dwiema połówkami obudowy 7a i 7b, przy czym żarówka 6 jest osadzona w tulejce 8. Położenie tulejki 8 między połówkami obudowy 7a i 7b jest ustalone za pomocą kołnierza 8a. Tulejka 8 jest wkręcona w tuleję 9 gniazda bagnetowego, która po skręceniu z tulejką 8 obejmuje walcowe zakończenia połówek obudowy 7a i 7b głowicy, przy czym na walcowych zakończeniach połówek obudowy 7a i 7b są uformowane występy 7c, które mieszczą się w wycięciach 9a tulei 9 gniazda bagnetowego i zabezpieczają tuleję 9 przed obrotem względem obudowy. Wewnątrz tulei 9 jest umieszczona sprężyna 10 i podkładka 11 kasujące luz w połączeniu tulei 9 z wtykiem bagnetowym ręcznego uchwytu bateryjnego do wziernikowych urządzeń diagnostycznych. Tuleja 9 posiada wewnętrzny kołnierz 9b oraz dwa poprzeczne wycięcia 9c o głębokości równej szerokości kołnierza 9b oraz o szerokości odpowiadającej występom wtyku bagnetowego uchwytu do wziernikowych urządzeń diagnostycznych, a ponadto w kołnierzu 9b jest wykonane wewnętrzne zagniecenie 9d ograniczające obrót wtyku bagnetowego uchwytu w tulei 9.

Prawa połówka 7a obudowy ma nadlew 7d z otworem stożkowym stanowiącym gniazdo osadcze dla końcówki 12 elastycznego rurkowego przewodu pompki pneumatycznej. Nadlew 7d przechodzi przez otwór w bocznej ściance korpusu 1 i wewnątrz kanału obserwacyjnego jest rozsaterowany na gorąco tworząc szczelne i nierozłączne połączenie korpusu 1 z prawą połówką obudowy 7a głowicy (fig. 2).

Osadcza końcówka 2 głowicy otoskopowej według wynalazku (fig. 2) jest umieszczona dodatkowo swym stożkowym pierścieniem 2a w odpowiadających mu gniazdach uformowanych w obu połówkach obudowy 7a i 7b. Pierścień stożkowy 2a przechodzi dalej, już na zewnątrz głowicy, w część cylindryczną 2b (fig. 3). Część cylindryczna 2b końcówki 2 stanowi czop osadczy dla wzierników usznych 3, które od strony korpusu 1 mają pierścieniowe gniazdo osadcze 3a. Dalej za częścią cylindryczną 2b końcówka osadcza 2 ma kształt lejkowaty zwężający się ku wylotowi. Ponadto w swej części lejkowatej osadcza końcówka 2 ma rozmieszczone obwodowo co najmniej trzy występy 2c, których krawędzie przylegają do cylindrycznego podtoczenia 3b wzierników 3.

Ponadto głowica otoskopowa według wynalazku jest zaopatrzona w mechanizm spychania wzierników usznych składający się z przycisku 13 (fig. 3), umieszczonego w otworze między połówkami obudowy 7a i 7b, oraz ze spychającej listwy 14, umieszczonej suwliwie w prowadnicach ukształtowanych między ścianką korpusu 1, oraz ściankami połówek obudowy 7a i 7b. Przycisk 13 ma skośne ścięcie 13a na krawędzi współpracujące przesuwnie z klinową końcówką 14a listwy 14. Drugi koniec 14b listwy 14, przylegając do pierścieniowego kołnierza 3c wziernika usznego 3, powoduje jego spychanie z osadczej końcówki 2 po naciśnięciu przycisku 13 prostopadle do osi A-A kanału obserwacyjnego głowicy otoskopowej.

Głowica otoskopowa jest zaopatrzona w lupę 15 umieszczoną w poziomych prowadnicach ukształtowanych w obu połówkach 7a i 7b obudowy. Szczelność głowicy podczas próby ruchomości błony bębenkowej zapewnia uszczelka 16.

165 448

Fig 2.

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 90 egz. Cena 10 000 zł

Claims (3)

1. Zastrzeżenia patentowe

   1. Głowica otoskopowa, stanowiąca wziernik medyczny do wziernikowania ucha zewnętrznego, zaopatrzona we własne źródło światła oraz w elektryczno-mechaniczne gniazdo bagnetowe do połączenia z ręcznym uchwytem będącym jednocześnie zasilaczem akumulatorowym, posiadająca dwudzielną obudowę, wewnętrz której jest umieszczony wewnętrzny korpus formujący kanał obserwacyjny, mający na jednym końcu przekrój owalny, a na drugim końcu uformowany w stożek, na którym jest zamocowana osadcza lejkowata końcówka do mocowania wzierników usznych w postaci wypraski z tworzywa sztucznego, oraz wyposażona w światłowody prowdzące światło od żarówki do wylotowego otworu kanału obserwacyjnego, znamienna tym, że osadcza końcówka (2) u swego szerszego końca, od strony głowicy, posiada na swej powierzchni zewnętrznej część cylindryczną (2b), a w dalszej części, na zewnętrznej powierzchni lejkowatej, ma conajmniej trzy występy (2c) rozmieszczone równomiernie na obwodzie, a wziernik uszny (3) w kształcie lejka, posiada wewnątrz dwie cylindryczne wnęki (3a, 3b) pełniące rolę gniazd osadczych dla mocowania wciskowego wzierników (3) na części cylindrycznej (2b) i występach (2c) osadczej końcówki (2), przy czym długość części cylindrycznej (2b) końcówki (2) jest mniejsza od cylindrycznej wnęki osadczej (3a) wziernika (3), a ponadto odległość występów (2c) od części cylindrycznej (2b) końcówki (2) jest równa odległości cylindrycznych wnęk osadczych (3a, 3b) wziernika (3).
2. 2. Głowica otoskopowa, stanowiąca wziernik medyczny do wziernikowania ucha zewnętrznego, zaopatrzona we własne źródło światła oraz w elektryczno-mechaniczne gniazdo bagnetowe do połączenia z ręcznym uchwytem będącym jednocześnie zasilaczem akumulatorowym, posiadająca dwudzielną obudowę, wewnątrz której jest umieszczony wewnętrzny korpus formujący kanał obserwacyjny, mający na jednym końcu przekrój owalny, a na drugim końcu uformowany w stożek, na którym jest zamocowana osadcza lejkowata końcówka do mocowania wzierników usznych w postaci wypraski z tworzywa sztucznego, oraz wyposażona w światłowody prowadzące światło od żarówki do wylotowego otworu kanału obserwacyjnego, znamienna tym, że osadcza końcówka (2) u swego szerszego końca, od strony głowicy, posiada na swej powierzchni zewnętrznej część cylindryczną (2b) i w dalszej części, na zewnętrznej powierzchni lejkowatej posiada obwodowy kołnierz oporowy, a wziernik uszny (3) w kształcie lejka posiada wewnątrz dwie cylindryczne wnęki (3a, 3b) pełniące rolę gniazd osadczych dla mocowania wciskowego wzierników (3) na częściach cylindrycznych końcówki (2).
3. 3. Głowica otoskopowa, stanowiąca wziernik medyczny do wziernikowania ucha zewnętrznego, zaopatrzona we własne źródło światła oraz w elektryczno-mechaniczne gniazdo bagnetowe do połączenia z ręcznym uchwytem będącym jednocześnie zasilaczem akumulatorowym, posiadająca dwudzielną obudowę, wewnętrz której jest umieszczony wewnętrzny korpus formujący kanał obserwacyjny, mający na jednym końcu przekrój owalny, a na drugim końcu uformowany w stożek, na którym jest zamocowana osadcza lejkowata końcówka do mocowania wzierników usznych w postaci wypraski z tworzywa sztucznego, oraz znamienna tym, że w przestrzeni między ściankami połówek (7a, 7b) obudowy, a ścianką korpusu (1) w prowadnicach uformowanych na górnej powierzchni korpusu (1) jest umieszczona spychająca listwa (14), a nad nią, w otworze między połówkami (7a, 7b) obudowy, znajduje się przycisk (13), przy czym przycisk (13) posiada na dolnej krawędzi ścięcie (13a) współpracujące z klinową końcówką listwy (14).