PL163000B1 - Sposób wytwarzania złącza kołnierzowego do rur, zwłaszcza rur z PVC oraz złącze kołnierzowe do rur, zwłaszcza rur z PVC - Google Patents

Abstract

Sposób wytwarzania złącza kołnierzowego do rur, zwłaszcza do rur z PVC, składającego się ze znor57) mallzowanego kołnierza opierającego się powierzchnią ' stożkową swojego otworu centralnego o zew nętrzną powierzchnię stożkową elem entu w kształcie tulel przyklejonego do zewnętrznej powierzchni ruty, polegający na przyklejaniu tulejowego elem entu do końcowej części rury, znam ienny tym , że do zewnętrznej powierzchni rury (1) wzdłuż Je) obrzeża, przykleja się korzystnie klejem agresywnym nakładkę (2) w ykonaną w postaci co najmniej Jednego przeciętnego wzdłuż elem entu lub większej liczby stykających się z sobą elementów tworzących zamknięty obwód o kształcie tulel - pierścienia, po czym zewnętrzną powierzchnię nakładki (2) 1 rury (1) w obszarze przysłanianym nasuw ką (3) oraz wewnętrzn ą powierzchnię nasuwkl (3) wykonanej z rury metodą wtórnego formowania w stanie plastycznym, poddaje się obróbce usuwającej wierzchnią, gładką warstwę powierzchniową oraz zwiększającej chropowatość tych powierzchni 1 na powierzchnie te nanosi się z niewielkim nadm iarem , w stanie ciekłym, utw ardzainą kompozycję tworzywa wypełniającego (4), a następnie nasuw a się wzdłuz rury (1) nasuwkę (3), korzystnie obracając Ją równocześnie wokół rury (1), nagarniając przy tym tworzywo wypełniające (4) do przestrzeni pomiędzy nakładką (2) 1 rurą (1) a nasuw ką(3) aż do oparcia się nasuwkl (3) o nakładkę (2) i usuw a nadm iar tworzywa wypełniającego (4). pozostawiając następnie tak zmontowany zespół do utw ardzenia tworzywa wypełniającego (4), po czym obrabia się wspólnie, w zespołe. powierzchnię czołową rury (1), nakładki (2), nasuwkl (3) 1 tworzywa wypełniającego (4).

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania złącza kołnierzowego do rur, zwłaszcza do rur PVC o średnicach powyżej 160 mm oraz złącze kołnierzowe do rur, zwłaszcza rur z PVC.

Znane są z literatury technicznej sposoby wytwarzania złącz kołnierzowych oraz złącza kołnierzowe uzyskiwane przez naklejenie na zakończeniu rury z tworzywa sztucznego uformowanej wtryskowo kształtki ze stożkową powierzchnią zewnętrzną lub kształtki z zewnętrzną powierzchnią cylindryczną, zakończoną wystającym obrzeżem. O kształtkę tę opiera się powie163 000 rzchnią swojego wewnętrznego otworu nasuwany na rurę typowy, znormalizowany kołnierz, wytwarzany z metalu bądź wzmocnionego tworzywa sztucznego.

Z opisu patentowego PRL nr 117 706 znana jest rura zaopatrzona w kołnierz oraz sposób wytwarzania rury zaopatrzonej w kołnierz, polegający na nałożeniu warstwami na zakończeniu rury włókien wzmacniających przesyconych ciekłą, utwardzalną żywicą i utworzeniu przez to wzmocnione tworzywo po jego utwardzeniu właściwego kołnierza, integralnie związanego ze ściankami rury. Z opisu patentowego RFN nr 2 738 982 znany jest sposób wytwarzania złącza kołnierzowego na rurach PVC, formowanego poprzez prasowanie kołnierza ze zbrojonej, utwardzalnej żywicy poliestrowej bezpośrednio na zakończeniu rury.

Znany jest również z opisu patentowego ZSRR nr 517 501 sposób formowania wywiniętych obrzeży kołnierzowych z rury z tworzyw termoplastycznych, natomiast z opisu patentowego ZSRR nr 585 075 znane jest urządzenie do formowania obrzeży pod złącze kołnierzowe na końcach rur z tworzyw termoplastycznych.

Znane dotychczas sposoby wytwarzania złącz kołnierzowych oraz złącza kołnierzowe stwarzają znaczne problemy technologiczne w odniesieniu do rur z tworzyw sztucznych o dużych średnicach i większych grubościach ścianek, zwłaszcza rur z PVC.

Sposób wytwarzania złącza kołnierzowego według wynalazku polega na przyklejeniu do zewnętrznej powierzchni rury, korzystnie klejem agresywnym, rozpuszczalnikowym, nakładki wykonanej w postaci jednego elementu przeciętego wzdłuż tworzącej lub większej liczby stykających się z sobą elementów tworzących opasanie o zamkniętym obwodzie. Zewnętrzną powierzchnię nakładki oraz zewnętrzną powierzchnię rury w obszarze otaczanym następnie przez nasuwkę, a także wewnętrzną powierzchnię nasuwki, uformowanej uprzednio metodą wtórnego formowania z rury nagrzanej do stanu plastycznego, poddaje się obróbce usuwającej gładką, błyszczącą warstwę powierzchniową zwiększając przy tym chropowatość powierzchni tworzywa. Na zewnętrzną powierzchnię nakładki, zewnętrzną powierzchnię ścianki rury przysłanianą następnie przez nasuwkę a także na wewnętrzną, stożkową część nasuwki nanosi się w stanie ciekłym utwardzalne tworzywo wypełniające, korzystnie chemoutwardzalne spoiwo epoksydowe w takiej ilości, aby z niewielkim nadmiarem zapewnić wypełnienie wszystkich wolnych przestrzeni i luzów między nasuwką a nakładką i rurą. Następnie nasuwkę przemieszcza się wzdłuż rury w kierunku nakładki aż do oparcia się o nakładkę, korzystnie obracając ją równocześnie względem osi rury, zagarniając przy tym ciekłe jeszcze tworzywo wypełniające do wnętrza przestrzeni między nasuwką, nakładką i rurą. Nadmiar wyciśniętego tworzywa wypełniającego usuwa się, a zmontowany zespół pozostawia do utwardzenia tworzywa wypełniającego. Następnie obrabia się wspólną czołową powierzchnię nasuwki, nakładki, rury oraz tworzywa wypełniającego i po nasunięciu typowego, znormalizowanego kołnierza opierającego się swoją stożkową powierzchnią otworu wewnętrznego o zewnętrzną stożkową powierzchnię nasuwki złącze kołnierzowe może być zamontowane w rurociągu.

Wytworzone sposobem według wynalazku złącze kołnierzowe jest szczególnie przydatne w zastosowaniu do rur PVC o dużych średnicach, umożliwiając wytwarzanie z tworzywa sztucznego elementów złącza kołnierzowego, których wytwarzanie znanymi metodami, stosowanymi do rur o mniejszych średnicach, napotyka poważne problemy technologiczne.

Złącze kołnierzowe według wynalazku składa się z nasuwki, tworzywa wypełniającego, nakładki zbudowanej z jednego lub większej liczby stykających się ze sobą elementów, uformowanych w postaci wycinków rury, korzystnie nakładki posiadającej stożkowo ukształtowaną zewnętrzną powierzchnię wzdłuż obrzeża przeciwległego do obrzeża przylegającego do obrzeża rury oraz znormalizowanego kołnierza, korzystnie metalowego, opierającego się powierzchnią stożkową swojego otworu centralnego o zewnętrzną powierzchnię stożkową elementu w kształcie tulei stanowiącego nasuwkę, przyklejonego do zewnętrznej powierzchni rury. Nakładka jest przyklejona do zewnętrznej powierzchni rury na jej końcu w ten sposób, że tworzy wokół ścianki ciągłe zgrubienie o zamkniętym obwodzie. Nasuwka, otaczająca od zewnątrz przyklejoną nakładkę, posiada część cylindryczną, której średnica wewnętrzna dopasowana jest do zewnętrznej średnicy rury oraz część stożkową, której wewnętrzna powierzchnia ścianki opiera się o nakładkę i która łagodnie przechodzi z części cylindrycznej w część stożkową. Czołowa powierzchnia części stożkowej nasuwki leży w jednej płaszczyźnie z powierzchnią czołową rury i powierzchnią czołową przyklejonej nakładki. Część cylindryczna nasuwki jest przyklejona swoją wewnętrzną powierzchnią do zewnętrznej powierzchni rury w obszarze sąsiadującym z przyklejoną nakładką. Występujące pomiędzy nakładką a nasuwką wolne przestrzenie i luzy wynikające z niedokładnego dopasowania elementów oraz łuków zaokrągleń technologicznych wypełnione są utwardzalnym tworzywem wykazującym dobrą przyczepność do materiału rury, nakładki i nasuwki oraz spełniającym funkcję kleju łączącego część cylindryczną nasuwki z zewnętrzną powierzchnią rury, korzystnie chemoutwardzalnym spoiwem epoksydowym. O zewnętrzną, stożkową powierzchnię nasuwki opiera się przy montażu rurociągu nasunięty na rurę typowy, znormalizowany kołnierz. Złącze kołnierzowe stanowiące przedmiot wynalazku umożliwia zastosowanie połączeń kołnierzowych z tworzyw sztucznych w rurociągach z tworzyw sztucznych o dużych średnicach, zwłaszcza w rurociągach ciśnieniowych z PVC, w miejsce złączek kołnierzowych z innych materiałów, zwłaszcza ciężkich złączek kołnierzowych odlewanych z żeliwa.

Przedmiot wynalazku w postaci złącza kołnierzowego w przykładowym wykonaniu przedstawiono w przekroju na rysunku, na którym w górnej części pokazano komplet elementów wchodzących w skład złącza kołnierzowego a w dolnej części wzajemne usytuowanie elementów złącza kołnierzowego bezpośrednio przed zamontowaniem złącza kołnierzowego w rurociągu. Na zewnętrznej powierzchni rury 1, wokół jej obrzeża naklejona jest nakładka 2 złożona z dwóch elementów w kształcie półpierścieni, stykających się ze sobą i tworzących zgrubienie o zamkniętym obwodzie na końcu rury 1. Od zewnątrz nakładka 2 otoczona jest nasuwkę 3, której część stożkowa opiera się o stożkowo ukształtowane powierzchnie nakładki 2, a część cylindryczna 5 nasunięta jest na część rury w sąsiedztwie nakładki 2. Wolne przestrzenie i luzy pomiędzy nasuwką 3 a nakładką 2 i rurą 1 wypełnione są chemoutwardzalnym spoiwem epoksydowym stanowiącym tworzywo wypełniające 4, spełniające równocześnie rolę kleju łączącego wewnętrzną powierzchnię cylindrycznej części 5 nasuwki 3 z zewnętrzną powierzchnią rury. O zewnętrzną powierzchnię stożkową nasuwki 3 może się opierać powierzchnią stożkową swojego otworu żeliwny, znormalizowany kołnierz 6, służący do montażu złącza kołnierzowego w rurociągu.

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 90 egz. Cena ^{10 000} zł

Claims (2)

Zastrzeżenia patentowe

1. Sposób wytwarzania złącza kołnierzowego do rur, zwłaszcza do rur z PVC, składającego się ze znormalizowanego kołnierza opierającego się powierzchnią stożkową swojego otworu centralnego o zewnętrzną powierzchnię stożkową elementu w kształcie tulei przyklejonego do zewnętrznej powierzchni rury, polegający na przyklejaniu tulejowego elementu do końcowej części rury, znamienny tym, że do zewnętrznej powierzchni rury (1) wzdłuż jej obrzeża, przykleja się korzystnie klejem agresywnym nakładkę (2) wykonaną w postaci co najmniej jednego przeciętnego wzdłuż elementu lub większej liczby stykających się z sobą elementów tworzących zamknięty obwód o kształcie tulei - pierścienia, po czym zewnętrzną powierzchnię nakładki (2) i rury (1) w obszarze przysłanianym nasuwką (3) oraz wewnętrzną powierzchnię nasuwki (3) wykonanej z rury metodą wtórnego formowania w stanie plastycznym, poddaje się obróbce usuwającej wierzchnią, gładką warstwę powierzchniową oraz zwiększającej chropowatość tych powierzchni i na powierzchnie te nanosi się z niewielkim nadmiarem, w stanie ciekłym, utwardzalną kompozycję tworzywa wypełniającego (4), a następnie nasuwa się wzdłuż rury (1) nasuwkę (3), korzystnie obracając ją równocześnie wokół rury (1), nagarniając przy tym tworzywo wypełniające (4) do przestrzeni pomiędzy nakładką (2) i rurą (1) a nasuwką (3) aż do oparcia się nasuwki (3) o nakładkę (2) i usuwa nadmiar tworzywa wypełniającego (4), pozostawiając następnie tak zmontowany zespół do utwardzenia tworzywa wypełniającego (4), po czym obrabia się wspólnie, w zespole, powierzchnię czołową rury (1), nakładki (2), nasuwki (3) i tworzywa wypełniającego (4).

2. Złącze kołnierzowe do rur, zwłaszcza rur PVC, składające się ze znormalizowanego kołnierza, opierającego się powierzchnią stożkową swojego otworu centralnego o zewnętrzną powierzchnię stożkową elementu w kształcie tulei, przyklejonego do zewnętrznej powierzchni rury, znamienny tym, że do zewnętrznej powierzchni rury (1) przyklejona jest nakładka (2), zbudowana z co najmniej jednego dzielonego przynajmniej jednym przecięciem wzdłużnym elementu pierścieniowego i tworząca wzdłuż obrzeża rury zgrubienie o zamkniętym obwodzie, korzystnie posiadająca stożkowo ukształtowaną zewnętrzną powierzchnię wzdłuż obrzeża przeciwległego do końca rury (1) oraz osłonięta od zewnątrz uformowaną z rury nasuwkę (3), która posiada stożkową część otaczającą od zewnątrz nakładkę (2) i która opiera się wewnętrzną powierzchnią części stożkowej o tę nakładkę (2) oraz zaopatrzona jest w przechodzącą z części stożkowej nasuwki (3) część cylindryczną (5), otaczającą zewnętrzną powierzchnię rury (1), przy czym luzy i wolne przestrzenie pomiędzy nakładką (2) i rurą (1) a nasuwką (3) wypełnione są utwardzalnym tworzywem wypełniającym (4), spełniającym równocześnie funkcję kleju łączącego wewnętrzną powierzchnią cylindrycznej części (5) nasuwki (3) z zewnętrzną powierzchnią rury, a nakładką (2), rura (1) i nasuwka (3) oraz tworzywo wypełniające (4) posiadają wspólną powierzchnię czołową położoną w jednej płaszczyźnie.