Wiadomo, ze temperatura zaplonu pa¬ liw, np. olejów, obniza sie wskutek zawar¬ tosci w paliwie wodoru zwiazanego, a mia¬ nowicie tern silniej, im zwiazki weglowe sa bardziej nasycone, Tak np. benzyna po¬ siada temperature zaplonu nizsza o 150— 200°Cf niz oleje srednie uzywane do na¬ pedu silników spalinowych, np. silników Diesel'a. Szybkosc spalania zalezy równiez od zawartosci wodoru w paliwie, dzieki czemu wlasnie mozna stosowac zasobna w wodór benzyne do silników szybkobieznych.Obecnosc wiekszej ilosci zwiazanego wodo¬ ru, który uwalnia sie pod wplywem tem¬ peratury sprezania w silniku, wywiera, jak wiadomo, wskutek gwaltownego spalania sie wodoru, ujemny wplyw na prace sil¬ nika, przyczem równiez i sam silnik ulega szkodliwemu oddzialywaniu, wywolanem gwaltownoscia zaplonu wodoru.Ujemny wplyw na mechaniczne dziala¬ nie silnika zalezy od nadzwyczaj wielkiej szybkosci spalania wodoru, równej szybko¬ sci spalania gazu piorunujacego, która przekracza 30 do 40-krotnie szybkosc spa¬ lania tlenku wegla lub weglowodorów. Pod wzgledem mechanicznym zbyt szybkie spa¬ lanie pociaga za soba dwie wady: po *) Wlascicielka patentu oswiadczyla, ze wynalazcami sa Jacobus Gerardus Aarts w Dongen, Niderlandy i Hendrikus Cornelis Josephus Aarts w Dongen, Niderlandy. vpierwsze stukanie silnika (wystrzaly), któ¬ re usilowano usunac przez rózne domieszki szkodliwe *dla gzdrowia, jak wegliki metali i metylu olowiu, po drugie okolicznosc, ze szybkie spalanie wodoru daje bardzo maly skutek mechaniczny, gdyz odbywa sie przy polozeniu korby, odpowiadaj acem poloze¬ niu tloka wpoblizu martwego punktu. Na¬ stepnie spalanie wodoru w silniku odbywa sie podczas suwu sprezania i polaczone jest z bardzo silnym wzrostem temperatury siegajacej 2000°C i wiecej. Obecne jeszcze przytern weglowodory ulegaja rozkladowi, wywiazujac nowe ilosci wodoru ze wspo- mnianemi szkodliwemi nastepstwami, prócz tego pozostale coraz mniej nasycone we¬ glowodory wymagaja do spalania coraz wiekszych ilosci tlenu i wyzszych tempe¬ ratur, a poniewaz tymczasem temperatura cylindra spada, wiec oba te warunki nie moga byc dostatecznie spelnione. Te i inne okolicznosci powoduja niedostateczne spa¬ lanie, a jesli nawet uzyskuje sie spalanie calkowite, to jako skutek wystepuje zbyt wysoka temperatura spalin wylotowych, gdyz w tym przypadku zakonczenie proce¬ su spalania zachodzi dopiero pod koniec suwu rozprezania.Pod wzgledem cieplnym spalanie wo¬ doru wykazuje i te jeszcze wade, ze jako produkt spalania wytwarza sie para prze¬ grzana, przez co traci sie utajone cieplo parowania, zwiekszone o wartosc ciepla przegrzania, wynoszaca okolo 25%. Wo¬ dór, jako glówny czynnik spalania w silni¬ ku, posiada przeto wiele wad, zarówno pod wzgladem mechanicznym, jak i ciepl¬ nym.Wady te zostaja usuniete w mysl wy¬ nalazku w ten sposób, i« do gazowego, plynnego lub stalego paliwa, które ma slu¬ zyc do zamiany energji cieplnej na prace mechaniczna, dodaje sie wegiel i stale za¬ wierajace wegiel domieszki o temperaturze zaplonu nizszej, niz temperatura zaplonu paliwa.Korzystnie jest dodac do paliwa silnika pyroforycznego materjalu posredniego w postaci np. drobno zmielonego wegla o tem¬ peraturze zaplonu nizszej o kilkaset stopni od temperatury zaplonu paliwa.Podobny materjal posredni, posiadajacy prócz tego, w przeciwienstwie do wodoru, normalna szybkosc spalania i warunkujacy spokojne spalanie stanowi np. mialki we¬ giel, otrzymany przez rozklad tlenku wegla lub gazów, zawierajacych tlenek wegla.Temperatura zaplonu tego pierwotnego wegla zalezy od temperatury rozkladu; je¬ zeli jednak stosuje sie domieszke materja¬ lu, wywiazujacego wegiel w najnizszej tem¬ peraturze rozkladu (okolo 300—400°C), wówczas temperatura zaplonu wynosi oko¬ lo 200° C, jest przeto o 3O0-^40O°C nizsza od temperatury zaplonu wodoru, a o 500— 600°C nizsza od temperatury zaplonu we¬ glowodorów ciezkich, zas szybkosc spala¬ nia jest kilkadziesiat razy mniejsza, niz w przypadku spalania wodoru. W mysl wy¬ nalazku, podczas spalania nie powstaje ijuz wodór, lecz pyroforyczny materjal po¬ sredni, np. drobno sproszkowany wegiel.W zalozeniu, ze produkt posredni zo¬ stal w ilosci odpowiedniej dokladnie zmie¬ szany z uszlachetnionem paliwem, wywo¬ lany tern zaplon rozszerzy sie na caly la¬ dunek paliwa, wtloczonego lub wtrysniete- go do przestrzeni spalania cylindra i to niezaleznie od skladu paliwa, czy to w po¬ staci srednio-ciezkich lub ciezkich weglo¬ wodorów, czy tez — wegla stalego, albo jego odmian, zakladajac, ze owe materjaly stale znajduja sie w stanie nader rozdrob¬ nionym. Przy zaplonie tego rodzaju, które obejmuje cala dawke, uzyskuje sie wsze¬ dzie temperature o kilkaset stopni wyzsza od temperatury zaplonu paliwa, nawet w przypadku stosowania trudnopalnych sklad¬ ników, jak np. oleju ciezkiego lub nawet pylu, albo mialu weglowego. Poniewaz w tym przypadku zapalanie oraz spalanie u- niezaleznione sa od wysokiej temperatury — 2 —i obecnosci wodoru, wiec wspomniane pa¬ liwa mozna stosowac bez zastrzezen.Z powyzszego wynika, ze zaplon paliwa wedlug niniejszego sposobu jest calkowi¬ cie rózny od zaplonu przy stosowaniu iskry elektrycznej. Zapalanie elektryczne posia¬ da charakter miejscowy, podczas gdy za¬ palanie, uskuteczniane wedlug wynalazku w nizszej temperaturze, powstaje jedno¬ czesnie wszedzie, rozprzestrzeniajac sie bezposrednio przy jednoczesnem silnym wzroscie temperatury calej dawki paliwa (powietrze + nienasycone weglowodory, albo zespoly weglowe, lub nawet powietrze i+ mial weglowy).Po uskutecznionym zaplonie zapomoca posredniego drobnosproszkowanego, zawie¬ rajacego wegiel, materjalu, wegiel spala sie z tlenem na tlenek wegla, a bezposred¬ nio potem tlenek wegla spala sie z tle¬ nem na kwas weglowy. Poniewaz ostatnie¬ mu temu zjawisku towarzyszy sprezanie, wiec wystepujace przytem temperatury mo¬ ga o kilkaset stopni przewyzszac tempera¬ ture zaplonu najbardziej odpornych sklad¬ ników weglowodorów lub materjalów sta¬ lych zawierajacych wegiel, a nawet czy¬ stych gatunków pylu weglowego, jak we¬ giel drzewny, torfowy, mialki wegiel bru¬ natny i inne, niezawierajace wodoru. Z te¬ go powodu, stosujac wedlug wynalazku po¬ sredni materjal zapalajacy, mozna uzyskac obnizenie temperatury zaplonu o kilkaset stopni i urzeczywistnic nieosiagalne dotych¬ czas spalanie dostatecznie mialkiego i czy¬ stego pylu weglowego w silnikach zwy¬ klych, lub nawet szybkobieznych, bez po¬ trzeby znacznego podnoszenia temperatury zapomoca stopniowego sprezania powietrza spalania powyzej temperatury zaplonu pa¬ liwa, w celu umozliwienia spalania. Zaplon zapomoca posredniego materjalu zapalaja¬ cego zachodzi wówczas w temperaturze niz¬ szej, co najmniej o 800°C od tej, jaka mu- sianoby zastosowac w silnikach Diesel'a do wywolania zaplonu pylu weglowego.Praktycznie ilosc dodawanego posred¬ niego materjalu zapalajacego nie jest ogra¬ niczona, jednak najkorzystniej utrzymywac ja w granicach 10% wzglednie 80—90% wagi mieszaniny. Dziesiecioprocentowa ilosc wodoru w paliwie takim, jak olej, nie wplywa juz znacznie na spalanie nawet w silnikach szybkobieznych, chociaz tempe¬ ratura zaplonu wodoru lezy okolo 550— 600° C. Granica górna posredniego mate¬ rjalu zapalajacego nie jest okreslona, gdyz czysty wegiel spala sie na kwas weglowy, a wiekszy dodatek procentowy materjalu posredniego moze tylko dodatnio wplywac na szybkosc zaplonu, odbywajacego sie w temperaturze obnizonej o kilkaset, stopni C.Wynika stad ta doniosla zaleta, ze odmie¬ rzanie materfalu posredniego mozna regu¬ lowac odpowiednio do pozadanej szybkosci tloka lub liczby obrotów silnika.Przy pracy dwusuwowego silnika, sto¬ sownie do wynalazku, zachodzi co naste¬ puje: po sprezeniu powietrza wtryskuje sie i rozpyla uszlachetnione paliwo pod zwiek- szonem cisnieniem. Wobec rozpylenia i nastepujacego potem zgazowania weglowo¬ dorów, wskutek odpowiednio wysokiej temperatury sprezania, uwalnia sie czysty wegiel z weglowodorów ciezkich, rozpylo¬ nych w paliwie, gdyz sprezaniu powietrza towarzyszy zawsze wydzielanie ciepla, pod¬ noszace temperature znacznie wyzej 300°C.Z powodu dokladnego zmieszania pierwot¬ nego wegla z paliwem, paliwo to spala sie natychmiast w calosci, gdyz poczatkowe zapalanie materjalu posredniego podnioslo tymczasem temperature znacznie ponad temperature zaplonu najciezszych weglo¬ wodorów, a nawet pylu weglowego.Wedlug niniejszego wynalazku otrzy¬ muje sie wiec paliwo, którego temperatura zaplonu lezy o kilkaset stopni C nizej od temperatury zaplonu stosowanych obecnie paliw, przyczem, wskutek nieobecnosci wo¬ doru, spalanie odbywa sie spokojnie, a prócz tego, dzieki dokladnemu zmieszaniu — 3 —posredniego materjalu zapalajacego z pa¬ liwem, odbywa sie jednoczesnie w calej dawce paliwa.Przy uzyciu paliwa uszlachetnionego w mysl wynalazku, skutecznosc srodka nawe- glajacego nie zalezy od obecnosci wysokie¬ go procentowego dodatku wodoru, lecz prze¬ ciwnie od niskiego, co stanowi wlasnie glów¬ ny cel wynalazku. Szkodliwe dzialanie wy¬ wiazujacego sie w silniku wodoru zostaje usuniete przez to, ze wodór zastepuje sie drobno zmielonym weglem, spalajacym sie spokojniej i w znacznie nizszej temperatu¬ rze poczatkowej, wskutek czego zawartosc w paliwie wodoru zwiazanego jest mniej¬ sza, natomiast zawartosc wegla w stanie wolnym lub zwiazanym — wieksza. PL