Wynalazek dotyczy sposobu i maszy¬ ny do wyrabiania kaloszy, obuwia z pode¬ szwami gumowemi i tym podobnych wyro¬ bów, które sporzadza sie przez prasowa¬ nie zapomoca form zewnetrznych; formy te umieszczone sa w prasie dookola formy wewnetrznej lub kopyta, pokrytego kau¬ czukiem, warstwami plótna lub podobne- mi materjatami. Wynalazek jest przede- wszystkiem tern znamienny, ze te formy zewnetrzne, czyli fonmy boczne przesu¬ wane sa w strone kopyta miedzy soba w kierunku zbieznym i to w ten sposób, ze kazda pojedyncza forma boczna w czasie prasowania przesuwa sie tak, ze formuja¬ ca plaszczyzna formy porusza sie do pew¬ nego stopnia prostopadle wzgledem war¬ stwy kauczuku lub czesci kalosza albo tej powierzchni buta, która ma byc formo¬ wana przez odpowiednia forme boczna.Przy dotychczas uzywanych prasach do prasowania kaloszy lub tym podobnego o- buwia stosowano dajace sie wyjmowac z prasy kopyto, lub kilka kopyt, które na- zewnatrz prasy byly obkladane koniecz¬ nem! warstwami materji lufo kauczuku; potem byly umieszczane w prasie, w któ¬ rej formowanie kalosza lub buta gumowe¬ go dokonywalo sie zwykle zapomoca dwóch form bocznych, które sie poruszaly w prasie w kierunku ku sobie lub od sie¬ bie. Ruch form bocznych odbywal sie w kierunku prostopadlym do osi podluznej kalosza lub buta.5l* Formy boczne, ttóre poruszaja sie prostopadle do psi, podluznej kalosza lub buWHn&fa t^ 'tfj&ihn? strone, ze nie moga wytworzyc dobrze sformowanego buta lub kalosza, a to z tego powodu, ze formy boczne dociskaja sie do pewnego stopnia stycznie do odpowiednich czesci tworza¬ cej sie warstwy kauczuku. Na wymienio¬ nych wiec czesciach nie wytwarzaja for¬ my boczne wlasciwego cisnienia i odpo¬ wiednie czesci kalosza lufo buta nie sa poddane zadawalaj acemu sprasowaniu.Prócz tego formy boczne, w odpowied¬ nich miejscach, a mianowicie w pla¬ szczyznie srodkowej kalosza lub buta, sa pochylone, wytwarzajac przez to styczne przesuniecie sie warstw kauczuku i mate¬ rji miedzy soba.Wynalazek zapobiega tym wadom , przez umieszczenie w prasie czterech lub wiecej fonm bocznych, które w czasie prasowania poruszaja sie miedzy soba dookola kopyta w kierunku zbieznym; u- zyskuje sie dzieki temu to, ze formujace plaszczyzny form bocznych beda sie poru¬ szaly wszedzie do pewnego stopnia pro¬ stopadle do tej czesci powierzchni buta lub kalosza, która ma byc przez odpowiednie formy boczne uksztaltowana.Rysunek przedstawia schematycznie rozmieszczenie form bocznych dookola kopyta.Fig. 1 przedstawia urzadzenie w wido¬ ku zprzodu, fig. 2 przedstawia urzadzenie w widoku zgóry.Forma wewnetrzna lub kopyto ozna¬ czone jest liczba 40. Prasa powinna posia¬ dac kilka kopyt, zeby mozna bylo zawsze nowe kopyto powleczone warstwa kau¬ czuku i materji umiescic w prasie, skoro tylko jeden kalosz lub jeden but jest go¬ towy. Prasowanie podeszwy kalosza lub buta odbywa sie zapomoca jednej lub kil¬ ku form podeszwowych 18, poruszajacych sie zwykle prostopadle. Formy boczne sa oznaczone liczba 16. Kazda pojedyncza forma boczna sklada sie z czesci ksztaltu¬ jacej, dostosowanej do kopyta co do for¬ my i wielkosci, oraz odpowiedniej odwró¬ conej od kopyta czesci ruchomej, na któ¬ rej umieszczony jest szereg zebów 37, 39, które zazebiaja sie w prasie z odpowied- niemi kolami zebatemi 36, 38 tak, ze for¬ my boczne 16 beda sie poruszaly w stro¬ ne kopyta i zpowrotem, o ile kola zebate 36, 38 w odpowiedni sposób beda obraca¬ ne. Zwykle zaczepiaja sie te kola zebate 36, 38 ze soba tak, ze kolo zebate 38 obra¬ cane jest przez kola zebate 36, jezeli wal 35 tego kola zebatego obracany jest przez mechanizm napedowy maszyny. Nie ma jednak zadnych trudnosci w tern, aby wal 19 kola zebatego 38 byl obracany wprost z mechanizmu napedowego maszyny, tak jak wal 35.Na podstawie wynalazku ruch form bocznych, jak to jiest wskazane na fig. 2, odbywa sie w kierunku zbieznym. Zapo¬ moca tego ruchu uzyskuje sie to, ze formy boczne zbieraja sie w czasie prasowania dookola kopyta. W ten sposób unika sie tego, by ksztaltujace czesci form bocznych poruszaly sie stycznie do warstw materji i kauczuku w miejscach, które maja byc przez formy boczne obrabiane. Wypadko¬ wa cisnienia form bocznych zwrócona jest do wnetrza kopyta, tak, ze wszystkie cze¬ sci buta lub kalosza dokladnie sie obra¬ bia przez formy boczne.Do prasowania mozna uzywac wiecej niz czterech form bocznych, przyczem kazda z form musi sie posuwac tak, aby cisnaca powierzchnia formy wykonywala ruch w kierunku skladowej, zwróconej do wnetrza kopyta. Przedstawiona na rysun¬ ku forma boczna 16 moze byc naprzyklad podzielona na dwie czesci, które sie beda poruszaly albo równolegle, albo miedzy soba zbieznie ze skladowa kierunkowa, zwrócona do kopyta. Formy boczne mozna rozmiescic i formowac róznie, nalezy sie postarac jedynie o to, aby dwie obok sie- — 2 —bie lezace formy byly równolegle do sie¬ bie albo miedzy soba zawieraly kat mniej¬ szy niz 180°, Zwykle uzywa sie tylko czte¬ rech form bocznych, które w tein siposdb sa ulozone dookola kopyta i tak sie w je¬ go strone i napowrót posuwaja, ze znaj¬ duja sie naprzeciwko siebie parami po dwie; równoczesnie poruszaja sie te czte¬ ry formy boczne parami ku sobie, wzgled¬ nie od siebie.Formy boczne moga byc tez poruszane zapomoca innych narzadów, nietylko kól zebatych i drazków zebatych, wynalazek bowiem polega jedynie na uzywaniu wiek¬ szej ilosci form bocznych, które schodza sie w czasie prasowania dookola kopyta w kierunku zbieznym, tak, ze zadne miej¬ sce cisnacej czesci formy bocznej nie prze¬ suwa sie w czasie prasowania stycznie do powierzchni kalosza lub buta, które maja byc formowane.Ruch form bocznych moze sie odbywac niekoniecznie w tej samej plaszczyznie; formy boczne moga sie naprzyklad poru¬ szac tam i zpowrotem w kierunkowych, które leza na powierzchni stozka o pro- propadlej osi do podeszwy.Formy boczne poruszajace sie zbieznie moga byc uzyte do pras najrozmaitszych konstrukcyj. PL