Przedmiotem wynalazku jest uklad elektroniczny sluzacy do synchronicznego wyzwalania lam¬ py blyskowej swiatlem impulsowym innej lampy blyskowej, stosowany zwlaszoza w fotografii.Znany jest ukladv stanowiaoy integralna czesc lampy blyskowej, z opisu w instrukcji technicz¬ nej Firmy Braun, dotyozaoej lampy blyskowej typu 500 70. Uklad dziala po wlaozaniu odpowied¬ nim wylaoznikiem. Impuls swietlny, który wówozas padnie na fotoelement wlaczony w obwód bazy tranzystora, powoduje wprowadzenie tego tranzystora w stan przewodzenia. Sygnal s tranzysto¬ ra jest podawany poprzez diode na bramke tyrystora, który pracuje w ukladzie wyzwalania lam¬ py blyskowej. Rezystor polaczony równolegle z fotoelementem sluzy do uzyskania odpowiedniej ozulosoi fotoelementu.W ukladzie wedlug wynalazku do wyjscia fototranzystora reagujacego na impuls swietlny, podlaczony jest rezystor pierwszy, oraz baza tranzystora praoujaoego w ukladzie wtórnika emi- terowego. Do wyjscia tego tranzystora dolaczony jest uklad równolegle polaczonego rezystora drugiego z kondensatorem drugim oraz kondensator trzeoi. Druga konoówka kondensatora trzecie¬ go wlaczona jest pomiedzy rezystor trzeci, podlaozony równiez do wspólnego punktu z ukladem równoleglego polaczenia rezystora drugiego z kondensatorem drugim, a rezystor czwarty steru¬ jacy obwód bazy tranzystora wzmacniajacego, który na wyjsciu ma podlaozony uklad ksztaltuja¬ cy impuls sterujacy tyrystor. Uklad ten zbudowany jest z równoleglego polaozenia rezystora szóstego z kondensatorem czwartym oraz z rezystora kolektorowego, dolaczonego druga koncówka do masy.Zaleta ukladu jest to, ze reaguje on tylko na impulsy swiatla o okreslonej szybkosci na¬ rastania, nie powoduje natomiast wyzwolenia lampy blyskowej przy oswietleniu ukladu synchro¬ nizujacego swiatlem z lamp zarowych stosowanych w studiach fotograficznych* Wydluzenie im¬ pulsu sterujaoego tyrystor daje podtrzymanie przewodzenia tyrystora w czasie drgan obwodu rezonansowego w ukladzie wyzwalania lampy blyskowej. Wlaczenie tyrystora w uklad mostka dio¬ dowego zapewnia jego przewodzenie przy zmianie polaryzacji napiecia na stykach synchroni¬ zacji lampy w czasie drgan obwodu rezonansowego ukladu wyzwalania, pozwala równiez na unie- 145 7742 145 774 zaleznieaie sie od polaryzacji napiecia na etykach synchronizacji lampy przed wyzwoleniem, a wartosc tago napiecia moze eie zmieniac w szerokich granicach i jest praktycznie zalezna od parametrów tyrystora.Uklad wedlug wynalazku zostanie blizej objasniony w przykladzie wykonania przedstawio¬ nym na rysunku, który jest sohematem ideowym ukladu elektronicznego* Przez fototranzystor T19 którego emiter jest podlaozony do ujemnego bieguna zasilania, plynie prad pod wplywem pada¬ jacego swiatla* Do kolektora fototranzystora podlaozony jest rezystor R19 którego druga kon- oówka dolaozona jest do dodatniego bieguna zasilania. Napiecie powstajace na rezystorze R19 podawane jest na baze tranzystora T2, który pracuje w ukladzie wtórnika. Do wyjscia tranzy¬ stora T2 podlaozony jest rezystor R2 równolegly z kondensatorem C2, oraz kondensator CJt którego druga elektroda podlaozona jest do rezystora R3* Kapiecie z rezystora R3 poprzez re- zystor R4 podawane jest na baze tranzystora T3, który wzmacnia Impuls napieciowy. Równoleg¬ ly uklad rezystora R6 i kondensatora C4 podlaozony do wyjscia tranzystora wzmacniajacego, oraz rezystor R5 pomiedzy kolektorem 1 masa ksztaltuje impuls wyjsciowy, który steruje bram¬ ke tyrystora Ty. Anoda i katoda tyrystora wlaczone sa w uklad mostka diodowego D19 D29 D39 D4, a katoda tyrystora dolaozona jest równiez do ujemnego bieguna zasilania. Wyjsole z most¬ ka diodowego Wy dolaozona jest do uklada wyzwalania lampy blyskowej. Koncówki R1, R29 C29 R3 i emiter T3 polaozone sa wspólnie do dodatniego bieguna zasilania. Kondensator C1 zapie¬ ty na zaciskach obwodu zasilania blokuje wplyw zasilania na praoe ukladu. Impuls swietlny o duzej amplitudzie natezenia oswietlenia i malym czasie narastania powoduje powstanie na rezystorze R1 napieola, które podane na baze tranzystora T2 pracujacego w ukladzie wtórnika emiterowego, powoduje wprowadzenie tego tranzystora w stan silnego przewodzenia lub nawet nasycenia 1 nastepuje szybkie ladowanie kondensatora C2 ze stala czasowa ladowania zalezna od wartosol pojemnosoi kondensatora G2 oraz od zastepczej opornosoi przewodzacego lub nasy¬ conego tranzystora T2. Jednoozesnie laduje sie kondensator C39 ale ze stala ozasowa inna, zalezna od wartosol pojemnosoi kondensatora C3 oraz od sumy opornosci przewodzacego tranzy¬ stora T2 1 rezystora R3. Róznice w obu stalych czasowych sa tak duze9 ze w czasie narasta¬ nia i trwania Impulsu swietlnego napiecie na kondensatorze C3 praktycznie nie zmienia sie9 natomiast napiecie na kondensatorze C2 wzrasta skokowo do wartosci zaleznej od amplitudy natezenia oswietlenia na fototranzystorze T1. Skok napiecia na kondensatorze C2 jest prze¬ noszony na rezystor R3 i podany poprzez rezystor R4 na baze tranzystora T39 powodujac jego otwarcie. Tranzystor T3 wzmaonia Impuls napieciowy. Wzmocniony impuls napieciowy na kolek¬ torze T3f jest odpowiednio formowany przez uklad równolegly R6, C4 oraz rezystor kolekto¬ rowy R5# a nastepnie wysterowuje obwód bramki tyrystora Ty. Po zakonczeniu impulsu swietl¬ nego, kondensator G2 rozladowuje sie z dosc duza stala czasowa, zalezna od wartosci pojem¬ nosci kondensatora C2 1 wartosci rezystora R2. Czesc jego ladunku przejmuje kondensator C3, który laduje sie ze stala ozasowa zalezna od wartosci pojemnosci kondensatora C3 oraz opor¬ nosoi wynikajacej z sumy opornosoi zastepczej zlacza emiter - baza przewodzacego tranzysto¬ ra T3 i rezystora R4 oraz równolegle do nich podlaczonego rezystora R3. W tej stalej czaso¬ wej rezystor R3 praktyoznie nie odgrywa roli, a rezystor R4 jest tak dobrany, aby zgroma¬ dzony ladunek w kondensatorze C2 podtrzymal przewodzenie tranzystora T3 w czasie ok. 2 ms.Powoduje to wydluzenie impulsu sterujacego tyrystor Ty 1 zmniejszenie wplywu czasu trwania impulsu swietlneao na czas trwania i ksztalt impulsu sterujacego tyryator. Oswietlenie fo¬ totranzystora Tl swiatlem stalym lub wolnozmienlajaoym sie, powoduje równiez powstanie na¬ piecia na rezystorze R1. Jezeli napiecie to przekroczy wartosc napiecia zlacza baza - emi¬ ter tranzystora T2, pracujacego w ukladzie wtórnika, to zacznie on przewodzic. Aby ten stan zaistnial wymagany jest dosc duzy poziom natezenia oswietlenia, poniewaz rezystor R*f ma sto¬ sunkowo mala wartosc. Prad emitera tranzystora T2 laduje kondensatory C2 i C3 do tych samych wartosol napiecia, poniewaz szybkosc ich ladowania zalezy wtedy od wartosci pradu plynacego przez tranzystor T2, a nie od stalych czasowych obwodów ladowania kondensatorów C2 1 C3* W tym wypadku napiecie jakie powstaje na rezystorze R3 w wyniku ladowania kondensatora C3 jest nizsze od napiecia progowego tranzystora T3 1 tranzystor ten praktycznie jest zablokowany.Rozwiazanie ukladu wedlug wynalazku z wprowadzeniem dwóch napiec progowych, to znaczy zadzia¬ lania tranzystora T2 od stosunkowo duzego poziomu natezenia oswietlenia, oraz zadzialanie145 774 3 tranzystora T3 tylko w przypadku wystapienia znacznego skoku napieoia na rezystorze R3t oraz stosunkowo duze wzmoonienie w ukladzie i mala opornosc wyjsciowa w ukladzie wtórnika, powoduje f ze uklad pracuje poprawnie przy duzych zmianach napiecia zasilajaoego. Zróznico¬ wane stale czasowe ladowania i rozladowania kondensatorów C2 i C3 powoduja selekoje impul¬ sów swietlnych ze wzgledu na ozas narastania i sa tak dobrane, ze ozaey narastania impul¬ sów swietlny oh rzedu 20 ms uklad traktuje jak oswietlenie stale, a ponizej okolo 5 ms jako oswietlenie impulsowe, 00 za tym idzie uklad nie reaguje na zapalenia lampy zarowej, a rea¬ guje na blysk ksenonowej lampy blyskowej.Zastrzezenie patentowe Uklad elektroniczny do synchronicznego wyzwalania lampy blyskowej, z zastosowaniem fo¬ totranzystora na wejsciu ukladu i tyrystora wpietego w diodowy mostek prostowniczy na wyj¬ sciu ukladu, którego zadzialanie powoduje podanie impulsu wyzwalajaoego do ukladu wyzwala¬ nia lampy blyskowej, znamienny, tym, ze do wyjscia fototranzystora (T1) podla- ozony jest rezystor pierwszy (R1) oraz baza tranzystora drugiego (T2) pracujacego w ukla¬ dzie wtórnika emiterowego, zas do wyjscia wtórnika dolaczony jest uklad równolegle polaozo- nego rezystora drugiego (R2) 2 kondensatorem drugim (C2) oraz kondensator trzeci (C3), któ¬ rego druga konoówka wlaozona jest pomiedzy rezystor trzeci (RJ), podlaczony równiez do wspólnego punktu z ukladem równolegle polaczonego rezystora drugiego (R2) z kondensatorem drugim (C2), a rezystor czwarty (R4) sterujacy obwód bazy tranzystora wzmacniajaoego (T3)t który na wyjsoiu ma podlaczony uklad ksztaltujacy impuls sterujacy tyrystor, zbudowany z równoleglego polaczenia rezystora szóstego (R6) z kondensatorem czwartym (C4) oraz z res^- stora kolektorowego (R5) • PL