O ile napelnianie kublów wyciagowych wedlug patentu Nr 5675 ma byc stosowane do wegla, wówczas nalezy wprowadzic pewne ulepszenia. Celem niniejszego wy¬ nalazku ijest ochrona wegla podczas napel¬ niania i oprózniania kubla wyciagowego, jako tez przeprowadzenie go bez dostepu powietrza.Na rysunku fig. 1 przedstawia przekrój urzadzenia do napelniania z kublem zjez¬ dzajacym zgary; fig. 2 — przekrój tego urzadzenia z kublem wyciagowym w po¬ lozeniu podczas napelniania; fig. 3—prze¬ krój przez zbiorniki zapasowe i przez wy¬ wrotnice; fig. 4 — przekrój urzadzenia do oprózniania kubla, podnoszacego sie do góry; fig. 5 — przekrój urzadzenia do oprózniania z kublem w polozeniu podczas oprózniania i fig. 6 — przekrój szybu i u- rzadzenie do napelniania w rzucie pozio¬ mym.Kubel wyciagowy doznaje znacznych pionowych wahan wpoblizu miejsca napel¬ niania i oprózniania. Wahania te pocho¬ dza z jednej strony z powodu elastyczno¬ sci liny wyciagowej, z drugiej zas strony z powodu niedokladnosci ruchu i zatrzy¬ mywania sie.Celem wynalazku jest uszczelnienie od zewnatrz miejsca przechodzenia wegla podczas napelniania i oprózniania, a tern samem niedopuszczenie do wydobywania sie pylu weglowego nazewnatrz, jako tez utrzymanie tego uszczelnienia takze wów-czas, gdy kubel wyciagowy nie stanie do¬ kladnie wyznaczonej wzglednie jeieli*waLh^siir^^6f^i nadól. Wedlug wynalazku sa zastosowane nieruchome po¬ chylnie, doprowadzajace i odprowadzaja¬ ce wegiel, oraz kanaly, odprowadzajace pyl weglowy, natomiast brak jest rucho¬ mych przyrzadów do napelniania i opróz¬ niania kubla i do odprowadzania powie¬ trza. W tym celu z jednej strony konce stalych pochylni doprowadzajacych i od¬ prowadzajacych wegiel, z drugiej zas stro¬ ny otwory wsypowe i wysypowe przy kuble wyciagowym sa uchwycone silnemi ramio¬ nami, umieszczonemi tak, ze w polozeniu napelniania lub oprózniania wzajemnie sie nakrywaja i nazewnatrz uszczelniaja.W szybie 1 (fig. 6) sa umieszczone zbiorniki zapasowe 2. Kubel wyciagowy 4 jest prowadzony w szybie na listwach pro¬ wadniczych 3. Posiada on otwór 5 do wsy¬ pania oraz otwór 6 do wysypania wegla (fig. 1). Ponad otworem wsypowym 7 zbior¬ nika 2 (fig. 1) znajduje sie wywrotnica 8, wywracajaca wózki wyciagowe. Wyrzuca ona w znany sposób weigiel korytem 9 do zbiorników zapasowych 2 i jest wspólna dla obu zbiorników. Przez przestawienie przepustnicy 10 (fig. 3) napelnia wywrotni¬ ca 8 to jeden, to znów drugi zbiornik. Na¬ stepnie zbiornik zapasowy 2 przesypuje swa zawartosc wzdluz nieruchomej po¬ chylni 11 przez otwór 12 do kubla 4. Za¬ suwa 14, zalezna, od polozenia kubla wy¬ ciagowego, oddziela zbiornik 2 od pochyl¬ ni 11. Otwór wsypowy 5 kubla jest za¬ mkniety scianka 16 czesciowo zboku i zgó- nr- Stosowhie do wynalazku zarówno otwór wysypowy 12 pochylni 11, jak otwór wsy¬ powy 5 kubla 4 posiada ramy 17, 18, u- mieszczone tak, ze przy napelnianiu kubla wyciagowego nakrywaja sie one wzajemnie, przyczem jednak pozostawiaja wolne o- twory przejsciowe oraz uszczelniaja sie na¬ zewnatrz (fig. 2), Z chwila zblizania sie kubla wyciagowe¬ go 4 do urzadzenia kubel otwiera zasuwe 14 zapomoca zderzaka 19 i dzwigni 20.Skoro kubel znajdzie sie we wlasciwem polozeniu napelniania, wówczas zasuwa 14 jest otwarta calkowicie i zawartosc zbior¬ nika zapasowego 2 wysypuje sie do ku¬ bla 4.Poniewaz w tern polozeniu kubla 4, ra¬ my 17, 18, uszczelniajace otwory przej¬ sciowe, nakrywaja sie i wzajemnie uszczel¬ niaja, zatem przejscie wegla odbywa sie bez dostepu powietrza.Szerokosc ram uszczelniajacych zabez¬ piecza szczelnosc (urzadenia) równiez przy wahaniach lub zmiennem polozeniu kubla wyciagowego podczas napelniania go.W porównaniu z dotychczas znanemi urzadzeniami do napelniania kublów wy¬ ciagowych bez dostepu powietrza nie po¬ siada urzadzenie wedlug wynalazku zad¬ nych ruchomych czesci posrednich. Daje to korzysc szczególnie wazna ze wzgledu na nieodzowne wahania i niedokladne za¬ trzymywanie sie kublów 4 przy przesypy¬ waniu wegla.W podobny sposób nastepuje takze o- próznianie kubla 4 bez dostepu powietrza, pokazane na fig. 4 i 5.Zbiorniki odbiorcze 21 znajduja sie w miejscu oprózniania kubla 4.Kubel 4 posiada w dnie pochylnie o- prózniajaca 22, której otworem 6 wysypu¬ je sie wegiel. Zasuwa 23, znajdujaca sie w kuble wyciagowym 4, oddziela wnetrze kubla od pochylni 22. Pochylnia jest ze wszystkich stron zamknieta scianami 24.Otwór wysypowy 6 kubla 4 z jednej strony i otwór wsypowy 25 zbiornika od¬ biorczego 21 z drugiej strony posiadaja ra¬ my uszczelniajace 26 i 27, umieszczone tak, ze w polozeniu oprózniania kubla wycia¬ gowego nakrywaja sie one, jednak pozo¬ stawiaja wolne otwory wylotowe i uszczel¬ niaja sie nazewnatrz (fig. 5). Zatem i tutaj — 2 —zarówno podczas oprózniania, jak i napel¬ niania kubla nastepuje przesypywanie we¬ gla bez dostepu powietrza* Wazna jesl rzecza, aby przy otwieraniu zasuwy napelniajacej 14 i zasuwy opróz¬ niajacej 23 kubel wyciagowy zajmowal wlasciwe polozenie. W tym celu stosownie do wynalazku ruchy zasuwy sa zalezne od ruchów kubla wyciagowego. Na kuble wy¬ ciagowym znajduje sie np. zderzak 19, którego polozenie jest tak dobrane, ze przy pewnem oznaczonem polozeniu kubla wyciagowego 4 slizga sie on wzdluz dzwi¬ gni 20 zasuwy 14 i otwiera te zasuwe, a przy ruchu powrotnym zamyka ja; ksztalt tego zderzaka da sie w znany sposób wy¬ konac tak, ze otwieranie i zamykanie za¬ suwy odbywa sie bez uderzen. Zamiast me¬ chanicznego uzaleznienia zasuwy od polo¬ zenia kubla wyciagowego moze to byc u- skutecznione elektrycznie, hydraulicznie lub pneumatycznie.W podobny sposób jest uzalezniony ruch zasuwy dennej 23 kubla wyciagowego 4 od ruchu tegoz kubla. Tutaj zasuwe 23 uruchomia np. dzwignia 28, której koniec przesuwa sie wzdluz stalej prowadnicy 29, otwierajacej zasuwe przy podnoszeniu ku¬ bla i zamykajacej ja przy ruchu powrot¬ nym; Ksztalt prowadnicy 29 moze byc rów¬ niez tak dobrany, ze otwieranie i zamyka¬ nie zUsuwy 23 odbywa sie bez uderzen.W wielu kopalniach wielkie niebezpie¬ czenstwo eksplozji przedstawia pyl mialu weglowego, zwlaszcza unoszenie sie tegoz * pylu. Dlatego konieczne jest przy napel¬ nianiu kublów wyciagowych zapobieganie przedostawaniu sie pylu weglowego do przedzialów szybu i chodników oraz gro¬ madzenie sie jego w duzych ilosciach. Ist¬ nieja rózne urzadzenia do zamykania do¬ stepu powietrza w urzadzeniach, wywraca¬ jacych wózki wyciagowe, w zbiornikach zapasowych wegla i w urzadzeniach do na¬ pelniania i oprózniania kublów wyciago¬ wych. Znane jest takze odprowadzanie po¬ wietrza, zawierajacego pyl, i przeciwdzia¬ lanie przed osadzeniem sie pylu, celem zwalczania tej plagi w kopalniach.Poniewaz jednak przy opróznianiu wóz¬ ków wyciagowych oraz przy napelnianiu i opróznianiu kublów wyciagowych warstwy osadzonego pylu stale wzrastaja, t. j. two¬ rzy sie ich kilka kolejno po sobie, izatem sto¬ sowane byly dotychczas osobne urzadzenia uszczelniajace i specjalne urzadzenia ssa¬ ce dla kazdej warstwy pylu. Wskutek te¬ go urzadzenia te zajmowaly duzo miejsca, byly bardzo drogie i skomplikowane*.Stosownie do wynalazku w kazdem miejscu ladowania i wyladowania wegla znajduje sie tylko jedno urzadzenie ssace, dzialajace kolejno na rózne warstwy pylu weglowego zapomoca przelaczalnych przy¬ rzadów. Dalsze udoskonalenie polega na samoczynnem przestawianiu przelaczal¬ nych przyrzadów zapomoca kubla wycia¬ gowego.W miejscu napelniania kublów wyciago¬ wych wywrotnica 8 jest otoczona szczelna na pyl oslona 30. Kazdy ze zbiorników za¬ pasowych 2 posiada równiez szczelna na pyl oslone 31 (fig. 1 i 3) przechodzac^ nastepnie w przewód 32. Kazdy z tych szczelnych przewodów 32 prowadzi do osobnego przy¬ rzadu przelaczajacego 33 (fig. 1 i 2) a za¬ pomoca przewodu 34 dalej, do pochylni oprózniajacej 11. Do kazdego zatem zbior¬ nika zapasowego 2 i przynaleznego do nie¬ go kubla wyciagowego 4 nalezy osobny przyrzad przelaczajacy 33, który jest przy¬ laczony do wspólnego przewodu ssawczego 35, pozostajacego pod silnem dzialaniem wentylatora. Na osi przyrzadu przelacza¬ jacego umocowane sa dwie dzwignie 36, 37, uruchomiane zderzakiem19, umieszczo¬ nym na kuble wyciagowym.Urzadzenie to dziala w sposób naste¬ pujacy.Przed opuszczeniem kubla wyciagowe¬ go dzwignie 36, 37 sa ustawione tak, ze przyrzad przelaczajacy 33 laczy przewód — 3 —ssawczy 35 z przewodem 32, wskutek cze¬ go podczas odpowiedniego polozenia prze- pustnicy 10 (fig. 1) wentylator ssie powie¬ trze z wywrotnicy 8. Po nadejsciu kubla od góry przepustnica 10 zostaje przesta¬ wiona tak, ze zamyka polaczenie zbiorni¬ ka 2, napelniajacego nadchodzacy kubel z wywrotnica 8 (fig. 2). Nastepnie kubel przestawia dzwignie 36 i 37 tak, ze przy¬ rzad przelaczajacy 33 zajmuje polozenie przedstawione na fig. 2, w którem przewód ssawczy 35 jest polaczony z przewodem 34, wskutek czego wentylator ssie powie¬ trze przez otwór wylotowy 12 opróznic sie majacego zbiornika i przez otwór wsy¬ powy 5 napelnianego kubla. Poniewaz w waskiej szczelinie miedzy temi dwoma wy¬ lotami wsysane powietrze osiaga duza szybkosc, wskutek obnizenia cisnienia we¬ wnatrz ich przez wentylator, zatem przy przesypywaniu wegla ze zbiornika 2 do kubla 4 nie wydobywa sie nazewnatrz przez szczeline najmniejsza nawet ilosc powietrza zmieszanego z pylem.Po odjezdzie napelnionego kubla wy¬ ciagowego przyrzad przelaczajacy 33 zo¬ staje przestawiony w pierwotne polozenie, w celu ssania powietrza przewodem 32 z wywrotnicy 8 (fig. 1), przepustnica 10 zas laczy z wywrotnica 8 ten zbiornik 2, który ma byc obecnie z wywrotnicy napelniany, wskutek czego podczas wysypywania we¬ gla z Wózków wentylator ssie powietrze z wywrotnicy. Przy zblizaniu sie kubla wy¬ ciagowego pod powyzszy zbiornik opisana czynnosc powtarza sie na nowo, poczyna¬ jac od przestawienia przepustnicy 10, po- czem nastepuje przestawienie innego przy¬ rzadu przelaczajacego 33, przynaleznego do nadchodzacego kubla wyciagowego.Przestawienie przyrzadu przelaczaja¬ cego 33 uskuteczniac mozna recznie, sto¬ sownie jednak do wynalazku dogodne prze¬ stawianie dwóch dzwigni 36, 37 odbywa sie samoczynnie ruchem zjezdzajacsgo kubla wyciagowego.W miejscu oprózniania do kazdego ku¬ bla wyciagowego wedlug fig. 4 i 5 nalezy pochylnia odprowadzajaca 21, zamknieta ze wszystkich stron. Ponad kazda pochyl¬ nia odprowadzajaca znajduje sie przewód 39, polaczony z przyrzadem przelaczaja¬ cym 40, który laczy sie ze wspólnym prze¬ wodem 41 obu przyrzadów, prowadzacym do wspólnego wentylatora. Przed wyjazdem kubla wyciagowego nad pochylnie odpro¬ wadzajaca przyrzad przelaczajacy 40 jest nastawiony tak, iz polaczenie miedzy prze¬ wodem ssawczym 41 od wetylatora a prze¬ wodem 39 jest przerwane (fig. 4). Przy na¬ dejsciu kubla do miejsca oprózniania na¬ stepuje takie przestawienie przyrzadu przelaczajacego, ze wentylator ssie powie¬ trze przez przewód 39 ze szczeliny 25, 6 miedzy pochylnia a kublem (fig. 5). Po o- próznieniu i odejsciu kubla wyciagowego przyrzad przelaczajacy zostaje przesta¬ wiony zpowrotem w polozenie pierwotne i wentylator wylaczony. Przestawienie przy¬ rzadu przelaczajacego 40 jest uskutecznia¬ ne najlepiej bezposrednio kublem wycia¬ gowym np. równiez zapomoca dwóch dzwi¬ gni 42, 43 jak w urzadzeniu napelniaja- cem.Aby zmniejszyc wysokosc spadania we¬ gla w kuble wyciagowym i aby grubszy wegiel zsuwal sie na dno wolniej od we¬ gla drobnego, wstawione sa do kublaf wy¬ ciagowego pochyle przegrody w postaci rusztów 44. Ruszty te wstrzymuja zsuwa¬ nie sie grubszego wegla, dopóki drobny nie opadnie na dno kubla i nie utworzy tern sa- * mem warstwy ochronnej dla spadajacego grubszego wegla. Przez to wegiel jest chro¬ niony przed rozbijaniem sie i rozdrobnie¬ niem.Na fig. 6 przedstawiony jest przekrój szybu z ladownia w rzucie poziomym. W szybie 1 obok urzadzenia z kublem wycia¬ gowym 4 znajduje sie jeszcze urzadzenie z klatkami wyciagowemi 45, przeznaczone do przewozu osób i materjalów pomocniczych. — 4 —Wówczas przewóz kublami sluzy wylacz¬ nie do transportu wegla. PL