PL1398B1 - Stop nieulegajacy utlenianiu, posiadajacy wielka wytrzymalosc mechaniczna przy zupelnejit usunieciu lamliwosci i zachowujacy swe wlasnosci pierwotne, pomimo pozostawania przez czas nieograniczony w parze przegrzanej lub nasyconej, lub tez w gazach goracych - Google Patents

Description

Jednem z pierwszych zastosowan stali o wy¬ sokiej zawartosci niklu bylo uzycie jej do wy- rolni lopatek w turbinach parowych. Wyrób ten znajdowal swe uzasadnienie w znakomi¬ tych wlasnosciach mechanicznych ferroriiklu, a mianowicie w wielkiej wytrzymalosci me¬ chanicznej, polaczonej z zupelnem usunieciem lamliwosci, w odpornosci na zuzycie'i rdze-, wienie, wreszcie w mozliwosci zapobiezenia przy wlasciwym wyborze rozszerzalnosci zmieniajacej sie, jak wiadomo, stopniowo od 0 do i8.10"B zaleznie od zawartosci niklu, dyslo¬ kacji i cieknieciu, których niepodobna uniknac przy laczeniu w maszynie termicznej materia¬ lów o rózniacych sie spolczynnikach rozsze¬ rzalnosci. Lecz doswiadczenie wkrótce wyka- t zalo zasadniczy brak ferroniklu, pracujacego w parze lub gazach goracych i wilgotnych* brak, który zadecydowal o calkowitej nie¬ przydatnosci tego stopu na czesci maszyn, pracujace w powyzszych warunkach, spostrze¬ zono mianowicie, ze miejscami pojawiaja sie* nieznaczne nadgryzienia rdzy, powodujace w nastepstwie nadpekrriecia. Nadpekniecia te,, przedluzajac sie jedno za drugiem, otwieraja sie skutkliem wibracji i, zwiekszajac sie szyb¬ ko, sprawiaja, ze czesc zaatakowana traci swa moc.Po zbadaniu szczególowem warunków i przebiegu tego szkodliwego zjawiska stalo si^ mozliwem przedsiewziecie- srodków zapobie¬ gawczych.Wynalazek niniejszy dotyczy stopu zelaza, niklii i chroniu, zawierajacego ewentualnietungsten, Molibden, kobalt, wanad, tytan. .Stop ten posiada wlasnosci mechaniczne wyzsze od ferroniklu i jest bezwzglednie odporny na wszelkie miejscowe uszkodzenia, zarówno jak i na wszelkiego rodzaju korozje w parze nasy¬ conej lub przegrzanej, lub nasyconej w gazach wilgotnych i goracych.Dla przykladu stop tak*, prócz zelaza moze zawierac: niklu chromu .- .¦ ' manganu wegla kobaltu wolframu molibdenu wanadu tytanu 25 do 4Q%. ' :i0 do 15% ,. 0,5 do 1% 0,3 do 1% - o do ib% / 2 do 5%' -- 1 do 3-%~ 0,2 do \% 0,1 do 2% Mozna zmieniac w szerokich granicach sklad stopu, nie naruszajac jego wlasnosci za¬ sadniczej, a mianowicie odpornosci na zmia¬ ny w warunkach powyzej zaznaczonych.Dodanie wolframu,. n^olibdenuvkoj?altu,przyv czyni sie do, zwiekszenia-wytrzymalosci me- '• \. »'.¦¦¦..'¦¦ .¦ ¦ , ¦ chanicznej od 70 kg do 90 — 100 kg i odpór-, nosci na zuzycie, nie zwiekszajac lamliwosci.Przez dodanie za's wanadu lub tytanu mozna ulatwic wyrób, udoskonalajac zarazem wla¬ snosci stopu.Rozszerzalnosc zmienia sie od 8, do 17.10°, zaleznie.od przyjetej zawartosci niklu \v sto¬ pie. Stad mozliwe jest osiagnac zgóry po¬ trzebna rozszerzalnosc stali 1L10"6 lub bronzu 17.10 6.Chrom dodany w duzej ilosci nietylko czyni metal wytrzymalszym i nieulegajacym utle¬ nieniu, lecz calkowicie usuwa zjawiska fi- zyczno-chemiczne, wywolujace nadgryzienia i zmiany miejscowe, tak wlasriwe stopom ze- lazo-niklowym.W skladzie stopu, powyzej opisanego, mozna dokonywac zmian przedewszystkiem, w celu dostosowania go do specjalnych fa- brykacyj na wielka skale w takim aparacie metalurgicznym, jak np. piec Martin'a. Spo strzezono, ze zawartosc manganu korzystnie jest powiekszyc w tym celu od 1/ do 5%, za¬ wartosc zas chromu obnizyc z 10 do 8%.Prócz tego doswiadczenie wykazalo, ze zmniejszenie zawartosci tungstenu, molibdenu jest mozliwe bez szkody dla wlasnosci za¬ sadniczych stopu A., Istotnie, o ile chodzi o skladniki dodatkowe, to nieznaczna juz do¬ mieszka tychze wplywa dodatnio na wlasno¬ sci szczególne stopów, mianowicie odpornosc na klorozje.Stop, w ,ten sposób zmodyfikowany, zawie¬ ra zasadniczo zelazo, nikiel w ^duzej ilosci, chrom, mangan 'i wegiel, moze zawierac do- dpdatkowo wolfram,, molibden, kobalt, wanad i tytan. Mozna go ^wytwarzac w wielkich ilo¬ sciach; daje sie on odlewac, kuc, walcowac, wyciagac na drut i obrabiac. - Stop typowy zawiera, poza zelazem: nikiel " 25 do 40% chrom .^ * ,, . A/cto -15:% mangan 0,5 do 5% wegiel 0,3 do 1% Ewentualnie, dla^.polepszenia wlasnosci me¬ chanicznych, lecz tylko jako dodatki: kobalt \ 7 Q .dpilO^.. wolfram 0,5 do 5% molibden 0,2 do 3% wanad 0,2 do 1% tytan OJ do 0,2% Przyklad skladu (kompozycji) Ni — 28.Cr—14, Mn—1,5, C—0,5 i zelazo reszta.Jak widac z powyzszego, zawartosc maksy- rralna manganu jest powiekszona do, 5%, zawartosc, zas chromu obnizona do Sf/, celem pogodzenia koniecznosci wytwarzania z wy¬ dajnoscia i natura materjalów dodatkowych, stosowanych, w piecu martinowskim.Dodanie manganu jest nieodzowne zarów¬ no ze wzgladu na osiagniecie doskonalej jed¬ norodnosci, jak i zadawalajaca kowalnosc materjalu.Pewne zmiany w skladzie stopu, moga; byc wykonane bez wywolania powazniejszych zmian w jakosci. Tak mozna dodac od 0,5 do 5'/ wolframu lub 0,2 do 3% molibdenu, lub na-,, wet uzyc razem obydwóch tych metali w ilo¬ sciach od 0,2 do 5%.Mozna jeszcze udoskonalic wlasnosci przylednoczesnem ulatwieniu wytwórczosci przez dodanie, do powyzej okreslonego stopu badz 0,2 do Iff Va; badz 0,1 do 0,2^ Ti, lub 0,1 do 1£ mieszaniny wanadu i tytanu. Mozna równiez, celem powiekszenia wytrzymalosci mecha¬ nicznej stopu, dodac da niego od 0 do 10% kobaltu. Ilosci pierwiastków dodatkowych sa wziete kosztem zawartosci zelaza.Zaleznie od przyjetej zawartosci fliklu, dajaca sie osiagnac rozszerzalnosc moze sie zmieniac od 8 do 17.10-8, skad jest mozliwe osiagnac rozszerzalnosc stali 11.10' *y bronzu 17.10"6 lubi szkla 8.10"*.Wreszcie wynalazek niniejszy obejmuje na^ stepujace specjalne zastosowania stopów po¬ wyzszych : do budowy lopatek turbin parowych i wszel¬ kich innych czesci, pracujacych w parze prze¬ grzanej, nasyconej suchej lub' mokrej, np. zaworów, gniazd zaworowych, kurków paro¬ wych, przysadów, czesci przyrzadów rozrza¬ dowych, zaworów do silników spalinowych, wytrysków do silników o spalaniu wewnetrz- nem, dalej w gazach goracych lub mokrych. PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Stop, tern znamienny, ze zawiera prócz zelaza): niklu 25 do 40% chromu 10 do 15% manganu 0,5 do 1% wegla 0,3 do 1% i ewentualnie kobaltu 0 do 10%, tungstenu 2 do 5//, molibdenu 1 do 3%, wanadu 0,2 do 1 "¦-' i tytanu 0,1 do 0,2^.
2. 2. Odmiany stopu wedlug zastrz. 1, tern zna¬ mienne, ze przy powiekszonej zawartosci manganu od 0,5 do 5fc i zmniejszonej ilosci chromu do 8#, zawieraja jeszcze wolframu od 0,5 do 5^ i molibdenu od 0,2 do 3% lub obydwa metale w ilosciach od 0,2 do 5%. Societe Anonyme de Commentry Fourchambault et Decazeville. Zastepca: M. Skrzy p k o w s k i, rzecznik patentowy. XAiU.6RAF.K0ZIAtaKH« WMSZMHC PL