Niniejszy wynalazek dotyczy wszelkie¬ go rodzaju cyrkli, a przewaznie uzywa¬ nych np. przez rozmaitych rzemieslników, jako cyrkli spiczastych, cyrkli chwytnych i t. p. Wynalazek odnosi sie do nowego ro¬ dzaju urzadzen do umocowania, wzglednie do ustawiania (nózek.Stale ustawienie nózek nie moglo byc dotychczas wykonane na dluzszy czas, nie byly one bowiem dostatecznie mocno przy¬ twierdzane, mogly zmieniac swoje poloze¬ nie, albo z biegiem czasu rozluznialy sie.Wady te zostaly przez niniejszy wynala¬ zek w ten sposób usuniete, ze glowica nózek posiada wspólne wyzlobienie stozkowe, w którem zapomoca srubki zostaje wciagnie¬ ty klin naciskowy. Wystarczy lekki obrót srubki dla osiagniecia pewnego umocowa¬ nia nózek i odwrotnie, obracanie w odwrot¬ nym kierunku wystarcza do rozluznienia, Palak, tworzacy glówke cyrkla, jest u- mieszczony w kierownicy, która zapomoca odpowiednich palców polaczona jest z nóz¬ kami cyrkla. W ten sposób przy otwieraniu nózek cyrkla kierownica wraz z glowica sa stale w odpowiedniem polozeniu.Nastepnie wynalazek dotyczy nowego przyrzadu do dokladnego ustawienia jed¬ nej nózki, który w najprostszy sposób u- mozliwia nietytliko -wyjatkowo dokladne u- stawiemie odpowiedniego ostrza, ale rów¬ niez automatyczne zatrzymanie. Osiaga sie to w ten sposób, ze ustawialne ostrze przy¬ mocowane jesit na swoijej nózce obracalnie i moze byc ustawiane zapomoca znanej sru¬ by, np. o ksztalcie slimaka lub tez srubymikrometrowej, która wchodzi do górnego konca nagwintowanego ostrza. Przez wybór slimaka lub t. p. do przesuwania nózki o- siaga sie samohamowanie tak, ze kazdora¬ zowe przestawienie pozostaje automatycz¬ ne i pewne. % Przedmiot niniejszego wynalazku jest wyjasniony na rysunku w przykladzie for¬ my wykonania.Fig. '1 w&kaziuje cyilkidl w widoku zprzo- du. Fig. 2 i 3 wyjasniaja w przekrojach pionowych urzadzenie do przymocowania nózek, a fig. 4 i 5 wlskazuija widok zgóry na przekrój pionowy przyrzadu do usta¬ wienia ostirza.Cyrkiel sklada sie z dwóch nózek a i b, mogacych sie obracac okolo sworznia c, przyczem jedna nózka a zaopatrzona jest bezposrednio w ostrze d, podczas gdy dru¬ gie ostrze e znajduje sie w specjalnem ra¬ mieniu /, obracalnem okolo czopa g u nóz¬ ki/.Dla umocowania nózek aib obie, moga¬ ce sie obracac, glowice h zabpatrzone sa na obwodzie we wspólny stozkowaty zlobek i, w który wchodzi odpowiedni stozkowaty klin k, umieszczony ruchomo w kierunku promienia w oprawie / cyrkla. Przez te o- prawe / przechodzi sruba m, uksztaltowa¬ na w postaci raczki, i przylega do nacisko¬ wego klina k. Przy stalym obrocie sruba ta wciska klin w zlobek i, przez co osiaga sie bezwzglednie pewne ustawienie nózek a i 6. Ponad oprawka, wzglednie palakiem jest przesunieta kierownica s, do której przy¬ mocowane sa luzno dwa palce t, polaczone równiez z nózkami cyrkla.Do przesuwania ramienia f z ostrzem e przewidziane jest dokladne urzadzenie do ustawiania, skladajace sie ze sruby n, np. w formie slimaka lub sruby mikrometrowej, która jest umieszczona w lozysku o obra- calnie w stosunku do nózki b. SrUba n za¬ czepia o odpowiednie zazebienie p, któ¬ re sie znajduje w koncu ramienia / i wy¬ konane jest tylko jednostronnie, jak wskazuije fig. 5, przez co dokladne u- rzadzenie do "ustawiania moze byc bez trudnosci zdjete po rozluznieniu sruby q, zapomoca której lozysko o jest zlaczone z nózka 6. Przez obracanie sruby n zapomo¬ ca jej glowicy r mozna niezwlocznie pod¬ jac czule ustawienie. PL