Przedmiotem wynalazku jest uklad napedu szlifierki recznej z silnikiem wewnatrz przenoszo¬ nego korpusu narzedzia, napedzajacym wrzeciono usytuowane osiowo z silnikiem.Znane uklady szlifierek recznych posiadaja silnik elektryczny lub pneumatyczny laczony z uchwytem sciernicy bezposrednio za pomoca wrzeciona lub za posrednictwem przekladni mecha¬ nicznej zmieniajacej szybkosc obrotowa. Przekladnia realizowana jest przez jedna pare walcowych- kól zebatych, z których kolo osadzone na wrzecionie sciernicy ma uzebienie wewetrzne.Rozwiazanie takie nie zmienia kierunku obrotów sciernicy wzgledem silnika. W przypadku zmiany oporów szlifowania spowodowanych na przyklad nierównomiernoscia lub niejednorodnoscia powierzchni nastepuje odchylenie szlifierki. Wychylenie to powoduje miedzy innymi powstanie momentu zyroskopowego zwiekszajacego nacisk na powierzchnie szlifowana. Zwieksza to sile tarcia i powoduje dalsze odchylenie sie szlifierki. Ciaglosc pracy zapewnia jedynie szybka reakcja operatora, co zmusza go do szczególnego napiecia, koncentracji a w wyniku powoduje szybkie zmeczenie. W przypadku naglego zmniejszenia sily tarcia sytuacja jest podobna, z ta róznica, ze szlifierka obraca sie przeciwnie, moment zyroskopowy zmniejsza nacisk. Oprócz powyzszych cech uklad dotychczasowy przy kazdym ruchu sciernicy w kierunku poprzecznym do jej osi powoduje powstanie dodatkowej energii, która przejac musi czlowiek.Rozwiazanie wedlug wynalazku ma wyeliminowac niekorzystny wplyw momentu zyroskopo¬ wego na niestabilnosc polozenia równowagi statycznej szlifierki recznej.Uklad napedu szlifierki recznej wedlug wynalazku posiada przekladnie zebata o kolach walcowych, wyposazona w kolo posrednie zazebione miedzy kolem osadzonym na wirnikusilnika a kolem o uzebieniu wewnetrznym osadzonym na wrzecionie sciernicy.Inny uklad wedlug wynalazku zawiera przekladnie zebata o kolach stozkowych, wyposazona równiez w kolo posrednie zazebione miedzy kolem osadzonym na wirniku silnika a kolem na wrzecionie sciernicy.W obu przedstawionych rozwiazaniach nadano przekladni mechanicznej wlasciowosc zmiany na przeciwny w stosunku do obrotów silnika, kierunek obrotów sciernicy. Powoduje to zmiane cakowitego wektora kretu wirujacych elementów szlifierki. Najkorzystniejsza jest sytuacja, gdy calkowity sektor kretu jest przeciwnie skierowany do wektora predkosci katowej sciernicy.Wyste-2 136 871 puje to w warunkach, gdy kret zespolu kinematycznego wirnika silnika wraz z elementami z nim polaczonymi i wirujacymi wokól jego osi jest wiekszy od kretu zespolu kinematycznego sciernicy z elementami jej mocowania oraz wrzeciona. Niekiedy, na przyklad przy duzej sciernicy lub gdy szlifierka napedzana jest silnikiem pneumatycznym o malej masie wirnika, warunek ten moze byc uzyskany przez rozlaczne zamocowanie na wirniku silnika dodatkowego elementu masowego.Przedstawione rozwiazanie powoduje, ze w przypadku naglego zwiekszenia oporów szlifowa¬ nia moment zyroskopowy oddzialywuje zmiejszajaco na docisk sciernicy i odwrotnie, gdy wyste¬ puje spadek oprów — docisk sciernicy jest zwiekszony. Efekt zyroskopowy pomaga operatorowi zapewnic równomierna, stabilna prace przy naglych zmianach sil skrawania, zmniejsza obciazenie operatora zwlaszcza zmniejsza szkodliwe dla jego organizmu oddzialywanie obciazen 4 wibracyjnych.Pelne zrozumienie wynalazku umozliwi poznanie dwóch przykladowych rozwiazan szlifierek a przedstawionych schematycznie w przekrojach osiowych na rysunku, którego fig. 1 pokazuje szlifierke z przekladnia realizowana kolami walcowymi, natomiast szlifierka z fig. 2 ma przekladnie z kolami stozkowymi, a ponadto umozliwia zamocowanie dodatkowego elementu masowego.Szlifierka przedstawiona na fig. 1 posiada wewnatrz korpusu 3, wyposazonego w dwa chwyty 2 dla rak operatora, silnik napedowy 4. Naped sciernicy 1 dokonuje sie za posrednictwem walcowych kól zebatych od osadzonego na wale wirnika kola 5 zazebionego z kolem posrednim 6, które z kolei napedza zamocowane na wrzecionie sciernicy 1 kolo o uzebieniu wewnetrznym 7. Przekladnia na kolach zebatych 5,6, 7jest przekladnia zwalniajaca, a moment bezwladnosci wirnika silnika 4 wraz z kolem zebatym 5 jest wiekszy od momentu bezwladnosci sciernicy 1, elementów uchwytu, wrzeciona oraz kola zebatego 7. Porównanie kretów wymienionych zespolów kinematycznych, czyli iloczynów J momentu bezwladnosci wzgledem osi obrotu i oj predkosci katowej spelnia warunek wiekszego kretu dla zespolu wirnika. W tych warunkach w przypadku zwiekszenia sie oporów szlifowania oraz przy ukierunkowaniu obrotów wirnika an i sciernicy cusjak oznaczono na fig. 1 — pojawi sie moment zyroskopowy Mz zmniejszajacy nacisk a zatem równiez sile oporu.Uklad szlifierki przedstawiony na fig. 2 rózni sie od opisanego wedlug fig. 1 przekladnia zmieniajaca kierunek obrotów, realizowana na stozkowych kolach zebatych 5,6,7przy zastosowa¬ niu dwóch symetrycznych kól posrednich 6. Ponadto uklad ten przewiduje przy duzych sciernicach 1 o znacznym momencie bezwladnosci zastosowanie dodatkowego elementu masowego 8, moco¬ wanego rozlacznie na wale silnika 4 po odchyleniu czesci korpusu stanowiacej tylny chwyt 2.Stosowanie dodatkowego elementu jest istotne, na przyklad przy pneumatycznym silniku napedo¬ wym oraz przy wiekszych sciernicach.Zastrzezenia patentowe 1. Uklad napedu szlifierki recznej, posiadajacej w korpusie silnik, napedzajacy przez przeklad¬ nie zebata usytuowane osiowo z silnikiem wrzeciono sciernicy, znamienny tym, ze przekladnia ma kolo posrednie (6) zazebione miedzy kolem (5) osadzonym na wirniku silnika (4) a kolem (7) o uzebieniu wewnetrznym osadzonym na wrzecionie sciernicy (1). 2. Uklad napedu wedlug zastrz. 1 znamienny tym, ze posiada dodatkowy element masowy (8) zamocowany rozlacznie na wirniku silnika (4). 3. Uklad napedu szlifierki recznej, posiadajacej w korpusie silnik, napedzajacy przez przeklad¬ nie zebata usytuowane wspólosiowo z silnikiem wrzeciono sciernicy, znamienny tym, ze ma przekladnie o kolach stozkowych, z kolem posrednim 6 zazebionym miedzy kolem 5 osadzonym na wirniku silnika 4 a kolem 7 na wrzecionie sciernicy (1). 4. Uklad napedu wedlug zastrz. 3 znamienny tym, ze posiada dodatkowy element masowy (8) zamocowany rozlacznie na wirniku silnika (4).136871 fY\ tfs/\ &7P 2 1 i "7 / / / }—r % i i fig.1. fig. 2. PL