Opis patentowy opublikowano: 05.02.1935 Int. Cl.3 G01M 17/00 C*. i LLNlA U 'du P-nentowego Twórcawynalazku: Jan Buczek Uprawniony zpatentu tymczasowego: Wyzsza Szkola Inzynierska im. Jurija Gagarina, Zielona Góra (Polska) Urzadzenie do badania wlasnosci eksploatacyjnych pojazdów, zwlaszcza ciagników górskich Wynalazek dotyczy urzadzenia do stanowiskowych badan wlasnosci eksploatacyjnych pojaz¬ dów samochodowych, zwlaszcza ciagników.Znane urzadzenia do badania wlasnosci eksploatacyjnych pojazdów, zwlaszcza pracujacych w terenie znacznie pochylonym umozliwiaja pomiary podstawowych wielkosci statycznych pojazdu.Powszechnie przydatnosc ciagnika górskiego okresla sie przez statyczne pomiary granicznych katów pochylenia pojazdu. Ocena przydatnosci ciagnika do pracy na zboczu wedlug pomiarów statycznych jest niepelna, poniewaz na poruszajacy sie po zboczu pojazd dziala szereg czynników, których badania statyczne nie sa w stanie uwzglednic. Konieczne jest wiec opracowanie takiego stanowiska symulacyjnego, które umozliwiloby ocene parametrów dynamicznych ciagnika do pracy na zboczu w ukladzie przestrzennym, wspólczynnika przyczepnosci kól, oporów ruchu, katów znoszenia kól jezdnych, momentów napedowych na kolach, wysokosci i kierunków dziala¬ nia sily uciagu oraz rozkladu i charakteru zmian reakcji pionowych i bocznych dzialajacych na kola w funkcji podstawowych sil zewnetrznych oddzialywujacych na ciagnik.Celem wynalazku jest unikniecie wad znanych urzadzen do badan wlasnosci eksploatacyjnych pojazdów a zadaniem opracowanie takiej konstrukcji stanowiska badawczego, które umozliwia¬ loby symulacje wszystkich istotnych czynników zewnetrznych wystepujacych w rzeczywistych warunkach pracy ciagnika, zwlaszcza górskiego.Urzadzenie wedlug wynalazku zbudowane jest z ramy, do której mocowany jest krzyzak, skladajacy sie z dwóch prostopadlych ramion. Jedno z tych ramionjest usytuowane równolegle do osi wzdluznej stanowiska i mocowane do niego obrotowo w dwóch skrajnych punktach. Drugie ramie mocowane jest równiez obrotowo w skrajnych punktach do fundamentu. Pomiedzy pier¬ wszym z ramion krzyzaka a fundamentem zamocowanyjest silownik. Rama urzadzenia polaczona jest z fundamentem za posrednictwem drugiego silownika. Silowniki te realizuja przestrzenne wychylenie urzadzenia. W ramie ulozyskowane sa obrotowe waly, do których zamocowana jest przekladnia lancuchowa. Wience kól lancuchowych maja mniejsza szerokosc od mocowanego na nich lancucha, co stwarza mozliwosc przemieszczania sie lancucha w kierunkach prostopadlych do osi wzdluznej urzadzenia. Dwa równolegle do siebie lancuchy polaczone sa ze soba plytami2 129 833 jezdnymi w ten sposób, ze tworza dwie ruchome jezdnie bez konca. Pod kazdym z jezdnych kól ciagnika zamocowano wózki pomiarowe, osadzone poprzez uklad dzwigni na przetwornikach sily wspólpracujacych z ukladami do pomiaru reakcji pionowej pod kolami jezdnymi. Reagujace na sily boczne od kól ciagnika przetworniki sily usytuowane sa w plaszczyznie nawierzchni jezdni prosto¬ padle do wzdluznej plaszczyzny symetrii urzadzenia, natomiast reagujace na sily pionowe od kól ciagnika przetworniki sily umieszczone sa prostopadle do plaszczyzny nawierzchni jezdni. Badany ciagnik jest mocowany do ramy stanowiska poprzez przetwornik sily uciagu pojazdu. Do Walka odbioru mocy ciagnika oraz ramy stanowiska mocuje sie urzadzenie hamujace, symulujace obcia¬ zenie ciagnika dowolna maszyna rolnicza, a oddzialywanie momentu obrotowego na ciagnik rejestrowane jest znanymi dowolnymi urzadzeniami rejestrujacymi poprzez przetworniki sily pod wózkami pomiarowymi.Rozwiazanie to umozliwia wychylenie w ukladzie przestrzennym urzadzenia wraz z badanym pod obciazeniem pojazdem oraz wykonanie pomiarów wartosci i charakteru zmian reakcji piono¬ wych i bocznych pod kolami jezdnymi ciagnika jednoczesnie w funkcji sily uciagu oraz momentu obrotowego na walku odbioru mocy ciagnika. Zastosowanie urzadzenia umozliwia jednoczesny pomiar sil bocznych i pionowych pod kolami jezdnymi dla dowolnego ukladu sil zewnetrznych dzialajacych na pojazd.Przedmiot wynalazku w przykladzie wykonaniajest uwidoczniony schematycznie na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia urzadzenie badawcze w widoku z boku, a fig. 2 — widok urzadzenia z tylu, zgodnie z kierunkiem strzalki.Rama 1 urzadzenia zamocowana jest obrotowo dodwóch konców równoleglego do wzdluznej osi urzadzenia, dluzszego ramienia 2 krzyzaka. Konce krótszego ramienia 3 krzyzaka zamocowane sa obrotowo do fundamentu. Jedno z dluzszych ramion krzyzaka polaczone jest z fundamentem poprzez hydrauliczny silownik 4 natomiast na przedluzeniu osi krótszego ramienia 3 krzyzaka zamocowany jest hydrauliczny silownik 5 laczacy rame 1 urzadzenia z fundamentem. W ramie 1 urzadzenia ulozyskowane sa dwa waly 6 polaczone lancuchem 8. Kazde dwa lancuchy 8 lewej i prawej strony urzadzenia polaczone sa jezdnymi plytami 9, tworzacymi dwie ruchome jezdnie urzadzenia. Szerokosc lancuchów 8 jest wieksza niz szerokosc wspólpracujacych z nimi wienców lancuchowych kól 7. Ruchoma jezdnia jest hamowana urzadzeniem hamujacym 10, polaczonym z przednim walem 6. Zainstalowne pomiarowe wózki 11 pod kazdym kolem 12 ciagnika wyposazone sa w dolne rolki 13, po których tocza siejezdne plyty 9 wykonane z lekkiego tworzywa. Boczne rolki 14 przenosza sily boczne kól 12 ciagnika na ramy pomiarowych wózków 11. Pomiarowewózki 11 podparte sa od dolu poprzez uklad czterech dzwigni 15 polaczonych z przetwornikiem sily 16 wspólpracujacymi z ukladami do pomiaru pionowych reakcji pod kolami 12 oraz z boku przez uklad dwóch dzwigni 17 polaczonych z przetwornikiem sily 18 wspólpracujacym z ukladem do pomiaru bocznych reakcji pod kolami 12. Sila uciagu ciagnika mierzona jest za posrednictwem przetwornika sily 19, laczacego ciagnik z rama 1, a moment hamujacy walka odbioru mocy jest wywolywany urzadzeniem 20. PL