Przedmiotem wynalazku jest uklad sterowania i przetwarzania informacji dla trójkoordynatowej maszyny pomiarowej, przeznaczonej do przeprowa¬ dzania w operacjach kontroli wymiarów czesci ma¬ szyn bezwzglednych pomiarów dlugosci w ukladzie trzech osi wspólrzednych prostopadlych.Znane sa maszyny pomiarowe trójkoordymatowe z recznym, pólautomatycznym lub automatycznym przeprowadzaniem pomiaru, na przyklad produkcji firm DEA i 01ivetti, Wlochy, oraz Berndlix, USA.W ukladach takich na podstawie pomiarów wspól¬ rzednych dowolnych punktów w przestrzeni trój- wymiairowej obliczane sa dowolne funkcje. Obli¬ czenia moga byc przeprowadzane przez operatora przy uzyciu zewnetrznych kalkulatorów i kompu¬ terów lub przy uzyciu kalkulatora lub minikompu¬ tera stanowiacego uklad integralny calej maszyny, a przystosowanego do przetwarzania informacji otrzymanej w trakcie pomiarów na maszynie.Uklady sterowania i przetwarzania informacji dla tych maszyn pomiarowych posiadaja uklady sterowania napedów, glowicy pomiarowej, liczni¬ ków osi X, Y, Z, sygnalizacji, perforatora tasmy, czytnika tasmy perforowanej, plottera i floppy dysku przylaczone do jednej szyny interfejsowej (Omnibus — w przypadku f-my DEA oraz Bendix, lub interfejs specjalizowany w przypadku f-my 01ivetti), a priorytety przerwan realizowane sa softwarowo. Uklady te nie posiadaja dwóch hard- 10 ii 20 30 warowycr; poziomów przerwan, oraz nie. sa wypo¬ sazone w hardwaro^e uklady zabezpieczen kran¬ cowych i hardwarowe uklady zabezpieczen^ zaniku cisnienia oraz. kontroli napiec. Uklady te..nia, po¬ siadaja , równiez ukladu, sterowanego multipleksera polaczonego z licznikanii osi X, Y, Z oraz inter¬ fejsem BCD, kljóryim informacja jest wprowadzana do jednostki ceqjtralnej.Istota rozwiazania wedlug wynalazku polega na tym, ze uklad sterowania i p^zetwai^nia infor-| macji dla teójkooxdynatowej maszyny pomiarowej ma uklady sygnalizacji, uklady sterowaniaT nape¬ dów, floppy d^sk, perforator tasrn^, czytnik tasmy perforowanej, plotter, drukarke, pulgit i inter¬ fejs , HP-IB poziomu nizszego polaczone z szyna HP-IB interfejsu o nizszym priorytecie, uklady ste¬ rowania napedów polaczone z ukladem zabezpie¬ czen krancowych, zas interfejs szeregowy, uklady zabezpieczen zasilan elektrycznych, uklad zabez¬ pieczen krancowych, uklad sterowania wejsciem i interfejs HP-IB poziomu wyzszego polaczone z szyna HP-IB interfejsu o wyzszym priorytecie, a ponadto uklady zasilania polaczone z ukladami zabezpieczen zasilan elektrycznych i ukladami za¬ bezpieczen zaniku cisnienia, iukl"d sterowania wejsciem polaczony z ukladem elektronicznym glo¬ wicy pomiarowej i multiplekserem, zas multiplek¬ ser polaczony z licznikiem osi X, licznikiem osi Y. licznikiem osi Z i interfejsem BCD a jednostka centralna, polaczona z interfejsem HP-IB poziomu 128 3523 128 252 4 nizszego, interfejsem HP-IB poziomu wyzszego i in¬ terfejsem BCD.Uklad ma drwa hardwarowe pr i ornaty przerwan i (na wyzszym priorytecie znajduje :.i* , o laczone "* poprzez szyne HP-IB interfejsu o wyzszym prio¬ rytecie- kolejno: uklady zabezpieczen zasilan elek¬ trycznych, uklad sterowania wejsciem, uklad za¬ bezpieczen krancowych i interfejs szeregowy a na nizszym priorytecie dolaczone sa poprzez szyne HP-IB interfejsu o nizszymi priorytecie standardo¬ wo kolejno pulpit, uklady sterowania napedów, drukarka i uklady sygnalizacji oraz opcjonalnie plotter, czytnik tasmy perforowanej, perforator tasmy i floppy dysk z kolejnoscia na danym prio¬ rytecie realizowana programowo. Uklad ma hard¬ warowe zabezpieczenie ruchów w osiach maszyny poprzez polaczenie ukladów sterowania napedów i ukladu zabezpieczen krancowych.Zaleta rozwiazania wedlug wynalazku jest mozli¬ wosc automatycznego przeprowadzania pomiaru bez uazialu operatora a takze mozliwosc wspólpracy z centrami obróbkowymi i prowadzenia pomiarów „on-lime", przy wspólpracy z jednostka nadrzedna.Rozwiazanie wedlug wynalazku przedstawiaone jest w przykladzie wykonania na zalaczonym ry¬ sunku, który przedstawia schemat ukladu sterowa¬ nia i przetwarzania informacji dla trójkoordymato- wej maszyny pomiarowej.Uklad sterowania i przetwarzania informacji ma¬ szyny pomiarowej zaopatrzony jest w uklady sygna¬ lizacji 1, uklady sterowania napedów 2, interfejs szeregowy 3, uklady zasilania 4 uklady zabezpie¬ czen zasilan elektrycznych 5, uklady zabezpieczen zaniku cisnienia 6, uklad zabezpieczen krancowych 7, uklad sterowania wejsciem 8, uklad elektro- nicany glowicy pomiarowej 9, multiplekser 10, licznik osi X 11, licznik osi Y 12, licznik osi Z 13, szyne HP-IB iiniterfcijsiu o wyzszym priorytecie 14, interfejs BCD 15, interfejs HP-IB poziomu wyz¬ szego 16, interfejs HP-IB poziomu nizszego 17, jed¬ nostke centralna 18, szyna HP-IB interfejsu o niz¬ szym priorytecie 19, pulpit 20, drukarke 21, plotter 22, czytnik tasmy perforowanej 23, perforator tas¬ my 24, floppy dysk 25.Glowica pomiarowa maszyny pomiarowej zamo¬ cowana jest na koncu trzpienia. W momencie po¬ miaru glowica styka sie z mierzonym przedmio¬ tem — nastepuje odczytanie polozenia przesuwnych elementów maszyny. Sygnaly wejsciowe z wzor¬ ców polozenia podawane sa do licznika osi X 11, licznika osi Y 12 i licznika osi Z 13, które polaczone sa do wspólnego multipleksera 10, który z kolei polaczony jest ze swoim ukladem sterowania wejsciem 8 oraz interfejsem BCD 15, z którego informacja podawana jest do jednostki central¬ nej 18.Sygnal z ukladu elektronicznego glowicy pomia¬ rowej 9 podawany jest na uklad sterowania wejs¬ ciem 8, oraz dalej na szyne HP-IB interfejsu o wyz¬ szym priorytecie 14 oraz dalej poprzez interfejs HP-IB poziomu wyzszego 16 do jednostki central¬ nej 18. Do szyny HP-IB interfejsu o wyzszym prio¬ rytecie 14 dolaczone sa tez: interfejs szeregowy 3, uklad zalbezpeiczen zasilan elektrycznych 5 oraz uklad zabezpieczen krancowych 7. Uklad zabezpie¬ czen krancowych 7 polaczony jest z ukladami ste¬ rowania naipedów 2. Uklady zasalania 4 polaczono sa z ukladami zabec^ieozen zasilan elektrycznych 5 oraz ukladami zabezpieczenia zaniku cisnienia 6. 5 Do szyny HP-IB interfejsu o nizszym priorytecie 19 dolaczone sa uklady sygnalizacji 1, uklady stero¬ wania napedami 2, interfejs HP-IB poziomu niz¬ szego 17, pulpit 20, drukarka ¦ 21 oraz opcjonalnie plotter 22, czytnik tasmy perforowanej 23, perfora¬ tor tasmy 24, floppy dysk 25. Interfejs HP-IB po¬ ziomu nizszego 17 polaczony jest z jednostka cen¬ tralna 18.Uklad ma zatem dwa hardwardowe priorytety przerwan — na wyzszym priorytecie znajduja sie polaczone poprzez szyne HP-IB interfejsu o wyz¬ szym priorytecie K kolejno uklady zabezpieczen zasilan elektrycznych 5, uklad sterowania wejsciem 8, uklad zabezpieczen krancowych 7 i interfejs sze¬ regowy 3, a na nizszym priorytecie poprzez szyne HP-IB interfejsu o nizszym priorytecie 19 dola¬ czone sa standardowo kolejno pulpit 20, uklady sterowania napedów 2, drukarka 21 i uklady sygna¬ lizacji 1 oraz opcjomclnie plotter 22, czytnik tasmy perforowanej 23, perforator tasmy 24 i floppy dysk 25. Kolejnosc na danym priorytecie realizo¬ wana jest programowo.Zalaczenie maszyny pomiarowej do sieci musi byc poprzedzone zalaczeniem cisnienia, którego wartosc musi przekroczyc wielkosc minimalna.W przypadku braku cisnienia lub jego zaniku nas¬ tepuje odlaczenie napiecia sieoi od ukladów zasila¬ nia 4, a tym samym przerwanie pracy. Z chwila podania napiecia do ukladów zasilania 4 nastepuje sekwencyjne zalaczanie wybranych grup napiec i je li wszystkie napiecia sa poprawne, to jednostka centralka 18 sczytuje program z kasety magnetycz¬ nej i zglasza operatorowi swoja gotowosc i popraw¬ ne". W przypadku braku któregos z napiec po za- lacrr.ci.: lub w trakcie pracy, uklady zabezpieczen zasilan elektrycznych 5, generuja przerwanie, które praez szyne HP-IB interfejsu o wyzszym priory¬ tecie 14 i interfejs HP-IB poziomu wyzszego 16 przeslane jest do jednostki centralnej 18, która po-' woduje wygenerowanie w ukladach sygnalizacji 1 sygnalów alarmu akustycznego i swietlnego.Dodatkowo brak jakiegos napiecia sygnalizowany jest w ukladach zabezpieczen zasilan elektrycz¬ nych 5. Jesli brak napiecia wystapil w trakcie pracy maszyny, to wtedy w pamieci jednostki cen¬ tralnej 18 znajduje sie caly wykonywany program oraz jego rezultaty do przedostatniego segmentu programu. Ponownego wykonania wymaga ostatni segment programu. Jesli w trakcie pracy nastapi chwilowy zanik napiecia o czasie dluzszym od usta¬ lonego limitu, to uklady zabezpieczen zasilan 5 wy¬ generuja przerwanie i dalej dzialanie calego syste¬ mu bedzie analogiczne jak w przypadku braku na¬ piecia podczas pracy maszyny.Po uzyskaniu gotowosci maszyny do pracy na pulpicie 20 wybiera sie rodzaj pracy: reczny, pól¬ automatyczny, automatyczny i automatyczny z jed¬ nostka nadrzedna. W przypadku pracy recznej od¬ laczone zostaje sterowanie napedami poprzez ukla¬ dy sterowania napedów 2, a ruchy realizowane sa recznie przez operatora. Informacje o wspólrzed- 15 20 15 30 35 40 45 10 U 60128 352 nych rzednych kazdego punktu mierzonego dostaja sie z licznika osi X 11, licznika osi Y 12, licznika osi 2 13 poprzez multiplekser 10 i interfejs BCD 15 do jednostki centralnej 18. Nastepnie dane sa prze¬ twarzane w zaleznosci od rodzaju wybranego przez operatora na pulpicie 20 programu pomiarowego.W/niki danych przekazywane sa poprzez inter¬ fejs HP-IB poziomu nizszego 17, szyne HP-IB inter¬ fejsu o nizszym priorytecie 19 na drukarke 21 gdzie drukowane sa, w odpowiednim formacie.W przypadku posiadaria innych urzadzen peryfe¬ ryjnych, dane te moga byc przekazywane do plot- tera 22, perforowane na tasmie przez perforator tasmy 21 lub przekazywane do zapamietania we floppy dysku 25.Kazdorazowe okreslenie wspólrzednych punktu wykonane jest za pomoca generowainia przez Mkl?.1. elektroniczny glowicy pomiarowej 9 impulsu elo - trycznegp, który poprzez swój uiklad sterowu i : wejsciem 8 blo.ouje multiplekser 10 oraz generuje przerwanie na maszynie HP-IB interfejsu o wyz¬ szym priorytecie 14. Kazde zadzialanie glowicy po- miarowej sygnalizowane jest sygnalem swietlnym i skmtyczniyim.Przy pracy pólautomatycznej operator steruje ruchami w osiach maszyny poprzez wybór na pul¬ picie 20 osi ruchu i predkosci ruchu. Dodatkowo posiada na zadana oleglosc. W trakcie pracy sygnalizowany jest w ukladach sygnalizacji 1 aktualny stan ma¬ szyny.Uiklad sterowania maszyny wyposazony jest w uklad zabezpieczen krancowych 7, które generuja przerwanie na szynie HP-IB interfejsu o wyzszym priorytecie 14, oraz zabezpieczaja hardwardowo przed ruchami poza okreslonymi strefami w ma¬ szynie. Kazdorazowe zadzialanie ukladu zabezpie¬ czen krancowych 7 powoduje uruchomienie alarmu akustycznego i swietlnego w ukladach sygnali¬ zacji 1. Operator wybiera programy pomiarowe za pomoca pulpitu 20. Przeplyw i przetwarzanie in¬ formacji jest analogiczne jak w pracy recznej.Przy pracy aiuitomaitycznej sterowanie ruchami i wybór programów pomiarowych realizowane jest w sposób programowy. Operator wprowadza pro¬ gram pamieci jednostki centralnej 18 i po zglosze¬ niu gotowosci uimchamia go przyciskiem. W przy¬ padku posiadania systemu czytnika tasmy perfo¬ rowanej 23 program moze byc wprowadzony za pomoca tego czytnika. Przeplyw i przetwarzanie informacji jest analogiczne jak w pracy pólauto¬ matycznej.Pmzy pracy automatycznej z jednostka nadrzedna poprzez imterfejs szeregowy 3, mozna przekazywac dowolne informacje do jednostki nadrzednej, jak równiez wykonywac dowolny program wybrany do wykonania przez jednostke nadrzedna. Praca, prze-, plyw i przetwarzanie informacji jest analogiczne i jak w pracy automatycznej.Zastrzezenia patentowe 1. Uklad sterowania i przetwarzania informacji dla trój^oordynatowej maszyny pomiarowej, zawie.M rajacy jednostke centralna, interfejsy, drukarke a opcjonalnie czytnik, perforator, floppy dysk i plot- ter, znamienny tym, ze ma uklady sygnalizacji (1), uklady sterowania napedów (2), floppy dysk (25), perforator tasmy (24), czytnik tasmy perforowanej w (23), plotter (22), drukarke (21), pulpit (20) i inter¬ fejs HP-IB poziomu nizszego (17) polaczone z szyna HP-IB interfejsu o nizszym priorytecie (19), uklady sterowania r apedów (2) polaczone z ukladem za¬ bezpieczen krancowych (7), zas interfejs szerego- *• wy (3) uklady zabezpieczen zasilan elektrycznych (5), uklad zabezpieczen krancowych (7), uklad ste¬ rowania wejsciem (8) i interfejs HP-IB poziomu wyzszego (li) polaczone z «zyma HP-IB interfejsu o wyzsfcym priorytecie (14), a ponadto uklady zasi- 25 lania (4) polaczone z ukladami zabezpieczen zasilan elektrycznych (5) i ukladami zabezpieczen zaniku cisnienia (6), uklad sterowania wejsciem (8) pola¬ czony z ukladem elektronicznym glowicy pomia- lowej (9) i multiplekserem (10), zas multiplekser 30 (10) polaczony jest z licznikiem osi X (11), liczni¬ kiem osi Y <12), licznikiem osi Z (13) i interfej¬ sem BCD (15), a jednostka centraliia (13) polaczona jest z interfejsem HP-IB poziomu nizszego (17), interfejsem HP-IB poziomu wyzszego (16) i initer- 35 fejsem BCD (15), przy czym ukl?d ma dwa hard- warowe priorytety przerwan i na Wyzszym priory¬ tecie znajduja sie polaczone poprzez szyne HP-IB inteerfejsu o wyzszym priorytecie (14) kolejno uklady zabezpieczen zasilan elektrycznych (5), uklad 40 sterowania wejsciem (8), uklad zabezpieczen kran¬ cowych (7) i interfejs szeregowy (3), a na nizszym priorytecie dolaczone sa poprzez szyne HP-IB in¬ terfejsu o nizszym priorytecie (19) standardowo ko¬ lejno pulpit (20), uklady sterowania napedów (2), a drukarka (21) i uklady sygnalizacji (1) oraz opcjo¬ nalnie plotter (22), czytnik tasmy perforowanej (23), perforator tasmy (24) i floppy dysk (25) z realizo¬ wana programowo kolejnoscia na danym priory¬ tecie., 50 2. Uklad wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze ma hardwatrowe zabezpieczenie ruchów w osiach ma¬ szyny poprzez polaczenie ukladów sterowania na¬ pedów (2) i ukladu zabezpieczen krancowych (7).128 352 25 2U 4 H 5 1 4U lii. /2 \\I3\ 3L_1 23 7K 32: 22 21 20 A 17 16 m 15 OZGraf. Z.P. Dz-wo, z. 223 (90+15) 10.85 C«MA IM It PL