PL126582B1 - Method of processing tail fractions from cyclohexanone or cyclohexanol distillation - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób przerobu pogonów z destylacji cykloheksanonu i cykloheksanolu otrzymywanych przez utlenianie cykloheksanu powietrzem w fazie cieklej. Pogony te stanowia produkt odpado¬ wy w procesie produkcji cykloheksanonu i cykloheksanolu, które to zwiazki sa bardzo waznymi pólproduktami przemyslu chemicznego.Pogon uzyskiwany z destylacji cykloheksanolu w ciagu kolumn rektyfikacyjnych, w których wydziela sie czysty cykloheksanon i cykloheksanol, zawiera obojetne zwiazki wysokowrzace, które powstaly zarówno w pro¬ cesie syntezy, jak tez w wyniku termicznej kondensacji cykloheksanonu i cykloheksanolu zachodzacej w trakcie operacji ich oczyszczania i rozdzielania. Omawiane zwiazki w wiekszosci obejmuja dwucykliczne zwiazki zawiera¬ jace 12 atomów wegla w czasteczce, a w szczególnosci cykloheksylidenocykloheksanon, cykloheksylocykloheksa- non, cykloheksylocykloheksanol, dwucykloheksyl i eter dwucykloheksylowy.Znany z polskiego opisu patentowego nr 72 237 jest sposób otrzymywania cykloheksenu, w którym przera¬ bia sie frakcje pozostalosci po destylacji cykloheksanolu i cykloheksanonu otrzymywanych przez uwodornienie fenolu. Frakcje taka wydzielona z calej pozostalosci na drodze destylacji prózniowej a zawierajaca glównie eter cykloheksylowy, poddaje sie reakcji w wysokich temperaturach w obecnosci katalizatora glinokrzemianowego.Pogony z destylacji cykloheksanonu i cykloheksanolu otrzymywanych przez utlenianie cykloheksanu róz¬ nia sie znacznie skladem, miedzy innymi zawieraja zaledwie kilka procent eteru cykloheksylowego. Próby przerobu takiego surowca przez ogrzewanie go w obecnosci katalizatora glinokrzemianowego nie daly dobrych wyników. Przeróbka pogonów pochodzacych z technologii utleniania cykloheksanu i powstajacych w znacznych ilosciach nie jest w praktyce przemyslowej prowadzona z uwagi na brak rozwiazan nadajacych sie do wykorzysta¬ nia w przemysle. Z literatury znane sa sposoby przerobu, które sprowadzaja sie do dzialania na pogony silnymi alkaliami w obecnosci wody. Czesciowy rozklad zawartych w pogonach dimerów uzyskuje sie, np. przez ogrzewa¬ nie pogonów w okolo 500 K pod cisnieniem 1-2 MPa z rozcienczonym wodnym roztworem wodorotlenku sodo¬ wego.Inny sposób polega na przepuszczaniu pary wodnej w 500 - 600 K przez mieszanine pogonów ze stalym wodorotlenkiem sodowym. Metody te nie nadaja sie do eksploatacji przemyslowej, gdyz w szczególnosci daja one duze ilosci trudnych do niszczenia scieków zawierajacych wodorotlenek sodowy i zwiazki organiczne i wyma¬ gaja skomplikowanej aparatury.2 126 582 Nieoczekiwanie okazalo sie, ze mozna prowadzic przerób pogoncw z destylaqi cykloheksanolu i cyklohek- sanonu otrzymywanych w technologii utleniania cykloheksanu z duza wydajnoscia w stosunkowo prostej apara¬ turze sposobem wedlug wynalazku. Polega on na oddestylowaniu z para wodna w temperaturze 400 - 600 K, 70 - 90% zawartych w pogonie zwiazków a nastepnie przepuszczeniu przez zloze stalego katalizatora jakim jest tlenek glinu mieszaniny par tych zwiazków ewentualnie z para wodna, w temperaturze 500 - 700k, korzystnie 570 —630K. Stwierdzono, ze w temperaturze 500 — 700 K zwiazki dimeryczne zawarte w omawianych pogonach prawie ilosciowo rozkladaja sie na katalizatorze z wytworzeniem cennych produktów, cykloheksanonu i cyklo- heksenu.Sposób wedlug wynalazku moze byc latwo zrealizowany w dowolnej skali, moze byc prowadzony w typo¬ wej aparaturze w sposób ciagly, pozwala na uzyskanie wysokich wydajnosci cennych produktów i nie daje trudnych do niszczenia odpadów.Ponizsze przyklady ilustruja istote procesu nie ograniczajac zakresu jego stosowania.Przyklad I. Pogony z destylacji cykloheksanonu zawierajace: 40% wagowych cykloheksylidenocyklo- heksanonu, 11% wagowych innych dwucyklicznych alkoholi i ketonów, 9% wagowych cykloheksanolu, 8% wago¬ wych eteru dwucykloheksylowego, 1% wagowy cykloheksanonu, 1% wagowy dwucykloheksylu i 30% wagowych niezidentyfikowanych skladników wkraplano z szybkoscia 100 g/godz. do rury z obojetnym wypelnieniem w temperaturze 500 K w przeciwpradzie z para wodna podawana od dolu rury z szybkoscia 100 g/godz. U dolu rury odbierano 15 g/godz. cieczy zawierajacej glównie nielotne substancje smoliste. Odbierane u góry rury pary wprowadzano do zloza 400 ml katalizatora skladajacego sie z granulek aktywnego Al203, utrzymywanego w temperaturze 600 K.Po przejsciu przez zloze pary wykraplano. Kondensat skladal sie z warstwy wodnej, zawierajacej niewiel¬ kie ilosci zwiazków organicznych, oraz z warstwy organicznej, tworzacej sie w ilosci 83 g/godz. i zawierajacej: 42% wagowych cykloheksenu, 35% wagowych cykloheksanonu, 2% wagowych eteru dwucykloheksylowego, 1% wagowych dwucykloheksylu. Sumarycznie ze 100 czesci wagowych zpogonu otrzymano wiec 29% wagowych . cykloheksanonu i 35% wagowych cykloheksenu.Przyklad II. Pogony z destylacji cykloheksanonu o skladzie jak w przykladzie lf destylowano z prze¬ grzana para wodna w sposób jak podano w przykladzie I. Nastepnie pary zwiazków organicznych wraz z para wodna wprowadzono do zloza 400 ml katalizatora, skladajacego sie z granulek aktywnego tlenku glinu na kaolinie, utrzymywanego w temperaturze 600 K. Po przejsciu przez zloze pary wykraplano. Kondensat skladal sie z warstwy wodnej, zawierajacej niewielkie ilosci zwiazków organicznych oraz warstwy organicznej tworzacej sie w ilosci 80 g/godz. i zawierajacej: 57% wagowych cykloheksenu, 10% wagowych cykloheksanonu, 3% wago¬ wych dwucykloheksylu, 3% wagowych eteru dwucykloheksylowego, 4% wagowych fenolu, 5% wagowych cyklo- heksylidenocykloheksanonu.Zastrzezenie patentowe Sposób przerobu pogoncw z destylacji cykloheksanonu i cykloheksanolu otrzymywanych przez utlenienie cykloheksanu, znamienny tym, ze z pogonów tych oddestylowuje sie z przegrzana para wodna w tempe¬ raturze 400 — 600 K, najkorzystniej 480 - 520 K, 70 — 90% zawartych w nich zwiazków, a nastepnie mieszani¬ ne par tych zwiazków ewentualnie z para wodna poddaje sie w temperaturze 500 - 700 K, najkorzystniej 570 -630 K, reakcji na zlozu stalego katalizatora, którym jest aktywny tlenek glinu.PracowniaPoligraficzna UP PRL. Naklad 100 egz.Cena 100 zl" PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób przerobu pogoncw z destylacji cykloheksanonu i cykloheksanolu otrzymywanych przez utlenienie cykloheksanu, znamienny tym, ze z pogonów tych oddestylowuje sie z przegrzana para wodna w tempe¬ raturze 400 — 600 K, najkorzystniej 480 - 520 K, 70 — 90% zawartych w nich zwiazków, a nastepnie mieszani¬ ne par tych zwiazków ewentualnie z para wodna poddaje sie w temperaturze 500 - 700 K, najkorzystniej 570 -630 K, reakcji na zlozu stalego katalizatora, którym jest aktywny tlenek glinu. PracowniaPoligraficzna UP PRL. Naklad 100 egz. Cena 100 zl" PL