Przedmiotem wynalazku jest sposób oddzielania resztek miesa od kosci oraz urzadzenie do od¬ dzielania miesa od kosci w celu otrzymania do¬ dodatkowyeh ilosci miesa zdatnego do przetwórstwa miesnego.Znany jest sposób i urzadzenie do oddzielania miesa od kosci z patentów radzieckich nr 506 360 i 512 748. Sposób polega na tym, ze kosci podda¬ wane sa ruchowi obrotowemu w poziomym bebnie perforowanym. zaopatrzonym w lopatki i grzebie¬ nie. Ocieranie sie kosci o perforowana powierz¬ chnie walca, oraz wzajemne o siebie powoduje odrywanie sie od nich czesci miesnych i nastepnie wyciskanie ich do misy poprzez otwory w po¬ wierzchni walcowej. Powstajaca podczas ocierania mase miesna rozciencza sie i przemywa w sposób ciagly woda lub solanka doprowadzona przez urza¬ dzenie natryskowe umieszczone nad bebnem per¬ forowanym. Powstajaca pulpa odprowadzana jest do misy a z niej do odcedzacza, gdzie usuwana jest woda lub solanka i zawracana z powrotem do natrysku. Z kolei masa miesna doprowadzana^ jest do osadnika z roztworem solnym w celu od¬ dzielenia czastek kostnych i spulchnienia sprezo¬ nym powietrzem.Inny znany sposób wedlug patentu polskie¬ go nr 113 913 podlega na poddawaniu kosci ruchowi obrotowemu, podczas którego opadajace kosci ocieraja sie wzajemnie o siebie i perforo-r wana powierzchnie walca powodujac odrywanie u 20 sie czesci miesnych od kosci i wyciskanie ich na zewnatrz przez otwory powierzchni walcowej, przy czym korzystnym jest dodawanie podczas procesu wody lub solanki zwlaszcza w koncowej fazie pro¬ cesu. Woda lub solanka doprowadzana jest do walca przewodami rurowymi zakonczonymi sprys- kiwaczami. Proces prowadzony jest w temperatu¬ rze od 0° do 15°C. Walec perforowany wyposa¬ zony jest na wewnetrznej i bocznej powierzchni w lopatki.Sposób wedlug przedmiotowego wynalazku po¬ lega na tym, ze kosci poddaje sie ruchowi obro¬ towemu, podczas którego podlegaja wzajemnemu ocieraniu i tarciu o wewnetrzna powierzchnie wal¬ ca oraz dzialaniu pary wodnej o temperaturze 100° do 120°C.Polaczenie dzialania cieplnego pary wodnej po¬ legajace na powierzchniowym oparzaniu kosci z równoczesnym ocieraniem sie wzajemnym kosci o siebie i o wewnetrzna powierzchnie walca, dalo nieoczekiwane rezultaty polegajace na calkowitym i szybkim oddzieleniu sie miesa resztkowego od kosci. Osiagniecie tego skutku nastepuje w wyniku powierzchniowej koagulacji i czesciowego odwod¬ nienia tkanek miesnych, co powoduje ich usztyw¬ nienie. Tkanki miesne, szczególnie bialka nie sa rozpuszczalne w tym stanie, ale latwiej ulegaja scieraniu z powierzchni kosci i przechodza do fazy cieklej tworzac ze skraplajaca sie para i wyeks¬ trahowanym z kosci pod wplywem temperatury 124253 &124 255 tluszczem i kolagenem dosc jednolita pulpe o bar- , wie miesa gotowanego.Korzystnym jest w celu uzyskania temperatury pulpy od 70° do 80°C dodawanie podczas procesu wody o temperaturze 80° do 10Q°C w ilosci 10 do 25% zaladowanej masy kosci. Skraplajaca sie para wodna i goraca woda nawilza powierzchnie kosci ulatwiajac oddzielanie spulchnionej i systematy¬ cznie scieranej warstwy powierzchniowej tkanek miesnych. Okres obróbki kosci wynosi 30 do 60 minut w zaleznosci od rodzaju i ilosci miesa po¬ zostalego na kosciach. Kosci po obróbce sa poz¬ bawione tkanki miesnej.Przedstawiony sposób oddzielania resztek miesa od kosci umozliwia odzyskanie miesa nadajacego sie do produkcji niektórych asortymentów wedlin i innych wyrobów miesftych.Opisany sposób stosuje sie nakorzystniej w o- bracajacym sie w poziomie walcu bedacym przed¬ miotem niniejszego wynalazku.Glówna czescia skladowa urzadzenia jest walec o scianach litych wyposazonych w lopatki umiesz¬ czone na jego wewnetrznych powierzchniach czo¬ lowych i powierzchni walcowej. Cale, surowe kosci poddawane dzialaniu pary wodnej opadaja na sie¬ bie w czasie ruchu walca ocierajac sie wzajemnie i o wewnetrzna powierzchnie walca i zostaja poz¬ bawione resztek miesa.Urzadzenie bedace przedmiotem wynalazku przed¬ stawione zostalo w przykladzie wykonanym na ry¬ sunku, na którym fig. 1 przedstawia urzadzenie w przekroju podluznym, fig. 2 urzadzenie w prze¬ kroju poprzecznym. Urzadzenie sklada sie z ra¬ my nosnej 1, walca o scianach litych 2, ukladu napedowego 15, przekladni lancuchowej 17, walu 13, lyzki wyladowczej 20, przewodów rurowych 18 i 19 o zewnetrznym systemie regulacyjnym, stóp do wypoziomowania 16.Walec o scianach litych posiada w obu scia¬ nach czolowych otwory do zaladunku i wyladunku kosci, które podczas pracy urzadzenia zamykane sa pokrywami uszczelniajacymi 7. Otwory zakon¬ czone sa wystepujacymi obramowaniami, na któ¬ rych sa osadzone kola zebate 14 sluzace do nada¬ wania walcowi obrotów w lewo lub prawo (ob¬ róbka oraz wyladunek kosci). Walec 2 opiera sie na ramie nosnej 1 poprzez rolki 6 i pierscienie toczne 5, które wraz z prowadnicami umieszczo¬ nymi na jego wystajacych obramowaniach umoz¬ liwiaja ruch obrotowy walca. Od zewnatrz walec pokryty jest izolacja termiczna 3 oslonieta blacha nierdzewna 4. Do wnetrza walca para wodna i go¬ raca woda doprowadzone sa przewodami rurowymi 18 i 19 z zewnetrznym systemem regulacyjnym.Doplyw pary wodnej i goracej wody nastepuje przy pomocy przewodu 8 umieszczonego w pok¬ rywie uszczelniajacej 7, odplyw nadmiaru pary wodnej do atmosfery umozliwiony jest przez przewód 11 umieszczony w pokrywie po przeciw¬ nej stronie walca.Wnetrze walca wyposazone jest w lopatki 10 zamontowane na powierzchni walcowej pod ka¬ tem 40—50° do tworzacej walca. Lopatki te po- 10 15 20 25 30 36 40 45 50 65 60 woduja systematyczne mieszanie kosci podczas ob¬ róbki, a przy zmianie kierunku obrotu lopatki tworza system wyladowczy wraz z lyzka wyla¬ dowcza 20, która wsuwa sie po zakonczeniu obrób¬ ki kosci w otwór po stronie wyladowczej. Na scia¬ nie czolowej po stronie wyladowczej umieszczone sa lopatki wyladowycze 9, kierujace kosci z pulpa miesna na lyzki wyladowcze. Kosci wraz z pulpa miesna z lyzki wyladowczej przesuwane sa na si¬ to przesiewacza wibracyjnego, w którym odbywa sie oddzielanie kosci od pulpy miesnej. Zaladunek kosci odbywa sie z przeciwnej strony przez wsu¬ niecie do otworu w walcu lyzki zaladowczej, po której wsypuje sie kosci do srodka przy pomocy podnosnika, W walcu znajduje sie rura spustowa 12, która otwiera sie dla ulatwienia jego mycia.Cale urzadzenie wspiera sie na regulowanych no¬ gach 16. Wszystkie elementy urzadzenia stykajace sie bezposrednio z miesem czy koscmi wykonane sa ze stali kwasoodpornej.Przyklad. 500 kg kosci wieprzowych miesza¬ nych (1 czesc kosci schabowych + 1 czesci kosci miednicowych) otrzymanych z rozbioru i wykrawa¬ nia tusz o temperaturze 8°C zaladowuje sie do walca i miesza z predkoscia obrotowa 20 obr,/min. i doprowadza pare wodna o temperaturze 110°C.Po 30 minutach mieszania doprowadza sie wode o temperaturze 90°C w ilosci 20% w stosunku do zaladowanej masy kosci utrzymujac urzadzenie w ruchu w ciagu 20 minut. Po zakonczonym pro¬ cesie uzyskuje sie 100 kg masy miesnej o zawar¬ tosci 12% bialka, 18% tluszczu, 2,0% popiolu i 68% wody.Zastrzezenia patentowe 1. Sposób oddzielania miesa od kosci polegajacy na poddawaniu kosci ruchowi obrotowemu w plasz¬ czyznie pionowej z predkoscia obrotowa 0,7 do 2,5 m/sek., podczas którego odpadajace kosci ocie¬ raja sie wzajemnie o siebie i wewnetrzna po¬ wierzchnie walca, znamienny tym, ze zaladowane kosci poddaje sie w trakcie obróbki w ciagu 30 do 60 minut dzialaniu pary wodnej o temperaturze 100—120°C oraz korzystnie takze wody o tempe¬ raturze 80—100°C w ilosci 10 do 25% zaladowanej masy kosci, po czym otrzymana pulpe wyladowuje sie z urzadzenia. 2. Urzadzenie do oddzielania miesa od kosci skla¬ dajace sie z poziomego walca obracajacego sie na rolkach, wyposazonego na wewnetrznych powierz¬ chniach czolowych i bocznych w lopatki oraz po¬ siadajacego na powierzchniach czolowych otwory za i wyladowcze z obramowaniami bedacymi je¬ dnoczesnie elementami wsporczymi dla ukladu na¬ pedowego i lyzke wyladowcza, znamienny tym, ze walec posiada sciany lite oraz wyposazony jest w przewody rurowe (18) i (19) z zewnetrznym sys¬ temem regulacyjnym doprowadzajace pare wodna i goraca wode, przy czym od zewnatrz walec po¬ kryty jest izolacja termiczna (3) oslonieta blacha nierdzewna (4), a na jego obu scianach czolowych zamontowane sa pokrywy uszczelniajace (7).124 255 Fla.4 la2 PL