Wynalazek dotyczy urzadzenia wtry¬ skowego do silników Diesel'a z bezpo- wietrznym wtryskiem paliwa, nadajacego sie w szczególnosci do silników pojazdów mechanicznych, zwlaszcza samolotów.Wynalazek polega na tern, ze kazdy cy¬ linder roboczy wyposazony jest co naj¬ mniej w dwie pompy paliwowe lub dwie grupy pomp paliwowych, z których kazda zasila osobne dysze wtryskowe, W mysl wynalazku warunki pracy pomp paliwo¬ wych sa tak okreslone, ze przy zwyklem obciazeniu, np. przy zwyklej pracy silni¬ ka, kazda pompa lub grupa pomp dostar¬ cza dla kazdego cylindra potrzebna ilosc paliwa przy najkorzystniejszym poczatku wtrysku, podczas gdy przy trwajacem przejsciowo, wiekszem obciazeniu (np. przy starcie samolotu lub przy jezdzie w górach pojazdu ladowego) druga pompa, lub grupa pomp, sama lub równoczesnie z pierwsza pompa dostarcza zapomoca o- sobnych dysz dodatkowa ilosc paliwa do cylindrów roboczych, przyczem odpowied¬ nio do wiekszego obciazenia druga grupa pomp paliwowych rozpoczyna wtrysk pa¬ liwa wczesniej, niz pierwsza. Urzadzenie takie zapewnia przedewszystkiem wieksze bezpieczenstwo ruchu, poniewaz przerwa w dzialaniu pierwszej grupy pomp, pracu¬ jacych przy zwyklem obciazeniu, moze byc zastapiona przez druga grupe, umozliwia-jaca dalszy bieg silnika. Poza tern urza- dzeale^to* ustozliwia ^teplzenie termody¬ namicznego skutku' * uzytecznego silnika, poniewaz doprowadzanie paliwa moze byc dokladnie dostosowane do warunków pra¬ cy silnika przy zwyklem obciazeniu, nie¬ zaleznie od mozliwosci chwilowego prze¬ ciazenia silnika. Taknp. dysze pomp pali¬ wowych, pracujacych przy zwyklem ob¬ ciazeniu, nalezy tak dobrac, aby doprowa¬ dzaly tylko ilosc paliwa, potrzebna przy normalnej pracy silnika, a nie taka ilosc, jaka musi byc doprowadzona do silnika przy tiajwyzszem jego obciazeniu. Jako skutek otrzymuje sie drobniejsze rozpyle¬ nie wtryskiwanego do przestrzeni roboczej paliwa, a przez to szybsze 1 zupelne spa¬ lanie. Oznacza to znaczny postep w od¬ niesieniu do znanych urzadzen, w których dostosowywanie ilosci paliwa i poczatku wtrysku paliwa do kazdorazowych wa¬ runków pracy silnika odbywa sie przez zmiane uzytecznego skoku pompy.Przy zastosowaniu wynalazku do kil- kucylindrowych silników mozna z korzy¬ scia napedy pomp paliwowych uskutecz¬ nic tak, ze przewidziane dla kazdego cy¬ lindra silnika pompy (lub grupy pomp) moga byc równiez oddzielnie, a wiec nie¬ zaleznie od pozostalych pomp cylindrów silnika, wlaczane lub wylaczane z ruchu.Dzieki temu, np., przy przerwie w dzia¬ laniu pompy (lulb grupy pomp) jednego cylindra silnika, przeznaczonej do nor¬ malnej pracy silnika, tylko ten cylinder moze byc zaopatrywany przez druga pom¬ pe (lub grupe pomp) zasilajaca silnik w paliwo przy jego przeciazeniu, podczas gdy do wszystkich pozostalych cylindrów zostaje doprowadzane paliwo zapomoca pomp lub grup pomp, przeznaczonych do zasilania silnika podczas normalnej jego pracy, przy najkorzystniejszych warun¬ kach.Przy stosowaniu pomp w grupach mozna wreszcie naped pomp tak wykonac, ze z grupy pomp, przewidzianych dla jed¬ nego cylindra, moze byc w razie potrzeby wylaczona jedna z pomp tej grupy, a na jej miejsce wlaczona pompa, nalezaca do innej grupy.Zamiast dwóch oddzielnych pomp (lub grup pomp) mozna w danym razie zasto¬ sowac wiecej niz dwie pompy (lub grupy pomp) z odpowiednio przestawionemi wzgledem siebie poczatkami wtrysku pa¬ liwa.Rysunek przedstawia schematycznie przyklad wykonania wynalazku. Cylinder /silnika wyposazony jest w dwie pompy paliwowe 2 i 3, z których kazda zasila jedna z dysz 6 i 7, przez które wtryskiwa¬ ne jest paliwo bezposrednio do przestrze¬ ni spalania cylindra 1, przyczem kazda z pomp W znany sposób uruchomiona jest jest zapomoca tarcz kciukowych 4, 5.Tarcze kciukowe sa wzgledem siebie prze¬ stawione, wskutek czego wtrysk paliwa za¬ pomoca pompy 2 odbywa sie w chwili, od¬ powiadajacej normalnemu obciazemiu, pod¬ czas gdy wtrysk paliwa zapomoca drugiej pompy 3, uruchomianej tylko podczas przejsciowego przeciazenia silnika, odby¬ wa sie wczesniej. Podczas pracy przecia¬ zonego silnika moga byc wlaczone obie pompy 2 i 3 tak, ze pompa 3 ma za zada¬ nie dostarczac tylko dodatkowa ilosc pa¬ liwa, uwarunkowana wiekszem obciaze¬ niem, lub tez pompa 2 moze byc wylaczo¬ na, a wówczas pompa 3 pracuje sama, do¬ starczajac calkowita ilosc paliwa, po¬ trzebna przy danem obciazeniu. Wylacza¬ nie i wlaczanie poszczególmych pomp moze byc uskuteczniane w dowolny sposób.Tloki pomp na swej walcowej po¬ wierzchni zaopatrzone sa w kolnierze 12 i 13, do których od dolu dotykaja konce krótszych ramion dwuramiennych dzwigni 14 i 15. Te dzwignie polaczone sa odpo¬ wiednio zapomoca drazków 16, 17, 18 i 19, 20, 21 ze wspólna dzwignia nastawcza 22.W polozeniu, przedslawionem na rysun- - 2 —ku, koniec krótszego ramienia dzwigni 14 nie dotyka kolnierza 12 tloka pompy 2, natomiast krótsze ramie dzwigni 15 utrzy¬ muje tlok pompy 3 w górnem polozeniu, przy którem kciuk tarczy kciukowej 5 przechodzi swobodnie pod tlokiem pompy 3, tak, ze ta pompa nie pracuje, a wiec nie doprowadza paliwa. Gdy dzwignia 22 zo¬ stanie przestawiona w kierunku strzalki 23, wówczas odwrotnie zostanie podnie¬ siony tlok pompy 2, a tlok pompy 3, nie podtrzymywany ramieniem dzwigni 15, pod dzialaniem nacisku sprezyny zajmie dolne polozenie, a wówczas pompa 3 do¬ prowadza paliwo do dyszy 7. Przy wielo- cylindrowych maszynach najlepiej jest osadzic dzwignie 22 na walku; 30, z któ¬ rego odbywa sie wlaczanie i wylaczanie pomp pozostalych cylindrów silnika. Aby w takim kilkucylindrowym silniku podczas przerwy w ruchu jednej pompy któregos cylindra móc wlaczyc druga pompe tego samego cylindra bez koniecznosci prze¬ stawiania pomp innych ,grup wszystkich cylindrów, drazki 18 i 21, prowadzace do dzwigni 22, sa zaopatrzone w uchwyty 24 i 25, wzglednie 26 i 27. Gdy przestanie dzialac pompa 2 jednego z cylindrów, pod¬ czas normalniej pracy silnika, to uchwyt 26 drazka 21 laczy sie z dzwignia 22, co umozliwia wlaczenie pompy 3. Naodwrót, przy wlaczonych pompach 3, o ile jedna z tych pomp przestanie dzialac, mozna prze¬ laczyc pompe 2 nalezaca do tego samego cylindra, przez przesuniecie drazka 18 z uchwytu 24 na uchwyt 25.Przy zastosowaniu kilku grup pomp dla kazdego cylindra zamiast pojedyn¬ czych pomp 2 i 3, kazda pompa moze byc w podobny sposób polaczona z dzwignia nastawcza 22, tak, ze równiez przez zwy¬ kle przelaczenie drazków laczacych moze byc pojedyncza pompa lub pojedyncza grupa pomp zastapiona inna pompa lub inna grupa pomp.Zamiast podnoszenia tloka pompy za- pomoca tarczy kciukowej uruchomiajacej, mozna równiez zastosowac inne przyrza¬ dy do wlaczania i wylaczania pomp, np, sprzeganie i wylaczanie tarcz kciukoiyycb od walka, lufo zmiana skoku ssacego jom- py przez urzadzenie miarkujace ilosc za¬ sysanego paliwa az do 0, lub przez zwykle zamkniecie doplywu paliwa dlo pomp.Przy zmianie normalnego obciazenia silnika na obciazenie wieksze, niezbedne wlaczanie pompy 3, wzglednie wylaczanie pompy 2 i wlaczenie na jej miejsce pom¬ py 3, moze sie odbywac recznie lub samo¬ czynnie zapomoca regulatora; w tym o- statnim przypadku najlepiej zastosowac do wlaczania serwomotor, nadajacy sie lepiej do przezwyciezenia oporów, po¬ wstajacych przy przestawianiu. W grani¬ cach kazdego zakresu obciazenia dostoso¬ wywania ilosci wtryskiwanego paliwa do kazdorazowego obciazenia silnika moze sie odbywac w znany sposób, np. przez zmiane uzytecznego skoku pompy, recznie lub samoczynnie zapomoca regulatora. PL