Opis patentowy opublikowano: 30.04.1984 123350 Int. Cl.3 F03C 1/26 F16H 19/02 F15B 15/06 B65G 23/42 Twórcawynalazku: Józef Duszenko Uprawniony z patentu: Morski Instytut Rybacki, Gdynia (Polska) Pednik hydrauliczny Wynalazek dotyczy pednika hydraulicznego stosowanego w budowie urzadzen majacych wlasciowsc na przemian kierunkowych ruchów tloczysk zmieniajacych ruch posuwisto-zwrotny na jednostajny, obrotowy ruch przerywany, cykliczny lub kombinowany. Pednik hydrauliczny przet¬ warzajac energie cisnienia hydrostatycznego na energie mechaniczna moze byc stosowany do bez¬ posredniego lub posredniego napedu róznego rodzaju maszyn i mechanizmów, w których jest wymagana bezstopniowa, dokladna regulacja malych lub bardzo malych obrotów, w granicach ponizej 1—go obrotu na minute.Znane sa i dosc powszechnie stosowane róznej budowy pedniki hydrauliczne ruchów obroto¬ wych wykorzystujace znane silniki hydrauliczne wysokomomentowe. Miedzy innymi w urzadze¬ niach tych sa stosowane jako element podstawowy, silniki hydrauliczne wysokomomentowe.Budowane na ich podstawie pedniki hydrauliczne pracujace w zakresie obrotów najnizszych poczawszy od I-go obrotu na minute. Uzyskiwanie róznorodnosci czasów trwania ruchu, jego szybkosci, czestotliwosci ruchów przerywanych lub impulsowych jest realizowane co prawda w sposób plynny lecz przy uzyciu prymitywnych mechanizmów krzywkowo-palcowych. Znane kons¬ trukcje pedników hydraulicznych wysokomomentowych, pomijajac rozwiazania pedników tloko¬ wych gwiazdzistych, wykazuja liczne wady w zastosowaniu.Celem wynalazku jest uzyskanie konstrukcji mozliwie zwartej, wykazujacej wysoka elastycz¬ nosc w zakresie regulacji parametrów pracy prowadzonej w drodze hydraulicznej.Pednik hydrauliczny majacy krótkoskokowy silownik hydrauliczny wspólpracujacy z mecha¬ nizmem ciegnowo-korbowym zmiany ruchu posuwisto-zwrotnego na ruch obrotowy, sprzezony z hydraulicznym ukladem majacym pompe zebata stalego wydatku, zawór przelewowy oraz suwa¬ kowy hydrauliczny regulator przeplywu, wedlug wynalazku charakteryzuje sie tym, ze sklada sie przynajmniej z dwóch hydraulicznych silowników, a mechanizm ciegnowo-kolowy wyposazony jest w lancuchowe ciegna majace krzywki pracy i odpowiadajace im wylaczniki pracy, oraz wyposazony jest w lancuchowe ciegna majace krzywki powrotu wraz z odpowiadajacymi im wylacznikami pracy.Pednik hydrauliczny wedlug wynalazku spelniajac zalozone cele wykazuje jednoczesnie szereg korzystnych technicznych zalet. Zasadnicza zaleta zaprojektowanej konstrukcji pednika jest wyeli¬ minowanie w niej wskazanych wyzej wad znanych rozwiazan pedników hydraulicznych wysoko-2 123 350 momentowych oraz dostosowanie do szczególnych warunków pracy w razie takiej koniecznosci.Urzadzenie jest szczególnie zwarte w swej konstrukcji i malowymiarowe, jak równiez zapewnia stosunkowo duze pole manewru z zakresie zadawania nim parametrów pracy, Ponadto jest szczególnie malo energochlonne, a ewentualna jego naprawa w przypadku wstapienia awarii nie powoduje powazniejszych problemów, jako ze urzadzenie jest wykonane z typowych elementów hydrauliki silowej oraz z elementów przekladni korbowo lancuchowych, konwencjonalnych. Czesc mechaniczna urzadzenia sklada sie z optymalnie malej ilosci czesci ruchomych, co gwarantuje wysoka bezawaryjnosc pracy.Pednik hydrauliczny wedlug wynalazku jest szczególowo opisany i zobrazowany w przykla¬ dzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia schemat kinematyczny ukladu hydrauli¬ cznego sterowania, fig. 2 przedstawia widok z boku pednika po wykrojeniu sciany bocznej korpusu, fig. 3 przedstawia widok z góry i fig. 4 przedstawia widok od strony kola lancuchowego. x Jak przedstawiono na rysunku, pednik hydrauliczny sklada sie z dwudzielnej budowy prze¬ strzennego korpusu stanowiacego podstawe 1, w której dwa hydrauliczne silowniki 2 i 3 sa Umocowane trwale lecz rozlacznie uchwytem 4 i obejma 5. Silowniki 2 i 3 maja na koncach tloczysk hakowe zaczepy, polaczone z ukladem dwóch równoleglych lancuchowych ciegien 6 i 7 z krzyw¬ kami pracy wraz z odpowiadajacymi im wlacznikami pracy 10 i 11 oraz z ukladem dwóch podobnych lancuchowych ciegien 8 i 9 z wylacznikami pracy 12 i 13 majacymi krzywki powrotu. Na wale 14 osadzone sa jednostronne, wolnobiegowe, lancuchowe kola 15, przy czym wal 14, na którym jest dodatkowo osadzone kolo 16 z zapadka, jest sprzezony ciegnami 6 i 7 oraz 8 i 9 z dwustronnie wolnobiegowymi, lancuchowymi, kolami 18 osadzonymi na osce 17 dodatkowo spelniajacej role napinacza ciegien. W czesci hydraulicznej pednik sklada sie ze zbiornika oleju 19, w którym jest osadzona zebata pompa 20 zaopatrzona na wlocie w filtr 21. Zbiornik 19 ma pokrywe, w której jest osadzony wlew oleju hydraulicznego z wlewowym filtrem 22. Pompa 20 wyposazona jest w filtr 23 umieszczony na przewodzie zasilajacym oraz w filtr 24 umieszczony na przewodzie powrotnym, za poprzedzajacym go przelewowym zaworem 25. Obydwa przewody, zasilajacy i powrotny sa równolegle wprowadzone do dwóch odrebnych suwakowych rozdzielaczy, odpowiednio rozdzielacza 26 dla lewego silownika 3 i rozdzielacza 27 dla silownika 2. Rozdzielacze 26 i 27 wspólpracuja w ukladach identycznych z regulatorami przeplywu, majacymi kazdy zawór zwrotny. Sa to odpowiednio regulator przeplywu 28 i 30 suwu pracy, silowników 2 i 3 i regulator przeplywu 29 i 31 suwu powrotu silowników 2 i 3. Przewody zasilajace obydwu silowników 2 i 3 sa zaopatrzone w manometry 32 i 33. Odpowiednie przew6dy, zasilajacy i odplywowy sa parami przylaczone do odpowiednich krócców cylindra silowników 2 i 3. Wal 14 wprawiany jest w ruch obrotowy zazebiajaca sie praca (w koncowych skrajnych polozeniach na przemian kolejno) pracu¬ jacych w suwach pracy silowników hydraulicznych 2 i 3. Ciaglosc ruchu obrotowego uzyskuje sie dzieki ukladowi realizujacemu czynnosc zazebiania sie pracy tloka konczacego suw pracy z tlokiem rozpoczynajacym suw pracy. Przebiega to w sposób nastepujacy: po wlazeniu pracy urzadzenia, to jest uruchomieniu pompy 20, tlok poruszajacy sie do przodu w suwie pracy, wykonujacy przykla¬ dowo prace tloczyska silownika 2, przed osiagnieciem skrajnego koncowego polozenia krzywka pracy na lancuchowym ciegnie 6, za posrednictwem wlacznika pracy 10 i rozdzielacza 26 wlacza suw tloczyska silownika 3, a nastepnie w zalozonym odstepie czasu odpowiednio zadanymi, krzywka powrotu na lancuchowym ciegnie 8 za posrednictwem wylacznika pracy 12 i rozdzielacza 27 wlacza powrót tloczyska silownika 2. Analogicznie wykonujace prace tloczysko silownika 3 przed osiagnieciem skrajnego koncowego polozenia krzywki pracy na lancuchowym ciegnie 7, za posrednictwem wlacznika pracy 11 i rozdzielacza 27, wlacza suw tloczyska silownika 2 a nastepnie w zadanym jak wyzej opisano odstepie czasu, krzywka powrotu na lancuchowym ciegnie 9 za posrednictwem wylacznika pracy 13 i rozdzielacza 26 wlacza powrót tloczyska silownika 3. W ten sposób pojedynczy cykl pracy jest zamkniety.W czasie suwów tloczysk, na przemian pracujacych silowników hydraulicznych, w zadanym kierunku wprawianyjest wjednostajny ruch obrotowy wal 14 z kolem napedowym za posrednictwem lancuchowych kól 15 jednostronnie wolnobiegowych w kierunku przeciwnym do obrotu kola napedowego i napedzanych lancuchowymi ciegnami przy¬ mocowanymi do wysuwajacych sie w czasie cyklu pracy tloczysk. Za posrednictwem dwustronnie, wolnobiegowych kól 18 na wspólnej osce 17, dokonuje sie odpowiednio do potrzeb, napinanie123 350 3 lancuchowych ciegien. Kolo 16 z zapadka zabezpiecza zadany kierunek obrotu pednika wedlug wynalazku. Przelewowy zawór 25 ustala cisnienie oleju hydraulicznego w ukladzie zasilajacym, sluzy do jego odpowiedniej do potrzeb regulacji oraz praktycznie spelnia role zaworu hydrauli¬ cznego bezpieczenstwa dla ukladu zasilania i sprzegla przeciazeniowego dla urzadzen i mechaniz¬ mów napedzanych silownikiem. Regulatory przeplywu 28 i 30 sluza do regulacji szybkosci suwów pracy tloczysk, a regulatory przeplywu 29 i 31 sluza do regulacji szybkosci suwów powrotu tloczysk w silownikach 2 i 3. Zbiornik 19 oleju hydraulicznego, olejowa pompa 20 stalego wydatku z silnikiem elektrycznym, ssacy filtr 21, wlewowy filtr 22, filtr 23 na przewodzie zasilajacym i filtr 24 na przewodzie powrotnym sa zasadniczymi elementami zasilacza hydraulicznego, a manometry 32 i 33 sluza do wskazywania odpowiednich cisnien roboczych silowników 2 i 3.Pednik hydrauliczny wedlug wynalazku znajduje zastosowanie w gospodarce narodowej w szczególnosci do pracy w urzadzeniach transportu bliskiego maszyn i urzadzen, glównie przemyslu spozywczego. Pednik moze byc eksploatowany zwlaszcza w ukladach hydraulicznych przetworni¬ ków momentu obrotowego, wolnozmiennego dzieki zastosowaniu regulatorów przeplywu cieczy hydraulicznej, eliminujacych jakiekolwiek skokowe przekladnie mechaniczne zmiany obrotów na walkuzdawczym. J PL