Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do rozdzielania strumienia cieczy, szczególnie na dwa strumienie.Dotychczas rozdzielanie strumienia cieczy na dwa lub wiecej strumieni jest dokonywane za pomoca przewodów rurowych z odprowadzeniami bocznymi, wyposazonymi w zawory regula¬ cyjne, sterowane recznie lub automatycznie oraz urzadzenia do mierzenia natezen przeplywu, jak rotametry czy zwezki.Uklady regulacji automatycznej zostaly opisane w ksiazkach: K. Tuszynskiego,pt. „Regulacja automatyczna w inzynierii chemicznej", WNT, Warszawa 1975 r. s. 208 oraz J. Nagya, pt.„Regulacja kolumn rektyfikacyjnych", WNT, Warszawa 1976 r., s. J03 i 176. W przypadku strumieni cieczy znajdujacych sie pod cisnieniem atmosferycznym, do podzialu strumienia stosuje sie równiez urzadzenia przelewowe, zaopatrzone w odbieralniki zbierajace ciecz z okreslonej dlugosci stosowanego przelewu, przy czym podzial dlugosci przelewu na poszczególne odbieralniki moze byc zmieniany recznie w oparciu o wskazania przyrzadów pomiarowych natezen przeplywu cieczy.Stosowane dotychczas urzadzenia wymagaja stosowania kosztownej aramtury i urzadzen pomiarowych. Jednoczesnie wymagaja one bezposredniej regulacji recznej, badz zlozonych i kosztownych ukladów regulacji automatycznej. Przy wahaniach natezenia przeplywu cieczy urza¬ dzenia sterowane recznie, a w pewnym stopniu równiez sterowane automatycznie , na skutek dzialania z opóznieniem, nie zapewniaja w czasie dokladnego podzialu strumienia cieczy w okreslonym stosunku.Urzadzenie do rozdzielania strumienia cieczy wedlug wynalazku sklada sie z pionowego korpusu, w którym wspólsrodkowo jest umieszczony perforowany cylinder, zamkniety od dolu dnem zakonczonym króccem doplywowym, zas od góry rozlaczna pokrywa, w której jest usytuo¬ wana dlawnica. W scianie bocznej perforowanego cylindra znajduja sie otwory korzystnie w ksztalcie kól, symetrycznie rozmieszczone na calym obwodzie, przy czym odstep miedzy otworami mierzony w kierunku pionowym moze byc rózny od odstepu mierzonego w kierunku poziomym.Wspólsrodkowo z perforowanym cylindrem jest usytuowany pasowany ruchomy cylinder z2 123 215 wycieta czescia sciany bocznej, przyslaniajacy pozostala czescia sciany, otwory perforowanego cylindra, przy czym wysokosc tego wyciecia odpowiada wysokosci rozmieszczenia otworów perfo¬ rowanego cylindra. Miedzy korpusem a perforowanym cylindrem sa usytuowane na jednej osi symetrii dwie przegrody dzielace przestrzen miedzy korpusem a perforowanym cylindrem na dwie komory, wyposazone w krócce odplywowe, usytuowane w dolnej czesci korpusu. Nadto wewnatrz dolnej czesci ruchomego cylindra, jest umieszczony wspólsrodkowo filtr w postaci odwóconego kosza, polaczonego z kolnierzem dociskanym pierscieniowa powierzchnia podstawy ruchomego cylindra do dna perforowanego cylindra, przy czym sila docisku jest wywolywana rozprezna sprezyna umieszczona na osi nastawczej i usytuowanej miedzy kolnierzem tej osi a tuleja dlawnicy.Ruchomy cylinder,w górnej czesci,jest polaczony w sposób rozlaczny z osia nastawcza, którejjeden koniec, poprzez dlawnice, jest wyprowadzony na zewnatrz urzadzenia, na którymjest umieszczona dzwignia nastawcza, wyposazona w srube blokujaca do polaczenia z tarcza z naniesiona skala wartosci stosunku rozdzielanego strumienia cieczy. Obrót osi nastawczej urzadzenia zapewnia rozdzielenie strumienia w zalozonym stosunku bez wzgledu na wielkosc i wahanie natezenia przeplywu dzielonego strumienia.Urzadzenie wedlug wynalazku jest proste w konstrukcji i w dzialaniu nie absorbuje pracy ludzkiej do obslugi i konserwacji, jak równiez nie stwarza zapotrzebowania na energie. Wysoki stopien szczelnosci rozdzielacza zapewnia dobre warunki bezpieczenstwa i higieny pracy. Nadto urzadzenie charakteryzuje sie niskim kosztem budowy w stosunku do stosowanych ukladów regulacji i sterowania w podobnym dzialaniu.Przedmiot wynalazku zostanie przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia urzadzenie w przekroju podluznym, fig. 2—w przekroju poprzecznym, a fig. 3 przedstawia urzadzenie w widoku z góry.Urzadzenie wedlug wynalazku jest wyposazone w cylindryczny korpus 1 o pionowej osi symetrii, w którym wspólsrodkowo jest umieszczony perforowany cylinder 2, zamkniety od dolu dnem 3, a od góry rozlaczna pokrywa 4 polaczona z korpusem 1. Przestrzen zawarta miedzy sciankami korpusu 1 i perforowanego cylindra 2 jest rozdzielona w sposób szczelny za pomoca pionowych przegród 5 na dwie komory splywowe, zaopatrzone w krócce odplywowe 6 i 7. W^ sciance perforowanego cylindra 2 wykonane sa jednakowej wielkosci otwory przelewowe o przek¬ roju kolowym i srednicy dostosowanej do wartosci maksymalnego natezenia przeplywu cieczy przez urzadzenie. Otwory przelewowe rozmieszczone sa na centralnej czesci powierzchni bocznej cylindra 2 z wylaczeniem odcinków koncowych o wysokosci nie wiekszej niz 30 mm, w równych odstepach, poziomymi szergami, na calym obwodzie cylindra. Wewnatrz perforowanego cylindra 2 jest umieszczony, dokladnie pasowany, ruchomy cylindrer 8, którego obie powierzchnie czolowe zamkniete sa plaskimi dnami z wycietymi wspólsrodkowo otworami kolowymi. Czesc scianki bocznej ruchomego cylindra 8 ograniczona dwiema pionowymi plaszczyznami, wyprowadzonymi z osi symetrii tego cylindra pod okreslonym katem wzgledem siebie oraz plaszczyznami poziomymi prostopadlymi do osi cylindra, a przebiegajacymi w odleglosci do 30 mm od konców cylindra 8,jest wycieta. Tak wyciety cylinder 8 zaslania tylko czesc powierzchni perforowanego cylindra 2, przy czym jego pierscieniowa podstawa opiera sie na plaskim kolnierzu filtra 9 wykonanego w postaci siatki, usytuowanego wspólsrodkowo w ruchomym cylindrze 8. Kolnierzfiltra 9 opiera sie o dno 3 perforowanego cylindra 2, w którym jest usytuowany króciec doplywowy 10 do doprowadzania dzielonego strumienia cieczy do przestrzeni pod koszem filtra 9. W górnym dnie ruchomego cylindra 8 umieszczona jest, przenikajaca do wnetrza, tuleja 11, stanowiaca gniazdo dlawnicy 12.Tuleja 11 ma kszta^ wydrazonego walca, otwartego od góry a od dolu czesciowo zamknietego plaskim dnem z otworem. We wnetrzu tulei 11 jest umieszczona os nastawcza 13 z kolnierzem polaczonym z pierscieniowym dnem tulei 11. Os nastawcza 13 wyprowadzona jest jednym koncem na zewnatrz urzadzenia poprzez dlawnice 12 usytuowana w pokrywie 4 perforowanego cylindra 2.Kolnierz zewnetrznej tulei dlawnicy 12, opierajacy sie o górna powierzchnie pokrywy 4 stanowi tarcze 14, na plaszczyznie której, na wspólsrodkowym luku okregu w poblizu obrzeza, sa wyko¬ nane otwory na bolec sruby blokujacej 15 oraz jest naniesiona skala wartosci stosunku w jakim dzielony jest strumien cieczy w urzadzeniu. Miedzy kolnierzem osi nastawczej 13 i tuleja dlawnicy 12 jest umieszczona rozprezna sprezyna 16, dociskajaca ruchomy cylinder 8 do kolnierza filtra 9 i dna perforowanego cylindra 2. Dlawnica 12 oslonietajest od góry oslona 17. Na wyprowadzony na123215 3 zewnatrz koniec osi 13 jest nalozona dzwignia nastawcza 18, wyposazona w blokujaca srube 15 zakonczona bolcem do polaczenia z tarcza 14. W górnej czesci korpusu 1, w plaszczyznie prosto¬ padlej do plaszczyzny rozmieszczenia krócców odplywowych 6 i 7jest usytuowany króciec gazowy 19 do polaczenia urzadzenia wedlug wynalazku z atmosfera lub przestrzenia gazowa aparatu, z którym urzadzenie wspólpracuje. Szczelnosc urzadzenia w stosunku do otoczenia zapewniaja uszczelki znajdujace sie miedzy kolnierzem pokrywy 4 i korpusem 1 oraz szczeliwo znajdujace sie w dlawnicy 12.Ustalenie wartosci stosunku w jakim nalezy rozdzielic doplywajacy strumien cieczy odbywa sie przez czesciowe wykrecenie blokujacej sruby 15 do polozenia, w którym bolec tej sruby wysunie sie calkowicie z otworu tarczy 14, nastepnie ustawienie dzwigni nastawczej 18 w nowym polozeniu na skali tarczy 14 oraz takie dokrecenie blokujacej sruby 15, aby bolec wsunal sie w odpowiedni otwór na tarczy 14. W czasie ustalania nowego polozenia nastawczej dzwigni 18, cylinder 8 zostaje przesuniety do takiego polozenia, w którym stosunek powierzchni niezaslonietych otworów przele¬ wowych perforowanego cylindra 2, przypadajacych na oddzielne komory splywowe, wyposazone w krócce odplywowe 6 i 7, osiaga wartosc równa wartosci nastawionej na skali tarczy 14. Operacja ustalania wartosci stosunku podzialu strumienia cieczy moze odbywac sie takze w czasie pracy urzadzenia.Podczas dzialania urzadzenia wedlug wynalazku, strumien doplywajacy króccem 10 jest filtrowany na filtrze 9, na którym zachodzi jednoczesnie wytlumienie oscylacji i wyrównywanie predkosci przeplywu. Konstrukcja urzadzenia zapewnia podobne warunki wyplywu cieczy z otworów przelewowych, polozonych na identycznym poziomie. Ilosciowy sumaryczny odplyw cieczy do kazdej z komór splywowych jest w tych warunkach proporcjonalny do liczby niezaslonie¬ tych, a takze czynnych, otworów przelewowych w kazdej komorze. Przy stalej wartosci strumienia cieczy doplywajacej, w przestrzeni wewnetrznej prerforowanego cylindra 2 utrzymuje sie staly poziom cieczy. Wzrost natezenia przeplywu strumienia doplywajacego króccem 10, przy niezmie¬ nionym polozeniu ruchomego cylindra 8, powoduje podniesienie poziomu cieczy w przestrzeni wewnetrznej perforowanego cylindra 2 i proporcjonalne zwiekszenie strumieni cieczy doplywaja¬ cych do komór splywowych. Stosunek ilosciowy strumieni cieczy doplywajacych do komór sply¬ wowych pozostaje bez zmian. Zmiana stosunku podzialu strumienia doplywajacego do urzadzenia, przez zmiane polozenia ruchomego cylindra 8 za pomoca dzwigni nastawczej 18, nie zmienia wysokosci poziomu cieczy w rozdzielaczu, nastepuje jedynie inny, zgodny z nowo ustalonym polozeniem, podzial otworów przelewowych miedzy komory splywowe.Urzadzenie do rozdzielania strumienia cieczy wedlug wynalazku jest zalecane do urzadzen, w których zachodzi koniecznosc ciaglego rozdzielania w okreslonej proporcji strumienia cieczy miedzy rózne aparaty, a w szczególnosci do utrzymywania wymaganej wartosci powrotu cieczy do aparatu w procesie rektyfikacji i ekstrakcji oraz do utrzymywania odpowiedniej recyrkulacji absorbenta w procesie absorpcji. Urzadzenie to moze pracowac w szerokim zakresie cisnien, od wysokiej prózni do cisnien znacznie wyzszych od atmosferycznego.Zastrzezenie patentowe Urzadzenie do rozdzielania strumienia cieczy, znamienne tym, ze w pionowym korpusie (1)jest umieszczony wspólsrodkowo perforowany cylinder (2) z otworami korzystnie w ksztalcie kól, zamkniety od dolu dnem (3) zakonczonym króccem doplywowym (10), a od góry, rozlaczna pokrywa, (4) , w której jest usytuowana dlawnica (12), nadto w perforowanym cylindrze (2) jest umieszczony wspólsrodkowo pasowany ruchomy cylinder (8) z wycieta czescia sciany bocznej, nadto w dolnej czesci ruchomego cylindra (8) jest umieszczony filtr (9), w postaci odwróconego kosza, przy czym górna czesc ruchomego cylindra (8) jest polaczona nierozlacznie z tuleja (11) która z kolei jest polaczona rozlacznie z kolnierzem osi nastawczej (13) wyprowadzonej przez dlawnice (12), której zewnetrzna tuleja jest wyposazona w kolnierz tworzacy tarcze (14) z nanie¬ siona skala i z otworami na bolec sruby blokujacej (15), usytuowanej w dzwigni (18), polaczonej z wystajacym koncem osi nastawczej (13).123 215 Pracownia Poligraficzna UPPRL. Naklad 120 egz.Cena 100 zl PL