Przedmiotem wynalazku jest ustawiak wiertel, którego zadaniem jest ustalenie polozenia wiertla wzgledem sciernicy przed operacja ostrzenia tego wiertla na ostrzarce.Znany jest ustawiak wychylny do wiertel, w którym po luznym wlozeniu wiertla obraca sieje do zetkniecia ze zderzakiem, nastepnie zamocowuje sie wiertlo i odchyla zderzak w pozycje pracy.Znany jest równiez ustawiak optyczny skladajacy sie z okularu za pomoca, którego ustawia sie wzrokowo powierzchnie natarcia wiertla wzgledem bazy. Znane sa wreszcie ustawiaki, w których ustawia sie wiertla poza obrabiarka obracajac je do powierzchni oporowych. Wiertlo jest w ustawiaku mocowane w uchwycie i z calym uchwytem zakladane na obrabiarke. Rozwiazania te nie gwarantuja wlasciwego zorientowania glównej krawedzi tnacej wiertla w stosunku do glowicy, w której mocuje sie wiertlo. Powoduje to nierówne ostrzenie krawedzi wiertla, a w konsekwencji przyspieszone tepienie sie wiertla w czasie jego pracy oraz rozbicie wierconego otworu.Celem wynalazku jest usuniecie powyzszych wad i niedogodnosci. Do plaszczyzn bocznych korpusu ustawiaka przylegaja, z jednej strony tarcza ustalajaca, a z drugiej strony tarcza ustawcza.W wybraniach prostopadlych do osi podluznej korpusu ustawiaka osadzone sa obejmy prowa¬ dzace suwliwie w swych wewnetrznych wybraniach plytki, dociskowa wspólpracujaca zelementem sprezystym oraz dociskowa wspólpracujaca z elementem sprezystym. Tarcza ustalajaca posiada dwa kolki ustalajace stanowiace baze mocowanego narzedzia. Tarcze, ustalajaca i nastawcza posiadaja odsadzenia centrujace, usytuowane suwliwie w wybraniach plaszczyzn bocznych kor¬ pusu ustawiaka.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia przekrój wzdluzny ustawiaka, a fig. 2 — pólwidok pólprzekrój poprzeczny ustawiaka.Ustawiak wiertel sklada sie z korpusu ustawiaka 1 oraz dwóch obejm 4 i 5, które stanowia prowadzanie dla plytek dociskowych 6 i 7 zaciskajacych wiertlo w ustawiaku. W przedniej czesci znajduje sie tarcza ustalajaca 2 z dwoma kolkami ustalajacymi 8 i 9. Tarcze te mozna obracac wzgledem korpusu, co pozwala na dokonywanie korekcji ustawienia wiertla. Tylna czesc usta¬ wiaka stanowi tarcza ustawcza 3 z dwoma powierzchniami bazujacymi do ustalenia ustawiaka na obrabiarce. Tarcza ustalajaca 2 posiada odsadzenie centrujace 12, a tarcza ustawcza 3 odsadzenie2 120 264 centrujace 14, usytuowane suwliwie w wybraniach 13 i 15 plaszczyzn bocznych korpusu ustawiaka 1. Czynnosc ustalenia polozenia wiertla wzgledem srednicy za pomoca ustawiaka przeprowadza sie poza obrabiarka. Po wlozeniu wiertla do ustawiaka obraca sieje, az do zetkniecia powierzchni natarcia wiertla z kolkami ustalajacymi 8 i 9 tarczy ustalajacej 2. W czasie obrotu wiertla rozsuwa plytki dociskowe 6 i 7, które w wyniku dzialania elementów sprezystych lOi 11 zamocowuje wiertlo w ustawiaku. Tak ustalone i zamocowane wiertlo zaklada sie wraz z ustawiakiem na obrabiarke.Tarczeustawcza 3 dosuwa sie do kolka bazujacego na obrabiarce, ustalajac tym samym ustawiak wzgledem obrabiarki i zamocowuje sie wiertlo w uchwycie obrabiarki. Nastepnie ustawiak obraca sie do pozycji wyjsciowej i zdejmuje sie z wiertla. Takzamocowane wiertlo w uchwycie przygoto¬ wane jest do ostrzenia.Zastrzezenia patentowe 1. Ustawiak wiertel zaopatrzony w korpus obejmy z plytkami dociskowymi i elementami sprezystymi, znamienny tym, ze do plaszczyzn bocznych korpusu ustawiaka (1) przylegaja, zjednej strony tarcza ustalajaca (2), a z drugiej strony tarcza ustawcza (3), zas w wybraniach prosopadlych do osi podluznej korpusu ustawiaka (1) osadzone sa obejmy (4) i (5) prowadzace suwliwie w swych wewnetrznych wybraniach plytki, dociskowa (6) wspólpracujaca z elementem sprezystym (10) oraz dociskowa (7) wspólpracujaca z elementem sprezystym (11). 2. Ustawiak wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze tarcza ustalajaca (2) posiada najkorzystniej dwa kolki ustalajace (8 i 9) stanowiace baze mocowanego narzedzia. 3. Ustawiak wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze tarcza ustalajaca (2) posiada odsadzenie centrujace (12), a tarcza ustawcza (3) osadzenie centrujace (14), usytuowane suwliwie w wybraniach (13) i (15) plaszczyzn bocznych korpusu ustawiaka (1).¦* 120264 .Cr PL