Opis patentowy opublikowano: 31.10.1983 20141 Int. Cl.3 A23G 3/06 CZYTELNIA Urzedu Patentowego Twórcy wynalazku: Zenon Wrzeszczynski, Zbigniew Ptaszynski Uprawniony z patentu: Pieszewska Fabryka Aparatury Przemyslu Spo¬ zywczego „Spomasz", Pleszew (Polska) Urzadzenie do wprowadzania nadzien do masy karmelowej Wynalazek dotyczy urzadzenia do wprowadzenia nadzien do masy karmelowej i mlecznej, przezna¬ czonej na karmelki.Znane sa urzadzenia do przygotowania masy karmelowej, jak kotly do gotowania i wyparki prózniowe, oraz urzadzenia przetwarzajace gotowa mase, jak chlodnice rolowaczki, wyciagarki batonu i maszyny formujace karmelki.Masa karmelowa poddawana jest procesowi prze- formowania przez walce rolowaczki. Do masy kar¬ melowej, znajdujacej sie w rolowaczce, doprowa¬ dzane jest tez nadzienie. Odbywa sie to poprzez rure nadzieniowa w wylocie umieszczonym w srod¬ ku rolowaczki. Nadzienie to podawane jest przez pompe tloczaca pod cisnieniem do 0,6 MPa. Po uformowaniu batonu, przemieszczony on zostaje do wyciagarki batonu.Wyciagarka batonu wyposazona jest w kilka par rolek, które kolejno powoduja pocienienie i wy¬ dluzenie przechodzacego miedzy nimi batonu masy w pret. Na skutek naprezen powstalych w masie cukierniczej w czasie dozowania nadzienia, przy wyciaganiu batonu wystepuja pekniecia masy karmelowej otaczajacej nadzienie. Masa karmelo¬ wa wykazuje anizotropie mechaniczna i z tego wzgledu pekniecia te posiadaja rózne ulozenie i ukierunkowanie, niemozliwe teoretycznie do przewidzenia.Na skutek tych pekniec powstaja straty surow¬ ców, istnieje niebezpieczenstwo poparzenia obslugi. 25 2 Wynikle zaklócenia pracy linii obnizaja jej wydaj¬ nosc. Istotna sprawa jest to, ze ze wzgledów wy¬ trzymalosciowych stopien wypelnienia karmelka nadzieniem nie moze byc wysoki i wynosi do 20°/o.Jest to niekorzystne ze wzgledów smakowych i uzytkowych, gdyz wyzszy udzial nadzienia pod¬ nosi wartosc uzytkowa tego rodzaju produktu.Celem wynalazku jest usuniecie wymienionych wyzej niedogodnosci, wynikajacych ze stosowania znanych urzadzen do wprowadzania nadzienia przy produkcji karmelków, a w szczególnosci wyelimi¬ nowanie zjawiska pekania batonu w czasie jego wyciagania oraz uzyskanie mozliwosci wypelnienia karmelków nadzieniem w stopniu wyzszym, niz jest to mozliwe obecnie.Cel ten osiagniety zostal przez opracowanie konstrukcji urzadzenia do wprowadzenia nadzienia do masy cukierniczej, wchodzacego w sklad linii produkcyjnej karmelków, które to urzadzenie wy¬ posazone jest w rure nadzieniowa umieszczona w rolowaczce i wtryskiwacz nadzienia umieszczony w wyciagarce batonu, przy czym koniec wtryski- wacza nadzienia znajduje sie w osi ostatniej pary rolek egalizacyjnych wyciagarki batonu. Urzadze¬ nie wyposazone jest w uklad regulacyjny, który zapewnia tlokowy charakter wyplywu nadzienia z wtryskiwacza.Baton w rolowaczce i w wyciagarce batonu prze¬ suwa sie po rurze nadzieniowej i po wtryskiwaczu, przez co w jego srodku wykonany zostaje otwór 120 1413 120 141 4 koncentryczny poosiowy. Przestrzen tego otworu wypelniona zostaje przy przechodzeniu przez os ostatnich rolek egalizacyjnych wyciagarki batonu przez nadzienie, tloczenie pompa przez rure na- dzieniowa i przez wtryskiwacz. Wydajnosc pompy podajacej nadzienie jest taka, ze objetosc tlo¬ czonego w danej chwili nadzienia odpowiada z nie¬ wielkim nadmiarem objetosci wytworzonego kon¬ centrycznego otworu w batonie, czyli przeplyw ma charakter tlokowy.Dzieki wystepowaniu przeplywu tlokowego brak jest w formowanym batonie naprezen mechanicz¬ nych wywolanych dozowaniem nadzienia. Oprócz tego w urzadzeniu wg wynalazku wykorzystuje sie istotna ceche fizyczna masy karmelowej, jaka jest dlugi czas relaksacji naprezen w tej masie. Miano¬ wicie, w czasie przechodzenia przez rolowaczke i przez wyciagarke batonu, w masie cukierniczej wystepowac moga tylko naprezenia powstale na skutek jej przeformowania. Naprezenia te zanikaja na stosunkowo dlugim odcinku linii produkcyjnej, jaki tworza rolowaczka i wyciagarka batonu, w warunkach gdy nie ma naprezen mechanicznych od nadzienia wypelniajacego baton.Urzadzenie wg wynalazku eliminuje zjawisko pekania masy karmelowej w trakcie wyciagania batonu i umozliwia wypelnianie karmelka nadzie¬ niem w stopniu ^fyzszym, niz jest to mozliwe przy uzyciu dotychczasowych rozwiazan. Ralej opisana jest konsrukcja urzadzenia wg TjdElEg&rozwiazania.Przedstawione jest ono na rysunku.Masa karmelowa 1 wyprodukowana w oddziel¬ nych urzadzeniach, które nie sa pokazane na ry¬ sunku, podawaaa jest^do iróió^acgfei^g;¦¦-gdTip ufor¬ mowany zostaje z niej baton. Masa iriifigrniowa wyprodukowana w oddaselnych urzadzeniach, nie pokazanych na rysunku, doprowadzana jest do pompy nadzieniowej 3. Pompa 3 tloczy nadzienie do rury nadzieniowej 4, której dlugosc jest taka, ze koniec jej 5 znajduje sie w plaszczyznie konca rolowaczki 2.Pompa nadzieniowa 3 jest typu ogólnie stosowa¬ nego w urzadzeniach cukierniczych np. jest to pompa tlokowa. Za jej wyjsciem na rurze nadzie¬ niowej umieszczony jest regulator przeplywu 6 masy nadzieniowej, zabezpieczajacy przed nad¬ miernym wzrostem cisnienia podawania masy do rury nadzieniowej 4, i zapewniajacy tlokowy wplyw nadzienia z wtryskiwacza 7. Rura nadzieniowa 4 5 na swoim koncu 5 polaczona jest z wtryskiwaczem nadzienia 7, którego dlugosc jest taka, ze jego koniec 8 znajduje sie w osi ostatniej pary rolek egalizacyjnych 9 wyciagarki batonu 10.W masie karmelowej, zarówno w rolowaczce 1 io jak i w wyciagarce batonu 10, tworzy sie koncen¬ tryczny otwór na skutek przesuwania sie jej naj¬ pierw po rurze nadzieniowej 4, a nastepnie — po wtryskiwaczu nadzienia 8. W otwór ten, po przej¬ sciu przez baton osi ostatnich rolek egelizacyjnych 15 9, wtlaczane jest nadzienie, podawane przez pompe nadzieniowa 3. Szybkosc podawania nadzienia jest taka, ze jego przeplyw do przestrzeni w batonie ma charakter tlokowy. Nadzienie wypelnia otwór bez równoczesnego wywolywania znacznych napre- 20 zen w sciankach batonu. Dzieki temu mozliwe jest wypelnienie batonu nadzieniem w stopniu znacz¬ nie wyzszym, niz bylo to mozliwe przy uzyciu zna¬ nych urzadzen do wprowadzenia nadzienia przy wytwarzaniu karmelków, nawet do 50°/o. 25 Przy wyzszym stopniu wypelnienia nadzieniem baton wykazuje mniejsze sklonnosci do pekania, niz ma to miejsce przy znacznie nizszym wypel¬ nieniu nadzieniem w przypadku stosowania do¬ tychczasowych urzadzen. 30 PL