Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarza¬ nia nowych pochodnych kwasów imidazolinyloben¬ zoesowych oraz ich pochodnych estrów i soli o ogólnym wzorze 1, 3 i 25.We wzorze 1, X oznacza atom wodoru, grupe al¬ kilowa o 1—3 atomach wegla, atom chlorowca lub grupe nitrowa; Ri oznacza grupe alkilowa o 1—4 atomach wegla, R2 oznacza grupe alkilowa o 1—6 atomach wegla, cykloalkilowa o 3—6 atomach we¬ gla, alkenylowa o 2—4 atomach wegla, fenylowa, chlorowcofenylowa lub benzylowa, lub Ri i R2 razem z atomem wegla do którego sa przylaczone oznaczaja grupe cykloalkilowa o 3—6 atomach we¬ gla, ewentualnie podstawiona grupa metylowa, Ra oznacza atom wodoru, grupe alkilowa o 1—12 ato¬ mach wegla, ewentualnie podstawiona jedna grupa alkoksylowa o 1—3 atomach wegla, cykloalkilowa o 3—8 atomach wegla, fenylowa, furylowa lub jedna do trzech grup chlorowcowych, korzystnie atomami chloru, grupe alkenylowa o 3—5 atomach wegla, ewentualnie podstawiona jedna lub dwiema grupami alkilowymi o 1—3 atomach wegla, jedna grupa fenylowa lub jednym lub dwoma atomami chlorowca, korzystnie chloru, grupe alkinylowa o 3—5 atomach wegla, ewentualnie podstawiona jedna lub dwiema grupami alkilowymi o 1—3 ato¬ mach wegla, jedna grupa fenylowa lub jednym lub dwoma atomami chlorowca, korzystnie chloru, gru¬ pa benzylowa, cykloheksenylometylowa, etynylo- cykloheksyiowa, etynyloalkilowa, pentadienylowa lub grupe cykloalkilowa o 3—6 atomach wegla, ewentualnie podstawiona jedna lub dwiema gru¬ pami alkilowymi. Wzór 1 obejmuje równiez sole z kationami metali alkalicznych, amoniowymi i 5 alifatycznymi amoniowymi i gdy Ri i R2 nie sa takie same, izomery optyczne i mieszanine izome¬ rów oraz sole addycyjne z kwasami, z wyjatkiem przypadku, gdy R8 oznacza kation tworzacy sól.W zwiazkach o wzorze ogólnym 3, Ri oznacza 10 grupe alkilowa o 1—4 atomach wegla, R2 oznacza grupe alkilowa o 1—6 atomach wegla, cykloalki¬ lowa o 3—6 atomach wegla, alkenylowa o 2—4 atomach wegla, fenylowa, chlorowcofenylowa lub benzylowa, lub Ri i R2 razem z atomem wegla 15 do którego sa przylaczone oznaczaja grupe cyklo¬ alkilowa o 3—6 atomach wegla, ewentualnie pod¬ stawiona grupa metylowa, R4 oznacza atom wo¬ doru, grupe alkilowa o 1—4 atomach wegla, alke¬ nylowa o 3—5 atomach wegla, alkinylowa o 3—5 atomach wegla lub benzylowa, i gdy Ri i R2 ozna¬ czaja rózne grupy, takze ich optycznych izomerów.Wytwarzane sposobem wedlug wynalazku zwiaz¬ ki stosuje sie do zwalczania niepozadanych gatun¬ ków roslin poprzez stosowanie na listowie niepo¬ zadanych gatunków roslin lub do gleby zawieraja¬ cej nasiona, sadzonki lub krzewiace sie organy niepozadanych gatunków roslin, efektywnie nisz¬ czacej rosliny ilosci substancji czynnej.Korzystnymi zwiazkami stosowanymi jako srod- 30 ki ros'inobójcze, sposród zwiazków o wzorze 1, 20 25 118 9783 118 978 4 sa te, w których X oznacza atom wodoru, grupe alkilowa o 1—3 atomach wegla lub atom chlorow¬ ca, Ri oznacza grupe alkilowa o 1—3 atomach wegla, Ri oznacza grupe alkilowa o 1—3 atomach wegla lub cykloheksylowa lub Ri i R* razem z atomem wegla do którego sa przylaczone ozna¬ czaja grupe cykloheksylowa lub metylocyklohek- sylowa, Rs oznacza atom wodoru, grupe alkilowa 0 1—12 atomach wegla, ewentualnie podstawiona jedna grupa alkoksylowa o 1—3 atomach wegla, jedna grupa cykloalkilowa o 3—6 atomach wegla, jedna grupaD fenylowa, jedna grupa furylowa lub jednym do trzech atomów chlorowca, korzystnie chloru, t grupe alkenyIowa o 3—5 atomach wegla, ewea^u^lijitj fppdjtawjona jedna lub dwiema gru¬ pami alkilowymi, jedna grupa fenyIowa lub jed¬ nam lub dwoma atimami chlorowca, korzystnie chloruj grtip$ alkinyiowa ó 3—5 atomach wegla, ewentualnie podstawiona jedna lub dwiema grupa¬ mi Alkilowymi o; 1—3 atomach wegla, jedna grupa fenylowa, jednym lub dwoma atomami chlorowca, korzystnie chloru, grupa benzylowa, cyklohekseny- lometylowa, etynylocykloheksyIowa, pentadienyIo¬ wa lub grupe cykloalkilowa o 3—6 atomach wegla, ewentualnie podstawiona jedna lub dwiema gru¬ pami alkilowymi o lf-^S atomach wegla, lub sole z kationami metali alkalicznych i amoniowymi i gdy Ri i Rj nie sa takie same, równiez izomery optyczne i mieszanine izomerów oraz sole addy¬ cyjne z kwasami, z wyjatkiem przypadku, gdy Rs oznacza kation tworzacy sól. * Jeszcze bardziej korzystnymi zwiazkami objety¬ mi wzorem 1 sa zwiazki o wzorze 25, w których Ri oznacza grupe metylowa, Rt oznacza grupe izo- propylowa, X oznacza atom wodoru lub chloru, sole tych zwiazków z metalem alkalicznym lub sole amoniowe, izomery optyczne i mieszanina izo¬ merów. Równiez korzystnymi zwiazkami o wzorze 1 sa te, w których Ri oznacza grupe metylowa, Rf oznacza grupe izopropylowa, X oznacza atom wodoru, grupe metylowa lub atom chloru, R3 ozna¬ cza grupe alkilowa o 1—12 atomach wegla, ewen¬ tualnie podstawiona jedna grupa alkoksylowa o 1—3 atomach wegla, jedna grupa cykloalkilowa o ^—6 atomach wegla, jedna grupa fenylowa, jed¬ na grupa furylowa lub jednym do trzech atomów chlorowca, korzystnie chloru, ich optyczne izome¬ ry i mieszanina izomerów oraz sole addycyjne z kwasami.Korzystnymi zwiazkami o wzorze 1 sa takze te, w których Ri oznacza grupe metylowa, Rf oznacza grupe izopropylowa, X oznacza atom wodoru, gru¬ pe metylowa lub atom chloru, Ri oznacza grupe alkenylowa o 3—5 atomach wegla, ewentualnie podstawiona jedna lub dwiema grupami alkilowy¬ mi o 1—3 atomach wegla, jedna grupa fenylowa, jednym lub dwoma atomami chlorowca, korzyst¬ nie chloru, ich izomery optyczne i mieszanina izomerów oraz sole addycyjne z kwasami, oraz zwiazki o wzorze 1, w których Ri oznacza grupe metylowa, Rf oznacza grupe izopropylowa, X ozna¬ cza atom wodoru, grupe metylowa lub atom chloru, Rs oznacza grupe alkinylowa o 3—5 atomach we¬ gla, ewentualnie podstawiona jedna lub dwiema grupami alkilowymi, jedna grupa fenylowa lub jednym lub dwoma atomami chlorowca, korzyst¬ nie chloru, ich izomery optyczne i mieszanina izo¬ merów oraz sole addycyjne z kwasami.Zgodnie z wynalazkiem, pochodne imidazolinylo- benzoesanów o wzorze 1, w którym R3 nie oznacza atomu wodoru, mozna wytwarzac przez reakcje imidazoizoindolodionu o wzorze 2 z odpowiednim alkoholanem metalu alkalicznego. Reakcje korzyst¬ nie prowadzi sie w atmosferze gazu obojetnego, w temperaturze 20—50°C. Ogólnie, metal alkaliczny lub wodorotlenek metalu alkalicznego miesza sie / odpowiednim alkoholem a nastepnie otrzymana mieszanine miesza sie z imidazoizoindolódionem o wzorze 2. Stosunek alkoholu do zwiazku o wzorze 2 wynosi 1,1 : 1,0 do 5,0 : 1.0.Gazami obojetnymi, które mozna stosowac do oslony reakcji sa azot, argon i hel, lecz korzyst¬ nym gazem jest azot.Metale alkaliczne i wodorotlenki metali alka¬ licznych, które mozna stosowac obejmuja sód, wo¬ dorotlenek sodu, potas, wodorotlenek potasu, lit i wodorotlenek litu.Reakcje przedstawiono na schemacie 1, na któ¬ rym we wzorach 1 i 2, X, Ri, Rt i R% maja wyzej podane znaczenie.W tej reakcji alkohol spelnia role reagenta i rozpuszczalnika i dodatkowy rozpuszczalnik nie jest potrzebny*. Jednakze, gdy w reakcji stosuje sie eks¬ pansywny alkohol i/lub potrzebny jest duzy nad¬ miar alkoholu do uzyskania optymalnych warun¬ ków reakcji, do mieszaniny reakcyjnej mozna wprowadzic dodatkowy rozpuszczalnik mniej eks¬ pansywny, taki jak dioksan, czterowodorofuran lub inny nieprotonowy rozpuszczalnik. Ilosc nieproto- nowego rozpuszczalnika dodawanego do mieszaniny reakcyjnej moze byc regulowana w szerokim za¬ kresie, lecz ogólnie nie moze przekraczac cztero¬ krotnej ilosci stosowanego alkoholu. Tak wiec, sto¬ sunek dodatkowego rozpuszczalnika do alkoholu, w procesie wedlug wynalazku, waha sie w grani¬ cach od 0,1 : 1 do 4,0 : 1.Zwiazki o wzorze 1, w którym Rt oznacza atom wodoru, to jest zwiazki o wzorze 25 wytwarza sie przez reakcje imidazoizoindolodionu o wzorze 2 z nadmiarem kwasu solnego, w obecnosci rozpusz¬ czalnika mieszajacego sie z woda, takiego jak czte¬ rowodorofuran lub dioksan. W reakcji powstaje chlorowodorek laktonu o wzorze 4, który poddaje sie reakcji z jednym równowaznikiem zasady, ta¬ kiej jak wodorotlenek sodu. wodorotlenek potasu lub weglan sodu, otrzymujac odpowiedni kwas.Reakcje przedstawiono na schemacie 2.Wytworzony w reakcji przedstawionej na sche¬ macie 2 kwas mozna nastepnie przeprowadzac w odpowiednie sole z metalem alkalicznym, amono¬ we lub alifatyczne amoniowe.Gdy pozadana jest sól metalu alkalicznego, kwas poddaje sie dzialaniu stezonego, wodnego roztworu wodorotlenku metalu alkalicznego a nastepnie usu¬ wa sie wode, korzystnie przez azeotropowa desty¬ lacje z organicznym rozpuszczalnikiem takim jak dioksan.Sole amoniowe lub alifatyczne amoniowe wytwa¬ rza sie w podobny sposób, z ta róznica, ze zwiazek o wzorze 1 czesciowo rozpuszcza sie w nizszym 10 15 20 25 30 35 40 45 50 55 60118 978 5 6 alkoholu, takim jak metanol, etanol, izopropano* lub podobnym i tak otrzymany roztwór poddaje sie reakcji z amoniakiem lub amina alifatyczna.Nastepnie mieszanine reakcyjna zateza sie i stala pozostalosc poddaje dzialaniu heksanu, po czym suszy sie otrzymujac sól amoniowa lub alifatyczna amoniowa o wzorze 1.Okreslenie „alifatyczna amoniowa" oznacza gru¬ pe monoalkiloamoniowa, dwualkiloamoniowa, trój- alkiloamoniowa, monoalkenyloamoniowa, dwualke- nyloamoniowa, trójalkenyloamoniowa, monoalkiny- loamoniowa, dwualkinyloamoniowa, trójalkinylo- amoniowa, monoalkanoloamoniowa, dwualkanolo- amoniowa lub trójalkanoloamoniowa i alifatyczne grupy amoniowe o 1—18 atomach wegla.Alifatyczne sole amoniowe wytwarza sie z amin organicznych o masie czasteczkowej ponizej 300.Do takich amin naleza: metyloamina, etyloamina, n-propyloamina, izopropyloamina, n-butyloamina, izobutyloamina, sec-butyloamina, n-amyloamina, izo-amyloamina, heksyloamina, heptyloamina, ok- tyloamina, nonyloamina, decyloamina, undecyloami- na, dodecyloamina, trójdecyloamina, czterodecylo- amina, pentadecyloamina, heksadecyloamina, hep- tadecyloamina, oktadecyloamina, metyloetyloamina, metyloizopropyloamina, metyloheksyloamina, mety- lononyloamina, metylopentadecyloamina, metylook- tadecyloamina, etylobutyloamina, etyloheptyloami- na, etyloktyloamina, heksyloheptyloamina, heksy- loksyloamina, dwumetyloamina, dwuetyloamina, dwu-n-propyloamina, dwuizopropyloamina, dwu-n- -amyloamina, dwuizoamyloamina, dwuheptyloami- na, dwuoktyloamina, trójmetyloamina, trójetyloami- na, trój-n-propyloamina, trójizopropyloamina, trój- -n-butyloamina, trójizobutyloamina, trój-sec-buty- loamina, trój-n-amyloamina, etanoloamina, n-pro- panoloamina, izopropanaloamina, dwuetanoloamina, n-propanoloamina, izopropanaloamina, dwuetanolo¬ amina, N,N-dwuetyloetanoloamina, N-etylopropano- loamina? N-butyloetanoloamina, alliloamina, n-bu- tenylo-2-amina, n^pentenylo-2-amina, 2,3-dwumety- lobutenylo-2-amina, dwubutenylo-2-amina, n-hekse- nylo-2-amina i propylenodwuamina.Zwiazki o wzorze 1, w których X oznacza grupe inna niz atom wodoru, moga stanowic mieszanine dwóch izomerów polozeniowych, poniewaz posred¬ nie imidazoizoindolodiony o wzorze 2, w których X nie oznacza atomu wodoru, sa równiez miesza¬ nina izomerów.Jak przedstawiono na schemacie 3, zwiazki o wzorze 2 otrzymuje sie z odpowiednich prekurso¬ rów ftalimidokarboksyamidowych przez ich cykli- zacje i cyklizacja zachodzi takze przez grupe imi- dokarbonylowa, co powoduje otrzymanie mieszani¬ ny izomerów, gdy X oznacza grupe inna niz atom wodoru. Na schemacie 3, Ri, R2 i X maja wyzej podane znaczenie, z tym zastrzezeniem, ze X nie moze oznaczac atomu wodoru.Jest równiez zrozumiale, ze imidazolinylobenzo- esany o wzorze 1 moga stanowic odmiany tauto- meryczne. Dla wygody sa one przedstawione w po¬ staci jednej odmiany, jak pokazano we wzorze 1, lecz moga one wystepowac w postaci dwóch izo¬ merów — jednego o wzorze 1 i drugiego o wzo¬ rze 6, w którym X, Ri, R2 i Rs rriaja wyzej podane znaczenie. Jako takie, obie izomeryczne postacie imidazolinylobenzoesanów sa objete okresleniem zwiazków o wzorze 1.Zwiazki te maja charakter amfoteryczny. Roz¬ puszczaja sie w wodnych fosforach kwasów i zasad i poddane dzialaniu mocnych kwasów, zwlaszcza mocnych kwasów mineralnych, takich jak kwas solny, siarkowy, bromowodorowy tworza sole ad¬ dycyjne imidazolinylobenzoesanów z kwasami.Równiez jest zrozumiale, ze gdy Ri i R2 w imi- dazolinylobenzoesanie o wzorze 1 oznaczaja rózne grupy, atom wegla do którego sa przylaczone jest asymetrycznym atomem wegla. Produkty, jak rów¬ niez ich zwiazki posrednie wystepuja w odmianach d- i 1- oraz dl-.Odmiany d- lub 1- latwo otrzymuje sie przez reakcje odpowiedniego optycznie czynnego d- lub 1-imidazoizoindolodienu o wzorze 2 z odpowiednim alkoholem, z wytworzeniem odpowiedniego d- lub i-imidazolinylobenzoesanu o wzorze 1.Imidazoizoindolodiony o wzorze 2, stosowane ja¬ ko zwiazki posrednie przy wytwarzaniu imidazo¬ linylobenzoesanów wedlug wynalazku sa opisane w opisie patentowym St. Zjedn. Ameryki nr 4017510.Imidazolinylobenzamidy o wzorze 3, wystepuja równiez w postaci odmiany tautomerycznej okre¬ slonej wzorem 7, w którym Ri, R2 i R4 maja wy¬ zej podane znaczenie. Obie odmiany tautomeryczne sa oczywiscie objete przedmiotem wynalazku, przy czym wytwarza sie je i zastrzega jako zwiazki o wzorze 3.Zgodnie z wynalazkiem, imidazolinylobenzamidy o wzorze 3, w którym Ri, R2 i R4 maja wyzej po¬ dane znaczenie, mozna wytworzyc przez reakcje imidazoizoindolodionu o wzorze 5, w którym Ri i R2 maja wyzej podane znaczenie, z amina o wzorze R4NH2, w którym R3 i R4 maja wyzej podane zna¬ czenia.Stosunek molowy aminy do imidazoizoindolodio¬ nu o wzorze 5 zawarty jest w granicach 1 : 1 do 10 : 1, korzystnie 2 : 1 do 5 :1. Reakcje korzystnie prowadzi sie w nieprotonowanym rozpuszczalniku, takim jak czterowodorofuran, dioksan, toluen, ksy¬ len, benzen lub podobne, w temperaturze 50—100°C.Jezeli Ri i R2 oznaczaja rózne grupy, atom wegla do którego sa przylaczone jest asymetrycznym cen¬ trum i produkty oraz ich zwiazki posrednie wy¬ stepuja w odmianach d- i 1- jak równiez dl-.Dalej, gdy imidazoizoindolodion o wzorze 5 jest zwiazkiem optycznie czynnym i jego izomery d- lub 1- poddaje sie reakcji z amina o wzorze R4NH2, tworza sie odpowiednie d- lub 1-imidazolinyloben- zamidy o wzorze 3.Sposób wytwarzania imidazolinylobenzamidów o wzorze 3 przedstawiono na schemacie 4, w którym we wzorach 3 i 5, Ri, R2 i R4 maja wyzej podane znaczenie.Przykladami zwiazków wytwarzanych sposobem wedlug wynalazku sa: o-(5-izopropylo-5-metylo-4-keto-2-imidazolin-2-ylo)- -3-butynylobenzamid, o-(5,5-dwuetylo-4-keto-2-imidazolin-2-ylo)-N,N-dwu- etylobenzamid, o-(5-izopropylo-5-metylo-4-keto-2-imidazolin-2-yk)- ^N-2-butenylobenzamid, 10 15 20 25 30 35 40 45 50 55 607 118 978 8 o-(5-izopropylo-5-metylo-4-keto-2-imidazolin-2-ylo)- -iN-metylobenzamid, o-(5-izopropylo-5-metylo-4-keto-2-imidazolin-2-ylo)- -N-izopropylobenzami d, o-(5-izopropylo-5^metylo-4-keto-2-imidazolin-2-ylo)- -N-allilobenzamid, o-(5-izopropylo-5-metylo-4-keto-2-imidazolin-2-ylo)- -N,N-dwuallilobenzamid, o-(5-izopropylo-5-metylo-4-keto-2-imidazolin-2-ylo)- -N-l,l-dwumetylo-2-propynylobenzamid, o-(5-n-propylo-5-metylo-4-keto-2-imidazolin-2-ylo)- -N-l,l-dwumetyloallilobenzamid, o-(5-izopropylo-5-metylo-4-keto-2-imidazolin-2-ylo)- -NyN-dwufenylobenzamid, o-(5-cykloheksylo-5^metylo-4-keto-2-imidazolin-2- -ylo)-N-2^propynylobenzamid, o-(5-benzylo-5-metyio-4-keto-2-imidazolin-2-ylo)- -N,iN-dwuizoprppylobenzami d, o-(5-izopropylo-5-metylo-4-keto-2-imidazoiin-2-ylo)- -N-benzylobenzami d, o-(4-keto-l,3-dwuazospiro/4,5/dec-2-en-2-ylo)-N-n- -propylobenzamid.Korzystnymi zwiazkami wedlug wynalazku o wzorze .3 sa te, w których Ri oznacza grupa me- tyowa, Et oznacza grupe alkilowa o 1—3 atomach wegla, korzystnie izopropylowa, cykloheksylowa lub benzylowa, lub Ri i Ri razem z atomem wegla do którego sa przylaczone oznaczaja grupe cyklohek¬ sylowa, R4 oznacza atom wodoru, grupe alkilowa o 1—3 atomach wegla, allilowa, dwumetyloallilowa, propynylowa lub benzylowa i gdy Ri i R* sa róz¬ ne, ich izomery optyczne.Zwiazki wytwarzane sposobem wedlug wynalaz¬ ku sa srodkami roslinobójczymi o wysokiej efek¬ tywnosci i sa stosowane do zwalczania roslin jsd- nolisciennych, turzycowatych i dwulisciennych.Moga byc one stosowane do zwalczania niepozada¬ nych gatunków roslin po ich wzejsciu przez dzia¬ lanie skuteczna iloscia srodka na liscie roslin, lub moga byc stosowane do zwalczania niepozadanych gatunków roslin przed ich wzejsciem, przez dzia¬ lanie skuteczna iloscia aktywnego zwiazku na glebe zawierajaca nasiona, sadzonki lub krzewiace sie organy niepozadanych gatunków roslin. Poniewaz imidazolinylobenzoesany o wzorze 1 charakteryzuja sie bardzo ograniczona rozpuszczalnoscia w wodzie, ogólnie nadaje sie im postac zwilzalnych proszków, koncentratów do emulgowania lub cieczy zdolnych do wyplywania, które sa zwykle dyspergowane w wodzie lub innym cieklym rozcienczalniku, do sto¬ sowania w postaci cieczy do rozpylania. Zwiazki wytwarzane sposobem wedlug wynalazku moga byc równiez stosowane w postaci preparatów granulo¬ wanych, zawierajacych ogólnie okolo 10—15°/o wa¬ gowych czynnika trujacego.Proszek zwilzalny mozna wytworzyc w typowy sposób, przez zmielenie razem okolo 25—80% wa¬ gowych imidazolinylobenzoesanu, okolo 2—5% wa¬ gowych srodka powierzchniowoczynnego, takiego jak N-metylo-N-oleoilotaurynian sodu, alkilofeno- ksypolioksyetylenoetanol lub alkilonaftalenosulfo- nian sodu, 5—10% wagowych srodka dyspergujace¬ go, takiego jak lignosulfonian sodu o wysokiej czystosci i 25—63% wagowych subtelnie rozdrob¬ nionego nosnika, takiego jak kaolin, atapulgit, zie¬ mia okrzemkowa lub podobne.Typowy preparat, wytworzony zgodnie z powyz¬ szym opisem ma nastepujacy sklad: 50% wago- 5 wych o-(5-izopropylo-5-metylo-4-keto-2-imidazolin- -2-ylo)-benzoesanu 2^propynylu, 3% wagowych N- -metylo-N-oleoilotaurynianu sodu, 10% wagowych lignosulfonianu sodu i 37% wagowych kaolinu.Ciekle preparaty zdolne do wyplywania mozna io wytworzyc przez zmielenie razem okolo 40—60% wagowych imidazolinylobenzoesanu o wzorze 1, 2—3% wagowych soli sodowej skondensowanego kwasu naftalenosulfonowego, 2—3% wagowych ko- agulowanej glinki, 2% wagowych glikolu propyle- 15 nowego i od 54 do 32% wagowych wody.Typowy preparat granulowany mozna wytworzyc przez rozpuszczenie lub zdyspergowanie zwiazku aktywnego w rozpuszczalniku i nanoszenie sub¬ stancji trujacej na sorbujacy lub nie sorbujacy 20 nosnik, taki jak atapulgit, piasek ziarnisty, pumeks, talk lub podobne.Jak wykazano powyzej, zwiazki imidazolinylowe o wzorze 1, sa efektywnymi srodkami roslinobój¬ czymi dzialajacymi przed wzejsciem roslin. 25 Wykazuja one wysoka skutecznosc zwalczania szerokolistnych chwastów i trawy, przy uzyciu od okolo 0,07 do 11,2 kg/ha gleby zawierajacej nasio¬ na, sadzonki lub krzewiace sie organy szerokolist¬ nych chwastów, turzycowatych lub traw. 30 Zwiazki wedlug wynalazku sa równiez skuteczne do zwalczania szerokolistnych chwastów, turzyco¬ watych i traw, przy zastosowaniu ilosci 0,28—11,2 kg/ha na listowie roslin.Zwiazki wedlug wynalazku sa bardzo skuteczne 35 do zwalczania wielu gatunków roslin, sa one wy¬ jatkowe wsród srodków roslinobójczych, w swojej zdolnosci do zwalczania pewnych roslin turzycowa¬ tych, zwlaszcza turzycy, przy zastosowaniu wzgled¬ nie niskiej ilosci zwiazku aktywnego. Praktycznie, 40 zwiazki o wzorze 1 najskuteczniej zwalczaja tu¬ rzyce, przy zastosowaniu ich przed wzejsciem ro¬ slin, w ilosci 0,14—11,2 kg/ha. Oczywiscie, zwiazki o wzorze 1 mozna stosowac w wiekszej ilosci do zwalczania turzycy i innych roslin wieloletnich, 45 gdy zachwaszczenie roslinami turzycowatymi lub bylinami jest bardzo duze. W takich warunkach imidazolinylobenzoesany o wzorze 1 mozna stoso¬ wac przed wzejsciem lub po wzejsciu roslin, w ilosci wiekszej niz 25 kg/ha. 50 (Wsród turzycowatych, które mozna zwalczac imidazolinylobenzoesanami wedlug wynalazku sa Cyperus rozundus L., Cyperus esulentus X.., Cype- rus strigosus i inne.Wynalazek ilustruja nastepujace przyklady: 55 Przyklad I. Sposób wytwarzania o-(5-izopro- pylo-5-metylo-4-keto-2-imidazolin-2-ylo)-benzoesanu 2-propynylu.Do 12,5 ml alkoholu propargilowego dodano 0,1 g 50% zawiesiny wodorku sodu w oleju mineralnym. 60 Dodawanie prowadzono w oslonie azotu, podczas mieszania, utrzymujac temperature w zakresie 20—25°C za pomoca zewnetrznego chlodzenia. Two¬ rzenie sie soli sodowej alkoholu propargilowego jest zakonczone po uplywie okolo 1 do 2 godzin. 65 Do roztworu dodano 5,0 g 3-izopropylo-3-metylo-9 118 978 10 -5H-imidazo[2,l-a]-izoindolo-2(3H),5-dionu i miesza¬ nine mieszano przez noc w temperaturze pokojo¬ wej, pod oslona azotu. Chromatografia cienkowar¬ stwowa wykazala, ze reakcja nie zaszla calkowicie, wobec tego dodano dodatkowa porcje 50 mg 50% zawiesiny wodorku sodu w oleju, do mieszaniny reakcyjnej. Po mieszaniu przez noc, mieszanine ochlodzono do 5°C i dodano 0,7 ml 3N kwasu sol¬ nego. Nastepnie mieszanine rozcienczono chlorkiem metylenu, przemyto woda i faze organiczna wysu¬ szono i zatezono pod próznia. Krystaliczna pozo¬ stalosc przeniesiono do filtru lejowego i suszono powietrzem, otrzymujac 6,02 g o-(5-izopropylo-5- -metylo-4-keto-2-imidazolin-2-ylo)-benzoesanu 2- 10 -propynylu, o temperaturze topnienia 131—144°C.Otrzymany produkt w kilku porcjach rekrystalizo- wano z mieszaniny aceton-heksan, otrzymujac czy¬ sty produkt o temperaturze topnienia 145—147°C.Przyklad II. Sposób wytwarzania imidazo- linylobenzoesanów o wzorze 1.Nastepujace imidazolinylobenzoesany otrzymano zasadniczo w taki sam sposób, jak opisano w przy¬ kladzie I, zastepujac alkohol propargilowy odpo¬ wiednim alkoholem i 3-izopropylo-3-metylo-5H- -imidazoi[2,l-a]-izoindolo-2(3H),5-dionu odpowied¬ nim imidazoizoindolodionem. Reakcja przedstawio¬ na jest na schemacie 5. Wytworzone tym sposobem imidazolinylobenzoesany zestawiono w tablicy I.Ri i CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 -(C —CH( —CH3 —CH3 —CH3 —CH3 —CH3 —CH3 —CH3 —CH(CH3)2 -(c CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 1 R2 2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH'CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 —Cri2Cri2Crl3 wzór 12 H2)6— C^l3)C^l2C^l2C•^I2C^l2,^ —CH(CH3)2 —CH(CH3)2 —CH(CH3)2 —CH(CH3)2 —CH(CH3)2 —CH(CH3)2 —CH(CH3)2 —CH(CH3)2 H2)5— CHfCH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CHcCH^, CH(CH3)2 CH'CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 Tablica I schemat 5 R3 i 3 ¦—CrI2C«rI2C»ri3 —dri2C65 —(CH2)7CH3 —(CH2)nCH3 —CH2CH =CH2 —CH3 —C(CH3)2CH = CH2 —C(CH3)2C=CH —CH(CH3;2 —C(CH,)a ¦^CH^OHj) —CH(CH3)C=CH —CH2C(C1)= CH2 -—Cri2Cri2G^=Cra —CH(CH3)CH =CH2 —C(CH3)2CH= CH2 —C(CH3)2CH= CH2 —C(CH3)2CH= CH2 —CH2C=CH —CH(CH3)—C(CH3) =CH2 ¦^CrI2CrI =CHCrljj —CH2C(CH3) =CH2 —CH2CH =C(CH3)2 wzór 13 —CH(CH=CH2)2 —CH(CH3)—CH= CHCH3 —CH3 —CH3 —CH2C(CH3)3 —C18-H37-n •^CH2Cri2OCri3 wzór 14 —C6H13-n wzór 10 —Cri2CH.20Ci2H5 —CjH.2,^—Ci.H.= CjH.—CjgHs —CH2—C^C—C6H5 •^Cri2—C= C—Crl3 wzór 15 —CH2—C=C—C7-H15-n X 4 H 1 H H H H H H H H H H H H H H H H H H H H • B H H H H H H H H H H H H H H H H H H | Temp. topnienia °C 5 120—121,5 (rozklad) 110—113 (rozklad) 73—75 (rozklad) 62,5—64,5 rrozklad) 109—111,5 (rozklad) 117—118 115,5—117,5 115—116 121—122,5 139,5—141 123—124,5 97—104 114—116 127—128 94—98 (rozklad) 103,5—107 (rozklad) 115—120 (rozklad) 133,5—134,5 (rozklad) 168—171 (rozklad) 85—94 (rozklad) 101—112 (rozklad) 91—102 (rozklad) 107—111 100—106 (rozklad) 78—87 (rozklad) 89—107 (lozklad) 146—147 164—165 147—148 79—81,5 87,5—92,5 122—125 84—86 87—89 99—100 120—125 1 134,5—138 1 125—128 95—98 94—96,5 |118 978 li 12 Tablica I (c.d.) 1 1 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 C2H6 C2H5 C2H5 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 C2H5 CH3 CH3 CH3 CH3 CH3 . CH3 2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 (+)-CH(CH3)2 (-)-CH(CH3)2 (+)—CH(CH3)2 * CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 C2H5 C2H5 C2H5 CH(CH3)2 C2H5 CH(CH3)2 CH(CH3)2 C2H5 CH(CH3)2 CHVCH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CHrCH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 C2H5 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3;2 CH(CH3)2 3 •^CH2GCil3 —C(C2H5)2CH= CH2 wzói 16 wzór 17 —CH3 —CH2—C=CH wzór 21 —C2H5 —CH2—C=CH wzór 20 —CH(CH3)CH=CHCH3 —CH3 —CH2—C=CH —CH2C=C—CH2OH wzór 20 —CH2—CH2— —CH(CH3)CH=CH—CH3 —C2H5 —CH3 —CH2^—C= GH wzór 20 wzór 22 —CH(CH3)CH= CHCH3 wzór 20 wzór 23 wzór 24 wzór 8 —C2H5 —CH3 —CH2—C=CH wzór 20 —CH2—C—CH —CHfCH3)CH =CHCH3 wzór 20 wzór 9 wzór 24 H H H H C2H5 C3H7-n } C3H7-n C3H7-n CH(CH3;2 4 H H H H 4(5) CH3 4(5) CH3 H H H H 4(5) CH3 3(6; Cl 3 (6) Cl H 3(6) Cl H 3(6) Cl 3(6) N02 H H H H H 3(6) N02 H . H H 4(5) Cl H H H 4(5) Cl 4(5) Cl 4(5) Cl H 4 (5) Cl 4 (5) Cl H H 3 (6) Cl 4 (5) CH3 4 (5) CH3 (4 lub 5) 4 (5) CH3 (4 lub 5) 4 (5) CH3 (4 i 5) 4 (5) CH3 5 143—145 111,5—115,5 74—78 168—169 143—151 154—159 153—157,5 106—108 134—135 120—122 95—111 162—166 164—166 132—134 154—160 166—169 161—163 156—157 135—136 137—139 125—126 107—114 119—121 161—162 73—79 127—128 122—122,5 112—138 139—140 147—149 134^135 177—187 olej olej olej olej 177—179 195—197 179—180 154r-156 150—151 107—109 131—133 107—120 122—125 Przyklad III. Sposób wytwarzania chloro¬ wodorku o-(5-izopropylo-5-metylo-4-keto-2-imidazc- lin-2-ylo)-benzoesanu 1,1-dwumetyloallilowego, we¬ dlug schematu 6.Do roztworu zawierajacego 164 mg (o-(5-izopro- 60 pylo-5-metylo-4-keto-2-imidazolin-2-ylo)-benzoesanu 1,1-dwumetyloallilu w 5 ml chlorku metylenu i 5 ml absolutnego etanolu, dodano 0,5 ml 1,0 N kwasu solnego. Mieszanine zatezano pod próznia i poddano dzialaniu eteru, otrzymujac krystaliczny 65 produkt, który przefiltrowano, przemyto eterem i wysuszono na powietrzu, otrzymujac 170 g chlo¬ rowodorku o temperaturze topnienia 259—262°C (rozklad). Temperatura topnienia tej i innych soli zalezy od szybkosci ogrzewania.Przyklad IV. Sposób wytwarzania kwasu o-(5-izopropylo-5-metylo-4-keto-2-imidazolin-2-ylo)- benzoesowego, wedlug schematu 7.Do roztworu zawierajacego 5 g 3-izopropylo-3- -metylo-5H-imidazo[2,l-a]-izoindolo-2(3H),5-dionu w118 978 13 14 15 ml dioksanu, podczas mieszania dodano miesza¬ nine 10 ml stezonego kwasu solnego i 10 ml wody.Mieszanine ogrzewano do temperatury wrzenia i pozostawiono do ochlodzenia do temperatury po¬ kojowej. Krystaliczny produkt odfiltrowano, prze¬ myto woda i acetonem i wysuszono na powietrzu.Przesacz zatezono pod próznia, otrzymany osad przemyto acetonem i wysuszono na powietrzu.Otrzymano 4,5 g chlorowodorku laktonu o wzorze A i o temperaturze topnienia 265°C (rozklad).Do czesciowego roztworu chlorowodorku (4,5 g) w 30 ml wody podczas mieszania dodano roztwór zawierajacy 0,6 g wodorotlenku sodu w 10 ml wo¬ dy. Calkowity roztwór uzyskuje sie po kilku mi¬ nutach i po okolo 15 minutach wydziela sie z roz¬ tworu staly osad, który odfilrowuje sie. Przesacz zateza .sie pod próznia, osad odfiltrowuje sie i la¬ czy z pierwszym osadem, po czym calosc przemy¬ wa sie woda i suszy na powietrzu, otrzymujac 3,8 g kwasu o-(5-izopropylo-5-metylo-4-keto-2-imi- dazolin-2-ylo)-benzoesowego o temperaturze topnie¬ nia 162—163°C. Analitycznie czysta próbka ma tem¬ perature topnienia 163—165°C.Przyklad V. Sposób wytwarzania soli sodo¬ wej kwasu o-(5-izopropylo-5-metylo-4-keto-2-imi- dazolin-2-ylo)-benzoesowego.Sól sodowa wytworzono przez dodanie 9,9 ml 1 N wodorotlenku sodu, podczas mieszania do cze¬ sciowego roztworu 2,58 g kwasu imidazoljnylowego w 10 ml wody. Po 1,5 godz., roztwór zatezono pod próznia i usunieto wode oraz azeotropowo dioksan, otrzymujac higroskopijna sól sodowa o tempera¬ turze topnienia 184—188°C.Sole amonowe mozna latwo wytworzyc w meta¬ nolu. W tym celu, do czesciowego roztworu 5,0 g kwasu imidazolinylu w 15 ml metanolu, podczas mieszania dodano 3,17 ml trójetyloaminy. Po uply¬ wie 0,75 godz. otrzymano klarowny roztwór, który zatezano pod próznia i pozostaly osad rozcienczono heksanem, przefiitrowano i wysuszono otrzymujac sól trójetyloaminy o temperaturze topnienia 54— —55°C. Sól izopropyloaminowa wytworzona podob¬ nie ma temperature topnienia 92—98°C.Przyklad VI. Sposób wytwarzania o-(5-izo- propylo-5-metylo-4-keto-2-imidazolin-2-ylo)-N,N- -dwumetylobenzamidu.Do zimnego roztworu 180 g 3-izopropylo-3-mety- lo-5H-imidazoi[2,l-a]-izoindolo-2(3H),5-dionu w 300 ml suchego czterowodorofuranu w naczyniu cisnie¬ niowym dodano 68 g dwumetyloaminy. Naczynie uszczelniono i mieszanine ogrzewano do tempera¬ tury 50°C, mieszajac przez 16 godzin. Mieszanine ochlodzono, zawartosc naczynia przeniesiono do kolby. Usunieto pod próznia rozpuszczalnik a kry¬ staliczna pozostalosc zawieszono w eterze, przefii¬ trowano, przemyto eterem i wysuszono na powie¬ trzu, otrzymujac 195 g (o-(5-izopropylo-5-metylo- -4-keto-2-imidazolin-2-ylo)-N,,N-dwumetylobenzami- nu o temperaturze topnienia 144—146°C. Produkt rekrystalizowano z acetonitrylu otrzymujac anali¬ tycznie czysty zwiazek o temperaturze topnienia 147—150°C.Przyklad VII. Sposób wytwarzania imida- zolinylobenzamidów o wzorze 3.Stosujac zasadniczo taki sam sposób, jak opisa¬ lo 15 20 25 30 35 40 45 50 55 60 65 no w przykladzie VI, lecz zastepujac odpowiedni imidazo[2,l-a]-izoindolo-2(3H),5-dion i odpowiednia amine — dwumetyloamina, otrzymano zwiazki o wzorze 3, wymienione w ponizszej tablicy.Tablica II wzór 3 1 R1 R2 -(CH2)5- CH3 CH3 CH(CH3)2 CH(CH3)2 -(CH2)5- CH3 CH(CH3)2 R4 H H CH3 CH3 —CH2C=CH temp. topn.°C | 211—212 174—175 203—204 259—261 202—205 Przyklad VIII. Aktywnosc roslinobójcza zwiazków stosowanych po wzejsciu roslin.Aktywnosc roslinobójcza zwiazków wytwarza¬ nych sposobem wedlug wynalazku, stosowanych po wzejsciu roslin przedstawiono w nastepuja¬ cych badaniach, w których rózne rosliny jedno- liscienne, turzycowate i dwuliscienne poddawa¬ no dzialaniu badanych zwiazków, zdyspergo- wanych w mieszaninie wody i acetonu. W tych badaniach sadzonki roslin rosna w oddzielnych naczyniach przez okolo 2 tygodnie. Badanie zwiazki zdyspergowano w mieszaninie acetonu i wody, w ilosci 50:50, zawierajacej 0,5°/o TWEEN 20, nazwa handlowa sorbitanomonolaurynianu poli- oksyetylenu, produkcji firmy Atlas Chemical In¬ dustries, w dostatecznej ilosci do uzyskania równo¬ waznika okolo 0,07 do 11,2 kg/ha aktywnego zwiaz¬ ku, który stosowano na rosliny przez dysze rozpy¬ lajaca pod cisnieniem 2,5 kg/Cu2 w okreslonym z góry czasie. Po rozpyleniu, rosliny umieszczono w cieplarni i pielegnowano w zwykly sposób, tak jak pielegnuje sie rosliny w cieplarniach. Po dwóch tygodniach sadzonki roslin z wyjatkiem owsa glu¬ chego, który pielegnowano przez 5 tygodni, zbada¬ no i oszacowano wedlug systemu klasyfikacyjnego podanego ponizej. Otrzymane dane przedstawiono w tablicach III i IV. róznica we wzroscie podczas kontroli 0 System klasyfikacji 0 — zaden efekt 1 — slaby efekt 1—10 2 — nieznaczny efekt 11—25 3 — umiarkowany efekt 26—40 5 — wyrazne zniszczenia 41—60 6 — efekt roslinobójczy 61—75 7 — dobry efekt roslinobójczy 76—90 8 — prawie calkowite zniszczenie 91—99 9 — calkowite zniszczenie 100 4 — nieprawidlowy wzrost — to jest wyraznie fi¬ zjologiczne znieksztalcenie, lecz efekt calko¬ wity mniejszy od 5 w systemie klasyfikacyj¬ nym — oparte na wizualnym okresleniu zbio¬ ru, wielkosci, mocy, barwy, wielkosci znie¬ ksztalcenia i calkowitego wygladu rosliny.Skróty nazw roslin stosowane w tablicach: PN — Cyperus rotundus L.SE — Sesbania exaltata118 978 15 16 oslin ciu i *S £ anych po l s « l-H zorze * »-H O blica ] azków Ta cza zwi obój .a rosl *o nos l Akt 1 J *CJ ^ wa zwiazku •§ £ H CO o U Z U o A o h 8 < M •-< &* h 0 * 'b I-H D s w co S 1 s J< X eo c tf ^' cs o CS on 1—1 00 l-H **" i-H i-H i-H ¦* 1—1 en i-H CS i-H ^H »-H O i-H On X c*.VO m ^ en CS i—i 1 i t^ m oo i i on on on t*- 1 1 On On On On 1 h t^ h a 1 on a\ vo m i vo oo en o \o t^ en en © i **¦ en en o m on o\ oo t*- no oo o\ t^ en in 1 00 On On 00 t* m in cs cs en 00 On On On On 00 On On On On 00 On t*- en O en t^ en i-i en oo cs \o in ^H ^ ^H O O i-H X X u a u 1 eo ffi ^ N—' £ I E u 1 O O O 1 M H H 1 1 1 ON 00 00 1 1 1 1 o o o O 1 1 1 III O ^h O O O ^h O O o o o o m ^h o o en cs © © cs ^ en cs o o o o m x oo v© in ^ en h O On en O ° 1 1 1 00 CS VO w ^ Hin ^H Tj< i-H O 1—1 X eo X OJ U E 1 CU ^~s E U ^-^ E f 1 o ffi U ^H ^H O O m en en i 1 00 On On C*- CS © © © ^111 1 1 1 ^ CN O O N* CS O O O ^h O O t CS CS ^h lf t^ CS ^h ej ^ r* t^ o ^h o o h- 00 00 00 t** ^00 X 00 ^H t^ ON O ° 1 1 1 00 CN NO cs ^ n m ^H ^ —1 O p-H X en *h -o N 91 E u E f 1 C9 W u 1 1 1 1 1 1 l o «* r* 1 1 1 1 1 1 1 o 1—1 - o jo | i H -* o o t^ m t- o CN i-H X eo X u IN X u 1 M X u E fi co x\ i-H l-H O o t^ en in o CN i—i X eo E 04 E 1 e* 1 E U E 1 co E 1 CS O O I vO VO NO 1 1 On 00 00 l 1 O Cl H 1 ^111 1 1 1 ^ in o o ¦^ o o o O 1 O O 1 t^ t^ CS CS in oo cs o CS 00 t^ t^ o o o o 00 00 00 00 t*- On On 00 —i en es o ° 1 1 1 00 CS vO N ^ h m ^H T* ^H O i-H X OJ X u II x • o X 1 M E u K 1 co X U 1 O O O 1 On On On 1 1 ON t^ t^ 1 1 On 00 On 1 vO On On On I 00 CS O t^ CS O O h t^ en o t*" On ^ ^* vo vo m en NO 00 00 t^- o cs ^h o 00 On On On X On On On 00 On vO O --H t^ X VO X CS vO M Tj< H IT ^H ^ 11 O X X 1 <* S~*i X 1 u X 1 co X u m en On On On On ON ON X On On t^ On ^O t^ t^ On On no r- On On vo t^ ON ON ON ON on en X t^ CS V© ^h m ^H O X X 11 X u K U U 1 co X u •—' M U 1 co X u cs X X ON ON X en ¦n ON NO ON NO On On O m 3 O |° 1 1 t^ l X t^ t^ t^ X vO i—1 »-H ^H .—1 rH O CS CS CS ^H ON X ^ en On On ON ON o o CS CS X CS "* ^H Nf ^ X X u II u IM co ffi u u 1 co ffi u E u 1 w u NO t""* t^ o CS o o CS o X CS On X o CS vo m o 1 1 1 1 1 1 1 h* in ^ 1 "0. en "* m m NO i-H in 00 Tf in cs en * °i ffi X u ac u 1 64 CO tn u £ 1 1 i i i i i i i o o ©' o o o r^ o On O O o CS i-H X co co X o u 1 '"—^ co x\ u X f co eo X X i | 1 1 1 1 1 1 ¦ 1 On i—l O o in en en o 00 00 ^ o CS X co X U X 1 n co X u ffi 1 ffi u I-I 1 1 1 o o o o o | o o o en en X CS CS l-H 1 1—t x\ (N 1 x\ y H x\ CJ 1 es 1 K U i\ eo c; X u £ f co 1 X uU8 978 17 18 *d III lica Tab 20 1 21 1 00 i-H in i-H co Cl i-H O ON 00 l in ^ en Cl - 1 1 00 VO C^ t^- 1 ON OS ON I 1 On On On On 1 On On On On On On On On l/"N.On On On 00 m On On On ITl m On On On t*- CO On On On On 1T» On 00 CO i-H i-H 1 On On On On On On 00 t% vO 00 On On On On On On On On On On On On On [ CO On On On 00 d 00 Cl VO X Mn ^ H in M H ^ H O* O" i-H X 0 X N X H X u (M CO X cj & 1 eo X cj X 1 ro X cj 1 v© v© I 1 00 00 00 1 ON 00 00 1 On On On 1 On On no cO On O in CO ON Cl O O 00 CO Cl O on on in oo X On ^h O On On 00 On On t ITl O On On On On On On On On I ON Cl Cl t^ CO Cl Cl X Cl NO N ^ h in, rl ^ ^H O X 0 X N CO X u II cj eo X 1 eo K u 1 X u 1 1 11 1 ON r° r- t On t On t^ 1 1 |l 1 ON ON On On On 00 On On ON ' ON | 1 ON ON t^- cl^ X X u co x\ u x\ fi x\ K 1 | eo x\ °\ ON On On Cl i-H X X CJ 0 u i x\ <- 1 eo X u x\ 1 11 1 11 1 On r* "* 1 1 1 1 O Cl Cl -^ Cl r- ^ in o 00 ^ 1 vO Cl X CJ 6 x\ u x\ 1 eo X u x\ 1 eo SC U h* ^ co o t^ o co o CS X X CJ II X u, eo x\ ?l co 1 3 1 1 1 1 r* "* "* 1 1 1 1 in co 1 ° ¦^ oo ^ o ¦^ o 1 1 "* ^ r° vO Cl o °i X X CJ II X u eo V ' 1 k| T ^ o o "* o o CN X X III X 1 1 x\ u x\ u x\ CJ x\ u co x\ i i 11 o i-H O O ^ | 1 1 | 1 J Cl Cl CO in in ^ j co ^ "* t^ ^ ON in CN i-H X oi X CJ II eo X u JL <* E CJ x\ 1 u x\ 1 eo vo o vo vO in CJ °i X eo x\ II x\ 1 01 co 1 eo X | 1 1 1 | 1 O li ! i 11 i 1 1 1 1 CO ' O 1 1 1 1 o co | 1 o o in Cl co vo | 1 i-H O in vo O O 00 I o O O o co Cl in o t^ t^ t*- m O CO CN X X u II co X u U , IM X 1 CO X CJ x\ l] eo X U X Oi eo X II x\ u 1 33 1 a? u co o o CN X *-• -o OJ eo x\ 1 eo J 1 1 1 |l t^ 1 1 | 1 1 m 1 1 00 I 00 t^ ON On On ^ ON 00 ON CO Cl ffi x\ 1 IM eo u 1 in v© ON t^ 00 Cl ON ON I CO i-H X X II X eo 5 1 01 eo x\ o o o o ^ m i o On NO O in °i X eo u CJ 1 u u x\ oo in co i-i oo m ci ci VO O O O 00 ^h O O O ^ o o o o o o o o o -^ o o o o oo h a oo o 1 1 O vO co O O o m m co co t^ o o o o On On f O Cl O O O O ^ M no 00 N n h in n i-7 cT ^h o cT ffi eo CJ o X 1 X U X u | eo .X On On On 00 00 On X I h W h h ON On On t^ Cl On On t^ VO O On ITl CO O O On t- vO CO Cl On On On On On 00 On On 00 t*- On On On 00 vO 1* vO t^ X CO Cl On On 00 ^ oo » ^ cn 00 ^ Cl no X Cj C| H in C^ ^h cT ^h o o i-H X i-H 'H 1 1 eo X U X u co DC i-H f O o o ^ r*1 T o ON CO o Cl ^ x\ 1 eo x\ 1 eo X CJ eo 1 x\19 118 978 20 cm o CM On i-H 00 i-H vO i-H m i-H i-H en i-H CM i-H i-H O On 00 t in en CM i-H 00 O O o o o o o o CM O O vO On © vO CM O i en cm o o o ON o\ o VO CO CM «tf CM W CS rH rH CM rH i-H X o u -O Si X u U eo X u X en in t^ O vO m cm o -^ o o o o o o o o o o o tF CM O O vo on en cm m oo m cm ¦^ I t^ CM O CM O O ON t^ o O CM ^h O -* CM vo CM CM^ ^h in ^h of ^ cT X X CJ o IM X o X u eo u u co X o 00 00 I 00 00 00 C^ t^ vO £, ^ CM O 00 vo t en o m cm o o in c^ cm o On On On l** £, r- cm cm 00 * in t^- vo in cm en cm cm * in 00 ¦K J^ 00 t^ 00 ¦^ CM vo (M cj h in ^h CM ^h i-H X 00 u -o N en OT u eo u * m o o ^ ¦K in * * ¦0, * en 00 * vo" ^ * i-H w On i-H u o N u u eo X u On On On 00 X 00 On X t^ J, 00 CM O 00 t, en o o 00 f^ o o o * I CM O O ^ On On On 00 {^ oo in in cxT £, 00 00 I & co o o t7 On * 'O, x* tj t en en ^ CM v© CM^ CM^ 1-^ in ^ ci ^ O i-H E E cj 1 u l!l u L a o 1 eo E u E o eo X cj oo en t 00 00 00 00 t O ¥ 00 CM O O t o o o ^ O O O t, oo o o ocT l O O O & vo vo in in o o o On On en *^ co t \n ¦^ CM O CM^ CM^ i-^ lf\ H CN? H O" i-H X m i-H u g eo E u X u eo s c^ m in i in in en en en ir cm o o 00 O O O o o o o en o o o On NO t^ vO O CM O O vo vo in en en O O O On X vo en o- o o ^ CM vO CM^ CM^ i-^ V\ H (^ H O i-H X G 1 UJ E cj 1 u III u 1 X u 1 eo X u E eo X u ON X On On X On X X t*- t*- xxx t I VO OnOnOnOnOn: OnOnOn On On On On On On X On On X I t^ X t ITl O O O m on t*- en © ¦© X On On X X On x on x in en en en On On X t^ vO vo on x en en i-H On X On cm vo vo en cm © ^ CM v© X ^ CM CM i-H^ l/^ CM^ i-^ ^h cm i-T cT o" cT M eo u u u 1 u X eo t*- i o en t^ ir» cm o en CM O O in cm o o X On On On v© vo en in © x i x in in en o On t^ X ^H I ^H ^H ¦^ CM vO CM^ CM^ i-H li^ ^ CM ^h O i-H X IN u II X u u u 1 u u eo u in en o o t en o o o m o o On O O CM O O en o o vo en o VO ITt CM vO O O On On in o o ^ CM CM^ CM ^h ^ CM ^ i-H X vO i-H Cl '¦^ eo u X u eo u118 97S •/-N T3 O v-" t—l hH 1-H C8 H cm o CM ON 00 T~t f^ 1—1 O 1—1 in i—i ^ i-H en CM — ^ On 00 l vO m — ^ en cm i-H O O o o en o vO o o\ 00 o o CM i-H ffi ^ i—1 N ^ co E U x\ U x\ u 1 t^ t^ vo in en cm cm cm a o i en On On On O* On X t^ v£ ^h O oo in o o o X \© CM O O \0\ On On 00 l on in in en o t^ O en CM O 00 X l en en ON On t^ CN O O O O i* (Nj \o oo ci o h m -h " r-s co ^x * CJ o CN *h -O N ^ ^5 E U X cj E u X l en en en 00 CN O X CN O CM O O 00 O O On X O oo en m l CM O l CN O en ON I CN O O ^ CN CN N h ^H CM ^H 1—1 ^"N CO CK « X u 1 ^~n X u X u X u 1 1 On C- t^ VO IT» ! t^ O m m in M o On On On On C*- On On On On On On on x vo vo en o On VO CN O O O 00 X CM CN O O On On On On X vO x »n m en o © i t en en o o x on on en en cn On ON X en en o o o o ^ M « 00 ^ M O) h in M h ^h CM ^h O O O CE ^ CJ X u III a | « E u 1 co X u E u | co X u in itn On On l CM O O O O CM O O m in o X CM O h M O f m m VO ^H O G\ ON t cm en o ^ CM CM CM h ^H CM ^H E i-H CM -o N * co E u E u CO E u X X X t^ t^ X X vO On On X X On On On On en l CM O O © O O O O O ho o O O O On On On On On x x t in en r- vo vo vo in vo en cm cm cm On On On On On X X X On On X On X t On On On On On On On. On On On On On On On On I t CM CM O O t^ X X X VO ITi en On On On On On On On On On I IT ITI CM CM x on on o\ on x in On On X X t I CM ON Q\ en On cm i vo in en "^ CM vO X CM CM ^h IT CM ^h CM ^h O O i-H W X V 1 co o X u 1 + co E u en x x x t i m ^ n \o m ^ r CM CM i-H ITi CM i-H O ^h CM ^H O O O O 1—1 X X u 1 X u 1 1 '""¦^ co X u E u 1 T 1 co X u On On X On t On On O* X X On On On On X On On On On On en On On On t^ m CM on en o o o o on t^ on m en cm On On On On On IT» on oa on vo in en On On On On X X On X X X en O ON ON ON cm t t*- \o ^o in ^ P) \0 00 ^ M M h in m h ^h CM ^h O O O i-H X o CM *H -o £ 04 X \ X u 1 ^-s 1 + N—y 1 co E u X t^ vo m On I t^ On X x en cm t^ o o X O O ON X vO x t^ m Uo en cm t*- O vo On ON X cm vo in CM ^ CM ^ CM H ^H CM i-H X co X u CH = C /—N •ffi o K U i 1 ^ K CJ X U eo ffi U118 978 23 24 CM CN On i-H 00 i-H i-H in i-H CO i-H CN 1° o\ 00 no in n* co Cl i-H o co CN CO t^ CO ON CN o o o o o o v£ CO CO CN O O in es co cm vO 00 m cn O O O O o o m m vO I ON 00 o 1-^ i-H i-H §3 co co X U 1 X u CN O O vo CO O O O O O CN © o o o o o o On O O 00 CO CN t^ m in o o o On On O O O O "32 i-H co u 1 1 co 1 X u E u X u 1 00 00 00 X 00 00 00 00 On On On On On On On ITi in ' O 1 On On I vo CO On ITi CO O O On On VO CN CN On On On On On On On vo vO \o On On On 00 X On 00 vO CO CO On On 00 cn oo t- t^ « ^ CN vO X N N H Ift Cj ^ CN ^ O O i-H X X u 1 u u L K U 1 et co X X co X u o o o o o o o in co 1 in o o X o o o CN i-H CO CN *-¦ o N ^ l co X u X u co 1 X o o t^ t^ CO O j CO CO o o O CN O ^H O O I O O co co o in o o O VO CO O o o c^ vO o o CN, i-H i-H CO n X X u X u 35 1 91 co 5 X U co u ^r o o m o o ON CO O C^ CO CN t O O CO O O CO O O On On On l^ 00 00 vO t^ v£ O O O On O ! On 1 O O O O "tf CN CN^ CN ^h i-H CN i-H CO % u? X u 1 X o X u X u O CO CO CN ¦* CN CN^ CN^ i-H ^ CN" ^h i-H X co X X co X u .X X t^ l i o in in On X X O On On t^ CN O ON I t^- t^ CO t^ O O O O i x vo in o On ON ON On X t^ X I O vo vo t t- m co t^ CO CN CN O On On v© co in in co cn ^ N VO 00 CN CN^ i-H in CN ^ CN ^ O O X X U 1 X 1 U | CO [ X 00 t^ I vO oo t^ ^o m On X l I On On On On On On On X On On On ON OvOOOO!XOnOnOnO 1 X vO CN CN O in o o o o t^ i m co o On t vO CN O i m in o o ^ X O O t^ -^ o o o o ON ON I m cn n h o ^ N * 00 °i °i ^ ^ °i H M H O O i-H X CN -O N E U co E u 00 On X t^ ITi On X CN O O h x x in in On On X On On X On On t^ ITi t^- On On On On On On X X O ON ON X CO X X X X -^ CN O X CN^ CN i-H ITi CN <-h CN i-7 Ó O X CN CN *-" -O N X E U co E 1118 978 25 26 1 1-H Icm 1 CM IOn 1 i-H 00 1 i-H t^ |vo 1 i-H Uf Im 1l—' j CM P 1 1~i Ix ll |vo lin r* en CM 1 i-H t^ m cn ^ vo t 00 t t^ I O O O vO CM O O in o o o h m m en oo t^ m in o in cm i-H t^ x m o m o o o 00 ON CM cm cn co i-H ¦^ CM vO CM^ CM i-^ in H ej H O" X X u X u II U U U 1 X u o o t^ en o o o o o o o o o o o cm en o ^ CM O t% CM O en m o en cm cm ON as o o o o CM ^ CM ^H CM i-H §d en Z o CM ?h U Sc co 0\ Q\ Oi 00 t" lfl on on o\ t*- en in On On On On 00 t** o\ as os os t en o oo os os oo m o o On On X en O O O t a a a h h o las os os os os ir en x on on on in m © on on x x r» t r- i en cm ON On On t vO Nj* c^ t- en en O N* on oo i in en ^ en cm © © © ¦^ on on on t^ en *& Os Os Os Os Os ¦^ t t^ en en i-H C-OnO\O\O\OnO^O\OOn00vO I Os Os 00 00 CM O O o\ Os 00 in on on on x en en ^ CM v© 00 CM ^ Hn ^ ^ Hn O ^ c? h o" o" o" o X CM O O O O O 00 00 ^ ^ On Os 00 CM CM CM ^ CM vO 00 "^ Hn cj h in w h i-h CM ^h O o" O CM u -o N X o 1 X u X u CM Ul *o X u CO X On On On Os Os m On On On vO On On On On On On VO en ^ On On On On 00 On ^f On On On On 00 vO T}< on on on oo vo m U 00 00 h h *C m On On On On On On 00 00 X X ON t*- 00 I N1 oo o\ ep vo * m in On X X X O vO X v© en i-h on in m in in o ^ N\0 00 1< h w c^ h in c^ -h q ^h CM ^h O O O O i!? O M X ^-^ E U C0 E u On On ON ITl I On On On t*- On On X en t^ x on en en ^ en en en i—< t^ t en © © Ntf t in en en On On On X t** h M h O Ifl O On On On On I m en t^ en o o t*- CM O CM O O ^H O O U oo i in en t^ m h CM I vO encMi-HOO i^vOi-h 1 ON ON VO o vo in in en ¦<* cm vo x °i ^i ^ ""X°i i-T CM i-h* O O E X (H -o co X 1 u E U ON ON O o o o ^ CM CM CM i-h H CM" ^ i-H X U 1 (M E U X o o o o o m m o o oo vO o o CM X co X u 1 (M CO X u E u U27 118 978 28 (c.d.III ablica h CM CM on i—i 00 I—1 1—1 r° i i—i CO CM 1—1 1—I ON 00 t m CM i—i O o o o o in CM o 00 00 o o CM X X u u 1 X . u 1 x\ u x\ u x\ u o o o o t^ i i—1 O X 00 o o CM X o CM Ul N x\ u x\ u x\ ^ ^ 1—1 ^ in in o en 00 i o o CM E U PI U 1 u 1 M E U X u E t- t^ m o in in \o m o ^f O CM O ^ CM CM O ^ O O O o in in in On 00 vO ITl i in ^o m ^ On vO VO ^ CM CM CM 00 00 vO cm en en en cm ^ cm ^o ^ cm^ ^ in w U E O X o II E es X u X o Ci E O e" o n X t i ^ « On t^- in o x 00 00 en CM X X x\ x\ oo vo m 00 X t X On 00 ^ ON 00 vO ^ i i in CM t ITl O v© [^ O- VO X On 0\ On t^ x x m ITt On On On '-h CM CM O X l en cm in en en 11,2 2,24 1,12 0,56 X X n X X u X t ^ CM VO X I v© t^ ON t en CM, en X X u X u - E u m c^ in vO X I t^ I On X I CM CM U o CM U -O N n X u E X t X X l On t^ X v£ ON X X I 1—1 r ON Ul -O U E E°1 U On O en i ON v£ vO vO l X t^ ^ CM Su CM *-< -O N U X u118 978 29 MU — gorczyca (Brassica kaber) PI — komosa biala (Amaranthus retroflexus) RW — ambrozja (Ambrosia artemisiifolia) MG — powój (Impomoea purpurea) BA — trawa popularna (Echinochloa crusgalli) CR — palusznik krwway (jDigitaria sanguinalis) FO — wyczyniec (Setaria viridis) WO — owies gluchy (Avena fatua) TW — Sida spinosa VL — zaslaz aksamitny (Abutilon theophrasti) CN — kukurydza zwyczajna (Zea mays) CO — bawelna (Gossypium hirsutum) SY — soja (Soyabean) RI — ryz (Oryza sativa) JW — bielun dziedzierzawa (Datura stramonium L.) Przyklad IX. Aktywnosc roslinobójcza zwiaz¬ ków stosowanych przed wzjesciem roslin. 30 15 Aktywnosc roslinobójcza zwiazków wedlug wy¬ nalazku, stosowanych przed wzejsciem roslin jest zilustrowana przez nastepujace badania, w których nasiona lub krzewiace sie organy róznych roslin jednolisciennych, turzycowatych i dwulisciennych sa oddzielnie mieszane z gleba w oddzielnych na¬ czyniach. Po zasianiu, na naczynia rozpylono se¬ lektywny, wodno-acetonowy roztwór zawierajacy badany zwiazek w ilosci wystarczajacej do uzy¬ skania równowaznika od okolo 0,28 do 11,2 kg/ha badanego zwiazku. Nastepnie naczynia umieszczono w cieplarni i podlewano i pielegnowano zgodnie z typowymi procesami cieplarnianymi. Po 3—4 ty¬ godniach rosliny zbadano i oszacowano zgodnie z systemem klasyfikacyjnym podanym w przykladzie VIII. Zdolnosc roslinobójcza skladnika aktywnego wedlug wynalazku uwidoczniono w wynikach ba¬ dan przedstawionych w tablicach V i VI.Tablica IV Aktywnosc roslinobójcza zwiazków o wzorze 3, stosowanych po wzejsciu roslin | Budowa zwiazku Ri CH3 CH3 i R2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 R4 H —CH2C= =CH Ilosc kg/ha 11,2 4,48 1,12 0,56 0,28 11,2 PN 4 2 2 0 0 0 SE 0 2 0 0 0 0 MU 6 9 9 9 9 8 Gatunki roslin PI 8 9 9 8 8. 3 RW 4 2 0 0 0 0 MG 4 8 7 7 4. 0 TW 6 5 0 0 0 5 VL 5 6 2 0 0 4 BA|CR 4 0 0 0 0 0 4 0 0 0 0 0 FO 4 2 0 0 0 0 WO 4 — 0 0 0 0 CN ^_ 4 0 0 0 CO __ 9 8 7 4 V SY 9 8 7 4 ~~" RI 7 0 0 0118 978 lin o ejsciem g T3 prz€ owanych stos - •i; o ^ N ¦5 * h ° £ -o .i* zwi fl o o ,Q 8 ros *o O £ t I o u i 0 t—i 1—1 o u ^ o "o" o u < S ^ rt I-H "z" dn * 3 O bO 53 f * N cti £ -s (g X pj p? CN cn CS o CS On i—l 00 i-H 1—1 in i—i i—i en cg o ON 00 1^ vO in ¦^ en — CN i—i 31 1 1 1 1 1 1 1 On On On 00 | On On 1 1 <* m 00 00 On On On On On On On On On On On On 00 ^ 00~ 00 ON ^ 00 On On 00 ON ON IT ON On On X On On 00 On ^ t^ On On On 00 CN ^ * d *" 2 ^ E X u U 1 « X u U 1 X u 00 00 X m r *0» oó" CN t^ oo" in t^ 00 en On On m vo ON * VO in o i i On On t^ NO 1 m VO in i en On On O 00 X CM O v© I X m t^ t^ o vo O in i o ON X o ON r- o o MII 1 * 1 * 1 <* 1 1 ^ l X X On X X f* O vo X X X X X X ON CN On On ON X X X ON VO X CN ^ i—1 X X u X X 1 IN X u X l eo X u o o in i-H X l en «-h t ^ O O o o o o CN ^h t^ in t^ -^ o o On On X f- ^ O en cn CM vO MII 1 1 i i i i X ON On On On On X X On On X On i-i ITl ! CN ^H O 1 ^H i—1 1 X en i-i -o 5 eo X u X 1 X u On l en x en o ON t^ H en cn ^h t- CN O on o en X t*- CN x m o x h m On t^- lTl X l t^ m O O On On ON On X X x m o U 00 H 00 M nD <* ^h m ^ ^H O 1 1 1 1 1 X O i vo en i vo cm 1 i m cn 1 ^ in cn On On X On X ITI On t^ in t^ vo en X O CN t I t^ X O 1 On On On On X On en on o On ON On X CN CN <* ^h ^H ^ ^H X « X u X u i eo X u X u 1 X u en en o 1 1 1 1 1 1 1 1 CN 1 1 O l CN O CN O t^ O ON X o X vO m o X ON ON X On On X X On ON X ON CN X X IN X u II X X u 1 eo X u X u 1 X ON On On X X On On ON On X X X On X X ON X ^ ^ t^ X X X o X t c^ o t X o On X I ON CN ^ CN O X O t^ c^ 32 i i i i i °° l ^ 1 *° 1 1 ^ l ^ ^ On On in on x i in v© CN X O On X t^ X t*- i h- i t o o On On * XXX 1 O On *£ m o en m ON ON X CN ^ i—1 X eo X u 0 u 1 X u X u 1 eo X u r^ CN o CN CN X vO en vo en vo o On X o ON CN ^ CN i i i i i i 1 O CN O I CN i i 1 1 1 On On On CN !On 1 CN O CN O On t O VO V© in o Os ON X t^ ON ON ON On CN i—i X X 1 eo X u X u 1 eo X u X ON ON ON On On X On ON On On t On On On On X ¦* ¦^ l/N vO C^ t^ vo^ 00 I in X in « ON ON in en NO CN ^ in i_l l^ en vO ^ t- l ^ o ^ X X in cn ^H O ^ CN in vo" ^ O en o o ON X On X O O ^ en in VO X in cn o o 1 1 1 °* 1 ^ 1 °* 1 °^ X X On On On On On On X On X 0\ X ON X X On On ON ON X On On On X CN ^t ^H T}« X X u ii X u eo X 1 eo X u X u 1 X118 978 "3 V—• 1 CO Tabli cs CS co co On i-H 00 1—1 vO in ^ en CS 1 | 2 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 nr On C\ m C\ 0Q H 00 t^ H On On i—i t^ VO O On X O On 00 CS ON h O oo oo m 00 t^ CS x r- t oo in o On On 00 On On 00 00 vO O l i l °| 1 m| l °° i ^ 00 l On t^ 33 1 1 •1 1 1 ° 1 1 °° X 1 ° t^ r- On ' X O 1 On NO On 1 00 vO 00 \D oo in 00 00 X O ON ON l X X X en On 1 X O On On On On 00 CS vO l i-h in^ on ^H O O VO ^ O E u III u eo X 1? DC DC ° 1 <0 DC CJ in I CS* X eo DC CJ Sc CJ 1 (M \x 1 eo a u O O vo o On O On O X O l O On On X CS m o ON O NO es* o X eo X U u 1 F F 1 eo F CJ 1 1 1 °° I MMI l 1 -1 i **" i ^ On ^h t in 1 °" 1 °^ 1 ^ 1 ^ 11 l ^ 1 ^ 1 H 1 *| 1 1 1 • 1 °° 1 °° O X X : On X XX 1 1 O on x On X t^ CS O ' On I On t^ 1 i I t- O on in ON CS X vO l ^H ON On X X x in On On CS CS ^H 1—1 1—1 X \x \x F F 1 F u o vo vO ^ O vO X O O CS I-H X Ci X CJ II U ^^ eo \x cj 1 F CJ F DC iu 1 eo F u On C*- On X ON ON X X on en « 1 * 1 a 1 G\ ON vo cs^ ir^ DC DC U III CJ eo DC CJ DC 1 DC ^-^ DC 1 eo F o On t^ ON I X ON On X X O a | c | o | ON X °i '"i, DC DC U v—^ DC 1 eo F CJ F 1 eo SC O On X ON NO On l ON O ON X On X X CS * 1 * 1 1 °° O | 1 ¦" 1 "| 1 *- t^ t^ jl X X t^ o X I On X vo NO 1 On O 1 1 1 1 1 ° 1 O O 1 O O On On O ON On C^» On On On NO i On ON X NO X On j On X X X O co | w 1 * 1 i* 1 On On CS CS ^H CS DC DC U CJ DC U DC CJ 1 eo DC DC 1 eo U On On CS i-H i-H DC g DC DC u F 1. eo DC ^-^ DC 1 eo F u t^ On O O m o o On C\ O O j^ O O ON ON 1 1 X O On °i DC IM DC U II g DC CJ CJ 1 [ US DC T a | | o. | | On vO O VO cs in Tf rH O ^n DC DC U U F 1 L DC CJ f" CJ f" CJ f" eo K O 1 34 r r i i i«! i "| i «i o t^ ON X ON VO X O On X 1 1 | oo l*| 1 °° X X ON X On t^ X t^ X X 1 a 1 1 1 w 1 °° 1 w X CS Os t X t^ X vO ON t^ On X On X On On 1 i X X X i-H * 1 * 1 01 1 ON ON CS CS^ ^H CS DC Ci DC h DC u i eo DC CJ " F 1 eo F n—^ F 1 eo O X X X CS oo | oo | a, | ON ON ^H CS DC eo X u X CJ II DC U X u 1 DC U DC 1 eo X O-. X X O 00 | * 1 a 1 On X cs in DC SM X u ii g u U 1 CJ u 1 eo SC u 1 * 1 1 1 * 1 °° 1 * X t On On On On On X X X ON G\ X t^ X O O, | « 1 i o\ i xx 1 1 1 ^ 1 ^ 1 1-H o o On in x m c^ en x vo X ON t^- ON o o M 1 * 1 1 1 1 i x m 1 X X 1 00 CS x en o ON ON t^ ON t^ NO ON t^ h 00 00 ^O X X t On X f- X O O oo | | oo | | On 1 X 1 X I 1 On On X DC CJ CJ DC (M DC. 1 4X1 CO F u F 1 co F u- en x X CS CS ^ CS DC en i-H U -O eo DC U DC 1 eo DC U On On On CS cs w m ^ ^ CS DC ei DC U II DC CJ X U 1 IM DC u F 1 eo DC CJ118 97S 73 O ^ bli ro h CM CM i—1 CM O CM i-H 00 i-H i-H i-H in i-H i-H Cn i-H ^ o On X I n© ^ en CM ^H I 1 1 O o o o CM en o o o CM o , 1 1 1 I o o 1 1 1 1 1 1 1 1 00 ON on o\ X X On X X X On On CM i-H i-H X 1 1 X X ^ V© ON i 1 1 1 1 1 1 1 1 1 in X X o (i X t^ X X [ o 1 1 1 1 o On vO in o X eo X cj X u II X cj X cj X 1 X cj X u 1 X 1° X o X X X X CM ^ X i 1 o\ X CM CM t^ vo 35 MIII MIII 1 On On On 1 1 X t^ O | 1 On X *0 i oo r^ i-i 1 On X On O On On On t^- On t^ X m v© v© X 1% O On v© en en x x o in X t^ t^ O MIII MIII 1 00 h h 1 1 ^ « H | i oo oo r^ i i en o X X t^ ^H l CN t^ ^ NO CM On X en CM On X t^ O On X t CM on t^- en i-H On VO O O X X X CO X X X t^ x m o o 1 1 On On On On 1 1 On X X X 1 1 Os ^ CM CM X co -o N X u X u 1 eo X u On v© O O On On On On CM VO -^ cm ^h in i-i ^H ^H O O 1—1 X VI X u 1! X U VI ^^ w x u w N 1 O) eo ffi U X u 1 eo X u VO i-H O O On On On On X X X X X O O O On On X CM CM O Tf cm —i in i-H -H i-H O O i-H X X o III 1 " eo M I U 1 X u in o en o en o x in On l X t*- en o ON X o X CM ^ CM CM ^h CM " h- o On l vO CM On On X On On IS X X X t^ t^ o CM O o l ^H CM ^H 00 vO CM x i t^ in On X X IT» oo x x t en vO CM X CM CM ^h C^ CM ^h On O O •x o o On On On On On 'On On X t^ O On On O x en o O X O O 1 i-H m o o » cn h On On t^- en i-H On X X X O Xt^O ONONOt^t^ 1 X X CM en o o On o CM i-H X eo X u u VI X 1 eo X u X u 1 eo X u On X CM O x vo in X On en On X X X t^ X X X CM O X CM O 36 ON ON . r^ en x m en CM 00 CM O On en O on en o On CM O on x en On On On x x in t^ CM O On O O On On I X o\ m m ^ CM CM CM ^h ^H CM ^H i-H ffl eo X u o ffi cj u 1 /-*\ X u 1 eo X u On On On On On ^ CM VO 00 CM CM i-H m CM i-H CM ^h O O X <* i-H U -O ^ K , X CJ X u On On X On On On CM ^ CM ^ CM ^H i-H CM ^H X i eo X u 1 /^ X X u eo E U On On X 1 ^ in 1 ^ x in On CM X O X O x m X i-H X CM m o On X X On On On ^ CM CM CM ^h i-H CM ^H i-H X o u /-5J X CJ E CJ eo X CJ X On On ^ CM CM ^h CM i-H VO ^ o o ^, o o o en o i-H X 1 in en X O 1 ^ ° X v© O On On O On i-H O ON i-H O On C^ On vO en x v© en O c^ o o On CM CM i-H X CJ o X X 1 ^ X u u eo X o On On On X O "^ CM CM CM i-" i-H CM^ i-H X X u 1 X II X u X 1 •—N X CJ X CJ eo X u118 978 37 38 TJ Ó « o ^ X) h cs CM CS O CM ON 00 t» vr in "^ en CS o i-H Os 00 C^ vO in ^ C<1 CS n X en CS ITi i en o^ o On vO On vO 00 O X C^ X X x en ON ON X On On ¦^ CS CM 1-H CS E io X U 1 U 1 X 1 •—N X u E U ffi U CS On ON X O O o o CN in r- r- o m X O O t^ X X X CO X ON X CS O On On X t"- O o i on w m o o 1 CS On v© in CM O en ; ON ON ON On en CS CS O On On On On I ON X On m ITi On t CS O O ON ON X X CS x vo in '. X t^ t a h h on x en o t^ i en vo m en in cs i-h in cs i-h t On ITi CS OnOnI0 On X [ O \ \ OnOOO On O O O I On l O O XCSOO 1 x o vo en ON X vO . X X t O X f- t X t O l i X t^ t^ x X o en On X I xo\xr-in xononiti 1 On On X f- in on t^- t en oo vo cn o o xenoo x x in en en ON On C^- CS on x t^ m x x vo en On in O O ON ON ON X cs cs i—i in cs i-i CS i-H O O i—1 X X 1 u III 1 X 1 •—s X u X U X u X ¦^ cs vo x on t^ en On ON On O CS xvocso;xoNiriinm 1 x o en cs en o o o ON X i-H X X X t^ vO x i en o o o\ ON X ON ON ON O Tt CS vO cscsi-Hinicscsi-Hin i-HCS^i-H© H cJ H O 1—( 1—1 X IT\ -o N '"w E u E u E u X a & X i 1 ó 1 X 1 '"« X u DC U w \x u On On On On On -^ CS vO X cs cs i-h m cs ^H CS ^H O O I—1 X On [ in O ON ON tN VO On ON in O ON X X O o en o o X X l en vo in en o o t^ VO <* , I 1 x m en o o ON X On On On On On t}< CS vO cs cs i-h in .— CS i-h O i-H U U X 1 w X E w X o - IN E U II X u E5 u 1 M X o E u ffi u X X o o CS X vO 1—1 j_, -o '"es E u X u O ON X o o CS l vO en r- in en VO ^H O X ON ON X l t- I I in cs X CS X On On On On X O i X £, J^ 1 in -** On X m O On X X O x x t in X X I C^- x x in cs x x i in ON »inO ^ ON X ^ in * 1 ON X ON t, i ON ON O ' O en ON I VO X t- t^ t- 5^ en t" oo ^ ^ e ON l CS ON 1 ON X X t^ X on on t^ in ^ CS VO cs cs ^h in ^H CS ^H O * \^x On * * X vO -^ cs CS CS ^h ^H CS w* Se r- u *0 N « E U E u 1 CO CO X X 1 o CS Ul -O N CO X V X u X u eo X u 1 M ffi u X u M K U -K O O X * en V© in o ON I ON X ON X X X X X X X ON ON X On On ^ CS CS ^H CS 1—( X o in ^ Uh U | X u 1 ^0 X u X u M H! O118 978 39 40 CM CM CM CM ON i—i 00 **• i-H i-H |IT i-H "^ C i-H CM i-H O On 00 r° en CM i-H 00 X ON ON l CM C vo en w t^ l vO in cm 00 00 00 00 t^ vO t vo r^ vo 00 00 CM On IfS. CM ON O O On X en On On vO oo vo m oo i m 00 O O ON '» On VO CM v© i-h ir^ ^H O 00 On ON On "3< CM CM CM ^h ^H CM ^H i-H X i-H CM U -O /—n X U X u eo E O on on c*- 00 h t^ 00 00 t^ On 00 t 00 00 00 00 00 O O O vo o o o t- m cm cm On On On On oo oo r^ in x oo i r» oo m m en ON 00 VO 00 00 t^ t^ CM v© 00 °i '_i *o» °i ^H ^H O O E lO E d 1 E U E U + X u 00 X X I*» X X X h* X X t^ vO On On X t^ X ON ON X t*- On ON ON X O on c^ vo m o On X On vo en X ON On X t*- x x x o en X X X t*- t*- X X X VO. VO ON ON ON X X X X 00 t** x x t- t- vo en X x x X vo en on On x x en cm x x x x x t*- en On On On X t^ CM O On On On ITl CM O O on on x t^ ir» en o On X On X X m CM x on x t^ in en o x x x f- i t*- vo x x en t^ vo in m cm o oo m o X On X t*- On t^ CM O x \© o o x vo en o on x vo en x x t*- en X t^ vO CM xxxxcMOO|XXvoen ON ON X ONONONXONlONONONONON\©Cn CM v© X -* CM i-H ITN CM i-H «* r\ r\ r n ^H ^H O O O i-H X X u Ul u i as o 1 n X u X i CO E u "tf CM VO X -* I*- CM CM i-^ IT^ CM i-^ O ^H CM rH O O O O i-H X o CM u, 'O N eo X u X u 1 + V—S eo E u ON On X On On On On <* CM vO CM CM h in ^H CM ^H O Ew- U E U E U eo X u E u 1 M CO X u X u u o o o o I t^ t^ o ON X o o CM i-7 i-H 0 to en eo X u 1 eo x\ x\ u eo E U o o o o x x i m X X t^ I x t^ vo en on x r^ cm x x x t*- en On On X t"* O On On VO CM O on t^ en cm o x on x x en en 1 X X vO ON X o t^ CM i-H 0 en X U & et X u 1 ^5 X u X eo E U x x t^ m cm X X X X X x x m o o On On X On On On On On "tf CM O X CM CM ^h in CM h CM h O O X X o IN X u 1 u u X u 1 X u X u eo X 1° o o o o t^ vO O On On O O CM i-H en o CM eo u eo E U o o o X t^ -* o On X O CM O t^ *** 1 h- r- X \ X X o O ITN CM i-H U en eo E U E II E U EW U E 1 1 eo x\ u eo E U i-H i-H d •^¦^ i en E d 1 01 eo E U E U eo 1 E118 978 41 42 CM OJ CM CM On 00 i-H vo i-H to 13 14 CM i-i i-i i-H on 00 t*- vo in en cm On 00 t in vo en in o on oo V- oo en o o o o t^ en o ON Os 00 00 00 h 00 00 t^ o o o 00 ON in On t^ CM ^ CM °i °i ^ ^H* CM ^H X X u 1 to X o CS X CJ On 00 00 O v£ CM ts in esj i en o On 00 VO O oo on en o x vo cm o oo t^- en o On On 00 ITl oo oo vo ir 00 00 00 h en o o o On On 00 On On On en ^ M \0 cm cm^ ^ ir^ H (NI H O" X X u III u 1 X u 1 X OJ u X 00 00 h t^ o en cm O in m «o h ^ en h o X X ^O CM O On 00 vO l O On vO O O O on vo en o o a » (N) H O On X V© O O oo oo oo h n 00 O O O O ON ON I On On C^ ITl CM ^ CM O X w n h in es h CN h o" O" i-H X o CM I-i -O N X u es X u 00 X 00 00 00 00 t b X X o in oo o vo in | i in 00 h h H oo oo o en o On On 00 ITl O On On ITl CM O on on oo en o On On 00 O VO On 00 O \© in X X X VO CM W 00 CM O O ON On 00 On On On On 00 ^f CM v© 00 CM^ CM 1-^ ir^ CM^ ^h CM i-h O O* X CM CM U -O CS X u X CJ CS X cj [ CM x en o x m cm t N O x ir» cm On X CM x x in X X t^ o o o On On.O On On On ^ CM CM^ CM^ i-h ^ CM ^ i-H X l—i •s N ta X fi CJ CS X CJ in vO O in X X c^ v© X X o in CM i-H i-H *J en o CM U -o N ©i CS X u X cj X o x x x x en x o in cm ^h X X O x t^ m x't^iricncM, oo *o w On 00 • vO vO x x v© m en o X On On X X O On X t^ O O O x on en o o o on on t^- x en ^h x X t^ en in o l X X t I CM X X O O O O ON ON t^ On On On X On On ^ CM VO X TJH CM^ CM ^H in CM i-h ^ CM i-h cT O O i-H X en CM U N CS X CJ w u CS X u « m h Min m o X On v© O X in ^h O I C^- CM O X On t» i-h x x t^ en x x i in o o o o X X o On On On t^ ^ CM VO CM^ CM^ 1-^ in ^ CM rl O i-H E CM -O X CJ n CJ On X t^ m w i-h m m h o en o o X en O O X X t^ O oo t^ vo o x vo m en On X X x x vo in x t^ vo en X O O O On X ON on t^ en o ^ CM v© CM CM^ ^ in H N ^ X X u X u X CJ CS X CJ t- t^ en vO On t^ X X On X i-H X CM, i-H U in X O 1 IN CS DC U E CJ CS X u11S 978 T3 Tabli CM CM CM O CSI On 00 1—1 vO in rH CO l—t CM i—i i—t O i—i ON X o VO in en CM CO O vo co o o 00 00 CO ^H rH O CO O vO CM in in t in CM O i—i ^ CM CM^ ^ ci rl - ^ i—i ^ v© CO v© O 00 00 o co CM X X u 1 co X o X u u 00 00 vO t^ 00 00 00 o o\ in w i vO 00 X X o o\ 00 ¦ 00 1 o t- CM* X X u III 1 X u 1 X u X o CO °i E o CM u N U E u to X 43 oo oo oo oo in r*- r*- i vo m oo oo t^ in co x oo i in co On X X X VO in ON X On X IT CM On X X CO CO i-i On X X vO ITl CO On X X X t O X X O O X CO x x x x o in X X X vO VO O X X X X m m h h X O rH O V© ^H O O X X X I t t CO O vo in co in rH o vO CM O X t CM CM ONit^vocoxc^mcM x x i in o x x i in cm ON x o m cm o X X X X t^ X X I C- t ON j ON ON X On On On On On On ^ OHO 00 ^ c| c| h m m h r-7 CM rH O O cT X co X u E u to X u X X On X O in CO ^ M « 00 CM CM i-h in, CM^ ^h CM 1-7 O cT i-H u E U III u L SC o 1 eo X u X u X u X l © O 00 t^ O VO X vO X CM O O x i co m X X I O X X X X t^ On X X t** On On CO CO X l CO CO X X X ITl CM X On On CO m X On On i-i i-h X ON ON rH rH X X x x x i in X X X X l X O O O O X X i X X On ON v£ CM ^ CM vO °i °i ""i "0, i-7 CM" ^h O U N « E U Sc X u X On On On On On ^ M \D M CM^ CM^ i-h in CM^ i-7 ci h o o X X X X U 44 [ rH O m cm cm vo in cm CO CO rH in o © o X I CO O X CM O O l CO O O X O O X CM O O X X VO CO CO O O O X X o On On X On <* CM VO CM CM i-^ in h CM i-7 O X X co X CJ X U X X X t*- t X X X C"- On X X X On O O CM X X t^ CM CM ON X CO i-H O X ON VO rH O ON X t- CO rH X X t CO CM CM X X X X X X On X t^ O X X X On On On On On ^ CM vO X cj m h in c| ** ci rn cT cT U E U X u u X X t*- m x in I CM xxx X X t^ X On X X On X On O VC x o .n xxx X X ON X X On On On ^ CM CM CM^ rH H Cl H 0 in o u -O N w X u E u 1 X u118 978 45 46 •d o (J Si h (N cn _, CN O CN ON 00 r^ vO in ¦^ m i—i CO ^ i-H O 1—1 On 00 I vO ^ en CM OJ v© O in vO 00 l in ,-H t 00 l CM ^h en en o o Ol O in en in en in o o o o o t^ en t^ 00 V© m o in o oo en CN ^h o o 00 00 00 X X t 00 l I t^ vO (N 00 X 00 00 00 I On l t in CN CN • x X x x vo in en On On On X C^- t^» vO X On ON X X X X On On On On t*- t t X On X X C- t^ ^O x x x x t^ in in X X X X O l ITi X XX X X On On On On On On On On ¦^ CN vO -^ -^ t^ N r) h in m h o y* CN i-h O O O O i-H X wzór 9 CJ E U U x x i in X t^ I v£ x on x iri x en en cn 1 X X vO CN O X X I v© ITi X X X t^- i-i X X l t^ O x x in en i-h x x in in i-h 1 X X X X t- X O X X o On On On X X 1 ¦^ CN CN i-H m CN ^h eN ^h o o CJ "¦^ 1 wzór 24 co 1 X U X u 05 1 X cj118 978 47 48 Tablica VI Aktywnosc roslinobójcza zwiazków o wzorze 3, stosowanych przed wzejsciem roslin Budowa zwiazku Ri CH3 CH3 CH3 R2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 CH(CH3)2 R4 H CH3 CH3 Ilosc kg/ha 11,2 4,48 1,12 0,56 11,2 11,2 4,48 1,12 0,56 0,28 Gatunki roslin ' PN 9 9 7 0 6 9 9 7 6 5 SE 1 0 0 0 ~~0~ 0 8 2 — — MU 8 9 * 8 6 8 8 8 8 7 PI 8 9 8 0 9 9 9 9 8 8 RW 0 0 0 0 0 3 8 2 0 0 MG 8 7 7 5 4 8 8 7 7 3 TW 8 0 0 0 0 8 8 7 6 2 VL 7 6 2 0 2 8 8 8 5 0 BA 7 2 1 0 0 7 . 9 8 6 5 CR 6 2 1 •0 0 6 9 9 7 5 FO 7 2 1 0 0 . 8 9 9 9 5 WO 4 — — — 0 5 8 6 4 0 CN 2 2 0 — — 8 7 1 1 CO 7 2 — — — 8 7 3 1 SY ¦_ 7 3 1 — — 8 5 5 2 RI 1 0 0 — — 9 7 1 0 Przyklad X. Selektywna aktywnosc roslino¬ bójcza zwiazków stosowanych po wzejsciu roslin.Selektywna aktywnosc roslinobójcza zwiazków wedlug wynalazku przedstawiono w nastepujacych badaniach, w których sorgo (Sorghum bicolor L.Woeuch), pszenice jara (Triticum aestivum) i jecz¬ mien (Hordcum vulgare) poddano dzialaniu bada¬ nych zwiazków, zdyspergowanych w mieszaninie wody i acetonu. W badaniach postepowano tak, jak opisano w przykladzie VIII i rosliny zbadano i oszacowano wedlug systemu klasyfikacyjnego przedstawionego w przykladzie VIII.Wyniki badan przedstawiono w tablicy VII. 20 25 Przyklad XI. Selektywno aktywnosc roslino¬ bójcza zwiazków stosowanych przed wzejsciem ro¬ slin.Sposobem opisanym w przykladzie IX oszacowa¬ no selektywna aktywnosc roslinobójcza zwiazków wedlug wynalazku, stosowanych przed wzejsciem roslin, w stosunku do sorga (Sorghum bicolor L.Moeuch), pszenicy (Triticum aestivum) i jeczmie¬ nia (Hordeum vulgare). Wyniki przedstawoino we¬ dlug systemu klasyfikacyjnego podanego w przy¬ kladzie VIII.Wyniki badan przedstawiono w tablicy VIII.Tablica VII Selektywna aktywnosc roslinobójcza zwiazków o wzorze 1, stosowanych po wzejsciu roslin Rl 1 CH3 -CH3 —CH3 —CH3 —CH3 —CH3 Budowa zwiazku R2 | R3 X i Ilosc kg/ha 2 | 3 1 4 | 5 —CH(CH3)2 —CH(CH3)2 —CH^CH,), —CH(CH3)2 —CH(CH3)2 —CH(CH3)2 ¦^CH2Ciii2OCri3 wzór 10 ¦^Cri2Cri2OC2ri5 wzór 15 —CH2*^C^C—C7H15-n wzór 16 H H H H H H 2,24 1,12 0,56 2,24 1,12 0,56 2,24 1,12 0,56 2,24 1,12 0,5o 2,24 1,12 0,56 2,24 , U2 0,56 1 Gatunki roslin sorgo pszenica 6 | 7 2 0 0 2 0 0 3 0 0 3 0 0 2 0 0 0 0 0 5 5 0 5 3 5 2 2 0 6 5 3 3 2 2 3 0 0 jeczmien 8 2 0 0 0 ¦ 0 -0 2 . 2 0 3 1 0 0 0 0 0 2 0 0 |118 978 49 50 Tablica VII (c.d.) | 1 | 2 —CH3 —CH3 —CH3 —CH3 —CH3 —CH3 —CH3 —CH3 | —CH(CH3)2 (+)-CH(CH3)2 —CH(CH3)2 —CH(CH3)2 —C2H5 —CH(CH3)2 —CH(CH3)2 —CH(CH3)2 3 | 4 5 —CH3 -C2H5 —CH2—C=CH —C2H5 —CH3 wzór 20 —C2H5 wzór 11 4 (5) Cl H 3 (6) Cl 3 (6) N02 H 3 (6) N02 4 (5) Cl 4 (5) Cl 2,24 1,12 0,56 2,24 1,12 0,56 2,24 1,12 0,56 2,24 1,12 0,56 2,24 1,12 0,56 2,24 1,12 0,56 2,24 1,12 0,56 2,24 1,12 0,56 6 2 2 0 2 1 0 2 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 6 3 0 7 1 0 0 9 8 3 0 0 0 0 0 0 2 3 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 9 0 0 0 | 2 0 0 0 0 | 0 0 0 | 0 0 0 | 6 7 1 | 0 0 0 | 0 0 0 | Tablica VIII Selektywna aktywnosc roslinobójcza zwiazków o wzorze 1, stosowanych przed wzejsciem roslin 1 Budowa zwiazku Ri R2 | 1 | 2 —CH3 —CH3 —CH3 —CH3 —CH3 —CH3 —CH3 —CH(CH3)2 —CH(CH3)2 —CH(CH3)2 —CH(CH3)2 —CH(CH3)2 —CH(CH3)2 —C2H5 Ra X 3 4 —CH2C(CH 3)2 —CH2Cri2OCiH 3 —C6H13-n wzór 10 —CH2CH2OC2ri5 —CH2CH=—Cgris —CH3 • H H H H H H H Ilosc kg/ha 5 2,24 1,12 0,56 2,24 1,12 0,56 2,24 1,12 0,56 2,24 1,12 0,56 2,24 1,12 0,56 2,24 1,12 0,56 2,24 1,12 0,56 1 Gatunki roslin sorgo 6 0 0 0 0 0 0 3 0 0 2 0 0 2 0 0 | 3 2 0 2 0 0 pszenica 7 2 0 0 7 3 0 2 0 0 5 3 0 8 5 3 7 0 0 2 0 0 jeczmien 8 0 0 0 2 0 0 0 0 0 2 0 0 | 7 0 0 | 3 0 0 | 2 0 0 |118 978 51 52 1 1 —CH3 —CH3 —CH3 —CH3 —CH3 2 | —CH(CH3)2 —CH(CH3)2 —CH(CH3)2 —CH(CH3)2 —CHrCH3)2 3 —CH3 •^Cri2—CH2— ^C2H5 wzói 8 wzór 11 4 4 (5) CH3 H 4 (5) Cl H 4 (5) Cl 5 2,24 1,12 0,56 2,24 1,12 0,56 2,24 1,12 0,56 2,24 1,12. 0,56 2,24 1,12 0,56 6 8 8 2 0 0 0 0 0 0 5 0 0 8 2 1 Tablica 7 2 0 0 6 0 0 7 0 0 6 3 0 7 5 2 VIII (c.d.) 8 3 0 0 3 0 0 0 0 0 2 0 0 | 2 0 o 1 Zastrzezenia patentowe 1. Sposób wytwarzania nowych pochodnych kwa¬ sów imidazolinylobenzoesowych o wzorze 1, w któ¬ rym X oznacza atom wodoru, grupe alkilowa o 25 1—3 atomach wegla, atom chlorowca lub grupe nitrowa, Ri oznacza grupe alkilowa o 1—4 atomach - wegla, R2 oznacza grupe alkilowa o 1—6 atomach wegla, cykloalkilowa o 3—6 atomach wegla, ale- nylowa o 2—4 atomach wegla, fenylowa, chlorów- 30 cofenylowa lub benzylowa lub Ri i R2 razem z atomem wegla, do którego sa przylaczone oznacza¬ ja grupe cykloalkilowa o 3—6 atomach wegla, ewentualnie podstawiona grupa metylowa, R3 ozna¬ cza grupe alkilowa o 1—12 atomach wegla, ewen- 35 tualnie podstawiona jedna grupa alkoksylowa o 1—3 atomach wegla, jedna grupa cykloalkilowa o 3—6 atomach wegla, jedna grupa fenylowa lub jedna grupa furylowa, grupe alkenylowa o 3—5 atomach wegla, ewentualnie podstawiona jedna 40 lub dwiema grupami alkilowymi o 1—3 atomach wegla, jedna grupa fenylowa lub jednym lub dwo¬ ma atomami chlorowca, grupe alkinylowa o 3—5 atomach wegla, ewentualnie podstawiona jedna lub dwiema grupami alkilowymi o 1—3 atomach wegJa, 45 jedna grupa fenylowa lub jednym lub dwoma ato¬ mami chlorowca, benzylowa, cykloheksenylomety- lowa, etynylocykloheksylowa, etynyloalkilowa lub pentadienylowa, grupe cykloalkilowa o 3—6 ato¬ mach wegla, ewentualnie podstawiona jedna lub 50 dwiema grupami alkilowymi o 1—3 atomach wegla, lub tworzacy sól kation metalu alkalicznego, amo- niowy lub alifatyczny amoniowy, i gdy Ri i R2 nie sa takie same, równiez izomerów optycznych i mieszanine izomerów, oraz soli addycyjnych z 55 kwasami, z wyjatkiem przypadku, gdy R3 oznacza kation tworzacy sól, znamienny tym, ze poddaje sie reakcji zwiazek o wzorze 2, w którym X, Ri i R2 maja wyzej podane znaczenie, z alkoholem o wzorze R8OH, w którym R3 ma wyzej podane zna- w czenie, w obecnosci metalu alkalicznego lub wo¬ dorku metalu alkalicznego i w temperaturze od okolo 20 do 50°C. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze stosunek alkoholu do imidazoizoindolodionu wynosi 1,1 : 1,0 do 5,0 : 1,0 i reakcje prowadzi sie w oslo¬ nie gazu obojetnego. . 3. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze do mieszaniny reakcyjnej imidazoizoindolodionu, alkoholu i metalu alkalicznego lub wodorku me¬ talu alkalicznego dodaje sie nieprotonowy rozpusz¬ czalnik, tak, aby stosunek nieprotonowego rozpusz¬ czalnika do alkoholu nie przekroczyl 4 : 1 i reak¬ cje prowadzi sie pod oslona gazu obojetnego. 4. Sposób wytwarzania nowych pochodnych kwa¬ sów imidazolinylobenzoesowych o wzorze 25, w którym X oznacza atom wodoru, grupe alkilowa 0 1—3 atomach wegla, atom chlorowca lub grupe nitrowa, Ri oznacza grupe alkilowa o 1—4 atomach wegla, R2 oznacza grupe alkilowa o 1—6 atomach wegla, cykloalkilowa o 3—6 atomach wegla, alke¬ nylowa o 2—4 atomach wegla, fenylowa, chlorow- cofenylowa lub benzylowa lub Ri i R2 razem z atomem wegla do którego sa przylaczone oznaczaja grupe cykloalkilowa o 3—6 atomach wegla, ewen¬ tualnie podstawiona grupe metylowa i gdy Ri i R2 nie sa takie same, równiez izomerów optycznych i mieszanine izomerów, znamienny tym, ze poddaje sie reakcji zwiazek o wzorze 2, w którym X, Ri 1 R2 maja wyzej podane znaczenie, z nadmiarem kwasu solnego, tak, aby utworzyl sie odpowiedni chlorowodorek laktonu, który poddaje sie reakcji z jednym równowaznikiem zasady, otrzymujac za¬ dany kwas imidazolinylowy. 5. Sposób wytwarzania nowych pochodnych kwa¬ sów imidazolinylobenzoesowych o wzorze 3, w któ¬ rym Ri oznacza grupe alkilowa o 1—4 atomach wegla, R2 oznaacza grupe alkilowa o 1—6 atomach wegla, cykloalkilowa o 3—6 atomach wegla, alke¬ nylowa o 2—4 atomach wegla, fenylowa, chlorow- cofenylowa lub benzylowa, lub Ri i R2 razem z atomem wegla do którego sa przylaczone oznaczaja grupe cykloalkilowa o 3—6 atomach wegla, ewen¬ tualnie podstawiona grupa metylowa, R4 oznacza atom wodoru, grupe alkilowa o 1—4 atomach we¬ gla, alkenylowa o 3—5 atomach wegla, alkinylowa118 978 53 54 o 3—5 atomach wegla lub benzylowa i ich izome¬ rów optycznych, znamienny tym, ze poddaje sie reakcji zwiazek o wzorze 5, w którym Ri i R2 ma¬ ja wyzej podane znaczenie, ze zwiazkiem o wzo- czenie, w temperaturze miedzy 50 i 100°C, w obec¬ nosci nieprotonowanego rozpuszczalnika. 6. Sposób wedlug zastrz. 5, znamienny tym, ze stosunek aminy R4NH2 do imidazoizoindonolodionu rze R4NH2, w którym R4 ma wyzej podane zna- 5 wynosi od 1:1 do 10 : 1.R3O- metal alkaliczny X- COOR 3 H ,RV R- nTn I O WZÓR 2 WZÓR 1 SCH EM AT 1 X M n: O R- R< HCl X O R1 hnA*r, —NH • HCl O O WZÓR 2 X WZÓR 25 COOK H Ri iN^R, N—**s O NaOH WZÓR U SCHEMAT 2118 978 X O O R, A lub N-C-CONH, oh-tub h- N-f-Ri WZÓR 2 X Ó R.SCHEMAT 3 N^° D A + R NhL —— R1 H H N ^o2 WZÓR 5 WZÓR 3 SCHEMAT k n +R30H 2™» COOR- WZÓR 2 WZÓR SCHEMAT 5» 118 978 _GOOC(CH ) CH=CH T_^CH(CH^ O '35 HCl COOC(CH ) CH=CH O SCHEMAT 6 HCl NaOH COOH H N N O SCHEMAT 7 X COOR3 •I N. R1 LR2 HN~^, O WZÓR 6 CON ^H R1 "* HN—^ R- O A WZÓR 7118 978 CH(CH3)2 -C-C=CH I CH(CH 3)2 WZÓR 8 CM = CH9 I ¦ CH - C = CH WZÓR 9 ChL 1 3 — C — C -,HC 1 z b CH3 WZÓR 10 1 3 - CH - CH = CH - -CH3 WZÓR 11118 978 CH2~W WZÓR 12 WZÓR 13 CH2-^ WZÓR U -CH-3 CH- CH(CH3)2 CH, WZÓR 15 WZÓR 16 C = CH WZÓR 17 -CH2-CH= CH -f\ WZÓR 18 -CH2- C = C -@ WZÓR 19118 978 CL I CH - C = CH WZÓR 20 I 32 -C-CH=CH0 I 2 CH(CH3)2 WZÓR 21 CH - C = CHCL 2 I Cl WZÓR 22 CH_ i 3 - C - CH = CH2 C2H5 WZÓR 23 CH0 I 3 - C-CH^CH.I 2 CH3 WZÓR 2U WZGraf. Z-d 2 — 535/83 — 75 + 16 Cena 100 zl PL