Przedmiotem niniejszego wynalazku jest zespól hamujacy ramowego stolu kreslarskiego z wywazeniem sprezynowym, uniemozliwiajacy przemieszczanie rysownicy w ruchu pionowym i poziomym, bez zwolnienia zaciskowego ukladu hamujacego.Znane sa rozwiazania róznych zespolów hamujacych do ramowych stolów kreslarskich z wywazeniem sprezynowym, w których sa zastosowane sprzegla rozsuwne, lub inne polaczenia jak na przyklad klowe, wpu¬ stowe lub srubowe.Uklady te sa bardzo rozbudowane gabarytowo, ak przede wszystkim wykazuja tewade, ze juz po krótkiej eksploatacji, w miare wycierania sie elementów wspólpracujacych, wystepuja znaczne luzy, które powoduja mozliwosc przesuwu pionowego i poziomego rysownicy, bez zwalniania zaciskowego zespolu hamujacego.Znane jest z polskiego opisu patentowego nr 106770 rozwiazanie ukladu blokady awaryjnej ramowego stolu kreslarskiego z wywazeniem sprezynowym, które wprawdzie dotyczy zespolu zabezpieczajacego ruch pio¬ nowy rysownicy w chwili zerwania sie linki naciagowej lub sprezyny wywazajacej, ale zawiera szereg elementów konstrukcyjnych, które wykorzystano w rozwiazaniu wedlug niniejszego wynalazku, przystosowanym do zupel¬ nie innego celu.Elementami tymi sa przede wszystkim pretowy element rozciagany o nacisku regulowanym za pomoca nakretki, wspóldzialajacy z przegubowym ukladem zaciskajaco-zwalniajacym, który jest polaczony ciegnem z pedalem hamulcowym, oraz rurowy element sciskany z przymocowanymi trwale ramionami dla ruchu piono¬ wego rysownicy, wspólpracujacymi z tarczami ciernymi.Zgodnie z niniejszym wynalazkiem wspomniany rurowy element sciskany jest ulozyskowany w tulejach centrujacych za pomoca lozysk promieniowych, które umozliwiaja przesuwny ruch wzdluzny tego elementu sciskanego w granicach niezbednego luzu wystepujacego pomiedzy tarczami ciernymi i ramionami dla ruchu pionowego rysownicy, przymocowanymi trwale do tego elementu sciskanego, przy czym wspomniany ruch nastepuje w wyniku dzialania momentu sil w ukladzie: sprezyna wywazajaca — ciezar rysownicy.Wspomniane tuleje centrujace sa przy tym tak wykonane, iz zapewniaja minimalny luz katowy, niezbedny do unikniecia2 118920 zakleszczenia sie rurowego elementu sciskanego w czasie przemieszczania rysownicy w ruchu pionowym, który to element jest nlozyskowany poza obszarem zaciskania w tulejach centrujacydi.Ponadto w zespole hamujacym wedlug wynalazku zastosowano element posredni, który przenosi nacisk rozciaganego elementu pretowego na element sciskany, regulowany odpowiednia nakretka.Wynalazek jest objasniony szczególowo na podstawie przykladowego wykonania zespolu, uwidocznionego schematycznie na rysunku.Jak to przedstawiono na rysunku, w ramie 1 konstrukcji stolu z wywazeniem ruchu pionowego za pomoca sprezyny 2 oraz z wywazeniem ruchu poziomego za pomoca sprezyny 3, sa zamocowane tuleje centrujace 4, na których sa ulozyskowane obrotowo ramiona 5 dla ruchu poziomego rysownicy i zespoly tarcz cicrriych 6.W tych tulejach centrujacych 4 sa osadzone lozyska promieniowe 7 z mozliwoscia ruchu przesuwnego,w którydi jest ulozyskowany rurowy element sciskany 8, z przymocowanymi do niego trwale ramionami 9, dla ruchu pionowego rysownicy, przy czym do tego elementu 8 jest przymocowana dzwignia napinajaca 10 sprezyne 3 wywazajaca ruch pionowy rysownicy, przy czym naciag tej sprezyny 3jest odpowiednio regulowany.Zgodnie z niniejszym wynalazkiem nacisk na zespoly tarcz ciernych 6 jest wywierany za pomoca zespolu zaciskajacego^^polaczonego z ciegnem 12 pedalu hamulcowego 13 przez pretowy element rozciagany 14,przy czym nacisk efementu pretowego 14 jest regulowany nakretka 15. Wspomniany nacisk elementu pretowego 14 jest przenoszony nastepnie poprzez element posredni 16 na zespoly tarcz ciernych 6 wspólpracujacych z ramio¬ nami 5 dla ruchu poziomego i ramionami 9 dla ruchu pionowego rysownicy.W chwili zwolnienia ukladu zaciskajacego 11 nastepuje zwolnienie nacisku tarcz ciernych 6 na ramiona 5,9 przez rozchylenie sprezyste ramy konstrukcji 1 stolu. Ksztalt tuki centrujacych 4 jest tak dobrany, iz umozliwia niezbedny luz katowy, a zastosowanie lozysk promieniowych 7 umozliwia przesuwny ruch wzdluzny rurowego elementu sciskanego 8, w wyniku czego umozliwione jest przemieszczanie pionowe i poziome rysownicy stolu kreslarskiego.Zastrzezenie patentowe Zespól hamujacy ramowego stolu kreslarskiego z wywazeniem sprezynowym, zawierajacy pretowy ele¬ ment rozciagany o nacisku regulowanym za pomoca nakretki, wspóldzialajacy z przegubowym ukladem zaciska- jaco-zwalniajacym, który jest polaczony ciegnem z pedalem hamulcowym, oraz zawierajacy rurowy element sciskany z przymocowanymi trwale ramionami dla ruchu pionowego rysownicy, wspólpracujacymi z tarczami ciernymi, znamienny tym, ze rurowy element sciskany (8) jest ulozyskowany w tulejach centrujacych (4) za pomoca lozysk promieniowych (7) umozliwiajacych przesuwny ruch wzdluzny elementu (8) w granicach niezbednego luzu wystepujacego pomiedzy tarczami ciernymi (6) i ramionami (9) dla ruchu pionowego rysowni¬ cy, przy czym tuleje centrujace (4) sa tak wykonane, iz zapewniaja minimalny luz katowy, zapobiegajacy zakleszczaniu sie zespolu w czasie przemieszczania pionowego i poziomego rysownicy, a ponadto zespól ten jest zaopatrzony w element posredni (16), któiy przenosi nacisk rozciaganego elementu pretowego (14) na element sciskany (8), regulowany nakretka (15).118 920 v^ i n i i PL