PL116014B1 - Sight of prism square - Google Patents

Description

Opis patentowy opublikowano: 5.10.1982 116814 Int. Cl.8 G01C 15/12 Twórca wynalazku: Leopold Lapinski Uprawniony z patentu: Politechnika Swietokrzyska w Kielcach, Kielce (Polska) Celownik wegielnicy pryzmatycznej Przedmiotem .wynalazku jest celownik wegiel¬ nicy pryzmatycznej sluzacy do wyznaczania oraz równoleglego przenoszenia kierunków tyczonych pod dowolnym katem.Znane dotychczas wegielnice pryzmatyczne nie maja celowników i mozna nimi tyczyc tylko katy 90°, a wegielnicami podwójnymi takze katy 180°.Wegielnicami tymi nie mozna tyczyc kierunków pod dowolnym katem.Celem wynalazku jest rozszerzenie zakresu dzia¬ lania wegielnie pryzmatycznych o mozliwosci ty¬ czenia oraz równoleglego przenoszenia kierunków wyznaczanych pod dowolnym katem. Dla osiagnie¬ cia tego celu postawiono zadanie polegajace na skonstruowaniu celownika, który po umocowaniu na wegielnicy pozwoli tyczyc 'kierunki pod dowol¬ nym katem oraz przenosic je równolegle.Cel ten osiagnieto przez skonstruowanie celowni¬ ka wegielnicy pryzmatycznej skladajacego sie z podstawy na koncu której ustawione jest pro¬ stokatne zwierciadlo stale z zaznaczonym na nim wskaznikiem kreskowym. Na podstawie celownika znajduje sie równiez podzialka katowa oraz ramie nosne, na iktórym zawieszone jest zwierciadlo obro¬ towe z wskaznikiem obrotu. Os obrotu zwierciadla jest prostopadla do podstawy. Zwierciadlo obroto¬ we podniesione jest wzgledem podstawy o polowe wysokosci zwierciadla stalego, co pozwala na ob¬ serwacje zwierciadla stalego pod dolna krawedzia zwierciadla obrotowego. Obserwujac zwierciadlo 10 15 20 25 30 stale pod pewnym niewielkim katem widoczny jest obraz terenu, który padajac na plaszczyzne zwier¬ ciadla obrotowego odbija sie i przenosi za po¬ srednictwem zwierciadla stalego, do oka obserwa¬ tora.Obserwujac w zwierciadle stalym obraz odbity od zwierciadla obrotowego mozna, przez skrecenie "zwierciadla obrotowego, naprowadzic, bez obracania podstawy celownika a zatem takze wegielnicy, do¬ wolny obraz przedmiotu terenowego na wskaznik zwierciadla stalego. Jest to równoznaaczne z wy¬ znaczeniem kierunku pod dowolnym katem wzgle¬ dem poziomej krawedzi zwierciadla stalego. Pozio¬ me krawedzie zwierciadla stalego sa równolegle do linii prostej, która wskazuje wegielnica podwójna realizujaca kat 180°. Przesuwajac sie wzdluz wy¬ tyczonej prostej przeniesiony zostaje równolegle kierunek okreslony za pomoca celownika.Jezeli kierunek przeniesiony zostanie równolegle do punktu okreslonego domiarem prostokatnym wzgledem prostej wskazywanej przez wegielnice, to z odczytu dlugosci na prostej '— wskazywanego przez pion wegielnicy — oraz z dlugosci domiaru prostokatnego mozna obliczyc kat kierunku tyczo- nego. Kat -kierunku tyczonego mozna odczytac tak¬ ze bezposrednio na podzialce katowej, wedlug wskazan wskaznika zwierciadla obrotowego* Celownik wegielnicy pryzmatycznej wedlug (wy¬ nalazku jest pierwszym tego rodzaju rozwiazaniem w skali swiatowej. Rozszerza on zakres zastosowan 116 014116 014 wegielnie pryzmatycznych o mozliwosc tyczenia kierunków pod dowolnym kaitem, co pozwala rea¬ lizowac bezposrednio w terenie takie zadania przykladowo jak: zmiana ksztaltu dzialki przy za¬ chowaniu niezmienionej powierzchni, regulowanie granic metoda konstrukcyjna.Przedmiot wynalazku przedstawiony jest w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia celownik w widoku z przodu, a fig. 2 przedstawia widok celownika z 'boku.Celownik wegielnicy pryzmatycznej sklada sie z podstawy 1. Na podstawie znajduje sie prosto¬ katne z^vie^iadlo-«taie 2 z naniesionym wskazni¬ kiem* fcres*£j^vyra\3 o|az podzialka katowa 4 i ra¬ mie nosne 5, do któreeo przymocowane jest zwier¬ ciadlo obrotowe 6 z. wskaznikiem obrotu 7. Dolna kr^we4zzw1e'i*ci^dia obrotowego 6 znajduje sie nad 10 15 powierzchnia podstawy 1 w odleglosci równej po¬ lowie wysokosci zwierciadla stalego 2, co pozwala obserwowac zwierciadlo stale 2 pod dolna krawe¬ dzia zwierciadla obrotowego 6. / PL

Claims (2)

1. Zastrzezenie patentowe Celownik wegielnicy pryzmatycznej, znamienny tym, ze sklada sie z podstawy (1), na której znaj¬ duje sie zwierciadlo stale (2) z zaznaczonym wskaz¬ nikiem kreskowym (3), podzialka katowa (4) oraz rarnie nosne (5) do którego przymocowane jest zwierciadlo obrotowe (6) z wskaznikiem obrotu (7), przy czym dolna (krawedz 'zwierciadla obrotowe¬ go (6) znajduje sie nad podstawa (1) w odleglosci równej .polowie wysokosci zwierciadla stalego (2). 6 5 -—_ -f w -~~M n t ILU Fig.

2. RSW Z.G. W-wa, Srebrna 16, z. 91-82^0 — 95+20 egz. Cena 100 zl PL