Przedmiotem wynalazku jest sposób zageszcza¬ nia i klarowania wód mulowych oraz zbiornik zrzutowy dla zawiesin mulowych, przeznaczony dla zakladów przeróbczych, zwlaszcza kopaln wegla kamiennego.Znane sposoby zageszczania mulów i klarowa¬ nia wody polegaja na skierowaniu wód mulowych z obiegu wodno-mulowego zakladu przeróbczego na odmulniki promieniowe.Ogniwo zamykajace obieg wodno-mulowy stano¬ wi zewnetrzny osadnik zrzutowy, spelniajacy jed¬ noczesnie funkcje urzadzenia oczyszczajacego oraz magazynujacego nadmiar wód z obiegu. W osad¬ niku zrzutowym nastepuje zageszczenie mulów, które sa kierowane z powrotem do odmulnika pro¬ mieniowego.Stosowane obecnie osadniki wód zrzutowych dzialaja w sposób okresowy, a ich cykliczne opróz¬ nianie polega na przepompowaniu sklarowanej wo¬ dy znad powierzchni osadu do urzadzen pluczki oraz hydraulicznym urabianiu mulu z dna zbior¬ nika, skierowanego na powrót do odmulnika pro¬ mieniowego.Stosowane sa równiez osadniki stozkowe wyko¬ rzystujace zasade swobodnego opadania ziarn cia¬ la . stalego w cieczy pod dzialaniem sil ciezkosci.Osadniki tego rodzaju konstruuje sie w postaci otwartego od góry odwróconego stozka scietego o srednicy kilku metrów. Wode pluczkowa podaje sie grawitacyjnie w osi stozka do pierscienia na- 15 20 25 20 dawczego zanurzonego czesciowo pod zwierciadlem wody, która rozplywa sie promieniowo w kierun¬ ku zewnetrznego obwodu stozka, gdzie umieszczo¬ na jest pierscieniowa rynna odbiorcza.W czasie przeplywu wody, wskutek zmniejsza¬ jacej sie jej predkosci nastepuje wytracanie sie ziarn mulu, który osadza sie w stozkqwym dnie zbiornika i jest odprowadzany na zewnatrz urza¬ dzenia. Osadniki tego typu pozwalaja na uzyska¬ nie stosunkowo wysokiego zageszczania mulu we¬ glowego, lecz ich wydajnosc jest niska, gdyz pro¬ ces sedymentacji przebiega powoli i moze byc przyspieszony tylko przez zwiekszenie powierzchni klarowania, co z kolei podnosi koszty procesu przeróbczego i wymaga duzej powierzchni zabu¬ dowy.Wspólna cecha znanych dotychczas rozwiazan jest to, ze spelniaja one równoczesnie dwie funk¬ cje, to znaczy: — magazynuja nadmiar wód. z obiegu zakladu przeróbczego, -^zachodzi w nich celowy proces osadzania mu¬ lów, prowadzacy.zarówno dx) klarowania wody, jak i zageszczania mulu.Ponadto osadniki sluza do oczyszczania ich za¬ wiesin stalych. Osady wybierane sa za pomoca suwnic, koparek, spychaczy i przenosników. Z tych wzgledów wybieranie osadów jest sprzeto- chlonne, wymaga duzej ilosci obslugi^ a odzyski¬ wane w ten sposób muly posiadaja duza wilgot- 115 409115 409 nosc, co obniza ich wartosc uzytkowa jako ma¬ terialu opalowego.Sposób zageszczania i klarowania wód mulo¬ wych, wedlug wymlaizku, polega na tym,, ze za¬ wiesine mulowa gromadzona w zbiorniku zrzuto¬ wym kieruje sie w calosci, bez wstepnego zage- szczauiai, do powtórnjeigK) zageszczali: i!a i klarowania w odmulnikach promieniowych.W trakcie zawracania wód mulowych do obie¬ gu wodnego zakladu przeróbczego, w komorze zbiornika zrzutowego utrzymuje sie stale zagesz¬ czenie zawiesiny mulowej, która jest mieszana i równoczesnie osadzajacy sie mul jest rozmywa¬ ny przy pomocy tej samej cieczy przetlaczanej w obiegu zamknietym z komór zbiornika zrzutowego do zespolu dysz wodnych rozmywajaco-mieszaja- cych.Zbiornik zrzutowy dla zawiesin mulowych we¬ dlug wynalazku jest wyposazony w szereg dysz wodnych rozmywajaco-mieszajacych, rozmieszczo¬ nych równomiernie nad dnem komór zbiornika zrzutowego. Dysze wodne sa polaczone za pomoca rurociagów z pompami zasysajacymi mieszanine z rzapia pompowego wody mulowej.Caly uklad sluzy do wytwarzania i utrzymania zawiesiny mulowej, a nastepnie dozowanie jej do obiegu wodno-mulowego zakladu przeróbczego.Sposób wedlug wynalazku zmienia dotychcza¬ sowa funkcje osadników zrzutowych, które w przedmiotowym rozwiazaniu spelniaja wylacznie role zbiorników retencyjnych, natomiast zagesz¬ czanie i oczyszczalnie mulów odbyjwa sie w urza¬ dzeniach mechanicznych zakladu przeróbczego.Wytwarzanie zawiesiny odbywa sie przy pomocy wody mulowej zmagazynowanej w samym zbiorni¬ ku zrzutowym, bez koniecznosci uzupelniania obie¬ gu dodatkowa woda czysta.Przykladem wykonania sposobu jest skierowanie wód mulowych w przypadku awarii, zamiast do odmulnika promieniowego, do zbiornika zrzutowe¬ go bedacego przedmiotem wynalazku, gdzie naste¬ puje czesaiciwe zageszczanie i klarowanie wód mu¬ lowych i jednoczesnie uniemozliwienie osadzania sie mulu, dzieki dyszom wodnym rozmywajaco- mieszajacych, co u&twia dalszy transport wód mu¬ lowych do odmulników promieniowych, po usu¬ nieciu awarii.W razie awarii rurociagu lub jednej z maszyn od¬ wadniajacych ciagu technologicznego, albo tez rza¬ pi klasyfikacyjnych i rozdzielczych, wody mulowe odprowadzane sa do zbiorników zewnetrznych po¬ garszajac warunki bezpieczenstwa i ochrony srodo¬ wiska, natomiast zastosowanie wynalazku umozli¬ wia wprowadzenie wód do zbiornika zrzutowego, co pozwala na znaczne skrócenie przerw w calym procesie wzboi&aoania i eliminuje powsfoanie du¬ zych strat cennego materialu.Rozwiazanie zbiornika zrzutowego dla zawiesin mulowych uwidoczniono na rysunku, na którym fig. 1 — przedstawia widok z góry zbiornika, a fig. 2 — przekrój poprzeczny przez komore zbior¬ nika rzapi pompowe oraz (pompcfwinie.Zbiornik zrzutowy dla zawiesin mulowych wyko¬ nany jest jako obiekt zlokalizowany obok odmulni¬ ka promieniowego. Zbiornik ma ksztalt prostokat- 10 20 25 30 35 40 ^5 50 55 60 W ny i sklada sie z dwóch komór 1 i 2 przeznaczo¬ nych do gromadzenia wód zrzutowych z obiegu wodno-mulowego zakladu przeróbczego, rozdzielo¬ nych grobla 3, w której jest wykonany przepust 4. Obok komór 1 i 2, w zbiorniku wydzielona jest komora 5 dla magazynowania swiezej wody prze¬ myslowej, stanowiacej rezerwe obiegu wodnego.Nad dnem komór 1 i 2 na calej powierzchni zbiornika sa zabudowane, równomiernie rozmiesz¬ czone dysze wodne 6, które sluza do rozmywania osadzonego tam mulu i otrzymania mieszaniny o stalym zageszczeniu. Dysze wodne 6 sa polaczone rurociagami 14 i 15 z pompami 12, zabudowanymi w ipcimipciwni 7 i zakysaija.cyinii mieszaimne z rzapia pompowego 8 wody mulowej.Przy scianie zbiornika, pomiedzy komorami 1 i 2 jest wykonane pomieszczenie pompowni 7, do któ¬ rej przylegaja rzapie pompowe 8 obu komór 1 i 2 wód mulowych oraz rzapie pompowe 9 swiezej wo¬ dy przemyslowej, polaczone z komora 5 za pomo¬ ca rurociagu 10. Rzapia pompowe 8 oddzielone sa od komór 1 i 2 zasuwami plytowymi 11.W pompowni 7 sa zabudowane pompy 12 do transportu mieszaniny mulowej do dysz wodnych 6, lub na zewnatrz do zageszczaczy promieniowych oraz pompy 13 sluzace do transportu swiezej wody przemyslowej do obiegu wodnego zakladu prze¬ róbczego.Transport wody mulowej do dysz wodnych 6 od¬ bywa sie rurociagami 14 i 15, natomiast do zage¬ szczacza promieniowego — rurociagiem 16 po od¬ powiednim ustawieniu zaworów odcinajacych 17, Zrzucone wody mulowe z odmulników promienio¬ wych sa magazynowane w jednej wzglednie w dwóch komorach 1 i 2 zbiornika.Transport powrotny mulów odbywa sie w na¬ stepujacy sposób: po otwarciu zasuwy 11 laczacej komore zbiornika z rzapiem pompowym 8 urucha¬ mia sie pompe 12, która tloczy zawiesine mulowa rurociagami 14 i 15 do dysz wodnych 6. W tym czasie nastepuje rozmywanie osadzonego na dnie komory mulu, a operacja trwa tak dlugo, az mie¬ szanina osiagnie stale zageszczenie. Nastepna czyn¬ noscia jest otwarcie zaworu 18 w rurociagu 16 na¬ dajacym mieszanine do odmulnika promieniowego i trainsporitu irnulu do ziag*eszczania przy równoczes¬ nym mieszaniu (rozmywaniu) wód mulowych w ko¬ morze zbiornika.W przypadku awarii zasuwy plytowej 11 oddzie¬ lajacej dana komore od rzapia pompowego, moz¬ na jej zawartosc przelac do drugiej komory wyj¬ mujac deski z przepustu 4 grobli 3 rozdzielajacej komory 1 i 2.Zastrzezenia patentowe 1. Sposób zageszczania i klarowania wód mulo¬ wych w zakladach przeróbczych o zamknietym obiegu wodno-mulowym, polegajacy na okresowym kierowaniu czesci wód mulowych z obiegu do zew¬ netrznego osadnika zrzutowego, znamienny tym, ze w trakcie zawracania do obiegu wodnego, osa¬ dzony w komorze zbiornika zrzutowego mul jest rozmywany, a zawiesina mulowa jest mieszana115 409 przy pomocy wody mulowej zmagazynowanej w tym zbiorniku, przepompowanej z komory zbior¬ nika do zespolu dysz wodnych rozmywajaco-mie- szajacych, az do wytworzenia mieszaniny o stalym zageszczeniu i równoczesnie calosc zawiesiny mu¬ lowej jest kierowana ze zbiornika zrzutowego do zageszczania w odmulnikach promieniowych. 2. Zbiornik zrzutowy dla zawiesin mulowych z 6 obiegu wodno-mulowego zakladu przeróbczego wy¬ konany w postaci komór, w których do urabiania mulu wykorzystuje sie natryski wodne, znamienny tym, ze ma szereg dysz wodnych (6) rozmywajaco- mieszajacych, rozmieszczonych równomiernie nad dnem komór (1) i (2) zbiornika zrzutowego, pola¬ czonych rurociagiem (14) i (15) z pompa (12) za¬ sysajaca zawiesine z rzapia pompowego (8). kL 8 12 t3 A t * Ai&flL»A + w \/ w \i/ Hf w w * * * * i ? lit t * * 1/ XI l "TOP U SU LJ Ftg.1 M PL