Przedmiotem wynalazku jest uklad stalej cza¬ sowej zwlaszcza do przekazników czasowych z la¬ dowaniem kondensatora pomiarowego.W znanych dotychczas ukladach stalej czasowej kondensator pomiarowy jest polaczony poprzez re- 5 zystor rozladowujacy z zestykiem zwiernym wyjs¬ ciowego przekaznika pomocniczego, natomiast sro¬ dek pomocniczego szeregowego obwodu RC jest polaczony bezposrednio z wejsciem ustawiajacym ukladu progowego. Wada znanych ukladów jest io brak rozladowania kondensatora pomiarowego przy odwzbudzaniu przekaznika czasowego przed od¬ mierzeniem nastawionego czasu, co po ponownym pobudzeniu jest zródlem duzych uchybów. Inna wada znanych ukladów jest stosunkowo dlugi 15 wymagany czas przerwy miedzy odwzbudzeniem przekaznika czasowego i ponownym pobudzeniem zapewniajacy skuteczne ustawienie stanu pocza¬ tkowego ukladu progowego przez pomocniczy sze¬ regowy obwódRC. 20 Celem wynalazku jest wyeliminowanie przed¬ stawionych wad w znanych ukladach stalej cza¬ sowej.Istota rozwiazania wedlug wynalazku jest uklad stalej czasowej zwlaszcza do przekazników czaso- 25 wych, który posiada zespól dwóch tranzystorów sterujacego p-n-p i wzmacniajacego n-p-n stero¬ wany przez pomocniczy szeregowy obwód RC.Emiter tranzystora sterujacego p-n-p jest po¬ laczony z dodatnim biegunem napiecia, do któ- 3° rego dolaczone sa równiez rezystory: pomocniczy z pomocniczego szeregowego obwodu RC, odniesie¬ nia i uzupelniajacy, natomiast "baza tranzystora sterujacego p-n-p laczy sie przez rezystor dopa¬ sowujacy ze srodkiem pomocniczego szeregowego obwodu RC, a kolektor tego tranzystora jest po¬ laczony poprzez -diode separujaca i rezystor po¬ ziomujacy z wejsciem ustawiajacym ukladu pro¬ gowego, oraz przez diode zabezpieczajaca i rezy¬ stor ograniczajacy z baza tranzystora wzmacnia¬ jacego n-p-n. Kolektor tranzystora wzmacniajace¬ go n-p-n jest polaczony z okladka kondensatora pomiarowego i z suwakiem potencjometru nastaw- czego, a emiter jest polaczony z druga okladka kondensatora pomiarowego, z wejsciem pomiaro¬ wym ukladu progowego, oraz przez rezystor po¬ miarowy z druga koncówka rezystora odniesienia i z rezystorem podstawowym.Druga koncówka rezystora podstawowego jest polaczona z ujemnym biegunem napiecia zasila¬ jacego, do którego dolaczone sa: druga okladka kondensatora pomocniczego z pomocniczego sze¬ regowego obwodu RC i rezystor polaryzujacy. Po¬ czatek potencjometru nastawczego jest polaczony z druga koncówka rezystora polaryzujacego, a ko¬ niec potencjometru nastawczego jest polaczony z druga koncówka rezystora uzupelniajacego.Zasadnicze korzysci wynikajace z zastosowania ukladu stalej czasowej wedlug wynalazku to roz¬ ladowanie kondensatora pomiarowego po .kazdym 113 644113 644 pobudzeniu przekaznika czasowego, przed wlasci¬ wym pomiarem czasu — ladowaniem kondensa¬ tora pomiarowego, niezaleznie od tego czy. po po¬ przednim pobudzeniu nastawiony czas zostal od¬ mierzony do konca, czy tez przekaznik czasowy odwzbudzony zostal przed odmierzeniem tego cza¬ su, oraz niezawodne ustawienie stanu poczatko¬ wego ukladu progowego nawet przy malych cza¬ sach przerwy w pobudzeniu.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku w schemacie ideo¬ wym. Uklad wedlug wynalazku posiada zespól dwóch tranzystorów sterujacego p-n-p T± i wzmac¬ niajacego n-p-n T2 sterowany przez pomocniczy szeregowy obwód RC Rfii. Emiter tranzystora stepujacego p-n-p TA jest polaczony z dodatnim biegunem napiecia zasilajacego 1, do którego do¬ laczone sa, równiez rezystory: pomocniczy R,. z po¬ mocniczego szeregowego obwodu RC Ri Cl9 od¬ niesienia R3 i uzupelniajacy Rb, natomiast baza tranzystora sterujacego p-n-p Ti laczy sie przez rezystor dopasowujacy R2 ze srodkiem pomocni¬ czego szeregowego obwodu RC Ri Ci, a kolektor tego tranzystora jest polaczony poprzez diode separujaca D2 i rezystor poziomujacy R? z wej¬ sciem ustawiajacym 3 ukladu progowego A, oraz przez diode zabezpieczajaca Di i rezystor ograni¬ czajacy R5 z baza tranzystora wzmacniajacego n- -p-n T2.Kolektor tranzystora wzmacniajacego n-p-n T2 jest polaczony z okladka kondensatora pomiaro¬ wego C2 i z suwakiem potencjometru nastawczego P, a emiter jest polaczony z druga okladka kon¬ densatora pomiarowego C2, z wejsciem pomiaro¬ wym 4 ukladu progowego A orazr przez rezystor pomiarowy R6 z druga koncówka rezystora odnie¬ sienia R3 i z rezystorem podstawowym R4. Druga koncówka rezystora podstawowego R4 jest pola¬ czona z ujemnym biegunem napiecia zasilajacego 2, do którego dolaczone sa druga okladka kon¬ densatora pomocniczego Ci z pomocniczego szere¬ gowego obwodu RC Ri Ci i rezystor polaryzujacy R9.Poczatek potencjometru nastawczego P jest po¬ laczony z druga koncówka rezystora polaryzuja¬ cego R9, a koniec potencjometru nastawczego P jest polaczony z druga koncówka rezystora uzu¬ pelniajacego Rg.Po pojawieniu sie napiecia zasilajacego pomie¬ dzy biegunami dodatnim 1 i ujemnym 2 rozpoczy¬ na sie ladowanie kondensatora pomocniczego Ci i przez rezystor dopasowujacy R2 zostaje wyste¬ rowany tranzystor sterujacy p-n-p Ti. Sygnal z ko¬ lektora tranzystora sterujacego p-n-p Tx powoduje ustawienie stanu poczatkowego ukladu progowe¬ go A oraz wysterowanie tranzystora wzmacnia¬ jacego n-p-n T2, który rozladowuje kondensator pomiarowy C2. Po naladowaniu kondensatora po¬ mocniczego Ci nastepuje zatkanie tranzystorów sterujacego p-n-p Tx i wzmacniajacego n-p-n T2 i rozpoczyna sie ladowanie kondensatora pomiaro¬ wego Ct przez rezystor pomiarowy R6- Dzielnik zlozony z rezystora uzupelniajacego Rs, potencjometru nastawczego P i rezystora polary¬ zujacego R9 sluzy do nastawiania napiecia zród¬ lowego, z którego ladowany jest kondensator po¬ miarowy C2, natomiast dzielnik zlozony z rezysto¬ rów odniesienia R3 i podstawowego R4 sluzy do 5 ustalania koncowego poziomu napiecia na konden¬ satorze pomiarowym C2. Dioda separujaca D2 za¬ pobiega wysterowaniu tranzystora wzmacniajacego n-p-n T2 od strony wejscia ustawiajacego 3 ukla¬ du progowego A, a dioda zabezpieczajaca Di za- 10 bezpiecza tranzystor wzmacniajacy n-p-n T2 przed uszkodzeniem na skutek przeciwnej polaryzacji zlacza baza-emiter wystepujacej po zatkaniu tran¬ zystora sterujacego p-n-p Ti zwlaszcza przy skraj¬ nym górnym polozeniu suwaka potencjometru na- 15 stawczego P. Po zaniku napiecia zasilajacego po¬ miedzy biegunami dodatnim 1 i ujemnym 2 na¬ stepuje rozladowanie kondensatora pomocniczego Ci przez szeregowo-równolegle polaczenie rezysto¬ rów: pomocniczego Ri, odniesienia R3, podstawo- 20 wego R4, uzupelniajacego R8, polaryzujacego R9 i potencjometru nastawczego P.Rozwiazanie ukladu wedlug wynalazku znajdu¬ je zastosowanie w elektronicznych przekaznikach czasowych, w których napiecie pobudzajace jest 25 równoczesnie napieciem zasilajacym przekaznik czasowy. 30 Zastrzezenie patentowe Uklad stalej czasowej zwlaszcza do przekazni¬ ków czasowych z ladowaniem kondensatora po¬ miarowego oraz z ustalaniem napiecia poczatko- 35 wego i koncowego na kondensatorze pomiarowym w ukladzie mostka rezystancyjnego, znamienny tym, ze posiada zespól dwóch tranzystorów: ste¬ rujacego p-n-p (Ti) i wzmacniajacego n-p-n (T2) sterowany przez pomocniczy szeregowy obwód RC 40 (RiCj), polaczonych w ten sposób, ze emiter tran¬ zystora sterujacego p-n-p (Ti) jest polaczony z do¬ datnim biegunem napiecia zasilajacego (1), do któ¬ rego dolaczone sa równiez rezystory: pomocniczy (Ri) z pomocniczego szeregowego obwodu RC 45 (R1C1), odniesienia (R3) i uzupelniajacy (R8), na¬ tomiast baza tranzystora sterujacego p-n-p (Ti) laczy sie przez rezystor dopasowujacy (R2) ze srodkiem pomocniczego szeregowego obwodu RC (RiCj) a kolektor jest polaczony przez diode se- ^0 parujaca (D2) i rezystor poziomujacy (R7) z wejs¬ ciem ustawiajacym (3) ukladu progowego (A) oraz przez diode zabezpieczajaca (Di) i rezystor ogra¬ niczajacy (R5) z baza tranzystora wzmacniajacego n-p-n (T2), którego z kolei kolektor jest polaczo- 55 ny z okladka kondensatora pomiarowego (C2) i z suwakiem potencjometru nastawczego (P), a emiter jest polaczony z druga okladka konden¬ satora pomiarowego (C2) z wejsciem pomiarowym (4) ukladu progowego (A) oraz przez rezystor po- 60 miarowy (R6) z druga koncówka rezystora odnie¬ sienia (R3) i z rezystorem podstawowym (R4) po¬ laczonym z drugiej strony z ujemnym biegunem napiecia zasilajacego (2), do którego dolaczone sa druga okladka kondensatora pomocniczego (Ci) 65 z pomocniczego szeregowego obwodu RC (R1C1)113 644 5 6 i rezystor polaryzujacy (Rg), jednoczesnie pocza- a koniec potencjometru nastawczego (P) jest po- tek potencjometru nastawczego (P) jest polaczony laczony z druga koncówka rezystora uzupelniaja- z druga koncówka rezystora polaryzujacego (R9) cego (R8). + +—r PL