PL109716B2 - Method of generating self-lubricating layers on variousmaterials - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania warstw samosmarujacych na róznorodnych materialach.Dotychczas elementy, modele lub czesci maszyn o warstwach posiadajacych wlasnosci samosmarujace otrzymuje sie droga metalurgii proszków. Sposób ten polega na mieszaniu proszków odpowiednich skladników, prasowaniu tych mieszanin, a nastepnie spiekaniu otrzymanych wyprasek. Ze wzgledu na prasowanie musi byc dobrany taki sklad mieszaniny proszków, aby zostala zapewniona mozliwosc dobrego uformowania wstepnego w celu nadania odpowiednich wlasnosci mechanicznych i fizycznych pózniejszym wyrobom; co ogranicza stosowanie niektórych materialów jako skladników mieszaniny. Ponadto stosowanie wspomnianego sposobu istotnie ogranicza wymiary produkowanych wyrobów ze wzgledu na duze koszty matryc sluzacych do prasowania, ograniczone naciski stosowanych pras, jak równiez niskie wlasnosci mechaniczne tych wyrobów.Celem wynalazku jest wyeliminowanie wspomnianych niedogodnosci. Cel ten spelnia rozwiazanie wedlug wynalazku, w którym powierzchnie róznorodnych materialów, których temperatura topnienia jest wyzsza od temperatury procesu grafityzacji napyla sie znanymi metodami stopem zelazo-wegiel w ukladzie zelazo-cementyt w postaci mieszaniny proszków o skladzie 35-65% cementytu i 65-35% zelaza. Nastepnie poddaje sie je obróbce cieplnej w atmosferze obojetnej w temperaturze 1000-1327 K w czasie zapewniajacym rozklad cementytu na zelazo i grafit i otrzymuje sie warstwy samosmarujace. Sposób ten pozwala na uzyskiwanie warstw samosmarujacych na wyrobach o dowolnych wymiarach; stwarza mozliwosc uzyskiwania zwiekszonych wlasnosci wytrzymalosciowych materialów w stosunku do otrzymywanych dotychczas stosowana technologia.Wlasnosci fizyczne i mechaniczne warstwy samosmarujacej sa zalezne od doboru skladu mieszaniny uzytej do napylania oraz od wielkosci ziarna skladników tej mieszaniny, a takze parametrów napylania. Sposób wedlug wynalazku przedstawiony jest na przykladzie wykonania warstwy samosmarujacej na stali.Przyklad. Plytke stalowa napyla sie mieszanina prodzków o skladzie 52% cementytu i 48% zelaza o granulacji 40-70 jum. Powloke napyla sie palnikiem plazmowym PN-110 przy zachowaniu parametrów V = 50 V, I =400 A, a w odleglosci od plytki wynoszacej 110 mm. Nastepnie napylona plytke poddaje sie2 109 716 obróbce cieplnej polegajacej na wyzarzaniu w temperaturze 1273 K w czasie 10 godzin, w atmosferze suchego argonu. W czasie obróbki cieplnej zachodzi grafityzacja cementytu bez wypalenia grafitu. W wyniku tych procesów uzyskuje sie w warstwie napylonej 15% objetosciowych grafitu i porowatosci wynoszacej 14%. Tak otrzymana warstwa metaliczna ma strukture perlityc/na.Zastrzezenie patentowe Sposób wytwarzania warstw samosmarujacych na róznorodnych materialach, znamienny ty m. iv powierzchnie materialów napyla sie znanymi metodami stopem zelazo-wegiel w ukladzie zelazo-cermMiiyt w postaci mieszaniny proszków o skrad/ie 35-65% cermrntyti.i i 65-35% zelaza i nastepniiTporiflaje sie olwoiio? cieplnej w atmosferze obojetnej w temperaturze 1000-1327 K korzystnie 1273 K w chyap /iiprwni.iHi.y-.-.i rozklad cementytu na zelazo i grafit.Prac. Poligraf. UP P RL naklad 120 + 8 Cena 45 zl PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób wytwarzania warstw samosmarujacych na róznorodnych materialach, znamienny ty m. iv powierzchnie materialów napyla sie znanymi metodami stopem zelazo-wegiel w ukladzie zelazo-cermMiiyt w postaci mieszaniny proszków o skrad/ie 35-65% cermrntyti.i i 65-35% zelaza i nastepniiTporiflaje sie olwoiio? cieplnej w atmosferze obojetnej w temperaturze 1000-1327 K korzystnie 1273 K w chyap /iiprwni.iHi.y-.-.i rozklad cementytu na zelazo i grafit. Prac. Poligraf. UP P RL naklad 120 + 8 Cena 45 zl PL