Przedmiotem wynalazku jest uklad elektryczny automatycznej sygnalizacji szy¬ bowej skipowej majacy zastosowanie w kopalnia¬ nych urzadzeniach wyciagowych transportu pio¬ nowego.Stan techniki. W ukladach elektrycznych sygna¬ lizacji szybowej sposób wytworzenia i przeslania sygnalu do odjazdu naczynia skipowego po jego zaladunku jest czynnikiem decydujacym i zapew¬ niajacym bezpieczna prace.W znanych i stosowanych urzadzeniach wycia¬ gowych skipowych, uzyskiwanie sygnalu do od¬ jazdu nastepuje samoczynnie po zaladowaniu na¬ czynia skipowego poprzez laczniki elektryczne prze¬ laczane przez mechaniczne elementy biorace udzial w cyklu zaladunku naczynia skipowego.Lacznikami tymi sa: lacznik kontrolujacy usta¬ wienie naczynia skipowego, laczniki kontrolujace otwarcie i zamkniecie klapy zbiornika odmiarowe- go oraz lacznik kontrolujacy wysuniecie uszczelnia¬ cza zapobiegajacego wysypowi urobku do szybu.Przekazywany do maszynowni przez te laczniki sygnal, trwa przez caly cykl jazdy do momentu przyjazdu napelnianego naczynia skipowego do nadszybia. Natomiast kasowanie tego sygnalu na¬ stepuje dopiero przez elektryczny lacznik ustawie¬ nia sie drugiego naczynia skipowego do zaladunku na podszybiu.Wada tych ukladów jest podtrzymywanie wyko¬ rzystanego sygnalu przez caly czas jazdy, co w szczególnych okolicznosciach jak na przyklad: za- 2 nik napiecia, zatrzymanie maszyny wyciagowej gdy naczynia skipowe znajduja sie w szybie, przela¬ czenie rodzaju pracy maszyny wyciagowej, moze spowodowac ponowne niepozadane uruchomienie maszyny wyciagowej, a w konsekwencji awarie lub niebezpieczne warunki dla zycia ludzkiego.Celem ukladu wedlug wynalazku jest wyelimi¬ nowanie tych nieprawidlowosci, podniesienie stop¬ nia bezawaryjnosci urzadzen i zapewnienie bez¬ piecznych warunków pracy dla zalogi.Istota wynalazku. W ukladzie automatycznej sy¬ gnalizacji szybowej, skipowej wedlug wynalazku szeregowo polaczone zestyki elektrycznych laczni¬ ków oraz przekazników, a takze przekazniki, two¬ rza dwa obwody: obwód przygotowania sygnalu oraz obwód przekazania sygnalu. W obwodzie przy¬ gotowania sygnalu lacznik kontrolujacy ustawienie skipu w pozycji doladowania jest wlaczony w szereg z przekaznikiem sygnalu tego samego na¬ czynia skipowego. W szeregowym obwodzie tego przekaznika wlaczane sa takze zestyki przekaznika alarmowego oraz przekaznika zahamowania ma¬ szyny wyciagowej. W ten sposób niezaleznie od prawidlowego zadzialania urzadzen zaladunku i wy¬ konania cyklu ladowania skipu, nadawanie sygna¬ lu uwarunkowane zostaje zahamowaniem maszyny wyciagowej oraz brakiem sytuacji alarmowej w ca¬ lym urzadzeniu wyciagowym. Nadany zas sygnal zostaje skasowany, natychmiast po odjechaniu za¬ ladowanego skipu. Zespoly szeregowo polaczonych elementów zwiazanych z jednym lub z drugim ski- 109 5743 109 574 4 pem, zarówno w obwodzie przygotowania jak i przekazania sygnalu stosowane sa jako oddzielne zestawy dla lewego i prawego skipu. Dodatkowym czynnikiem podnoszacym stopien bezpieczenstwa sygnalizacji szybowej jest zastosowany uklad cza¬ sowy w miejscu odbioru sygnalu do odjazdu to jest w maszynowni. Akustyczny sygnal likwidowa¬ ny jest po okreslonym czasie, natomiast sygnal optyczny trwa do czasu odjazdu skipu. Zastosowa¬ ny uklad czasowy dla sygnalu odjazdu moze byc równiez wykorzystany w ukladzie tak zwanej „sy¬ gnalizacji pospiesznej".Objasnienie rysunku. Uklad wedlug wynalazku jest blizej objasniany na rysunku, który jest jego schematem ideowym.Przyklad realizacji. Zadzialanie przekaznika 3 skipu I w obwodzie przygotowania sygnalu reali¬ zowane jest przez podanie potencjalu poprzez ze¬ styk lacznika 2 ustawienia skipu I oraz poprzez szeregowo polaczone zestyki: alarmowego przekaz¬ nika 16, przekaznika 17 zahamowania maszyny wy¬ ciagowej oraz lacznika 1 otwarcia klapy zbiornika odmiarowego.Przekaznik 3 skipu I, po zadzialaniu podtrzymu¬ je sie wlasnym zestykiem 8, a zestykiem 9 przy¬ gotowuje obwód przekazania sygnalu. W obwodzie tym, po dokonanym cyklu zaladunku skipu I, po¬ przez szeregowo polaczone zestyki laczników 5 i 6 otwarcia i zamkniecia klapy zbiornika odmiarowe¬ go, 7 uszczelniacza zapobiegajacego wysypowi urob¬ ku do szybu oraz zestyk 9 przekaznika 3, skipu I, podany zostaje potencjal do maszynowni w celu wywolania sygnalu „odjazd".Potencjal ten podawany jest do ukladu sygnali¬ zacji akustyczno-optycznej poprzez szeregowy uklad zestyków: przekaznika 10 zamkniecia giloty¬ nowego skipu, przekaznika 11 napelnienia dozow¬ nika, przekaznika 12 napelnienia skipu. Podany potencjal spowoduje zadzialanie akustycznego sy¬ gnalizatora 14 oraz w przypadku maszyny wycia- 5 gowej automatycznej, startowego przekaznika 18, jednoczesnie wyswietli sie optyczny sygnalizator 15.Wytworzony sygnal akustyczno-optyczny trwa do chwili odwzbudzenia przekaznika 3 skipu I, co na¬ stepuje z chwila odjazdu skipu I to jest otwarcia lacznika 2 ustawienia skipu I. Wlaczony równole¬ gle do akustycznego sygnalizatora 14 i optycznego sygnalizatora 15, czasowy przekaznik 13 poprzez swój zestyk 19 przerywa po okreslonym czasie ob¬ wód sygnalu akustycznego.Zastrzezenia patentowe 1. Uklad automatycznej sygnalizacji szybowej, skipowej, znamienny tym, ze w obwodzie przygo¬ towania sygnalu skipu (I), przekaznik (3), polaczo¬ ny jest szeregowo z lacznikiem (2) ustawienia ski¬ pu (I), lacznikiem (1) otwarcia klapy zbiornika od¬ miarowego i zestykami: (16) przekaznika alarmu, (17) przekaznika zahamowania maszyny wyciago¬ wej, przy czym lacznik (1) zbocznikowany jest ze¬ stykiem (8) przekaznika (3), natomiast w obwodzie przekazania sygnalu „odjazd" skipu (I) polaczone sa szeregowo zestyki laczników: (5) otwarcia kla¬ py, (6) zamkniecia klapy zbiornika odmiarowego, uszczelniacza (7) oraz zestyk (9) przekaznika (3) skipu (I). 2. Uklad wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze w obwodzie sygnalizacji optyczno-akustycznej, sy¬ gnalu „gotów", równolegle do optycznego sygnali¬ zatora (15) wlaczony jest czasowo przekaznik (13) i akustyczny sygnalizator (14) poprzez zestyk (19) przekaznika (13). 15 20 25 30109 574 PL