Przedmiotem wynalazku jest zespól mieszajacy dla zbiorników kolowo-symetrycznych, takich jak zbiorniki zageszczajace, zbiorniki szlamowe, mie¬ szarki lub osadniki.Znane sa zespoly mieszajace, w których ramie zgarniajace jest ulozyskowane w czesci srodko¬ wej zbiornika na pionowymi wale zgarniacza przenoszacyim moment skrecajacy, napedzajacy ra¬ nnie zgarniaijace, przy czyim wal zgarniacza jest podnoszony lub opuszczany razem z ramie¬ niem. Poniewaz wal zgarniacza stanowi jedno- czesnde element lozyskujaca, element przenoszacy na iramtiiona ruch obrotowy oraz ruch w kierunku pionowym, to z uwagli na jego potrójna funkcje wystepuja powazne trudnosci z zastosowaniem walu dla zbiorników o srednicy wiekszej od 20 m.Moment obroitowy potrzebny do napedu ramion jest tak duzy, ze nie mozna uzyc walu zgarniacza do pionowego przemieszczania ramion. Aby uzys- / kac ruch walu w kierunku pionowym oraz prze¬ noszenie momentu obrotowego, wal jest ulozysko- wany dla ruchu w kierunku pionowym przy uzy¬ ciu wpustów wspólpracujacych z rowkami na po¬ wierzchni walu zgarniacza. Wpusty te wspólpra¬ cuja z rowkami wewnetrznymi kola slimakowego, które przenosi moment obrotowy napedzajacy ra¬ miona zgarniaczy. Kolo slimakowe jest z kolei napedzane przez wal slimakowy nalezacy do ze¬ spolu napedowego. Wal zgarniacza jest podno- 2 szony lub opuszczany przy pomocy zespolu pod¬ noszacego.Z uwagi na duze momenty obrotowe naciski pomiedzy wpustami i ich rowkami sa tak duze, 5 ze stanowia podstawe do projektowania rozmia¬ rów walu. Zmniejszenie rozmiarów moze spowo¬ dowac odksztalcenie wpustów i uniemozliwic efe- "* ktywne podnoszenie i opuszczanie ramion.W innym znanym rozwiazaniu ramiona zgar- 10 niiaczy maja naped obwodowy. W rozwiazaniu tym stosuje sie jednak bardzo skomplikowane urza¬ dzenia do podnoszenia i opuszczania ramion zgar¬ niaczy. " 7 '- W kolejnymi znanym rozwiazaniu stosuje sie w» gruba kolumne usytuowana centralnie w zbiorni¬ ku. Na wierzcholku kolumny mocuje sie urzadze¬ nia napedzajace do podnoszenia i opuszczania ra¬ mion zgarniaczy oraz do napedu ruchu obroto¬ wego. Ruch obrotowy jest przenoszony na ramio- 20 na zgarniaczy przy pomocy konstrukcji telesko¬ powej otaczajacej kolumne. Konstrukcja ta moze byc opuszczana i podnoszona wraz z ramionami zgarniaczy. Ramiona zgarniaczy sa wiec unoszone wraz z przyleglymi urzadzeniami, wzgledem ko- 25 lumny centralnej.Do pochlaniania momentu obrotowego stosuje sie szereg prowadnic zamocowanych do- kolumny.Prowadnice te sluza do podnoszenia i opuszczania konstrukcji teleskopowej. Aby zmniejszyc naciski 30 na prowadnice sa one rozmieszczane w mozliwie 108009108009 najwiekszej odleglosci od siebie. Powoduje to trudnosci w uzyskaniu równomiernych nacisków na prowadnice. Trudnosci te wzrastaja przy uzy¬ ciu wiecej niz dwóch prowadnic. Montaz prowad¬ nik jest bardzo skomplikowany, a tarcie powsta¬ jace przy podnoszeniu ramion powoduje trudnosci eksploatacyjne.W bardzo duzych zbiornikach zageszczajacych nie jest mozliwe skonstruowanie urzadzenia na¬ pedzajacego podnoszenie i opuszczanie rarnicn.Zbiorniki te zawieraja gruba kolumne centralna majaca urzadzenia napedowe zamocowane na wierzcholku. Urzadzenia napedowe sa polaczone z wiencem zebatym .poprzez lozysiko hydrostatycz¬ ne, zmniejszajace tarcie. Wokól kolumny znajduje sie konstrukcja ramowa, przenoszaca ruch obro¬ towy na ramiona zgarniaczy.Spust zageszczonego produktu dokonuje sie po¬ przez tunel prowadzacy pod zbiornikiem od jego srodka w bok. Poniewaz konstrukcja tunelu jest kosztowna, dla duzych zbiorników stosuje sie ko¬ lumny drazone. Zageszczony material jest pompo¬ wany przez drazona •kolumne przy pomocy pom¬ py glebinowej lub pompy przeponowej, której przewód ssacy sdega dna .zbiórniilka, lub tez w inny znany sposób.Aby wyeliminowac tunel stosuje sie równiez pompy usytuowane wewnatrz kolumny. Przewody odprowadzajace zageszczony material sa umiesz¬ czone badz pod zbiornikiem, badz tez wyprowa¬ dzone przez kolumne nad poziom cieczy w zbiór- niku.Zgodnie z rozwiazaniem wedlug wynalazku ze¬ spól mieszajacy zawiera element laczacy obrzeze zbiornika z centralna kolumna, przy czym element ten jest przesuwny wzgledem obrzeza zbiornika i dostatecznie sztywny aby przenosic sily reakcji powstale od momentu skrecajacego ramion zgar¬ niaczy. Polaczenie elementu przenoszacego mo¬ ment z obudowa przesuwna w kierunku piono¬ wym jest podatne co najmniej w kierunku pio¬ nowym. Ponadto zespól mieszajacy zawiera czuj¬ nik usytuowany pomiedzy elementem przenosza- ¦ cym moment a nieruchoma czescia zbiornika slu¬ zacy do okreslania wartosci sil reakcji przeno¬ szonych przez ten element.Przedmiot wynalazku zostal uwidoczniony w przykladnie wykonania na rysunku na którym fig. 1 przedstawia zbiornik wraz z zespolem mie¬ szajacym wedlug wynalazku, w przekroju, fig. 2 — wycinek zespolu mieszajacego, w widoku z góry, fig. 3 — wycinek zespolu mieszajacego, w widoku z góry, w powiekszeniu, ffig. 4 — wycinek zespolu mieszajacego w przekroju, fig. 5 — zespól wraz z zespolem mieszajacyim w innym przykladzie wy¬ konania. r Urzadzenie wedlug wynalazku jest stosowane w zbiornikach 1 o przekroju kolowym, takich jak zbiorniki zageszczajace, zbiorniki szlamowe, mie- ' szarki lub osadniki. Zbiorniki takie zawieraja co najmniej jedno ramie 3 ze zgarniaczami 2 ulo- zyskowane w osi zbiornika, przy czym ramie to mozna unosic i opuszczac. Urzadzenie zawiera ze¬ spól 4 napedzajacy ramiona 3, które wraz ze < 10 15 25 35 zgarniaczami 2 wykonuja ruch obrotowy omiata¬ jac dno 5 zbiornika.Gdy zbiornik wedlug fig. 1, 2 jest stosowany jako zbiornik zageszczajacy, material przeznaczo¬ ny do dalszej obróbki jest doprowadzany przez lekko nachylona rynne 6 od krawedzi zbiornika do jego czesci srodkowej. W trakcie procesu osa¬ dzania sie, material' zbiera sie na dnie, 5 zbior¬ nika i jest spychany zgarniaczami w kierunku srodkowego otworu wylotowego 7. Zageszczony material odplywa swobodnie przez mise sciekowa lub jest zasysany przez bezposrednio podlaczona pompe. Wzglednie czysta ciecz przeplywa przez przelew splywowy do rynny zbierajacej 8 bieg¬ nacej po obrzezu zbiornika 1. Zbiorniki sa zwykle wykonane z betonu.Aby uniknac przeciazenia napedu ramion 3, ramiona wraz ze zgarniaczami 2 moga byc pod¬ noszone i opuszczane.W przykladzie wykonania przedstawionym na fig. 1—4 betonowa kolumna 9 znajduje sie; w srodku zbiornika 1, wystajac górnym kjoncem po¬ wyzej poziomu przelewu splywowego.Zgodnie z fig. 4 góraiy koniec srodkowej ko¬ lumny 9 zawiera dwie pionowe l koncentryczne rury 10, 11, przy czym wewnetrzna rura 10 jest krótsza niz rura 11 zewnetrzna. Na górnym kon¬ cu wewnejtrznej rury 10 jest ulozyskowany dolny koniec walka gwintowanego 12. Walek gwintowa¬ ny jest górnym koncern polaczony z zespolem podnoszacym 13. Zespól podnoszacy 13 jest umieszczony na plycie 14, która jest przyspawa- na do górnego konca zewnetrznej rury 11. Rura 11 jest trwale zamocowana do kolumny 9.x W sciance zewnetrznej rury 11 znajduja sie dwa pionowe rowki 15 usytuowane naprzeciw siebie.W rowkach 15 znajduja sie kolki 16 zamocowane wewnetrznymi koncami do klocka 17, wspólpra¬ cujacego z gwintem walka 12. Zewnetrzne konce kolków 16 sa zamocowane do trzeciej rury 18 ota¬ czajacej rure 11. Rura 18 jest polaczona z zespo¬ lem, napedzajacym 4 poprzez metalowa obudowe 19 przyspawana do rury 18. Zespól 4 napedza ra¬ miona 3. Zespól podnoszacy 13 jest przystosowany do przemieszczania zespolu napedowego 4. Uzys¬ kuje sie to obracajac walkiem gwintowanym w pozadanym kierunku tak, ze klocek 17 przesuwa sie wzdluz walka praemieszczajac kolki 16 w row¬ kach 15 zewnetrznej rury 11. Rura 18 wraz z obu¬ dowa 19 i zespolem napedowym 4 przemieszcza sie wraz z klockiem 17 w kierunku pionowym.Aby zwiejklszyc poslizg pomiedzy rurami U i 18 na obu koncach rury 18 znajduja sie tulejki 20, 21. Mieszek sprezysty 22' obejmuje górny koniec rury 18 oraz czesc rury 11.Przeniesienie ruchu' pionowego zespolu podno- Hszacego 13 na ramiona 3 i zgarniacze 2 uzyskuje sie za posrednielfcwem tulei cylindrycznej 23, ota¬ czajacej kolumne 9, której dolny koniec jest za¬ mocowany do ramion zgarniaczy. W górnej czesci tuleja cylindryczna 23 rozszerza sie stozkowo .prze¬ chodzac w gruby pierscieniowy kolnierz 24. Na obrzezu kolnierza 24" jest zamocowany wieniec ze¬ baty 25. Zeby wienca zebatego wspólpracuja z kolami zebatymi 26 napedzajacymi osadzonymi na5 108009 6 kawa zbiornika, który jest zdolny do przenoszenia momentu obrotoweg(o do okreslonego, punktu na obrzezu zbiornika. Elementem taikim moze byc pomost majacy dwie równolegle belki podtrzymu- ^5 jace kladke pomostu oraz strukture ramowa. Przy jednym koncu pomostu znajduja sde dwie wysta¬ jace bedki a drugim koncem jest on zawieszony lub zamocowany do stalego punktu na obrzezu zbiornika. w w pi-zykladzie wykonania wedlug fig. 5 element 137 laczacy centralna kolumne 109 z obrzezem zbiornika jest równiez wykonany w postaci po- mostu-kladki. Jednak w przeciwienstwie do roz¬ wiazania wedlug fdg. 1—4 nie jest on przemiesz- w czalny wraz z ruchomymi czesciami kolumny, lecz jest zamocowany na stale* wzgledem kolumny. Ru¬ chome czesci kolumny zawieraja wystep 142, na którym spoczywa element 137. W miejscu stycz¬ nosci wystepu 142 z elementem 137 zastosowano 20 lozyska lub powierzchnie slizgowe umozliwiajace ruch wystepu 142 wzgledem elementu 137 gdy czesci ruchome kolumny przemieszczaja sie w kie¬ runku pionowym. x Na obrzezu zbiornika znajduje sie ruchoma pod- * pora 133 dajaca elementowi 137 pewna swobode ruchu, szczególnie w kierunku wzdluznym. W roz¬ wiazaniu tym stosuje sde równiez czujniki. walkach wychodzacych ze skrzyni *bdegów 27 po- « szczególnych zespolów napedowych 4, wprawia¬ jacych ramiona 3 zgarniaczy w ruch obrotowy po dnie 5 zbiornika 1. Wewnetrzna powierzchnia wienca zebatego 25. stanowi bieznie, która za po- sredniictwem elementów tocznych, przykladowo lo¬ zysk kulkowych, wspólpracuje z bieiniiaimi piers¬ cienia 30, przykreconego do dolnej czesci dna 31 obudowy 19 przenoszacej zespoly napedzajace 4.Dno, 31 wystaje poza obudowe 19 tworzac piers¬ cieniowy kolnierz 32.W wyniku ulozyskowanda wienca zebatego 25 na elemencie 28 polaczonym z dnem 31 obudowy, tuleja cylindryczna 23 oraz ramiona 3 zgarniaczy zwieszaja sie swobodnie pod obudowa 19 w ten sposób, ze ramiona wraz z ich cylindrami moga obracac sie wokól kolumny srodkowej w wyniku momentu obrotowego wywieranego przez zespoly napedowe 4 poprzez kola zebate 26 na wieniec zebaty 25 osadzony na tufled cydindrycanej 23.W przestrzeni 33 znajduja sde elementy natrys¬ kowe 34, zapobiegajace1 gromadzeniu sdqA zagesz¬ czonego materialu pomiedzy kolumna 10 a tuleja cylindryczna 23, co groza wstrzymaniem ruchu obrotowego ramion zgarniaczy oraz ich przemiesz¬ czen w kierunku pionowym.Wspornika 35 obudowy 19, tlumia sdly reakcji wystepujace w trakcie ruchu obrotowego ramion 3 zgarniaczy. Kolki 36 sa przykrecone do wspor¬ ników 35. Element 37 jest zamocowany do wysta¬ jacych wolnych konców koltów 36 siegajac od srodka zbiornika 1 do jego obrzeza. Rozwidlony koniec elementu 37 jest podnoszony lub opuszcza¬ ny wraz z pozostalymi elementami urzadzenia.Alby umozliwic przenoszenie sil akcja i reakcji, odpowiadajacych momentowi obrotowemu ramion zgarniaczy, na obrzeze, zbiornika, element 37 jest przemieszczany wzgledem obrzeza zbiornika przy pomocy jednego lub dwóch zlaczy podatnych 38.Pomiedzy elementem 37 a czescia nieruchoma zbiornika stosuje sie czujnik '39 do pomiaru wiel¬ kosci sil reakcji przenoszonych przez element 37.Czujnik moze wytwarzac sygnaly do zespolu pod- noiszajcego 13 w celu uniesienia ramion 3 zgar¬ niaczy gdy opór ruchu obrotowego jest zbyt duzy.Czujnik 39 moze tez wytwarzac sygnal gdy zgar¬ niacze napotykaja na zbyt. maly opór powodujac opuszczanie ramion. v Zgodnie z fig. 1—4 na elemencie 37 znajduje sde pomost 40, polaczony z platforma 41 otaczajaca obudowe 19. Tak wiec pomoslt spelnia role ele¬ mentu przenoszacego moment obrotowy oraz za¬ pewnia dostep do urzadzen w centralnejf czesci zbiorndka.Rozwiazanie wedlug wynalazku nie ogranicza sde do zastosowania elementu rozwidlonego, zdol¬ nego do przenoszenia momentu obrotowego, lecz obejmuje kazdy element polaczony z czescia srod- Zastrzezenaa patentowe 1. Zespól mieszajacy dla zbiorników kolowo-sy- metrycznych majacy co najmniej jedno ramie zgarniajace, ulozyskowane w* czesci srodkowej zbiornika i zamocowane przesuwnie w kierunku pionowym, urzadzenie napedzajace, nadajace ra¬ mionom oraiz den zgarniaczom ruch obrotowy nad dnem zbiornika, znamienny tym, ze zawiera ele¬ ment (37, 137) laczacy obrzeze zbiornika z cen¬ tralna kolumna (§, 109), przy czym element ten jest przesuwny wzgledem obrzeza zbiornika i do¬ statecznie sztywny aby przenosic sily reakcji po¬ wstale od momentu skrecajacego ramion (3, 103) zgarniaczy (2, 102). 2. Zespól wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze polaczenie elementu (37, 137) z obudowa (19) przesuwna w kderunku pionowym jest podatne co najmniej w kierunku pdonowym. & Zespól wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze obudowa przesuwna w kierunku pionowym za¬ wiera wystep (142), na którym spoczywa element (137) laczacy obrzeze zbiornika z centralna ko¬ lumna. 4. Zespól wedlug zastrz. 1 albo* 2 albo 3, zna¬ mienny tym, ze zawiera czujnik (39) usytuowany pomiedzy elementem (37, 137), a nieruchoma czes¬ cia zbiornika (1, 10), sluzacy do okreslania war¬ tosci sil reakcji przenoszonych przez element (37, < 137). 10 15 20 30 95 40 45 50 • k108009 CL—3—108009 Drukarnia Narodowa, Zaklad Nr 6 zam. 284/81 Cena 45 zl PL PL PL PL PL PL PL PL