Opis patentowy opublikowano: 15.05.1981 i 107280 Int. Cl.2 HOIG 5/Sl fC2Y,fcLNlA] ¦ Twórcy wynalazku: Krzysztof Braclawski, Mariusz Pankowski Uprawniony z patentu: Politechnika Warszawska, Warszawa (Polska) Urzadzenie do korekcji pojemnosci nominalnej mikrometrycznego kondensatora cylindrycznego Przedmiotem wynailazku jest urzadzenie do ko¬ rekcji pojemnosci nominalnej mikrometrycznego kondensatora cylindrycznego, zapewniajace precy¬ zyjna i trwala korekcje pojemnosci nominalnej kondensatora w dostatecznie szerokim zakresie.W mikrometrycznym kondensatorze cylindrycz¬ nym istotne znaczenie ma zapewnienie mozliwosci korekcji pojemnosci nominalnej przeprowadzonej po zakonczeniu montazu kondensatora jak rów¬ niez w czasie eksploatacji, co pozwala na zwiek¬ szenie tolerancji wykonania cylindrycznych okla¬ dzin kondensatora najczesciej inwarowych.Znany ze zgloszenia patentowego P. 190 298 korelator apanty na nastawnej zmdanie relacji po¬ miedzy katem obrotu sruby mikrometrycznej a katem obrotu osi licznika obrotów jest mozliwy do zastosowania tylko przy rozdzielaniu kinema¬ tycznym mechanizmu odczytowego od sruby mi¬ krometrycznej. Charakteryzuje sie poza tym wzglednie waskim zakresem korekcji — do * 3%.Istota wynalazku polega na osadzaniu nastaw- czo-obrottowym korpusu okladziny zewnetrznej na korpusie napedu, na którego osi jest zamoco¬ wana obrotowo nastawnie cylindryczna skala przestrajania poprzecznego, przy Czym os obrotu korpusu okladziny zewnetrznej jest umocowana w stalej odleglosci równolegle od osi okladziny we¬ wnetrznej a korpus napedu jest zakonczony pól- osia o dwóch równoleglych roboczych powierz¬ chniach, bocznej cylindrycznej i przedniej plaskiej 10 polaczonych dociskowo z powierzchniami robo¬ czymi korpusu okladziny zewnetrznej poprzez ze¬ spól docisku osiowego, przy czym korpus okla¬ dziny zewnetrznej jest polaczony ponadto docis- kowo do pólosi korpusu napedowego poprzez ze¬ spól docisku bocznego.Cylinder bocznej roboczej powierzchni cylin¬ drycznej pólosi korpusu napedu jest wspólosiowy z cylindrem okladziny wewnetrznej, natomiast przednia plaska powierzchnia robocza pólosi tego korpusu jest prostopadla do osi cylindra okladziny wewnetrznej a os cylindra wewnetrznej cylind¬ rycznej powierzchni robocze] korpusu okladziny zewnetrznej jest umieszczona równolegle w stalej 15 odleglosci od osi okladziny zewnetrznej.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony na rysunku, na którym fig. la, fig. Ib, fig. Ic stano¬ wia ilustracje geometryczna sposobu przestrajania poprzecznego, fig. 2 przedstawia schemat kinema¬ tyczny przestrajanda poprzecznego, fig. 3 przed¬ stawia schematycznie konstrukcje przestrajania poprzecznego, fig. 4 przekrój podluzny urzadzenia korekcyjnego, fig. 5 stanowi widok poprzeczny tulei dociskowej a fig. 6 pokazuje beben korekto¬ ra z naniesiona skala. Przy obracaniu cylindra okladziny wokól osi 03 odleglosc pomiedzy osiami cylindrów Ot Os rosnie od zera do wartosci mak¬ symalnej Ofii = 20103. Wstepne ustawienie obyd¬ wu cylindrów wybiera sie w srodku zakresu zmian pojemnosci, odpowiada ono zeru sikali ko- 20 25 30 107 2803 rektora. Okladzina wewnetrzna 4 jest okladzina przesuwana poosiowo w procesie zasadniczego przestrajania wzdluznego. W czesci pozaelektrodo- wej stanowi ona os zamocowana w lozyskach korpu¬ su napedu 1. Prawa czesc korpusu napedu 1 spelnia role pólosi o dwu prowadzacych powierzchniach — bocznej i czolowej, do których dociskany jest fragment wewnetrznej powierzchni cylindrycznej oraz dno korpusu okladziny zewnetrznej 3 za po¬ moca zespolu jednokierunkowego docisku bocznego ZDB oraz zespolu docisku osiowego ZDO. Okladzi¬ na zewnetrzna 5 jest mocowana w korpusie okla¬ dziny zewnetrznej 3 zapewniajac wspólosiowosc okladzin.; Zachowanie ustalane] pozycji okladziny ze¬ wnetrznej 5 w stosunku do korpusu okladziny zewnetrzniej 3 zapewnia zespól docisku ustawczego ZDU. Pomiedzy wewnetrzna powierzchnia cylind¬ ryczna korpusu okladziny zewnetrznej 3 i boczna powierzchnia pólosi korpusu napedu 1 jest zacho¬ wany kontrolowany luz. Powoduje to przy jed¬ nokierunkowym dzialaniu ZDB równolegle rozsu¬ niecie osi korpusu kondensatora i korpusu ze¬ wnetrznej okladziny 3 wokól osd korpusu napedu 1 powoduje ciagle i równolegle odsuwanie osi okladziny zewnetrznej 5 od nieruchomej osi okla¬ dziny wewnetrznej 4. Najwieksza wartosc rozsu¬ niecia osi okladziny otrzymuje sie przy kacie ob¬ rotu równym 180° w stosunku do pozycji poczat¬ kowej. Jest ona dwukrotnie wieksza od odleglosci pomiedzy osiami korpusów 1 i 3* Odpowiada to najwiekszej mozliwej wartosci pojemnosci kon¬ densatora przy danym wzdluznym ustawieniu okladzin i stanowi koniec zakresu poprzecznego przestrajania kondensatora.Poczatek zakresu odpowiada poczatkowemu wspólosiowemu ustawieniu okladzin wewnetrznej 4 i zewnetrznej 5. Procentowe zmiany pojemnosci, jakie zachodza przy strojeniu poprzecznym, reali¬ zowanym przez oibrót korpusu okladziny zewnetrz¬ nej 3 sa odczytywane na skali przestrajania po¬ przecznego 2". Ta skala mocowana jest bezposred¬ nio na szyjce korpusu napedu 1. Zespól docisku ZDO eliminuje wplyw przestrajania poprzecznego na przestrajanie wzdluzne.Okladzina wewnetrzna 4 jest Okladzina przesu¬ wana w lozyskach 17 i 21 w procesie zasadniczego przestrajania wzdluznego. Okladzina zewnetrzna 5 jest umocowana w zespole wstepnego ustawia¬ nia wspóiosiowosci, skladajacego sie z tuiei utrzy¬ mujacej 7, cylindra ceramicznego 6, podkladek teflonowych 9 i 16, podkladki docisku poosiowego 8, kulek dociskowych 14, oraz nakretki docisku poosiowego 10. Ten zespól umozliwia wstepne wspólosiowe ustawienie cylindrów. Korekcyjne przestrajanie poprzeczne wykonuje sie przez ob¬ rót korpusu okladziny zewnetrznej 3 wokól pól¬ osi korpusu napedu 1 przy jednoczesnym stalym docisku korpusu do powierzchni czolowej pólosi -korpusu napedu 1.Docisk zapewniaja trzy sprezyny ulozone w tulei 28* * -,.-_ . :<:*¦ ; 4 13 wraz z kulk<*mi i podkladka. Tuleja 13 jest trwale polaczona z korpusem okladziny zewnetrz¬ nej 3. Wymagane wstepne rozsuniecie osi okladzin nie przekracza kilku setnych czesci milimetra.Uzyskuje sie je w ukladzie wspólosiowym, pólos korpusu napedu 1, korpus okladziny zewnetrznej 3 przez jednokierunkowe kasowanie kontrolowanego luzu korekcyjnego pomiedzy stykajacymi sie po¬ wierzchniami pólosi korpusu napedu i-i korpusu j zewnetrznej okladziny 3. Luz jest kasowany przez zespól elementów dociskowych 18. tfakie rozwia¬ zanie rozsuniecia osi okladzin rozwiazuje jedno¬ czesnie podstawowy problem niewspólosiowosci ustawczej pomiedzy okladzinami kondensatora, L6 spowodowany suma luzów .pomiedzy tuleja ustaw- cza i okladzina wewnetrzna 4 i tuleja utrzymu¬ jaca 7. Te sume luzów dodaje sie jato wektor do luzu korekcyjnego, ukierunkowanego katowo przy wstepnym ustawieniu okladzin modyfikujac jego ^ kierunek i wartosc. Zmiane kierunku wektora lu¬ zu wypadkowego uwzglednia sie poprzez obrotowa nastawnosc bebna korektora 2. Zmiana wartosci luzu powoduje wzglednie nieduza zmiane ceny dzialki skali, która miesci sie w niedokladnosciach 25 wykonania srednic stykajacych sie cylindrów. PL