Przedmiotem wynalazku jest kineskop masko¬ wy, a zwlaszcza zawierajacy maske falista.W kineskopach maskowych wiele zbieznych wiazelk elektronów jest Skierowanych poprzez wie- looltworowa maske selekcjujaca kotary na mozai: kowy ekran. Tor wiazek jest taki, ze kaicda wiazka. uderza i pobudza tylko jeden rodzaj emitujacego kolor luminoforu na ekranie. Przewaznie maska cieniowa jest zamocowana do sztywnej ramy, która z kolei jest zawieszona wewnatrz kineskopu.Obecnie wszystkie kineskopy kolorowe bedace w sprzedazy maja przednia czesc stanowiaca ply¬ te czolowa sferyczna lub cylindryczna. Jednakze jest pozadane aby wyftworzyc kineskop majacy zasadniczo plaska plyte czolowa. Sa pewne pro¬ blemy, kftóre musza byc rozwiazane zanim mozli¬ we jest wykonanie kineskopu o plaskim ekranie.Zgodnie ze stanem techniki w koncepcjach roz¬ wiazan kineskopów, w kineskopach majacych za¬ krzywiona plyte przednia, maska cieniowa jest podobnie zakrzywiona tak, ze jest równole¬ gla do ksztaltu plyty czolowej. W ten spo¬ sób, utrzymujac koncepcje zgodnie ze stanem techniki w kineskopie z plaska plyta czolowa od¬ powiadajaca mu maska cieniowa powinna miec równiez plaski ksztalt. Jednakze taka maska ma niewystarczajaca samopodtrzyimijaca sztywnosc.Jednym ze sposobów uzyskania sztywnosci jest poddanie maski naprezaniu, jak to jest czynione w pewnych dostepnych obecnie kineskopach ma¬ il 20 25 jacych cylindryczna plyte czolowa. Jednakze spo¬ soby stosujace naprezanie wymagaja niepozada¬ nych drogich konstrukcji ramy. Iimym sposobem do uzyskania sztywnosci maski moze byc pewne stopniowanie zarysu. Jednakze moze to podniesc problem czaszy podczas wstejpnych operacji wy¬ twarzania kineskopu powodowanych przez nagrze¬ wanie maski cieniowej i jej rozszerzanie gdy ma¬ ska jest bombardowana przez wiazki elektronów.Zgodnie z wynaladkiem opracowano nowy typ maski cieniowej majacy równolegle pofalowanie.W jednym z rozwiazan wedlug wynalazku odleg¬ losc pomiedzy sasiednimi wybrzuszeniami pofalo¬ wanej maski jest co najmniej dwukrotnie wiek¬ sza od odleglosci pomiedzy sasiednimi aperturami maski. W innym rozwiazaniu wedlug wynalazku maska jest co najmniej czesciowo podwieszona w kineskopie za pomoca srodków .podtrzymujacych zamocowanych do wielu punktów wzdluz pofaldo¬ wanych boków maski.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia kineskop maskowy z plaska plyta czolowa w widoku z góry w czesciowym przekroju, fig. 2 — kineskop maskowy wedlug wynalazku w czesciowym przekroju, fig. 3 — ze¬ spól maska — plyta czolowa w widoku perspek¬ tywicznym, i czesciowym przekroju, fig 4 — inne rozwiazanie zespolu maska — plyta czolowa w widoku perspektywicznym, i czesciowym przekro- 107 134107134 3 4 ju, fig. 5 — zespól maska — plyta czolowa znane ze stanu techniki w przekroju, fig. 6 — zespól maska — plyta czolowa z fig. 2 w przekroju, fig. 7 — fragment zespolu z fig. 5, w wiekszej ska¬ li, fig. 8 — fragment zespolu z fig. 6 w wiekszej skali, fig. 9 -•¦ zespól maski i sferycznej plyty czolowej w widoku z góry, fig. 10 — zespól maski i sferycznej plyty czolowej z fig. 9 w przekroju wzdluz linii 10 — 10, fig. 11 — zespól maski i sferycznej plyty czolowej w przekroju wzdluz linii 11 — 11, fig. 12 — zespól maski i sferycznej plyty cfcolowej w widoku z góry, fig. 13 — zespól z fijg. 12 w przekroju wzdluz linii 13 — 13, fig. 14 — zespól z fig. 12 w przekroju wzdluz linii 14 — 14, fig. 15 — inne rozwiazanie zespolu maski i sferycznej plyty czolowej w przekroju, fig. 16 — jeszcze inne rozwiazanie zespolu maski i sferycz¬ nej plyty czolowej w przekroju, ffe 17 — jeszcze inne rozwiazanie zespolu maski i plyty czolowej w przekroju, fig. 18 — zespól z fig. 17 w prze¬ kroju wizdluz linii 18 — 1&, a fig. 19 — przekrój wzdluz linii 19 — 19 oznaczonej na fig. 18 w wiejkszej skali.F'g. 1 przedstawia kineskop 16 kolorowy z plas¬ ka plyta czolowa, którego maska 18 apertuarowa ma zwrotne krzywizny dla uzyskania wiejkszej sztywnosci. Zespól plyty maski podobny do zespo¬ lu kineskopu 16 z fig. 1 jest narysowany na fig. 2. Fig. 2 przedstawia kineskop 20 kolorowy mas¬ kowy wedluig wynalaizfcu zawierajacy prózniowy balon 22. Balon 22 zawiera prostokatna plaska plyte czolowa 24, stozek 26 i szyjke 28. Trójkolo¬ rowy ekran 30 luaninoforowy jest zamocowany do wewnetrznej powierzchni 32 plyty czolowej 24.Zespól 34 wyrzutni elektronowych umieszczony w szyjce 28 zawiera trzy dziala elektronowe (nie po¬ kazane) po jednym dla kazdego z tych trzech ko¬ lorów luminoforu na ekranie 30. Prostokatna maska 36 aperturowa jest umieszczona w balonie 22 w sasiedztwie ekranu* Zespól wyrzutni 34 elek¬ tronowych jest przystosowany do wysylania trzech wiazek elektronów poprzez maske 36 aperturowa sluzaca jajko elejotroda selekcji kolorów. Zespól cewek odchylajacych 38 jest umieszczony na balo¬ nie 22 w poblizu polaczenia stozka 26 i szyjki 28.Odpowiednio pobudzane cewki 38 spowoduja wy¬ bieranie ekranu w prostokatny raster przez wiaz¬ ki elektronów.Maska 36 aperturowa dalej przedstawiona na fig. 3 jest pofalowana lub sinusoidalnie zakrzy¬ wiona wzdluz osi poziomej (w kierunku dluzszego boku maski) z pofalowaniami rozciagajacymi sie pionowo (pomiedzy dluzszymi bokami maski lub w kierunku krótszego boku maski). Nalezy rozu¬ miec, ze okreslenie pofalowanie ma tutaj szerokie okreslenie zawierajace rózne ksztalty wlaczajac w to zarówno przebieg pdlozefbiny jak i sinusoidalny.Chociaz maska 36 jest pokazania bez zadnego za¬ krzywienia pionowego, nalezy rozumiec, ze maska ma pewna krzywizne wzdluz osi pionowej co tak¬ ze wchodzi w zakres obecnego wynalazku* a przy¬ klady beda dalej opisane.Maska 36 zawiera wiele otworów 40 w ksztalcie szczelin umieszczonych w pionowych kolumnach.W celu utrzymywania mozliwej do przyjecia for¬ macji liniowej na ekranie co jest zwiazane utrzy¬ mywaniem równych odleglosci pomiedzy paskami luminoforu,' poziome odleglosci pomiedzy kolum¬ nami apertur sa zmienne jako funkcja odleglosci pomiedzy maska 36 a ekranem 30 zgodnie z na¬ stepujacym wzorem: 3 b q a= L gdzie: a — pozioma odleglosc pomiedzyl ^ kolumnami apertur, q — odleglosc pomiedzy maska a plyta czolowa, L— odleglosc od ekranu do plaszczyzny odchyla¬ nia wiazki elektronów, *' s — odleglosc pomiedzy srodkowa a zewnetrzna wiazka elektronów w plaszczyznie odchy¬ lania.Przeto, jeden z parametrów q jest ustalony dla uzyskania pozadanej sztywnosci; parametr a umo¬ zliwia zmiany poziome maski z takim konturem maski. Ogólnie dlugosc fali od wierzcholka do wierzcholka (z pumktu A do punktu B) pofalowa¬ nia lufb zmian sinusoidalnych maski powinna byc co najmniej dwa tzzy wietksza niz odleglosc po¬ miedzy sasiednimi otworami.Jak przedstawiono na fig. 3 maska 36 apertu- fowa jest montowana do plyty 24 czolowej za po¬ moca wielu elastycznych wsporników 42 umie¬ szczonych wzdluz pofalowanych boków maski 36 i sztywnych wsporników 44 umieszczonych na prostych bokach maski 36. Kazdy z elastycznych wsporników 42 ma. ksztalt litery L, zawiera dwa ramiona 46 i 48 i jest zamocowany do plyty czo¬ lowej 24 dolnym ramieniem 46 odpowiednimi srodkami jak zatapiane w szkle. Drugie ramie. 48 kazdego z elastycznych wsporników wystaje z ply¬ ty czolowej 24 i stanowi elastyczna czesc wspor¬ nika 42. Maska 36 jest polaczona z elastycznymi wspornikami 42 po pofalowanych stronach w punk¬ tach przegiecia krzywej, gdzie zmienia sie kieru¬ nek -krzywizny maski. Takie punkty znajduja sie na srodkowej linii pofalowanej luib sinusoidalnie uksztaltowanej maski. Konstrukcja wsporników 42 umozliwia uzyskanie elastycznosci w kierunku zlobków tj* w kierunku pionowym (jak jest to okreslone przez kineskop w jego normalnym polo¬ zeniu pracy) co umozliwia termiczne rozszerzanie sie maski w tym kierunku. Poniewaz paski lumino¬ foru rozciagaja sie w pionie, tak wiec nie wyste¬ puje niedopasowanie powodowane przez rozsze¬ rzanie sie maski w kierunku pionowym. Wspor¬ niki 42 sa bardzo sztywne w kierunku poziomym (prostopadlym). Odpowiednio wsporniki 44 na bo¬ kach maski 36 sa sztywne w obu kierunkach po¬ zaomyim i pionowym i utrzymuja srodek maski nieruchomo.Inne rozwiazanie zamocowania maski, gdzie za¬ stosowano podobne zawieszenie maski przedsta¬ wiono na fig. 4. W tym rozwiazaniu elastyczne wsporniki na górze i na dole maski sa zastapione 10 15 20 25 30 *5 40 45 50 55 605 przez dwa metalowe prety 50 majace mala roz¬ szerzalnosc cieplna odpowiednia do materialu maski. Na przyklad jesli maska 36 jest wykonana ze stali, to prety sa wykonane z inwaru. Maska 36 jest polaczona z podtrzymujacymi pretami 50 wzdluz linii srodkowej swojej krzywizny falistej lufo sinusoidalnej. Prety 50 sa z -kolei zamontowa¬ ne do plyty czolowej za pomoca elastycznych wspomiików 52, które sa zamocowane w poblizu kazdego konca preta 50. Boczne wsporniki 54 mas¬ ki 36 sa mocowane do krótszych boków marski i spelniaja te sama role jak wsporniki 44 w po¬ przednim rozwiazaniu tzn. mocuja maske w polo¬ zeniu srodkowym.Korzysci takiego zamocowania maski moga byc ocenione przez porównanie rozwiazania wedlug wynalazku z rozwiazaniem wedlug stanu techniki.Fig. 5 przedstawia plaska plyte czolowa 56 maja¬ ca sferycznie uksztaltowana maske 58 aperturowa zamocowana do tego za pomoca sztywnych wspor¬ ników 60. Fig. 6 przedstawia zespól plyta czolowa — maska kineskopu z fig. 2. Linie przerywane 50 i 37 na fig. 6 reprezentuja odpowiednio uksztal¬ towanie masek w waminkach termicznego rozsze¬ rzenia spowodowanego bombardowaniem przez wiazki elektronów. Sferyczna mastka 58 z fig. 5 jest trzymana na swoich krawedziach' przez wsporniki 60 wystajac kopulasto w kierunku ply¬ ty czolowej. Maska 36 z fig. 6 jest podtrzymywana w róznych punktach przez wsporniki 42 i z tego powodu wystaje kopulasto tylko pomiedzy punk¬ tami montowania. Zjawisko siatkowe wybrzusze¬ nie maski jest pokazane na fig. 1 i fig. 8, które przedstawiaja powiekszenie odflaowiedniclr obsza¬ rów z fig. 5 i fig. 6. Jak przedstawiono na fig. 7 padajaca plamka wiazki elektronów 66 przechodzi przez otwór 64 wybrzuszonej przez nagrzanie ma¬ pki i jest przemieszczona o odleglosc E od padaja¬ cej plamki wiazki elektronów 62 przechodzacej przez otwór 68 nienagrzanej maski 58. W kinesko¬ pach stosujacych obecny wynalazek przemieszcza¬ nie nagrzanej maski jest znacznie mriiejsze. Fig. 8 przedstawia polozenie nagrzanej maski 37 tylko leklko odchylonej od polozenia maski nie nagrza¬ nej 36. Wynikowe przesuniecie plamki jest ozna¬ czone E't które jak widac z ilustracji moze byc znacznie mniejsze niz przesuniecie w kineskopach znanych ze stanu techniki ze wzgledu na zmniej¬ szone przesuniecie maski.Ohociaz wynalazek jest opisany w odniesieniu do plaskiej plyty czolowej kineskopu nalezy oce¬ nic, ze wynalazek moze byc takze zastosowany do plyt czolowych posiadajacych krzywizne.Fig. 9, 10 i li przedstawiaja zespól plyty czo¬ lowej 70 majacy prostokatna plyte czolowa 72, która jest cylindrycznie zakrzywiona i do której jest zamocowana maska 74 aperturowa za pomo¬ ca elastycznych i sztywnych wsporników 76 i 78.Maska 74 jest pofalowana z punktami przegiecia lezacymi w plaszczyznie krzywej lub cylindrycz¬ nej. Elastyczne wsporniki 76 wystajace z plyty czolowej 72 sa zamocowane do dluzszych boków maski 74 w punktach przegiecia. Sztywne wspor¬ niki 78 taikze wystaja z plyty czolowej 72 i sa 134 6 zamocowane do maski 74 w srodku krótszych bo¬ ków.W innym rozwiazaniu przedstawionym na fig. 12, 13 i 14 zespól plyty czolowej 80 pokazany jest 5 ze sferycznie zakrzywiona plyta czolowa 82. Mas¬ ka 84 jest zamocowana do plyty czolowej 82 za pomoca elastycznych i sztywnych wsporników 86 i 88. Maska 84 jest sferycznie zakrzywiona po¬ dobnie do plyty czolowej 82 i ma pionowo rozcia- 10 gajace sie pofalowania nakladajace sie na siebie.Jak w poprzednim rozwiazaniu elastyczne wspor¬ niki 86 wystaja z plyty czolowej 82 i sa zamoco¬ wane do punktów przegiecia wzdluz dluzszych boków maski 84, a sztywne wsporniki 88 sa za- 5 mocowane do srodków krótszych boków maski.Chociaz uprzednio przedstawione rozwiazania byly pokazane z pofalowanymi maskami zamoco¬ wanymi do wsporników w punktach przegiecia po pofalowanych bokach maski zakres Wynalazku 9 obejmuje inne punkty mocowania wzajemnie od¬ powiadajace. Na przyklad, punkty mocowania moga byc umieszezone w innych regularnych punktach maski, gdzie sa ustalone odleglosci od plaszczyzny odniesienia, jak punkty maski lezace . najblizej plyty czolowej. Fig. 15 i 16 przedstawia¬ ja taki sposób mocowania maski. Na fig. 15 po¬ falowana maska 90 jest zamocowana do plaskiej plyty czolowej $2 za pomoca elastycznych i sztyw¬ nych wsporników 94 i 96. Elastyczne wsporniki 0 94 sa zamocowane do plyty 92 i sa przylaczone do pofalowanych boków maski w punktach maski lezacych najblizej plyty czolowej.Odpowiednio fig. 16 przedstawia pofalowana maske 98 zamocowana na pofalowanych bokach j do plyty czolowej 100 ,za pomoca metalowych pre¬ tów 102, które sa zamocowane do i co najmniej czesciowo zamocowane przez elastyczne wsporni¬ ki 104 podobne do pokazanych w odniesieniu do rozwiazania z fig. 4. Nalezy ocenic, ze jednak 9 efekt kopulowosci w rozwiazaniach z fig. 15 i 16, chociaz znacznie mniejszy niz w przykladzie o jednym luku z fig. 5, moze niekiedy byc wiekszy niz w rozwiazaniu z fig. 6 (gdzie maska jest za¬ mocowana w punktach przegiecia), gdyz rozpietosc . maslki miedzy podporami jest wieksza.We wszystkich poprzednich rozwiazaniach wsporniki maski byly pokazane jako wyprowa¬ dzone prosto od brzegów ekranowej czesci plyty czolowej kineskopu jako to ilustrowaly przyklady. j Jest to jedyny mozliwy uklad zamocowania zgodnie z istota wynalazku. Wsporniki moga takze byc wyprowadzone z bocznych scian plyty czolowej kineskopu zamiast z czesci ekranowej. Alterna¬ tywnie, wsporniki moga byc takze umieszczone 5 pomiedzy maska a rama, która z kolei jest pod¬ wieszona w plycie czolowej kineskopu.Fig. 17, 18 i 19 przedstawiaja jeszcze inne roz¬ wiazanie zespolu maslki wedlug wynalazku, gdzie prostokatna pofalowana maska 110 aperturowa 9 jest zamocowana do zewnetrznej ramy 112. Rama 112 jest zawieszona wewnatrz plaskiej prostokat¬ nej plyty czolowej za pomoca wielu wsporników sprezynowych, które sa rozlacznie mocowane na stozkowych kolkach 118 osadzonych wewnatrz 5 zewnetrznych scian bocznych 120 plyty 114. Za-107 134 7 8 mocowanie maski 110 do raimy 112 jest wykonane za pomoca wielu lapek 122 stanowiacych integral¬ na czesc konstrukcji maski. Kazda lapka 122 wy¬ staje z maski 110 w punkcie przegiecia pofalowa¬ nego przekroju i jest przyspawana do kolnierza ramy 112. Dwie dodatkowe lapki 124 sa umie¬ szczone w srodku dwóch przeciwnych scianek pio¬ nowych maski dla zabezpieczenia przed przesunie¬ ciem sie maski podczas pracy.Lapki 122 i 124 sa zalecanie utworzone przez dodanie ich wykroju do fotograficznego wzorca, który jest uzywany do naswietlania wzoru otwo¬ rów podczas wytwarzania maski. Koncowy ksztalt maski i lapek jest okreslony podczas trawienia maski.Zastrzezenia patentowe 1. Kineskop maskowy zawierajacy plyte czolo¬ wa i maske cieniowa majaca wiele otworów, znamienny tym, ze maska ma równolegle pofalo¬ wanie nakreslone przez dwa pofalowane boki i dwa inne boki, a odleglosc pomiedzy sasiednimi wybrzuszeniami pofalowania jest co najmniej dwa razy wieksza od odleglosci pomiedzy dwoma sa¬ siednimi otworami w masce, a maska zawieszona jest w kineskopie za pomoca elementów usytuo¬ wanych w wielu punktach wzdluz pofalowanych boków. 2. Kineskop wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze pofalowane boki maja punkty przegiecia lezace w plaskiej powierzchni. 3. Kineskop wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze pofalowane boki maja punkty przegiecia lezace na jednej krzywej. 4. Kineskop wedlug zastrz. 3, znamienny tym, ze ta krzywa jest cylindryczna. 5. Kineskop wedlug zastrz. 2 albo 3, znamien¬ ny tym, ze punkty przegiecia sa usytuowane w równej odleglosci od wewnetrznej powierzchni plyty czolowej. 6. Kineskop wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze inne boki maski sa zakrzywione. 7. Kineskop wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze punkty zamocowania stanowia punkty wzajem¬ nie odpowiajace wzdluz pofalowanych boków mas¬ ki. 8. Kineskop wedlug zastrz. 7, znamienny tym, ze punkty wzajemnie odpowiadajace stanowia punkty przegiecia wzdluz pofalowanych boków maski. 9. Kineskop wedlug zastaz. 1, znamienny tym, ze elementy mocujace zawieraja elastyczne czesci dla umozliwienia rozszerzania sie maski. 10. Kineskop wedlug zastrz. 9, znamienny tym, ze srodki mocujace zawieraja indywidualne wsporniki zamocowane w punktach przegiecia wzdluz pofalowanych boków maski, a te indywi¬ dualne wsporniki sa osobno mocowane do plyty czolowej. 11. Kineskop wedlug zastrz. 9, znamienny tym, ze elementy mocujace zawieraja prety zamoco¬ wane kazdy w punktach przegiecia wzdluz jed¬ nego lub drugiego z pofalowanych boków maski, a prety te sa z materialu majacego mniejszy wspólczynnik rozszerzalnosci cieplnej niz maska. 12. Kineskop wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze ma wsporniki (44), (54) zamocowane do drugich boków dla ustalania polozenia. 10 15 20 25 30107 134 SL * U—24 tlC.5 /TftA,w,w.w,w'/.wf/.-f,-rif.w.f,'J,:^ Fig.7 Fig.8107 134 \ Fig,to n 78 75 75 74 79 n L 114 H( IW 1 11$.Fig.t7 m ii2 co m Fig-11 124' IK' l»- 114 ll« 116 222 iiiiiiiiiiYiTniiiillliir rf-M Fig. 18 ia—r~""JaaBaaasJ SSg •HO /jr:/2 f-/« yty./* !«' OZZZZZZE /"//./? /7/tf •»4 100 IK KM ^/////./,/,A'/.-/.¦/i/,/f/y///-r/,\^/.'^/,/.'^r^ 48 //?./£ FZG Kopalin D^23)4S 95 egz. A-4 Cena 45 zl PL PL PL PL PL PL PL PL