PL105959B1 - Srodek do usuwania kamienia kotlowego - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest srodek do usuwania kamienia kptlowego ze scianek kotlów parowych i innych urzadzen parowowodnych.

Po pewnym okresie eksploatacji na sciankach kotlów parowych i innych urzadzen parowowodnych wytwarza sie twardy osad powszechnie nazywany kamieniem kotlowym. Kamien kotlowy zawiera glównie sole wapnia i magnezu, jak CaC03, MgC03, Mg(OH)2, CaS04 CaSi03, MgSi03 oraz fosforany, krzemionke i tlenki zelaza i miedzi. Warstwa kamienia kotlowego zmniejsza przewodnosc cieplna scianek kotla powodujac wzrost zuzycia paliwa oraz niebezpieczenstwa wydec, pekniec a nawet eksplozji. Omówionym zjawiskom przeciwdziala sie w dwojaki sposób. Po pierwsze przez stosowanie wody uzdatnionej o mozliwie minimalnej zawartosci zwiazków nieorganicznych. Szczególnie ma to miejsce w wysokocisnieniowych kotlach energetycznych pracuja¬ cych w obiegu zamknietym. Oczywiscie im uzdatnienie wody jest lepsze, woda bardziej czysta, tym powstawanie kamienia jest wolniejsze. Po drugie wytworzony kamien kotlowy jest periodycznie usuwany ze scianek mechanicznie lub chemicznie.

Metody chemiczne zdecydowanie przewyzszaja mechaniczne usuwanie kamienia, które jest wysoce pracochlonne, moze spowodowac uszkodzenie urzadzenia, a na przyklad wwezownicach jest w ogóle niemozliwe. Chemiczne usuwanie kamienia kotlowego polega na stosowaniu roztworów wodnych odpowiednich srodków, które rozpuszczaja kamien. Dla przyspieszenia procesu rozpuszczania, który jest dosc zlozony, roztwór podgrzewa sie i miesza. Do sporzadzania roztworów rozpuszczajacych stosuje sie najczesciej kwasy zarówno nieorganiczne na przyklad solny czy amidosulfonowy jak równiez organiczne, na przyklad cytrynowy, winowy, octowy, czy mrówkowy. Stosuje sie równiez dwustopniowe usuwanie kamienia najpierw za pomoca roztworu alkalicznego a nastepnie kwasnego.

Opis patentowy ZSRR nr 378571 podaje'sklad srodka opartego na kwasie cytrynowym i zawierajacego ponadto hydrat hydrazyny Trylon B oraz benzotriazol. Roztwór tego srodka nadaje sie glównie do oczyszczania urzadzen mosieznych. Znany z opisu patentowego RFN nr 900030 srodek zawiera 15% roztwór kwasu amidosulfonowego z dodatkiem organicznych siarczków jako inhibitorów trawienia.2 105 959 Natomiast srodki znane z opisu patentowego RFN nr 2305821 zawieraja oprócz kwasu amidosuifonowego i srodków powierzchniowo-czynnych takie inhibitory trawienia jak: alkilo- lub arylopochodne tiomocznika, na przyklad dwuetylo- lub dwubutylotiomocznik.

Istota wynalazku polega na tym, ze srodek do usuwania kamienia kotlowego zawierajacy kwas amidosulfonowy, srodki powierzchniowo-czynne oraz wskaznik pH zawiera jako inhibitor trawienia mieszanine chlorku cynawego i benzotriazolu. Srodek ten moze ponadto zawierac jako inhibitory trawienia równiez sulfotlenek benzylu albo amina.

Srodek wedlug wynalazku zawiera 85—98% wagowych kwasu amidosuifonowego, 0,25-2,5% wagowych inhibitora trawienia, 0,02-5% wagowych srodków powierzchniowo-czynnych, na przyklad produktów kondensacji tlenku etylenu do alkoholi tluszczowych, albo do alkilofenoli, albo tez do estrów d-sorbitu i kwasów tluszczowych, 0,5—5% wagowych NaF oraz 0,05—2,5% wagowych wskaznika pH, na przyklad blekitu tymolowego albo oranzu metylowego.

Dzieki jednoczesnemu zastosowaniu róznych inhibitorów srodek ten moze byc stosowany do oczyszczania urzadzen wykonanych zarówno z materialów zawierajacych zelazo jak równiez z materialów zawierajacych miedz.

Zaleta srodka wedlug wynalazku jest to, ze przy zachowaniu szerokiego zakresu stosowania powieksza on asortyment srodków do usuwania kamienia kotlowego, co w pewnych warunkach ekonomicznych moze miec istotne znaczenie.

Srodek wedlug wynalazku wyjasniono blizej w przykladzie wykonania.

W reaktorze umieszczono 50 kg kwasu amidosuifonowego, 250 g uwodnionego chlorku cynawego SnCl2 • 2H20, 250 g benzotriazolu, 25 g Rokanolu L-10, 25 g oranzu metylowego i 500 g fluorku sodu NaF.

Skladniki dokladnie wymieszano otrzymujac bialy lub szary proszek latwo rozpuszczalny w wodzie. W celu sprawdzenia skutecznosci dzialania tak otrzymanego srodka oczyszczono nim wezownice z kotla La Monta po jego -letniej eksploatacji. Przed oczyszczeniem grubosc warstwy kamienia kotlowego wynosila od 3 do 3,5 mm.

Analiza chemiczna wykazala, ze kamien zawiera 88,2% wagowych CaC03 4,9% wagowych Fe203 6,8% wagowych Si02 oraz 6,9% wagowych zwiazków nierozpuszczalnych w HC! w temperaturze 60°C. Wezownice napelniono woda o temperaturze 60°C i wprowadzono srodek wedlug przykladu wykonania w ilosci do wytworzenia 10% roztworu. Roztwór przepompowano przez urzadzenie utrzymujac temperature 65—75 C. Na poczatku procesu oraz po trzech i pieciu godzinach sprawdzono wizualnie zabarwienie roztworu. Kolor czerwony swiadczyl o wystarczajacym stezeniu roztworu. Po pieciu godzinach roztwór srodka spuszczono do scieków, wezownice przeplukano woda a nastepnie zneutralizowano 5%owym roztworem weglanu sodu. Stwierdzono calkowite usuniecie kamienia kotlowego.

Claims (2)

Zastrzezenia patentowe

1. Srodek do usuwania kamienia kotlowego urzadzen parowych i parowo-wodnych zawierajacy kwas amidosulfonowy, inhibitory trawienia, srodki powierzchniowo-czynne i wskaznik pH, znamienny tym, ze jako inhibitor trawienia zawiera mieszanine chlorku cynawego i benzotriazolu oraz ewentualnie sulfotlenek benzylu lub amine.

2. Srodek wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze zawiera od 85% do 98% wagowych kwasu amidosuifonowego, od 0,25% do 2,5% wagowych inhibitora trawienia, od 0,02% do 5% wagowych srodków powierzchniowo-czynnych, na przyklad produktów kondensacji tlenku etylenu do alkoholi tluszczowych, produktów kondensacji tlenku etylenu do alkilofenoli, produktów kondensacji tlenku etylenu do estrów d-sorbitu i kwasów tluszczowych, od 0,5% do 5% wagowych NaF oraz od 0,05% do 2,5% wagowych wskaznika pH, na przyklad blekitu tymolowego albo oranzu metylowego. Prac. Poligraf. UP PRL naklad 120 + 18 Cena 45 zl