PL105098B1 - Dozownik gazu - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest dozownik gazu np. powietrza, dwutlenku wegla czy tlenu. Znajduje on szczególne zastosowanie do impulsowego dozo¬ wania dwutlenku wegla w odlewnictwie, przy pro¬ dukcji form i rdzeni z mas ze szklem wodnym, które utwardza sie przez dmuchanie dwutlenkiem wegla.

Znany jest ze stosowania impulsowy dozownik gazu, którego czas dozowania jest programowany przekaznikiem czasowym, sterujacym elektrozawo¬ rem odcinajacym przeplyw gazu. W dozowniku tym nie ma mozliwosci stabilizacji temperatury dozo¬ wanego gazu i dlatego jego zakres stosowania jest ograniczony do tych przypadków, ' gdzie tempera¬ tura gazu nie jest parametrem wplywajacym na dany cykl technologiczny. Nie nadaje sie on zatem do stosowania w odlewnictwie, w celu utwardzania odlewów, gdzie duza role w stabilizacji technologii odlewniczej ma nie tylko czas dozowania dwu¬ tlenku wegla lecz równiez jego temperatura.

Wynalazek dotyczy dozownika gazu zbudowanego ze sterowanego zaworu umieszczonego u wylotu zródla gazu oraz z czlonu czasowego, sprzegnietego poprzez wykonawczy czlon z tym zaworem. Istote wynalazku stanowi, to, ze dozownik jest ponadto wyposazony w wymiennik ciepla, przez który jest przeprowadzana wezownica z gazem. Wymiennik ciepla ma regulator temperatury sterujacym wyj¬ sciem polaczony poprzez czlon blokady zalaczenia z czasowym czlonem. Czasowy czlon jest dodat- kowo wyposazony w czlon blokady przerwania jego pracy przed zakonczeniem zaprogramowanego czasu dzialania.

Dozownik zapewnia przeplyw gazu przez na¬ stawiony w czlonie czasowym czas przy zadanej temperaturze gazu. Spadek temperatury podczas trwania operacji dozowania nie powoduje jego przerwania, dzieki zastosowaniu dodatkowej blo¬ kady w czasowym czlonie, natomiast rozpoczecie operacji dozowania przy temperaturze gazu nizszej od zadanej jest niemozliwe, ze wzgledu na wypo¬ sazenie dozownika w czlon blokady zalaczenia, uzalezniony od temperatury gazu. Stosowanie do¬ zownika gazu zgodnego z wynalazkiem w odlew¬ nictwie pozwala na stabilizacje wlasnosci techno¬ logicznych produkowanych form i rdzeni, co obniza ilosc braków wystepujacych w produkcji, a takze prowadzi do oszczednosci dozowanego gazu.

Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, na którym na fig. 1 jest pokazany ideowy schemat dozownika, zas na fig. 2 jego schemat blokowy.

Dozownik gazu zgodny z wynalazkiem, przed¬ stawiony w przykladowym rozwiazaniu, jest zre¬ alizowany w oparciu o elektryczne elementy ste¬ rowania i regulacji. Dozownik jest wyposazony w wymiennik 1 ciepla, w którym zamontowani jest elektryczny grzejnik 2 i rurowa wezownica 3, przez która przeplywa dozowany gaz. Wymiennik 1 ciepla jest wypelniony olejem. W przewodzie od- 105 098, 3 105 098 4 prowadzajacym gaz z wezownicy 3 umieszczony jest elektrozawór 4, którego sterujacym elementem jest elektromagnes 5. Dozownik ma ponadto regu¬ lator 6 temperatury, którego czujnik 7 zanurzony jest w oleju wypelniajacym wymiennik 1.

Ponadto w dozowniku znajduja sie elektroma¬ gnetyczny czasowy przekaznik 8 i elektromagne¬ tyczny posredniczacy przekaznik 9, spelniajacy funkcje czlonu blokady zalaczenia czasowego prze¬ kaznika 8 przy zbyt niskiej temperaturze gazu.

C2asowy przekaznik 8 ma trzy zestyki zwierne i jeden rozwierny. Sterujacy zwiemy zestyk 10 jest wlaczony w obwód elektromagnesu 5, a sarno- . podtrzymujacy zwiemy zestyk 11 jest polaczony posobnie z uzwojeniem tego czasowego przekaznika 8 i stanowi czlon blokady przerwania pracy cza¬ sowego przekaznika 8 przed zakonczeniem^ zapro¬ gramowanego czasu dzialania. Sygnalizacyjny zwiemy zestyk 12 tego przekaznika 8 wlaczony jest w obwód pierwszej kontrolnej lampy 13 sygna¬ lizujacej prace czasowego przekaznika 8, zas roz¬ wierny zestyk 14 znajduje sie w obwodzie drugiej kontrolnej lampy 15, sygnalizujacej gotowosc do¬ zownika gazu do pracy. Posredniczacy przekaznik 9 ma zestyk zwiemy i dwa zestyki rozwierne. Ste¬ rujacy zwiemy zestyk 16 przekaznika 9 jest wla¬ czony posobnie z elektrycznym grzejnikiem 2, a blokujacy rozwierny zestyk 17 jest wlaczony po¬ sobnie z uzwojeniem czasowego przekaznika 8 i ste¬ rujacego przycisku 18 o zwiemym zestyku nie¬ stabilnym. Sygnalizacyjny rozwierny zestyk 19 tego przekaznika 9 znajduje sie w obwodzie drugiej kontrolnej lampy 15, posobnie polaczony z rozwier¬ nym zestykiem 14 czasowego przekaznika 8. Uzwo¬ jenie posredniczacego przekaznika 9 jest wlaczone w obwód regulatora 6 temperatury, którego zwier- ny zestyk 20 stanowi jego wyjscie sterujace prace posredniczacego przekaznika 19, blokujacego za¬ laczenie przekaznika 8. Dozownik jest ponadto po¬ laczony z ukladem 21 zdalnego sterowania, którego przycisk 22 jest polaczony równolegle ze steruja¬ cym przyciskiem 18 dozownika, a jego sygnaliza¬ cyjna lampa 23 — równolegle z druga kontrolna lampa 15.

Dzialanie dozownika gazu opisanego w przykla¬ dzie rozwiazania jest nastepujace. Nacisniecie ste¬ rujacego przycisku 18 powoduje zadzialanie czaso¬ wego przekaznika 8, który samopodtrzymujacym zestykiem 11 zapewnia przeplyw pradu przez uzwo¬ jenie czasowego przekaznika 8 po rozwarciu nie- stablilnego zestyku przycisku 18. Równoczesnie zo¬ staje zwarty zestyk 10, który powoduje przeplyw pradu przez elektromagnes 5 i zarazem otwarcie elektrozaworu 4. Gaz doprowadzany do wezownicy 3 ogrzewa sie w niej do nastawionej temperatury i przez otwarty elektrozawór 4 jest odbierany w ciagu zaprogramowanego czasu. Po czasie tym przekaznik 8 wylacza sie rozwierajac równoczesnie samopodtrzymujacy zestyk 11 i sterujacy zestyk 10, co powoduje przerwanie przeplywu pradu przez elektromagnes 5 i zarazem zamkniecie elektroza¬ woru 4. W ten sposób zostaje przerwany przeplyw gazu przez wezównice 3. Praca czasowego prze- 0 kaznika 8 jest sygnalizowana swieceniem pierwszej kontrolnej lampy 13. Temperatura dozowanego gazu zalezy od temperatury oleju wypelniajacego wymiennik 1 ciepla, mierzonej czujnikiem 7, wla¬ czonym na wejscie regulatora 6 temperatury. Przy temperaturze oleju nizszej od nastawionej zwierny zestyk 20 zostaje zamkniety przez regulator 6, co powoduje przeplyw pradu przez uzwojenie posred¬ niczacego przekaznika 9 i zwarcie zestyku 16 tego przekaznika 9, a zarazem zalaczenie elektrycznego grzejnika A który zaczyna ogrzewac olej. Równo¬ czesnie otwiera sie blokujacy zestyk 17 przekaznika 9 blokujac mozliwosc zalaczenia czasowego prze¬ kaznika 8 podczas nagrzewania, oleju. .Rozwiera sie takze sygnalizacyjny zestyk 19 i gasnie druga kon¬ trolna lampa 15, co oznacza brak gotowosci dozow¬ nika do pracy.

Osiagniecie zadanej temperatury w wymienniku 1 powoduje otwarcie zestyku 20 regulatora 6 tempe¬ ratury, przerwanie przeplywu pradu przez uzwo¬ jenie posredniczacego przekaznika 9 i przerwanie jego pracy oraz wylaczenie elektrycznego grzej¬ nika 2 wskutek rozwarcia sterujacego zestyku 16.

Równoczesnie zamyka sie blokujacy rozwierny zestyk 17, co pozwala na mozliwosc wlaczenia cza¬ sowego przekaznika 8 przez nacisniecie przycisku 18, a takze zamyka sie sygnalizacyjny zestyk 19, powodujac zaswiecenie drugiej kontrolnej lampy . Zdalnego sterowania dozownikiem gazu doko¬ nuje sie przyciskiem 22 ukladu 21 na podstawie sygnalizacji lampa 23 o gotowosci dozownika do pracy.

Claims (2)

1. Zastrzezenie patentowe Dozownik gazu zbudowany ze sterowanego za¬ woru umieszczonego u wylotu zródla gazu oraz z czlonu czasowego, sprzegnietego poprzez wyko¬ nawczy czlon z tym zaworem, znamienny tym, ze jest wyposazony w wymiennik (1) ciepla, przez który jest przeprowadzona wezownica (3) z gazem (G), zas wymiennik (1) ciepla ma regulator (6) temperatury sterujacym wyjsciem polaczony po¬ przez czlon (9) blokady zalaczenia z czasowym czlonem (8), który ma ponadto dodatkowy czlon (11) blokady przerwania jego pracy przed zakoncze¬ niem zaprogramowanego czasu dzialania.105098 23 21 -0 0- Fig. 1105 098 =!>W= Fig.

2 OZGraf. Z.P, Dz-wo, z. 1113 (110f20) 4.30 Ceiia 45 zl